Ενοχλήσεις στα γόνατα

Οι πόνοι και οι ενοχλήσεις στα γόνατα, είναι από τα πιο συνηθισμένα προβλήματα που μπορεί να αντιμετωπίσουν όλοι οι ποδηλάτες ανεξάρτητα από το επίπεδο τους.
Είτε είστε έμπειρος αθλητής, είτε μόλις ξεκινάτε το ποδήλατο, ένας ξαφνικός πόνος στο γόνατο μπορεί να είναι αρκετά δυνατός, ώστε να σας θέσει εκτός «μάχης». Πριν όμως απογοητευτείς ή απευθυνθείς στον ορθοπεδικό, δώσε προσοχή στα 7 σημεία που ακολουθούν.

Η ποδηλασία είναι μια αρκετά εύκολη και ευχάριστη δραστηριότητα, ειδικά για τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν προβλήματα και τραυματισμούς στα γόνατα και όχι μόνο. Είναι μια ομαλή και απλή άσκηση, χωρίς τραντάγματα και κρούσεις, εύκολη για τις αρθρώσεις και τους ιστούς και σχετικά ανώδυνη, ειδικά σε σχέση με δραστηριότητες όπως το τρέξιμο. Ωστόσο, επειδή πρόκειται για μια ιδιαίτερα επαναλαμβανόμενη άσκηση, μία κακή θέση οδήγησης ή λάθος τεχνική, μπορεί να οδηγήσει σε θέματα με τα γόνατα.
Τα καλά νέα είναι ότι η ανακούφιση και η ανάρρωση από τους πόνους στην περιοχή των γονάτων, είναι συνήθως γρήγορη και αρκετά απλή, και μπορεί να καθοριστεί από το κατάλληλο για εσάς μέγεθος ποδηλάτου ή από μια μικρή αλλαγή στο ποδηλατικό σας στιλ. Βέβαια, τα βήματα που ακολουθούν, είναι ένας οδηγός που δημιουργήθηκε μετά από πολυετή ψάξιμο, πολλά ποδηλατικά χιλιόμετρα και βάση προσωπικών μας κυρίως εμπειριών.
Οπότε για πόνους στα γόνατα που επιμένουν ή γίνονται εντονότεροι, πρέπει πάντα να επισκεπτόμαστε και να συμβουλευόμαστε έναν γιατρό ή φυσιοθεραπευτή. Το «bike fit» επίσης είναι μία αρκετά περίπλοκη διαδικασία, έτσι σας προτείνουμε αντί να πειραματίζεστε μόνοι σας, να επισκεφθείτε ένα εξειδικευμένο και πιστοποιημένο «bike fitting» κέντρο, ώστε να είστε ήσυχοι από άποψη οδηγικής θέσης.

1.Ύψος σέλας
Η σωστή τοποθέτηση του ύψους της σέλας είναι απόλυτα σημαντική. Θα περάσετε αρκετές ώρες καθισμένος σε αυτή, αναγκάζοντας τα πόδια σας να πραγματοποιούν επανειλημμένως την ίδια κίνηση. Ακόμη και μικρές λεπτομέρειες στη θέση οδήγησης μπορούν να προκαλέσουν μεγάλα προβλήματα στα γόνατά σας. Το μεγαλύτερο λάθος που κάνουν οι περισσότεροι αναβάτες έχει να κάνει με το ύψος της σέλας.
Σε περίπτωση που η σέλα είναι πολύ χαμηλά τοποθετημένη προκαλείται τεράστια πίεση στους τένοντες του μπροστινού μέρους του γονάτου και στον Αχίλειο τένοντα, ενώ αντίθετα σέλα που είναι υπερβολικά ψηλά τοποθετημένη αναγκάζει το γόνατο να πραγματοποιήσει υπερέκταση, φορτίζοντας τους τένοντες στο πίσω μέρος του γονάτου και τον μηνίσκο. Απλός και σύντομος τρόπος για να φέρετε την σέλα στο κατάλληλο ύψος είναι ο εξής: Ενώ βρίσκεστε καθιστός και με τα πόδια σε οριζόντια θέση στα πετάλια, πατήστε τη φτέρνα στο πετάλι και κατόπιν φέρτε το πετάλι στην κατώτατη θέση.
Στη θέση αυτή, το γόνατό σας θα πρέπει να «κλειδώνει» πλήρως τεντωμένο. Αν το γόνατό σας είναι λυγισμένο, τότε η θέση είναι πολύ χαμηλή. Εάν δε φτάνετε να πατήσετε με τη φτέρνα σε κάθετη θέση το πετάλι, ή για να φτάσετε κλίνετε προς τη μεριά του τεντωμένου ποδιού, η θέση σας είναι πολύ ψηλή.

2. Θέση σέλας στον οριζόντιο άξονα
Μια σέλα που είναι πάρα πολύ μπροστά ή πολύ πίσω, μπορεί να προκαλέσει μερικά από τα ίδια προβλήματα με το ύψος της. Εάν η σέλα είναι τοποθετημένη αρκετά προς τα εμπρός, στρεσάρεται ο τένοντας της επιγονατίδας. Αν τώρα η σέλα είναι τοποθετημένη πολύ πίσω, στην προσπάθεια να γυρίσετε το πετάλι, αναγκάζετε το γόνατό σας να υπερ-επεκταθεί.
Για να βρείτε τη σωστή θέση της σέλας, πρέπει να καθίσετε στη σέλα και να φέρετε τα πετάλια σε οριζόντια θέση (σα να δείχνουν σε ρολόι τις ώρες 9 και 3). Χρησιμοποιώντας ένα σχοινί ή ένα κορδόνι με ένα βαρίδι στην άκρη του, τοποθετήστε το σχοινί στο μπροστινό μέρος της επιγονατίδας σας και αφήστε το σχοινί να κρέμεται. Το σχοινί θα πρέπει να αιωρείται στην ίδια γραμμή με το τέλος του βραχίονα της πεταλιέρας.

3. Θέση των σχαρακιών
Τα πόδια των περισσότερων ανθρώπων είτε έχουν ελαφρώς μια κλίση προς τα μέσα ή προς τα έξω, και τα σχαράκια στα παπούτσια σας πρέπει να είναι ρυθμισμένα σε συνάρτηση με αυτό. Έχοντας τοποθετήσει τα σχαράκια σας με πολύ κλίση προς τα μέσα, μπορεί να προκληθεί βαθύς εσωτερικός πόνος στο γόνατο, τραυματίζοντας το μηνίσκο και προκαλώντας θυλακίτιδα χηνείου ποδός.
Όταν τα σχαράκια έχουν τοποθετηθεί προς τα έξω, οι πόνοι και οι τραυματισμοί εμφανίζονται στον επιγονατιδικό τένοντα και τη λαγονοκνημιαία ταινία. Mπορείτε να ωφεληθείτε από την επιλογή κουμπωτών πεταλιών, που το σύστημα κουμπώματος προσφέρει περισσότερη ελευθερία περιστροφής του ποδιού. Tέτοια συστήματα βρίσκονται στα πετάλια της Τime και της Speedplay
Επιπλέον η σωστή θέση του ποδιού στο πετάλι, εξαρτάται, εκτός από το δεξιά-αριστερά, και από το μπροστά-πίσω. Έχοντας το σχαράκι αρκετά πιο μπροστά, μπορεί να προκληθεί τενοντίτιδα στον αχίλλειο, ενώ ένα σχαράκι που είναι τοποθετημένο πιο πίσω , θα σας αναγκάσει να αλλάξετε τον τρόπο που κάθεστε πάνω στη σέλα. Η ιδανική θέση, είναι να βρίσκεται το σχαράκι 5 χιλιοστά από το μπροστινό μέρος του πέλματος.

4. Στροφάρισμα
Το στροφάρισμα είναι ο καλύτερος φίλος για τα γόνατα. Αντίθετα ο χειρότερος εχθρός τους είναι το βαρύ και αργό πεταλάρισμα. Όλοι θέλουμε να πάμε γρηγορότερα και να στροφάρουμε με μεγάλο δίσκο, αλλά αν δεν έχουμε προπονηθεί αρκετά για αυτό, συνήθως τα βαριά πατήματα είναι επιλογή καταστροφής. Το πεταλάρισμα ανάμεσα σε 70-100 στροφές σε μία πιο ελαφριά ταχύτητα είναι η καλύτερη επιλογή για σας και τα γόνατά σας, σε αντίθεση με το πεταλάρισμα σε μια βαρύτερη ταχύτητα και χαμηλότερες στροφές.
Οι περισσότεροι ποδηλάτες έχουν αποτελεσματικότερο πεταλάρισμα όταν ποδηλατούν με περίπου 90 στροφές (RPM: rotations per minute), κάτι που επιβεβαιώνεται αν κοιτάξουμε και το στροφάρισμα που έχουν οι επαγγελματίες αθλητές.

5. Μήκος μπράτσων πεταλιέρας
Ενα άλλο θέμα που σχετίζεται με την φόρτιση των γονάτων είναι το μέγεθος της πεταλιέρας. Αν ο δισκοβραχίονάς σας είναι πολύ μακρύς, τα πόδια σας αναγκάζονται να ωθήσουν ένα μεγαλύτερο μοχλό από ό,τι πραγματικά μπορούν. Διαφορά ακόμη και ενός χιλιοστού μπορεί να έχει τεράστιο αντίκτυπο στο πόση δύναμη αναγκάζεται το πόδι να ασκήσει. Αν έχετε πόνο που επιμένει στο μπροστινό μέρος του γόνατού σας και στην περιοχή του έσω πλατύ μυ (VMO), μάλλον χρειάζεται να αλλάξετε μέγεθος πεταλιέρας.

6. Ενδυνάμωση και διατάσεις
Μερικές φορές το σώμα μας δεν είναι έτοιμο να ανταποκριθεί σε ό,τι του ζητάμε. Αν έχετε επίμονο πόνο στα γόνατα, μπορεί να χρειάζεστε ενδυνάμωση στην περιοχή, με κάποια προπόνηση με βάρη και κάποιο πρόγραμμα ευλυγισίας. Οι περισσότεροι επαγγελματίες ποδηλάτες στη διάρκεια της χειμερινής περιόδου, αφιερώνουν αρκετούς μήνες και ώρες από το ποδήλατο, στα βάρη, στη γιόγκα, και δουλεύουν αρκετά την ενδυνάμωση των μυών που δεν χρησιμοποιούμε πολύ στην ποδηλασία.
Τα βάρη μπορούν να βοηθήσουν στην ενδυνάμωση των μυών, των συνδέσμων και των τενόντων, προσφέροντάς μας περισσότερη δύναμη στην ποδηλασία και κάνοντάς μας περισσότερο ανθεκτικούς απέναντι σε τραυματισμούς.
Οι διατάσεις των ποδιών μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση του εύρους της κίνησης και να χαλαρώσουν σφιχτές περιοχές που μπορεί να περιόριζαν την κίνηση του ποδιού, με επίπονο και επιβλαβές αποτέλεσμα. Επίσης οι μαλάξεις και το μασάζ, είτε από έναν ειδικό, είτε με ένα κύλινδρο αφρού, μπορεί να βοηθήσουν στη χαλάρωση και απελευθέρωση συμφύσεων των μυών, βελτιώνοντας πολύ την απόδοσή σας.

7. Βike Fitting
Στο κομμάτι της ανατομίας το bike fitting μπορεί να είναι ένα πραγματικό όφελος. ‘Ολοι μας λίγο-πολύ διαφέρουμε, και η πραγματικότητα είναι ότι παπούτσια, πετάλια, σέλες, πλαίσια και λοιπά, ανταποκρίνονται στους περισσότερους ανθρώπους-αλλά όχι όμως σε όλους τους ανθρώπους! Μια μικρή διαφορά μήκους στα πόδια ακόμη και μερικών εκατοστών, μπορούν να επηρεάζουν τα γόνατα ή μια άλλη διαφορά στην ανατομία. Η επίσκεψη σε έναν ειδικό και σε ένα εξειδικευμένο κέντρο bike fitting, θα προσδιορίσει με μεγάλη ακρίβεια την βέλτιστη θέση σας πάνω στο ποδήλατο.

ΠΟΥ ΠΟΝΑΕΙ;
Μπροστά από το γόνατο: Πιθανά προβλήματα: τενοντοπάθεια, σύνδρομο επιγονατιδομηριαίου πόνου, μαλάκωμα του χόνδρου κάτω από την επιγονατίδα, τενοντίτιδα τετρακεφάλου, ανατομικές διαφορές, υπερβολική χρήση. Πιθανές αιτίες: σέλα πολύ χαμηλά ή πολύ μπροστά, πιέση σε βαρύ πάτημα, πολύ μακρύς δισκοβραχίονας, τα σχαράκια είναι ρυθμισμένα πάρα πολύ προς τα έξω (αναγκάζοντας τα πέλματα των ποδιών να στρέφονται προς τα μέσα)

Πίσω από το γόνατο: Πιθανά προβλήματα: θλάση εμπρόσθιου ή οπίσθιου χιαστού, ιγνυακή θυλακίτιδα (Baker’s cyst), κατάχρηση. Πιθανές αιτίες: σέλα πολύ ψηλά ή τοποθετημένη πολύ μπροστά.

Εσωτερικά στο γόνατο: Πιθανά προβλήματα: θυλακίτιδα Xηνείου ποδός, κάκωση μηνίσκου, θλάση έσω πλατύ, κατάχρηση. Πιθανές αιτίες: τα σχαράκια είναι στραμμένα πάρα πολύ προς τα μέσα (αναγκάζοντας τα πέλματα των ποδιών να στρέφονται προς τα έξω), βλεσογονία (knock knees), σφιχτοί μηροί στο εσωτερικό τους, σέλα πολύ ψηλά.

Εξωτερικά (μπροστά) στο γόνατο: Πιθανά προβλήματα: σύνδρομο λαγονοκνημιαίας ταινίας, κάκωση μηνίσκου, κατάχρηση. Πιθανές αιτίες: τα σχαράκια είναι ρυθμισμένα πάρα πολύ προς τα έξω (αναγκάζοντας τα πέλματα των ποδιών να στρέφονται προς τα μέσα), σέλα πολύ ψηλά, σέλα πάρα πολύ πίσω, σφιχτή λαγονοκνημιαία ταινία.

Αυγά μάτια

Αυγό: Μερικές σημαντικές διατροφικές πληροφορίες που ίσως δεν γνωρίζετε. Πρόκειται για μια από τις πιο υγιεινές τροφές, αν και συχνά έχει «κατηγορηθεί» για ορισμένες κακές της επιδράσεις στην υγεία μας. Εσείς ξέρετε τα πάντα για το αυγό;

Τα αυγά είναι ένας  νόστιμος τρόπος για να εφοδιάσετε τον οργανισμό σας με βιταμίνες του συμπλέγματος Β και άλλα θρεπτικά συστατικά και πρωτεΐνες. Και ακόμη κι αν έχετε αμφιβολίες για τις επιπτώσεις τους στην υγεία της καρδιάς, οι περισσότεροι ειδικοί συμφωνούν ότι μια διατροφή που περιλαμβάνει αυγά είναι σίγουρα ισορροπημένη.

Σύμφωνα με μια σχετική μελέτη, ένα πρωινό με αυγά -σε σύγκριση με ένα πρωινό που περιλαμβάνει δημητριακά ή χωρίς καθόλου πρωινό- μας βοηθά να μπορούμε να συγκρατούμαστε απέναντι σε ζαχαρούχα και λιπαρά τρόφιμα, αργότερα μέσα στην ημέρα. Ακόμη κι αν βρίσκουμε όμως το αυγό σε πολλές συνταγές, είναι εκπληκτικό το πόσα ίσως δεν ξέρουμε γι’ αυτό.

Ο κρόκος του αυγού βοηθά στην ανάπτυξη του εγκεφάλου. Ο κρόκος του αυγού είναι μία από τις πλουσιότερες διατροφικές πηγές χολίνης, η οποία ανήκει στην οικογένεια των βιταμινών Β και συνδέεται με την καλύτερη νευρολογική λειτουργία και τη μειωμένη φλεγμονή. Επιπλέον, υπάρχουν ενδείξεις ότι η χολίνη που προέρχεται από διατροφικές πηγές, βοηθά την ανάπτυξη του εγκεφάλου στα έμβρυα, όταν προσλαμβάνεται από τις έγκυες γυναίκες.
Όμως, μια διατροφή πλούσια σε χολίνη, συνδέεται επίσης και με την ευτυχία. Σύμφωνα με τους ειδικούς, η χολίνη διασπάται και βοηθά στην παραγωγή των ορμονών της «ευτυχίας» (και νευροδιαβιβαστών), όπως η σεροτονίνη, η ντοπαμίνη και η νορεπινεφρίνη.

Τα αυγά είναι η «τέλεια» πρωτεΐνη. Τα αυγά είναι ό,τι καλύτερο όσον αφορά στην ποιότητα της πρωτεΐνης. Αυτό συμβαίνει γιατί το σύνολο της πρωτεΐνης που βρίσκεται σε ένα αυγό, μπορεί να απορροφηθεί και να χρησιμοποιηθεί από τον οργανισμό. Ουσιαστικά, χρειαζόμαστε λιγότερη πρωτεΐνη από τα αυγά, απ’ ό,τι από άλλες διατροφικές πηγές, για να επιτύχουμε τα ίδια οφέλη ενίσχυσης των μυών.

Η ηλικία του κοτόπουλου έχει σημασία. Όσον αφορά στην ποιότητα, το κοτόπουλο είναι πιο σημαντικό από το αυγό. Σύμφωνα με σχετική μελέτη, τα νεαρά κοτόπουλα, ηλικίας 28 εβδομάδων και τα κοτόπουλα 97 εβδομάδων, είναι πιο πιθανό να παράγουν αυγά με χαμηλό στέρεο περιεχόμενο, από ό,τι τα μεσήλικα κοτόπουλα.

Τι σημαίνει πραγματικά ο κρόκος του αυγού. Με εξαίρεση τη ριβοφλαβίνη και τη νιασίνη, ο κρόκος περιέχει μεγαλύτερο ποσοστό βιταμινών από το ασπράδι. Όλες οι λιποδιαλυτές βιταμίνες, όπως οι A, D και E, βρίσκονται στον κρόκο.
Το βαθύ κίτρινο ή η θαμπή απόχρωση του κρόκου αυγού σας, δεν αντικατοπτρίζει άμεσα την ποιότητά του, αλλά είναι ενδεικτικό της τροφής της κότας. Τα κοτόπουλα που τρέφονται με δημητριακά και χόρτα, που είναι πλούσια σε καροτενοειδή (όπως η λουτεΐνη και η ζεαξανθίνη) έχουν πιο ζωντανούς, κίτρινους κρόκους, αλλά αυτό δεν μεταφράζεται απαραιτήτως σε πιο θρεπτικά αυγά.
Μπορείτε ωστόσο να βγάλετε ορισμένα συμπεράσματα για την υγεία του ζώου: Τα κοτόπουλα ελεύθερης βοσκής έχουν πρόσβαση σε μεγαλύτερη ποικιλία τροφίμων, τα οποία με τη σειρά τους είναι πιο πιθανό να έχουν πιο έντονα κίτρινους κρόκους.

Θαμπά Vs «καθαρά» ασπράδια αυγών. Τι επηρεάζει τη θαμπάδα ή την καθαρότητα που μπορεί να έχει το ασπράδι του αυγού; Η ηλικία του. Τα παλαιότερα αυγά έχουν «καθαρό» ασπράδι, ενώ τα φρέσκα αυγά μπορεί να έχουν πιο θαμπό, αδιαφανές ασπράδι. Με την πάροδο του χρόνου, η πρωτεΐνη αλλάζει μορφή και το ασπράδι αραιώνει. Γι’ αυτό και τα φρέσκα αυγά παρουσιάζουν πιο συνεκτική υφή στο τηγάνι, ενώ το ασπράδι των πιο μπαγιάτικων τείνει να απλώνει.

Καφέ Vs λευκά αυγά; Καμία διαφορά στη διατροφική τους αξία. Το χρώμα που έχει το κέλυφος του αυγού, έχει να κάνει με τη ράτσα του κοτόπουλου κι όχι με την ποιότητα, τη γεύση και τη θρεπτική αξία του αυγού ή την υγεία του κοτόπουλου. Το καφέ χρώμα δίνεται από μια χρωστική ουσία που εκκρίνεται από έναν αδένα στο κέλυφος, ενώ βρίσκεται στη μήτρα της κότας.
Τα αυγά μπορεί να διατηρούνται, ακόμη και για 3 μήνες ή και περισσότερο. Τα αυγά συνήθως συσκευάζονται μέσα σε μια εβδομάδα από την συλλογή τους, αν και οι κανονισμοί επιτρέπουν και μεγαλύτερο διάστημα. Η ημερομηνία λήξεως πρέπει να είναι μέσα σε ένα μήνα από την ημερομηνία συσκευασίας κι έτσι η συνολική διάρκεια ζωής των αυγών είναι περίπου δύο μήνες. Όμως, τα αυγά μπορεί να διατηρηθούν και ακόμη περισσότερο, σύμφωνα με τους ειδικούς.
Ξέρετε να τηγανίζετε ένα αυγό μάτι; Χρειάζεται να πάρετε μπλε χάντρα για να το πετύχετε.

Επτά βασικοί κανόνες για να τηγανίσετε ένα απολαυστικό αυγό:
1. Βγάλτε τα αυγά από το ψυγείο να πάρουν θερμοκρασία δωματίου
2. Χρησιμοποιήστε ένα τηγάνι που δεν είναι πληγωμένο καθώς και μια ξύλινη κουτάλα
3. Τοποθετείστε το καλύτερο ελαιόλαδο που διαθέτετε
4. Σπάστε προσεκτικά τα αυγά σας και τοποθετήστε τα στο τηγάνι, όσο το λάδι είναι κρύο (αν το λάδι καεί, καίγονται οι βιταμίνες του, καίγεται και το αυγό)
5. Μην βάλετε αλάτι τώρα
6. Περιχύστε λίγο από τα λάδι στον κρόκο όσο ζεσταίνεται. Θα δείτε ότι ώσπου να καεί το λάδι θα έχουν ψηθεί και τα αυγά σας
7. Βγάλτε τα με ξύλινη κουτάλα και αλατίστε, τρίψτε και φρεσκοτριμμένο πιπέρι

Kάτι πιο χορταστικό, όπως το κάνουν οι Γάλλοι
Ψιλοκόψτε ένα κρεμμύδι
Ασπρίστε το λίγο σε βούτυρο χήνας (!) μαζί με ψιλοκομμένο ζαμπόν
Σε τρία λεπτά προσθέστε τα αυγά πάνω τους
Σιγοβράστε στη φωτιά για 5 λεπτά
Απλό και απολαυστικό

Για αυγά μάτια haute cuisine
Ακόμα και το πιο απλό φαγητό, μπορεί να αναδειχθεί σε υψηλή γαστρονομική απόλαυση με τη συμβουλή ενός έμπειρου σεφ. Η Didier Elena, σεφ σε εστιατόριο της Νέας Υόρκης, μοιράζεται το μυστικό της για αυγά μάτια.
* Αφού τα αυγά σας είναι έτοιμα, με το χρυσαφί χρώμα του κρόκου να λάμπει, σβήστε τα μέσα στο τηγάνι με λίγο ξύδι από Σέρι (το διάσημο πορτογαλικό γλυκό κρασί).
* Αφήστε το να “γλασάρει” λίγο και περιχύστε με τη σάλτσα τα αυγά, για να προσθέσετε μια άλλη διάσταση στο πιάτο.
Καλή απόλαυση

Ο μύθος της ομορφιάς

Ο μύθος της ομορφιάς του σήμερα
Η μόδα και τα μέσα μαζικής ενημέρωσης μας βομβαρδίζουν, με εικόνες εξαϋλωμένων γυναικών, παρασύροντας με αυτόν τον τρόπο τα κορίτσια σε εξαντλητικές δίαιτες, οι οποίες βλάπτουν σοβαρά την υγεία τους και οδηγούν ακόμα και στο θάνατο.

Η πρώτη διάσημη ανορεκτική, δεν ήταν άλλη από την ηθοποιό Όντρεϊ Xέπμπορν, η οποία στην ταινία Breakfast at Tiffany’, ήταν επίπεδη σαν σανίδα. Ανάλογες περιπτώσεις ισχνών γυναικών στο χώρο του κινηματογράφου είναι Kάμερον Nτίαζ και η Αντζελίνα Τζολί, οι οποίες τρέφονται με αέρα.

Η αλήθεια είναι, ότι ο καθένας έχει μια ελαφρώς διαφορετική ιδέα της τέλειας εικόνας του σώματος, αλλά όλοι επηρεαζόμαστε σε μεγάλο βαθμό, από τις κοινωνικές πιέσεις και τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Κάθε μορφή οπτικών μέσων, από την τηλεόραση, τις ταινίες και το διαδίκτυο, χρησιμοποιείται, για να μας βομβαρδίζει καθημερινά με εξωπραγματικές εικόνες, που αγγίζουν την «τελειότητα». Ωστόσο, πόσο συχνά μας λένε ότι, αυτό που βλέπουμε, επιτεύχθηκε μετά από ώρες μακιγιάζ, κόμμωση, και ρετούς; Η απάντηση είναι: Ποτέ!

Πόσο συχνά ακούμε, ότι οι «τέλειοι» άνθρωποι, που βλέπουμε στα περιοδικά και στη τηλεόραση, δεν μοιάζουν με την πραγματική τους εμφάνιση; Σχεδόν πάντα! Η Cindy Crawford είπε κάποτε: «Ακόμα και εγώ όταν ξυπνάω δεν μοιάζω με Cindy Crawford.»

Επιπλέον, ένα άλλο φαινόμενο της εποχής, είναι ότι οι δημοσιογράφοι και οι αρθρογράφοι σχολιάζουν ακόμη και την παραμικρή ατέλεια στην εμφάνιση των διάσημων. Θα σχολιάσουν το χτένισμα μιας ηθοποιού, μέχρι το φόρεμα της Michelle Obama! Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα, η ιδανική εικόνα των σημερινών γυναικών να πρέπει, να αγγίζει την τελειότητα. Οι ιδανικές γυναίκες είναι, νέες, αθλητικές, με μεγάλα στήθη και δεν πρέπει να έχουν καμία φυσική αναπηρία. Δεν πειράζει πάρα πολύ, αν δεν είναι έξυπνες, εφ “όσον είναι σωματικά ελκυστικές.

Δυστυχώς τα ανορεκτικά και τα πολύ λεπτά μοντέλα εμφανίζονται ως το πρότυπο της ομορφιάς και οι εξαντλητικές δίαιτες των διάσημων είναι συνεχώς στα εξώφυλλα των περιοδικών. Με αποτέλεσμα, πολλές νεαρές κοπέλες να σταματάνε να τρώνε φυσιολογικά, προκειμένου να μιμηθούν τους «αστέρες» που θαυμάζουν.

Ο ανταγωνισμός μεταξύ των γυναικών έχει γίνει μέρος της ζωή τους, οι ηλικιωμένες γυναίκες φοβούνται τις νέες, οι νέες φοβούνται να μεγαλώσουν , και ο μύθος της ομορφιάς συνεχίζεται σε όλη τη διάρκεια της ζωής του γυναικείου φύλλου. Φυσικά, οι άνθρωποι που ακολουθούν εξαντλητικές δίαιτες, δεν είναι υγιείς και οι περισσότεροι από εσάς θα συμφωνήσετε, ότι τα πολύ αδύνατα άτομα δεν είναι πολύ ελκυστικά.

Εν κατακλείδι, θα πρέπει όλοι να έχουμε στο μυαλό μας, ότι, οι άνθρωποι έρχονται σε όλα τα σχήματα και μεγέθη και τα άτομα όλων των σχημάτων και μεγεθών μπορούν να είναι ελκυστικά και μοναδικά! Άρα, μήπως ήρθε η ώρα να αλλάξουμε αυτά τα στερεότυπα και να υιοθετήσουμε πιο υγιή πρότυπα ομορφιάς;

Ανθρωπος και ζώο

Αυτό που ξεχωρίζει τον άνθρωπο από το ζώο και του δίνει περισσότερες δυνατότητες να επιβάλλει τη θέλησή του και να καθορίζει αυτός ο ίδιος την πορεία του στη ζωή είναι η διατήρηση της εμπειρίας, η επεξεργασία της και η γνώση.
Χωρίς αυτήν την εσωτερική δυνατότητα θα ήταν αδύνατο να είναι άνθρωπος, όπως και αν ήταν οι βιολογικές προδιαγραφές του. Η σημασία αυτής της εσωτερικής δυνατότητας αναγνωρίζεται με κάποιο έμμεσο και επιπόλαιο τρόπο. Γι’ αυτό δεν αρέσει σε κανέναν να του αμφισβητούν τη διανοητική αποτελεσματικότητα, την ορθότητα των απόψεών του και την αξιοπιστία.

Ο εγωισμός πληγώνεται όταν αυτή η αμφισβήτηση γίνεται άμεσα ή έμμεσα στις καθημερινές σχέσεις μας με τους άλλους ανθρώπους. Καθημερινά γίνονται από τις πιο απλές παρεξηγήσεις έως και τα πιο απρόβλεπτα φονικά για ασήμαντους λόγους.

Πίσω από αυτά τα δυσάρεστα φαινόμενα των ανθρώπινων σχέσεων, που μας αποκαλύπτονται με διαφορετικούς τρόπους και λόγους, βρίσκεται η ίδια απειλή, η ίδια ευθιξία, ο ίδιος φόβος, η ίδια επιθυμία. Η επιθυμία του ανθρώπου να είναι ο κύριος της ζωής του, να αυτο-καθορίζει την πορεία του και να μην είναι όμηρος της τύχης. Αυτό δεν μπορεί να το επιτύχει χωρίς εμπειρία, χωρίς γνώση και έξυπνες κινήσεις, εκτός μόνο για λίγο σαν τα άλλα ζώα, με βίαιο τρόπο ή με το φόβο. Αυτό το γνωρίζει, προσέχει και αυτο-συγκρατείται… όχι πάντοτε επιτυχώς και αρκετά.
Εφόσον, λοιπόν, οι άνθρωποι θέλουν να είναι «έξυπνοι» και προσβάλλονται όταν τους αμφισβητούμε την επίγνωση του εαυτού τους και της πραγματικότητας, θα ήταν σκόπιμο να αποφεύγουμε να τους προκαλούμε και να τους αμφισβητούμε.
Όταν, όμως, διαπιστώνουμε φαινόμενα συμπεριφοράς, νοοτροπία και απόψεις για σημαντικά ζητήματα σε καθαρή αντίθεση με την κοινή πραγματικότητα, την οποία δεν μπορούν να αποφύγουν, στην οποία βασίζονται για να μπορέσουν να ζήσουν και να ευτυχήσουν και την οποία επικαλούνται για να αποδείξουν τη λογική τους, τότε γιατί να απαγορεύεται να αποκαλύπτουμε τη δυσάρεστη αλήθεια;
Γιατί θα προσβληθούν και θα θυμώσουν, όταν τους αποκαλέσουμε επιπόλαιους, ανόητους, μωρόμυαλους, ζώα με μνήμη, σκοταδιστές, παρανοϊκούς, βλαμμένους, χαμένους και όλο το σχετικό λεξιλόγιο;

«Έλλειψη θέλησης για φιλοσοφικές αναζητήσεις, αποπροσανατολισμός με την κατάχρηση της γλώσσας και της διάνοιας, εγωκεντρισμός, συνείδηση περιορισμένη στα πιο άμεσα αντιληπτά, έλλειψη συνειδητής αυτενέργειας για την εσωτερική ανέλιξη, διαστρεβλωμένη γνώση για τον εαυτό τους, για τον άνθρωπο, ευρύτερα για την κοινή πραγματικότητα, όλα αυτά γενικά, πηγαίνουν στο ίδιο πακέτο. Ποιο είναι το νόημα της καλοσύνης και της δικαιοσύνης και πώς είναι δυνατό να εκδηλώνονται χωρίς παρεκτροπές, όταν υπάρχει τέτοια άγνοια και αποπροσανατολισμός, τέτοια παράνοια;»

Η Πραγματικότητα

«Τα Πάντα Ρεί, μηδέποτε κατά το αυτό μένειν» Τα πάντα ρέουν και όλα χάνονται, ακατάπαυστα και είναι αυτή η συνεχής μεταβολή πού συνθέτει την ίδια την έννοια του κόσμου, την θεμελιώδη αρχή του, την έσχατη σημασία του. Όπως λέει ο Ηράκλειτος

«Ποταμῷ γὰρ οὐκ ἔστιν ἐμβῆναι δὶς τῷ αὐτῷ καθ” Ἡράκλειτον οὐδὲ θνητῆς οὐσίας δὶς ἅψασθαι κατὰ ἕξιν (τῆς αὐτῆς)· ἀλλ” ὀξύτητι καὶ τάχει μεταβολῆς σκίδνησι καὶ πάλιν συνάγει (μᾶλλον δὲ οὐδὲ πάλιν οὐδ” ὕστερον, ἀλλ” ἅμα συνίσταται καὶ ἀπολείπει) καὶ πρόσεισι καὶ ἄπεισι».

Πέρασαν πολλά χρόνια από τότε μέχρι ο Άνθρωπος να αποδείξει, το αληθές του λόγου του. Αποδείξαμε ότι αυτό ισχύει για όλα τα υλικά κατασκευής κάθε οντότητας, έμβιας ή άβιας. Από τα άτομα που συνθέτουν ένα αντικείμενο, μέχρι και το ίδιο το αντικείμενο. Τα πάντα ταλαντώνονται και κινούνται σε σχέση με κάτι άλλο.

Είμαι αναγκασμένος να χρησιμοποιήσω εισαγωγικά σε πάρα πολλές λέξεις του κειμένου που ακολουθεί, λόγω του ότι άλλη διάσταση έχουν οι πραγματικές έννοιες των λέξεων και άλλη τους αποδίδουμε συνήθως εμείς. Θα αποφύγω την εκτενή χρήση εισαγωγικών για να μη σας κουράσω και θα προσπαθήσω να εκφραστώ με απλά λόγια για να γίνω κατανοητός από πολλούς. Η Ελληνική γλώσσα έχει το μεγαλείο να εκφράζει τις έννοιες και με απλές εκφράσεις.

Το σύμπαν.  Διερεύνησα το σύμπαν με αντίστροφο τρόπο απ αυτόν που επιχειρούμε εδώ και πολλά χρόνια, ξεκινώντας από κάποιες αδιαμφισβήτητες παραδοχές οι οποίες με οδήγησαν σε συγκεκριμένο αποτέλεσμα και εκ του αποτελέσματος αυτού μπορώ πλέων να εξηγήσω τι συμβαίνει εντός του.

Η πρώτη παραδοχή είναι ότι τα σώματα που βλέπουμε γύρω μας συμπεριλαμβανομένης και της γης αποτελούν μέρος ενός συνόλου, η δεύτερη είναι ότι αυτό το σύνολο υλικών αντικειμένων αποτελεί μία οντότητα και η τρίτη είναι ότι αυτή η οντότητα κινείται. Στηριζόμενος σ αυτές τις παραδοχές ανακάλυψα το μηχανισμό του.

Η ανάλυση. Μία οντότητα για να ζει ( άρα λειτουργεί ) πρέπει τα ζωτικά της όργανα να κινούνται. Όταν σταματήσουν τα ζωτικά της όργανα να κινούνται, πεθαίνει. Τα συστατικά των οργάνων της (στο μικρόκοσμο) ούτος ή άλλως κινούνται εν τη γενέσει τους, όταν όμως πεθάνει δεν κινούνται τα όργανά της. Με μία ευρύτερη έννοια μπορούμε να θεωρήσουμε οποιαδήποτε οντότητα λειτουργεί ότι ζει. Απ’ τη χρονική στιγμή που ξεκινάει τη λειτουργία της αναπτύσσεται εντός της λόγο των κινήσεων των ζωτικών της οργάνων θερμοκρασία.

Ένα μέρος της θερμοκρασίας που αναπτύσσεται απορροφάται απ’ το περιβάλλον (ψύχεται) και αυτό έχει σαν συνέπεια τη σταθεροποίησή της σε κάποιο επίπεδο. Στην αρχή της λειτουργίας της παρατηρούμε αυξητική τάση της θερμοκρασίας μέχρι να επέλθει σταθεροποίηση. Δύο απ’ τις παραμέτρους που καθορίζουν τη θερμοκρασία λειτουργίας της είναι : Το έργο που παράγει ο οργανισμός (μηχανή) και η θερμοκρασία του περιβάλλοντος της. Σε κάθε μηχανή κατά την εκκίνηση της λειτουργίας της υπάρχει πάντα επιτάχυνση μέχρι να σταθεροποιηθεί η κίνησή της.

Πρώτα δημιουργείται μια μηχανή και μετά εκκινείται. Έτσι και το σύμπαν άρχισε να διαστέλλεται λόγο αναπτυσσόμενης θερμοκρασίας, μετά την εκκίνησή του. Ως σύμπαν εννοούμε το σύνολο των πραγμάτων που υπάρχουν, το σύνολο δηλαδή των όντων. Σύμφωνα με την επιστήμη το σύμπαν αφορά το χωροχρονικό συνεχές στο οποίο περιλαμβάνεται το σύνολο της ύλης και της ενέργειας. Στις μεγάλες διαστάσεις του είναι αντικείμενο μελέτης της επιστήμης της αστροφυσικής. Στις πολύ μικρές διαστάσεις το σύμπαν το εξερευνά η κβαντική μηχανική. Ενδιάμεσα προσπαθούν να κατανοήσουν τη λειτουργία του και την υπόστασή του όλες οι επιστήμες.

Θα σας δώσω επιγραμματικά τις εξηγήσεις κάποιων μυστηρίων τα οποία εμείς οι Άνθρωποι προσπαθούμε να διαλευκάνουμε από γενέσεώς μας. Οι μαθηματικές αναλύσεις πάντα ακολουθούν. Όταν η θεωρία είναι σωστή, η μαθηματική τεκμηρίωση είναι σχετικά εύκολη. Δεν θα σας κουράσω με αλγόριθμους και συναρτήσεις.

Η μεγαλύτερη αξία περιέχεται στην ιδέα. Το να κάνεις εφαρμογή των όσων περιέχει μία ιδέα και η σωστή θεωρία που τη στηρίζει ειδικά στις μέρες μας είναι εύκολο. Οι ανακαλύψεις τις οποίες έχουμε κάνει έως τώρα σε κάθε τι επιστητό περιέχουν μισές αλήθειες.

Θα ξεκινήσω με επανεξέταση των θεωριών που γέννησαν οι αισθήσεις μας. Υπάρχει κι άλλη μέθοδος για να δούμε αν η θεωρία των χορδών η οποία παραπέμπει στο πολυσύμπαν, είναι σωστή. Ας γνωρίσουμε όμως πρώτα το δικό μας σύμπαν.

Έχει αποδειχθεί ότι δεν είμαστε ακόμη σε θέση να κατανοήσουμε την «τεχνολογία» με την οποία δημιουργήθηκε. Σε αντίθεση με αυτό που πιστεύουν ορισμένοι, σας λέω ότι έχουμε και τα αισθητήρια και τη λογική για να το αποδείξουμε.

Η ύλη έχει τρεις διαστάσεις. Με αυτές και μόνο τις διαστάσεις μπορούμε να εξηγήσουμε ότι την αφορά. Ο χρόνος σαν μέγεθος αποτελεί παράμετρο που καθορίζει τα γεγονότα που σχετίζονται με την ύλη.

Πρώτα θα ασχοληθώ με τα υλικά μεγέθη και κατόπιν με τα μη υλικά (π.χ. χρόνος ).

Ο μεγάλος επιστήμονας της λογικής Kurt Gödel υποστήριξε ότι οι μαθηματικές έννοιες και ιδέες «αποτελούν μια δική τους αντικειμενική πραγματικότητα την οποία δεν μπορούμε να δημιουργήσουμε ή να αλλάξουμε, παρά μόνο να αντιληφθούμε και να περιγράψουμε». Αλλά και στην περίπτωση που οι μαθηματικές έννοιες έχουν πλατωνική φύση, ίσως να αποτελούν το κλειδί για την κατανόηση της δικής μας πραγματικότητας.

Η ανάλυση. Ένα σώμα αποτελείται από μόρια, τα μόρια αποτελούνται από άτομα, τα άτομα αποτελούνται από ηλεκτρόνια, πρωτόνια και νετρόνια.

Το ηλεκτρόνιο αποτελεί τη μικρότερη μορφή ύλης. Αυτός ακριβώς είναι και ο λόγος για τον οποίο έχει κερδίσει τον τίτλο του ’’θεμελιώδους σωματιδίου’’. Έχει αυτούσια ύπαρξη και συγκεκριμένη μάζα, το μέγεθός του ορίζει κατ ανάγκη μια μονάδα μέτρησης.

Αν όλα τα συστατικά της ύλης περιείχαν κάποια άλλα και αυτή η διαίρεσή δε σταματούσε πουθενά, τότε θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για άπειρο προς τα κάτω. Μη σας παραπλανήσουν τα ολόνια, σπινόνια και ορμπιτόνια, αυτά δεν είναι σωματίδια με αυτούσια ύλη.

Τα υλικά που συνθέτουν τον κόσμο μας έχουν συγκεκριμένο μέγεθος, αυτό που συνθέτουν είναι συγκεκριμένο. Κι αν ανακαλύψουμε αργότερα σωματίδια που αποτελούν το ηλεκτρόνιο; Ακόμη κι αυτό να συμβεί κάπου σταματάει η διαίρεση. Κι εφόσον σταματάει η διαίρεση έχουμε μία βάση για να κάνουμε πολλαπλασιασμό. Υπάρχουν συγκεκριμένα μεγέθη πρώτης ύλης με τα οποία χτίζονται συγκεκριμένα οικοδομήματα.

Μπορεί η ηλεκτρασθενή θεωρία να απαιτεί τα σωματίδια-φορείς μιας ηλεκτρασθενούς αλληλεπίδρασης να μην έχουν μάζα, αλλά: Σύμφωνα με τη θεωρία του Higgs, καθώς το σύμπαν διαστελλόταν και η θερμοκρασία του μειωνόταν, έφτασε σε μια κρίσιμη θερμοκρασία όπου μπήκε σε λειτουργία ο περίφημος μηχανισμός Higgs, σπάζοντας την ηλεκτρασθενή συμμετρία και εφοδιάζοντας τα στοιχειώδη σωματίδια με τη μάζα τους.

Όπως και να το εξηγήσουμε τα υλικά μεγέθη δεν μπορεί να είναι αφηρημένες έννοιες.

Αυτή η διαίρεση που αφορά στα σωματίδια, όταν σταματάει και μας δίνει τη συγκεκριμένη μάζα του μικρότερου σωματιδίου της ύλης, μας δίνει κατά συνέπεια τη μονάδα με την οποία δημιουργήθηκε όλο αυτό το οικοδόμημα που ονομάσαμε σύμπαν.

Δεν είναι αναγκαίο να θεωρήσουμε ότι ο πολλαπλασιασμός αυτής της μονάδας εκτείνεται στο άπειρο, αλλά και στην περίπτωση που θα το θεωρήσουμε έτσι, από κάπου ξεκινάει. Δια της ατόπου απαγωγής προκύπτει τουλάχιστον ότι, εφόσον έχουμε τη βάση της ύλης, μιλώντας για υλική ευθεία εννοούμε προφανώς ημιευθεία. Άρα υλική ευθεία δεν υπάρχει.

Πολλοί επιστήμονες μίλησαν, για το Big Bang, το πληθωριστικό σύμπαν, το κυκλικό σύμπαν, το  κοσμικό αυγό κ.α.

Ο κοσμολόγος Alexander Vilenkin κατά τη συνάντηση των πιο σημαντικών προσωπικοτήτων που έγινε για να τιμήσουν τα 70α γενέθλια του Στίβεν Χόκινγκ, καταλαβαίνοντας τι θα μπορούσε να σημαίνει ο αιώνιος πληθωρισμός για την σταθερά του Hubble που περιγράφει μαθηματικά την διαστολή του σύμπαντος, επεσήμανε ότι οι εξισώσεις δεν λειτουργούσαν. «Δεν μπορείς να κατασκευάσεις έναν χωροχρόνο με αυτή την ιδιότητα» είπε.

Αποδεικνύεται ότι η σταθερά του Hubble έχει ένα κατώτατο όριο που αποτρέπει τον πληθωρισμό και στις δύο κατευθύνσεις του χρόνου. «Δεν είναι δυνατόν να είναι αιώνιος ο πληθωρισμός του σύμπαντος στο παρελθόν». «Πρέπει να υπάρχει κάποιου είδους όριο» και καταλήγει: » Όλα λοιπόν τα στοιχεία που έχουμε λένε ότι το σύμπαν είχε μια αρχή». Ο Στίβεν Χόκινγκ στη συνάντηση αυτή, στο Πανεπιστήμιο Cambridge σε μια ηχογραφημένη ομιλία είπε:

«Μια σημειακή αρχή θα ήταν ένα μέρος όπου η επιστήμη δεν θα μπορούσε να μελετήσει. Κάποιος λοιπόν θα πρέπει να προσφύγει στη θρησκεία και το χέρι του Θεού»

Συμφωνώ ! Αλλά υπάρχει και δεύτερο σκέλος στην υπόθεση αυτή. Στην περίπτωση που δεν υπήρξε σημειακή αρχή, (με την έννοια ενός γενικότερου σύμπαντος) μήπως και πάλι θα έπρεπε να προσφύγουμε στο χέρι αν όχι του ιδίου, κάποιου άλλου θεού; Κατά την ανάγνωση του κειμένου αυτού θα καταλάβετε αν πρέπει να ανάγουμε τα πράγματα στο θεό ή όχι. Το ζητούμενο όμως δεν είναι μόνο το πως δημιουργήθηκε το σύμπαν, αλλά πως θα καταστραφεί.

Θα δώσω τις κατευθύνσεις της σκέψης πάνω στις οποίες θα κινηθούμε και θα εξετάσουμε τα πράγματα από καινούρια βάση, για να αντιληφθούμε την πραγματική τους διάσταση. Δύο είναι οι έννοιες που περιγράφουν αυτό που ζούμε.

Η μία έννοια εκφράζεται με τη λέξη πραγματικότητα και η άλλη εκφράζεται με διάφορες λέξεις. Όπως και να εκφράσουμε όμως τη δεύτερη έννοια, η πραγματικότητα παραμένει σαν αδιάψευστος μάρτυρας και με ένα μυστήριο τρόπο μας προκαλεί φόβο.

Ο Άνθρωποι διαθέτουμε λογική αλλά και φαντασία. Όπου όμως σταματάει η λογική μας συνεχίζουμε με τη φαντασία, προχωράμε αν και γνωρίζουμε ότι κινούμαστε εκτός λογικής. Δεν είναι απαραίτητα κακό που χρησιμοποιούμε τη φαντασία, μέσω αυτής μερικές φορές μπορεί να ανακαλύψουμε και κάποια αλήθεια αλλά τις πιο πολλές φορές μας παραπλανεί. Υπάρχουν αντικειμενικές δυσκολίες στο να κατανοήσουμε πολλά πράγματα και καταστάσεις. Προσπαθούμε με διάφορους τρόπους να παρηγορήσουμε την αδυναμία μας αυτή δημιουργώντας εικονική πραγματικότητα που μας εξυπηρετεί.

Ο Θαλής περιέγραψε την αναγκαιότητα με την εξής φράση: «Ισχυρότατων η ανάγκη, κρατεί γαρ πάντων»

Αναπτύσσουμε θεωρίες που εξηγούν αυτά που συμβαίνουν και προσπαθούμε να πείσουμε τους εαυτούς μας ότι είναι σωστές, γνωρίζουμε όμως βαθιά μέσα μας ότι δεν μας καλύπτουν πάντα, μας αφήνουν ένα κενό και μας οδηγούν μερικές φορές σε αδιέξοδα.

Πλάθουμε παραμύθια με τα οποία διασκεδάζουμε δυσάρεστες καταστάσεις, δημιουργούμε κόσμους ευχάριστους για να θωρακίσουμε την ψυχή μας από κάθε κακό ενδεχόμενο αλλά δε μπορούμε με τίποτα τελικά να ξεφύγουμε απ’ την πραγματικότητα. Επιβάλλεται όμως από κάπου να πιαστούμε, κάπου να πατήσουμε, έστω και με αναληθείς θεωρίες, τις έχει ανάγκη η υπόστασή μας.

Κατασκευάσαμε θρησκείες, αιρέσεις και εξαιρέσεις, προσπαθώντας να εξηγήσουμε αυτά που συμβαίνουν. Όλο αυτό όμως μας αφήνει ένα παρόμοιο συναίσθημα με κάποιον που δε γνώρισε τους γονείς του, όσο ζει προσπαθεί να μάθει ποιοι είναι αυτοί που τον έφεραν στον κόσμο.

Αυτή η επιθυμία του αν δεν ικανοποιηθεί δε γιατρεύεται, δεν είναι μόνο περιέργεια, είναι βιολογική ανάγκη. Η ίδια η φύση μας σπρώχνει να διαλευκάνουμε τέτοιες καταστάσεις. Μη μπορώντας να αντιληφθούμε ορισμένα πράγματα προσπαθούμε να τους δώσουμε κάποια διάσταση, έστω και πλασματική για να συνεχίσουμε τη ζωή μας.  Τι γίνεται όμως όταν αυτή η διάσταση οδηγεί σε ατραπούς ;

Τα τεχνολογικά επιτεύγματα που έχουμε πετύχει είναι αυτά που θα μας βοηθήσουν να συμπληρώσουμε το Πάζλ. Ας υποθέσουμε ότι κατασκευάζουμε μια μηχανή στην οποία εξασκούμε δυνάμεις τέτοιες, που το φως να τρέχει με μεγαλύτερη ταχύτητα απ αυτή που γνωρίζουμε και το καταφέρνουμε.

Όταν δημιουργούμε μια μηχανή η οποία λειτουργεί, δημιουργούμε ένα ολόκληρο «κόσμο’» υλικών και μη αντικειμένων, ουσιαστικά ένα οργανισμό, ο οποίος με τις συνθήκες και τους νόμους που εφαρμόζουμε είναι αναγκασμένος να εκτελεί αυτό που του επιβάλουμε.

Κάθε μηχανή που κατασκευάζουμε αποτελεί κλειστό σύστημα και μπορούμε να της προσδώσουμε κάποιες ιδιότητες. Δε σημαίνει όμως ότι αυτό που καταφέραμε για τη μηχανή, ισχύει απαραίτητα σαν νόμος και για το δικό μας περιβάλλον και αυτό που μας διέπει. Έχουμε  κάνει μεγάλες προσπάθειες να κατανοήσουμε το περιβάλλον στο οποίο ζούμε. Απ’ ότι φαίνεται όμως δεν έχουμε κατορθώσει ακόμη να καταλάβουμε τι είναι αυτό που μας περιβάλλει και να διευκρινίσουμε τους φυσικούς του νόμους.

Ορίσαμε νόμους, στηριζόμενοι στα φαινόμενα τα οποία έχουμε τη δυνατότητα να παρατηρήσουμε με τις αισθήσεις μας και την τεχνολογία την οποία έχουμε αναπτύξει, αλλά δεν ανταποκρίνονται πλήρως στην πραγματικότητα και μας υποχρεώνουν να ορίσουμε και εξαιρέσεις.

Οι φυσικοί νόμοι δεν μπορεί να έχουν εξαιρέσεις. Αν  γνωρίζαμε ακριβώς τι συμβαίνει, να είστε σίγουροι ότι οι νόμοι που θα φτιάχναμε δεν θα είχαν εξαιρέσεις.

Νόμοι με εξαιρέσεις, είναι λάθος νόμοι.

Ας δούμε τα πράγματα με απλή μαθηματική λογική η οποία μας δίνει κάποιες απαντήσεις. Έχουν γραφεί πάρα πολλές σελίδες με εικασίες για το τι μπορεί να είναι αυτό που μας περιέχει. Βλέπουμε ότι βρισκόμαστε πάνω σε μία σφαίρα την οποία ονομάσαμε πλανήτη, αφού πρώτα ορίσαμε τι σημαίνει πλανήτης. Βλέπουμε γύρω μας άλλους πλανήτες, αστέρια, γαλαξίες, νεφελώματα κ.τ.λ. Όλο αυτό το σύστημα το ονομάσαμε σύμπαν.

Η πιο βασική αναλήθεια που έχουμε πιστέψει μέχρι σήμερα, είναι η απεραντοσύνη του. Το ορίσαμε σαν μια γενικότητα, χωρίς αρχή και τέλος. Πάνω σ’ αυτή την αντίληψη χτίσαμε ένα σωρό λάθος θεωρίες. Οι γενικότητες δεν ορίζουν κανόνες. Οι κανόνες ορίζονται από συγκεκριμένες καταστάσεις κι εμείς αντιλαμβανόμαστε ότι μας διέπουν συγκεκριμένοι κανόνες. Άρα κατά συνέπεια η κατάσταση που τους ορίζει είναι συγκεκριμένη και σε καμία περίπτωση δεν περιέχει την έννοια του απείρου.

Τι είναι όμως αυτό που ονομάσαμε σύμπαν;  Το σύμπαν είναι μια μηχανή και μην εκλάβετε την φράση σαν παρομοίωση. Στο εξής με τη λέξη σύμπαν, θα εννοώ μηχανή. Με την τεχνολογική εξέλιξη που έχουμε σημειώσει όλα αυτά τα χρόνια, προσπαθούμε με όλο και μεγαλύτερα τηλεσκόπια να δούμε μακρύτερα, τα όρια ίσως του σύμπαντος και έξω αν είναι δυνατόν απ’ αυτό, όλο και μακρύτερα μήπως και καταλάβουμε. Είναι ένας τρόπος κι αυτός.

Κατασκευάσαμε ειδικά διαστημόπλοια, με τεράστια  για τα ανθρώπινα δεδομένα «μάτια» και «αυτιά», τα στείλαμε εδώ και αρκετά χρόνια στα πέρατα του σύμπαντος για να δουν τις λεπτομέρειες αυτής της μηχανής, αλλά αποδεικνύονται μέχρι στιγμής ανεπαρκή.

Είμαστε πολύ μικροί (σε μέγεθος) σε σχέση με το σύμπαν για να μπορέσουμε να το δούμε όντας μέσα σ’ αυτό.  Οι οπτικές παρατηρήσεις οπωσδήποτε μας παρέχουν αδιάψευστα στοιχεία, βοηθάνε τη σκέψη, αλλά τη λύση θα μας τη δώσει ο συλλογισμός.

Έχουμε μπροστά μας ένα αντικείμενο. Αν είμαστε μεγαλύτεροι απ’ αυτό, εύκολα το προσδιορίζουμε, μπορούμε να μετρήσουμε τις διαστάσεις του, να αντιληφθούμε το σχήμα του κ.ο.κ. Στην περίπτωση που αυτό είναι μεγαλύτερο από μας και μάλιστα πολύ μεγαλύτερο όπως είναι το σύμπαν, τα πράγματα δυσκολεύουν.

Έχει βρεθεί  ποτέ κανείς σας, σε μηχανή από υπερωκεάνιο; Όσοι ζήσαμε αυτή την εμπειρία γνωρίζουμε τι περιγράφω. Η μηχανή και μόνο, ενός μεγάλου καραβιού, μπορεί να φθάνει τους τρεις με τέσσερις ορόφους σπιτιών σε ύψος με αντίστοιχο πλάτος. Οι Άνθρωποι έχουμε τη δυνατότητα να κατασκευάσουμε πράγματα πολύ μεγάλα σε σχέση με το μέγεθός μας, πράγματα που προκαλούν δέος σε μας τους ίδιους λόγο του μεγάλου μεγέθους τους και μας δίνουν την αίσθηση ότι είμαστε πολύ μικροί μπροστά τους.

Ας υποθέσουμε ότι μέσα στον χώρο της μηχανής ενός καραβιού, γεννιέται μία οντότητα και μάλιστα υποπολλαπλάσια σε μέγεθος του Ανθρώπου, πολύ μικρότερη από ένα κύτταρο, με σχέση μεγέθους  τέτοια που έχει ο Άνθρωπος προς το σύμπαν, αλλά  με τη νοημοσύνη του Ανθρώπου και δεν έχει τη δυνατότητα να βγει απ’ το χώρο, παρά μόνο να κινηθεί μέσα σ’ αυτόν.

Αν αυτή η μηχανή είναι σφραγισμένη χωρίς φινιστρίνια για να μπορεί να δει έξω, θα ήταν δύσκολο αυτό το ον να αντιληφθεί περί τίνος πρόκειται. Τα μόνα αντικείμενα που θα μπορούσε να παρατηρήσει είναι αυτά που την απαρτίζουν. Θα ήταν δύσκολο να κατανοήσει τι ακριβώς εξυπηρετεί αυτή η κίνηση την οποία θα αισθάνονταν δίπλα του.

Θα έβλεπε για παράδειγμα κάποια αντικείμενα να κάνουν κάποιες κινήσεις. π.χ. Το στρόφαλο της μηχανής να διαγράφει κυκλική κίνηση, τα έμβολα να διαγράφουν παλινδρομική, άλλα εξαρτήματα να κάνουν διάφορες κινήσεις τις οποίες θα ήταν σχεδόν αδύνατο να κατανοήσει. Και λέω σχεδόν, γιατί πιστεύω ότι με την εξέλιξη που έχει ο Άνθρωπος εκατομμύρια χρόνια μέσα στο αποκαλούμενο σύμπαν, είναι σε θέση τώρα να κατανοήσει εν μέρη τα όσα συμβαίνουν.

Θα μπορούσε να κατανοήσει ότι βρίσκεται μέσα σε μία μηχανή η οποία κινεί ένα πλοίο; Δεν αρκεί να καταλάβει ότι είναι μέσα σε μια μηχανή, πρέπει οπωσδήποτε να βγει έξω, όχι μόνο απ’ τη μηχανή, αλλά απ’ το σκάφος στην προκειμένη περίπτωση για να αντιληφθεί τι ακριβώς συντελείται. Είναι δυνατόν αυτό το ον με τις δυνατότητες του Ανθρώπου αν δεν βγει έξω απ΄ το σκάφος, να κατανοήσει ότι αυτό είναι ένα πλοίο και μάλιστα επιτελεί συγκεκριμένο έργο; Κανείς δε φτιάχνει μια μηχανή μόνο και μόνο για να τη φτιάξει, κάπου τη χρησιμοποιεί, κάτι εξυπηρετεί.

Ο χρόνος.

Μέχρι τώρα ξέρουμε ότι ο χρόνος σχετίζεται με το χώρο. Αναπτύξαμε θεωρίες για το ταυτόχρονο κ.λ.π. Το χρόνο κάπως έπρεπε να τον ορίσουμε, τον ορίσαμε με βάση την ημέρα. Μία περιστροφή της γης γύρω από τον εαυτό της την ονομάσαμε μία ημέρα. Τον ορίσαμε με μια μαθηματική λογική η οποία μας εξυπηρετεί. Υποδιαιρέσαμε την ημέρα σε 24 ώρες, ορίσαμε και τις υποδιαιρέσεις της ώρας και προσπαθούμε με αυτό τον ορισμό να δώσουμε περαιτέρω εξηγήσεις

Το πρώτο και καθοριστικό λάθος που έχουμε κάνει είναι το μέγεθος του, όπως τον ορίσαμε αποτελεί λάθος βάση για τις εξηγήσεις που ψάχνουμε. Σε ένα κινητήρα οι στροφές του ορίζονται απ’ το πόσες πλήρεις περιστροφές διαγράφει ο στρόφαλος στη μονάδα χρόνου.

Ποια μονάδα χρόνου;

Αυτή που ορίσαμε εμείς που κατασκευάσαμε τον κινητήρα.

Όταν ένας κινητήρας λειτουργεί στις 5.000 στροφές, σημαίνει ότι εκτελεί 5.000 στροφές κάθε λεπτό που περνάει. Εκτελεί 5.000 στροφές επί 60 λεπτά που έχει η ώρα όπως την έχουμε ορίσει. Δηλαδή 300.000 στροφές σε μία ώρα. Σε μία ημέρα εκτελεί 300.000 επί 24 ώρες που έχει η μέρα. Δηλαδή, 7.200.000 στροφές. (Εφτά εκατομμύρια, διακόσιες χιλιάδες στροφές).

Για ένα ον που βρίσκεται μέσα στη μηχανή και συγκεκριμένα σε κομβίο του στροφάλου, μία ημέρα δική μας γι αυτό μπορεί να σημαίνει 7.200.000 ημέρες. Αν περιστρέφεται πάνω στον άξονα της αντλίας νερού για παράδειγμα, μπορεί να σημαίνει πολλαπλάσιες ημέρες απ’ του στροφάλου. Επιβάλλεται ένα μετρικό σύστημα, φτιάξαμε πολλά, κάθε ένα έχει τη λογική του, το πιο διαδεδομένο είναι το δεκαδικό σύστημα.

Δεκαδικό  γιατί; Γιατί έχουμε δέκα δάχτυλα στα χέρια και χρησιμοποιώντας τα οπτικά μας βοηθάει;

Ωραία μας εξυπηρετεί, αλλά με αυτά τα μαθηματικά περισσεύουν κάποιες ώρες όσον αφορά το ημερολογιακό έτος. Στην τετραετία είμαστε υποχρεωμένοι να προσθέσουμε μία ολόκληρη μέρα (δίσεκτο έτος) για να καλύψουμε τις απώλειες χρόνου. Μήπως αυτή η διόρθωση μαρτυράει κάτι; Θα δούμε τα πράγματα με μια γνωστή λογική.

Δύο τινά μπορεί να συμβαίνουν. Ή τα μαθηματικά δεν είναι σωστά για να μπορέσουν να διαιρέσουν ακριβώς το άθροισμα που δημιουργεί κάθε τετραετία ή αυτό που θέλουμε να διαιρέσουμε δεν υπάρχει. Στην προκειμένη περίπτωση όμως κάτι υπάρχει, όπως υπάρχει και ο κύκλος (όχι ο απόλυτος κύκλος ) που προσπαθούμε να διαιρέσουμε, δεν αντιληφθήκαμε σωστά όμως τι είναι αυτό.

Εδώ μπαίνουν ερωτήματα: Μήπως με άλλα μαθηματικά μπορούμε να πετύχουμε τη διαίρεση και να τετραγωνίσουμε τον κύκλο χωρίς άρρητους αριθμούς και άπειρα δεκαδικά ψηφία;

Μα ποιο κύκλο να τετραγωνίσουμε; Έχει αποδειχθεί ότι τουλάχιστον στη γη απόλυτος κύκλος δεν υπάρχει στην πράξη, κάποιες δυνάμεις δεν επιτρέπουν να υπάρχει απόλυτος κύκλος, είναι οι ίδιες δυνάμεις που έχουν παραμορφώσει τη γη και δεν είναι απόλυτη σφαίρα.

Χρησιμοποιούμε τα γνωστά μαθηματικά – γεωμετρία – φυσική για πολλές εφαρμογές. Εφαρμογές  που δεν μπορούν ουσιαστικά να επαληθευτούν ή επαληθεύονται με λάθος τρόπο. Ζούμε σε ένα υπαρκτό κόσμο με διαστάσεις, δεν είναι δυνατόν τα μαθηματικά που δημιουργήσαμε να υπολογίζουν το «τίποτα».

Ένας κύκλος έχει συγκεκριμένη (μετρήσιμη)  περίμετρο. Με την ευκλείδειο γεωμετρία αποδεικνύεται ότι δε μπορούμε να τη μετρήσουμε. Τα άπειρα δεκαδικά ψηφία που προκύπτουν δεν αποτελούν μέτρηση, αποτελούν σχετική μέτρηση.

Όταν αναγκαζόμαστε να στρογγυλοποιήσουμε ένα άρρητο αριθμό ο οποίος προκύπτει απ’ τη μέτρηση κάποιας απόστασης πάνω στη γη, τι είδους μέτρηση μπορούμε να κάνουμε σε αποστάσεις μεταξύ αστεριών ; Κάθε δεκαδικό ψηφίο το οποίο είμαστε αναγκασμένοι να στρογγυλοποιήσουμε αφορά τεράστιες αποστάσεις, η γη αποτελεί μία κουκίδα του σύμπαντος.

Η εξήγηση. Ότι βρίσκεται εντός του σύμπαντος δέχεται πιέσεις οι οποίες επιδρούν πάνω του και το παραμορφώνουν ανάλογα με το σημείο στο οποίο βρίσκεται μέσα στο χώρο. Για να νοήσουμε ένα ευθύγραμμο τμήμα, πρέπει αυτό να είναι καμπύλο τόσο, ώστε με τις δυνάμεις που επιδρούν πάνω του να ευθυγραμμίζεται, δεν θα το υπολογίσουμε όμως σαν ευθύγραμμο τμήμα αλλά σαν καμπύλο.

Ας πάρουμε για παράδειγμα ένα δακτύλιο. Όταν περιστρέφεται μέσα στο σύμπαν οι πιέσεις που δέχεται τον κάνουν ελλειπτικό, η χρονική στιγμή καθορίζει πόσο απέχουν δύο συγκεκριμένα αντιδιαμετρικά του σημεία. Το πόσο ελλειπτικός είναι ένας δακτύλιος μέσα στο σύμπαν (που εκτός αυτού η περίμετρός του θα ήταν απόλυτος κύκλος) έχει συνάρτηση με το που βρίσκεται στο χώρο, ούτε στο κέντρο της γης η περίμετρός του δεν θα ήταν απόλυτος κύκλος γιατί η γη δεν είναι απόλυτη σφαίρα.

Για να ήταν απόλυτη σφαίρα έπρεπε οι δυνάμεις που εξασκούνται πάνω της να ήταν ακριβώς ίσες σε κάθε σημείο της επιφάνειάς της, κάτι που δε συμβαίνει, γι αυτό έχουμε διαφορετική επιτάχυνση (g) σε διαφορετικά σημεία της. Οι δυνάμεις που επιδρούν στη γη περιστρέφονται κι αυτές με την ίδια φορά αλλά με μεγαλύτερη γωνιακή ταχύτητα, είναι κατανεμημένες ομοιόμορφα γύρο της (αλλά όχι απόλυτα) και η διαφορά πιέσεων που εξασκούν ενίοτε σε μία πλήρη περιστροφή της μεταβάλει το σχήμα της.

Η γη ακολουθεί ουσιαστικά τις δυνάμεις αυτές οι οποίες επιδρούν πάνω της (απ’ τα γειτονικά της αστέρια κυρίως). Αν δεν περιστρέφονταν γύρω από τον άξονα του σύμπαντος και περιστρέφονταν μόνο οι δυνάμεις αυτές, με την άνιση κατανομή πιέσεων που συντελείται θα προέκυπταν πιο απότομες μεταβολές σε ανάλογο χρόνο οι οποίες ενδεχομένως δεν θα της επέτρεπαν να ψυχθεί.

Επειδή όμως ακολουθεί τις δυνάμεις και απ’ τις γενικότερες συνθήκες που επικρατούν, κατόρθωσε να ψυχθεί και να σταθεροποιηθεί η επιφάνειά της και μ’ αυτό τον τρόπο αντιστέκεται εξωτερικά σε μεγάλες μεταβολές, εσωτερικά όμως βρίσκεται σε υγρή κατάσταση και μεταβάλλεται περισσότερο σε κάθε περιστροφή. Σε κάποιες περιπτώσεις ο συνδυασμός των κινήσεών της ( δεν κάνει όπως γνωρίζουμε μία κίνηση) δημιουργεί μεγαλύτερη πίεση και εκδηλώνεται η μεταβολή αυτή με ηφαίστεια και σεισμούς.

Αν η γη ήταν εξ ολοκλήρου υγρή σε κάθε περιστροφή της θα υπήρχε πολύ μεγαλύτερη μεταβολή στο σχήμα της απ’ αυτή που συντελείται τώρα. Στην τωρινή της κατάσταση η υγρή εσωτερικά μάζα της, λόγο αυτών των πιέσεων, (συνδυασμός ελκτικών και απωθητικών δυνάμεων) πιέζει το φλοιό και μετατοπίζει τις τεκτονικές πλάκες με συνέπεια να δημιουργεί αυτά τα φαινόμενα. Αυτό είναι το αίτιο που προκαλεί ηφαίστεια, σεισμούς και άλλα φαινόμενα. (π.χ. παλίρροια)


Όταν ήμουν μαθητής της δευτέρας γυμνασίου «απέδειξα»’ με το παρακάτω σχήμα στον καθηγητή της γεωμετρίας ότι οι παράλληλες ευθείες τέμνονται.


Παίρνουμε δύο παράλληλες «ευθείες». Ε1 και Ε2.

Φέρνουμε μία κοινή κάθετο, Ε. Αυτή τέμνει τις «ευθείες» στα σημεία  Α και Β.

Η γωνία (α) είναι 90°.

Μετακινούμε το σημείο (Α) προς τα δεξιά, στο (Α’).

Η οξεία γωνία που προκύπτει (α1), είναι μικρότερη από (α). α1<α.

Συνεχίζουμε να μετακινούμε προς τα δεξιά το σημείο (Α), στο (Α»).

Η οξεία γωνία που προκύπτει τώρα (α2), είναι μικρότερη από την (α1). α2<α1<α. κ.ο.κ.

Παρατηρούμε ότι, όσο απομακρυνόμαστε απ’ το αρχικό (Α), προς την ίδια κατεύθυνση η αντίστοιχη γωνία μικραίνει, κάποτε θα γίνει μηδέν.

Τότε το σημείο (Α), που ανήκει στην «ευθεία» (Ε1), θα ανήκει και στην «ευθεία» (Ε2).

Ο καθηγητής μου απάντησε χρησιμοποιώντας  την Ευκλείδειο γεωμετρία ότι αυτό είναι σωστό, τέμνονται στο άπειρο, διότι υπάρχει ένα αξίωμα που λέει: Πάντα μεταξύ δύο σημείων υπάρχει ένα τρίτο.  Το δικό μου συμπέρασμα: Ο παραπάνω συλλογισμός μας επιβεβαιώνει, ότι οι «παράλληλες ευθείες» τέμνονται. Το ερώτημα είναι που τέμνονται;

Στην περίπτωση που οι «παράλληλες αυτές ευθείες» αφορούν στη γη και είναι εγκάρσιες προς τον άξονά της, είναι καμπύλες και τέμνονται κάπου συγκεκριμένα. Αν γνωρίζουμε πόσο απέχουν απ’ τη γη και μεταξύ τους μπορούμε να υπολογίσουμε το μήκος τους. Στην περίπτωση που είναι κατακόρυφες, (είναι και πάλι καμπύλες) τέμνονται στο κέντρο της γης. Δεν μπορούμε να τις ονομάσουμε όμως «παράλληλες ευθείες»  θα μπορούσαμε να τις πούμε π.χ. ευθύλες για να τις διαχωρίσουμε απ’ τις καμπύλες. Οι κατακόρυφες έχουν κι αυτές συγκεκριμένο μήκος. Μπορεί να εκτείνονται από τη γη μέχρι κάποιο άστρο για παράδειγμα ή το μέγιστο μήκος τους να είναι απ’ τη γη έως τα όρια του σύμπαντος.

Σε ένα κλειστό σύστημα όπως είναι το σύμπαν δεν υπάρχουν ευθείες με την έννοια που τους έχουμε δώσει. Το παραπάνω αξίωμα αφορά μια γενικότητα στην οποία ενδεχομένως το άπειρο να έχει υπόσταση, στους νόμους που μας διέπουν δεν ισχύει.

Για να διανύσουμε για παράδειγμα την απόσταση απ’ τη γη στην Ανδρομέδα, δε μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε μαθηματικά που συμπεριλαμβάνουν στη δομή τους την έννοια του απείρου. Η  απόσταση είναι συγκεκριμένη και μάλιστα γνωρίζουμε υποτίθεται (με την Ευκλείδειο γεωμετρία) και ποια είναι.

Το σύμπαν είναι πεπερασμένο και ο καθηγητής στηρίχθηκε σε  λάθος αξίωμα.

Επειδή ορίσαμε λάθος αξιώματα γιατί έτσι τα αντιληφθήκαμε σαν Άνθρωποι, (και δυστυχώς η αντίληψη είναι μια ιδιότητα που μας έδωσε η φύση αλλά μας την έδωσε περιορισμένη, θέλει πολύ δουλειά ακόμη για να αντιληφθούμε βασικές έννοιες) έχουμε λάθος θεωρήματα. Χτίσαμε οικοδομήματα σε λάθος βάσεις, λάθος μαθηματικά, λάθος γεωμετρία, λάθος φυσική κ.ο.κ.

Όταν ο George Boole, (Επηρεασμένος απ’ τη θεωρία του Αριστοτέλη) εφηύρε, τη γνωστή πλέον σ’ εμάς μαθηματική λογική και κατασκεύασε την ονομαζόμενη άλγεβρα Boole, μας έδωσε το εργαλείο με το οποίο δημιουργήσαμε τους υπολογιστές. Πολλά τεχνολογικά επιτεύγματα που πετύχαμε τα οφείλουμε σ’ αυτή τη λογική, είναι μία επαληθεύσιμη λογική με απτά αποτελέσματα  και δίνει απαντήσεις σε πολλές καταστάσεις.

Κατά την πρόσθεση με την άλγεβρα Boole: 1^1 ισούται με 0 και 1 (ένα) το κρατούμενο.

Αυτή η πράξη της πρόσθεσης που αφήνει ένα (1) κρατούμενο είναι που προσδιορίζει την καμπυλότητα του χώρου.

Αυτό το κρατούμενο προσδιορίζει τους νόμους που μας διέπουν όντας μέσα σε ένα κλειστό

Αυτό είναι που μας πηγαίνει με καμπύλη πάντα τροχιά στο απομακρυσμένο σημείο.

Αυτό είναι που δημιουργεί τη Γεωμετρία.

Αυτό είναι που δίνει την τάση για αέναη περιστροφή και αποτελεί το ελατήριο που θα περιγράψω παρακάτω.

Το αισθανόμαστε ότι κάτι δεν πάει καλά, κάτι λείπει.

Αυτό που λείπει είναι η πραγματικότητα.

Τα επιτεύγματα του δημιουργού μας κάνουν να νοιώθουμε την τελειότητα και την αρμονία με την οποία λειτουργούν τα πάντα γύρο μας και μαρτυρούν κάτι που τελικά δυσκολευόμαστε να κατανοήσουμε. Τα μεγάλα ψάρια τρώνε τα μικρά αλλά τα μικρά αναπαράγονται με μεγάλους ρυθμούς ώστε να αποτελούν τροφή για τα μεγάλα, χωρίς να εκλείπουν.

Η λογική που αφήνει πάντα ένα υπόλοιπο. Το υπόλοιπο αυτό είναι που συντηρεί τον αέναο κύκλο συγκεκριμένης κατάστασης, δεν παραπέμπει υποχρεωτικά στο άπειρο. Το έχουμε ανακαλύψει προ πολλού, γιατί σπαταλάμε χρόνο σε υποτιθέμενες ευθείες και παράλληλες μεταξύ τους;

Θα σταθούμε λίγο στους νόμους που μας διέπουν. Οι νόμοι πρέπει να ορισθούν βάσει του ότι βρισκόμαστε σε συγκεκριμένο περιβάλλον (κλειστό σύστημα) με αρχή και τέλος. Δεν θα εξετάσουμε τώρα τι νόμοι επικρατούν έξω απ’ το σύστημά μας. Σ’ αυτό το σύστημα δεν υπάρχει η έννοια του απείρου, το άπειρο είναι έννοια γενική, δε θα μας απασχολήσει επί του παρόντος.

Το σύμπαν απαρτίζεται από συγκεκριμένα εξαρτήματα, ότι βλέπουμε επειδή μοιάζει με κάτι άλλο, δε σημαίνει απαραίτητα ότι ανήκει στην ίδια συνομοταξία. Για παράδειγμα: Ένα σώμα (άστρο, πλανήτης, γαλαξίας κ.τ.λ.) μπορεί να αποτελεί ένα μοριακό συστατικό της μηχανής, ένα άλλο όμως μπορεί να αποτελεί υπομόχλιο κίνησης.

Η  γη σ’ αυτό το σύστημα αλληλεπιδρά με συγκεκριμένο τρόπο και αποκτά κατά συνέπεια συγκεκριμένες ιδιότητες. Σαν μια μαγνητική σφαίρα που είναι, αποτελεί κι αυτή ένα κλειστό σύστημα για τον εαυτό της κι όπως είπα παραπάνω έχει δικούς της φυσικούς νόμους. Συνηθίζω να λέω το εξής:

Σ’ ένα κόσμο στρόγγυλο υπάρχουν άραγε ευθείες;

Αν βάλουμε μια μαγνητική σφαίρα μέσα σε ρινίσματα σιδήρου θα παρατηρήσουμε ότι αυτά σχηματίζουν καμπύλες επηρεαζόμενα απ’ το μαγνητικό της πεδίο. Καμπύλες με αρχή και τέλος, με μέγεθος το οποίο είναι συγκεκριμένο και σε συνάρτηση με τον όγκο της σφαίρας.

Η  μαγνητική σφαίρα προσδίδει σε ότι βρίσκεται στο χώρο επιρροής της ιδιότητες, δημιουργεί δικούς της νόμους. επιδέχεται επηρεασμούς από άλλες  κοντινές  μαγνητικές σφαίρες αλλά αποτελεί κλειστό σύστημα.  Έχουμε θεσπίσει  θεμελιώδης νόμους της φυσικής αλλά  έχουμε ορίσει και εξαιρέσεις.

Ορίσαμε με το 2^ο θερμοδυναμικό νόμο τις συμπεριφορές ανοικτών και κλειστών συστημάτων. Θεωρίες σωστές εν μέρει, όχι όμως ολοκληρωμένες, δημιουργούν αμφιβολίες. Παρατηρούμε ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Έχουμε τον τρόπο αυτό το φαινόμενο να το δούμε με τηλεσκόπια, άλλα ειδικά όργανα, κ.λ.π.

Ορίσαμε την έννοια της εντροπίας, φτιάξαμε κι ένα νόμο με εξαίρεση. Εξαιρείται λέει η γέννηση των πλασμάτων της γης. Είναι δυνατόν ο νόμος αυτός να εξαιρεί την πιο βασική λειτουργία της ανθρώπινης και όχι μόνο, υπόστασης; Μήπως είναι λάθος ο νόμος και δε φταίει η εξαίρεση;

Είναι σίγουρο όμως πως δεν καταλάβαμε το λόγο για τον οποίο διαστέλλεται, δεν είναι σε θέση ακόμη η επιστήμη να απαντήσει στο γιατί. Για να καταλάβουμε το γιατί, πρέπει να κατανοήσουμε τι είναι το σύμπαν. Μόνο τότε θα μπορούμε να απαντήσουμε στο αν θα συνεχίσει να διαστέλλεται, μέχρι πότε θα διαστέλλεται, τι θα γίνει αν σταματήσει να διαστέλλεται; κ.τ.λ.

Όταν σχεδιάζουμε με σκοπό να κατασκευάσουμε μία μηχανή, αυτό που θα συμβεί αναπόφευκτα είναι ότι θα προκύψει ένα σχήμα, ένα σχήμα μετρήσιμο, με συγκεκριμένες διαστάσεις, με αρχή και τέλος. Περικλείει εξαρτήματα τα οποία λειτουργούν με συγκεκριμένους νόμους και όλα μαζί αποτελούν ένα κλειστό σύστημα. Κάθε εξάρτημα όμως της μηχανής διέπεται από δικούς του νόμους.

Ας πάρουμε για παράδειγμα, ένα κινητήρα εσωτερικής καύσης αυτοκινήτου. Κάθε κομβίο του στροφάλου εκτελεί συγκεκριμένη περιστροφική κίνηση, είναι αναγκασμένο απ’ τη διάταξη των μηχανικών μερών που έχει ορίσει ο κατασκευαστής να εκτελεί αυτή και μόνο την κίνηση, το ίδιο συμβαίνει με όλα τα μηχανικά του μέρη. Για να ορίσουμε τις στροφές του κινητήρα πρέπει να μετρήσουμε τις στροφές του κεντρικού άξονα (στροφάλου) σε σχέση με το σώμα του το οποίο θεωρούμε σταθερό.

Υπάρχει περίπτωση όμως ο κινητήρας αυτός να συγκρατείται από ένα άξονα ο οποίος περιστρέφει και τον ίδιο. Οι στροφές του και πάλι ορίζονται απ’ την περιστροφή του άξονά του σε σχέση με το σώμα του. Θεωρώντας τον εαυτό μας σταθερό ( για να ισχύει αυτό, πρέπει να βρισκόμαστε σε σταθερό σημείο, π.χ. στο σώμα του κινητήρα ή έξω απ’ αυτόν, εφόσον δεν περιστρέφεται και ο ίδιος ) μπορούμε να ορίσουμε κατ αρχήν μία μονάδα χρόνου και τις περιστροφές του κινητήρα συναρτήσει της μονάδας χρόνου που ορίσαμε.

Αν μετρήσουμε τις στροφές ενός μηχανικού μέρους του, της αντλίας νερού για παράδειγμα, μπορούμε να υπολογίσουμε τις στροφές του κινητήρα; Φυσικά όχι. Αν δε γνωρίζουμε τη σχέση των γραναζιών με την οποία μεταδίδεται η κίνηση απ’ το στρόφαλο στην αντλία αυτό είναι αδύνατο, πρέπει ή να μετρήσουμε απευθείας τις στροφές του στροφάλου ή μετρώντας τις στροφές της αντλίας, να γνωρίζουμε τη σχέση των γραναζιών που την κινούν. Η γη μέσα στο σύμπαν έχει ρόλο ανάλογο με της αντλίας νερού σε ένα κινητήρα. Οι στροφές του κεντρικού άξονα μας αφορούν. Βέβαια ο κατασκευαστής πάντα προβλέπει κάποιες ανοχές λόγο θερμοκρασίας.

Με τις θερμοκρασίες που θα αναπτυχθούν λόγο τριβών θα επέλθει διαστολή, άρα μεγάλωμα των μηχανικών μερών, όταν διασταλεί το έμβολο απ’ τις τριβές θα διασταλεί ταυτόχρονα και ο κύλινδρος, θα διασταλεί εν τέλει και το σώμα της μηχανής και θα μεγαλώσουν οι διαστάσεις του μερικά χιλιοστά, δε θα γίνει όμως η μηχανή μεγαλύτερη από το αυτοκίνητο.

Το σύμπαν διαστέλλεται;

Ναι διαστέλλεται.

Το μαρτυρούν τα τόσα θραύσματα που διαπιστώνουμε να εκσφενδονίζονται, κομήτες κ.λ.π, τα οποία δημιουργούνται απ’ την τριβή των μερών της μηχανής, μερικά απ’ αυτά μπαίνουν και στην ατμόσφαιρα της γης. Η μηχανή είναι πολύ καινούρια με λίγο χρόνο λειτουργίας, ακόμη δεν έφθασε στη θερμοκρασία λειτουργίας της και βρίσκεται σε επιτάχυνση μετά την εκκίνησή της. Έτσι εξηγείται ότι έχει διαγράψει λίγες στροφές μέχρι τώρα.

Όπως και να έχει δύο πράγματα μπορούν να συμβούν. ( Άλγεβρα Boole) Ή θα λειτουργεί, ή θα σταματήσει. Ότι και να συμβεί από τα δύο ένα είναι σίγουρο: Ο κύκλος ζωής ο δικός μας που είμαστε μέσα σ’ αυτή τη μηχανή όσο κινείται, είναι (μεταφορικά) δευτερόλεπτα για τον δημιουργό μας.

Αυτός ο τόπος !!! Εννοώ την Ελλάδα. Έχει επιδείξει στο παρελθόν σε ολόκληρη την ανθρωπότητα τεράστιο πνεύμα. Είναι άραγε το DNA των Ελλήνων; Είναι η γεωγραφική θέση της χώρας; Οι κλιματολογικές συνθήκες; Δεν έχει απαντηθεί το ερώτημα αυτό από την επιστήμη. Υπάρχουν όμως συγκεκριμένοι λόγοι που αναπτύχθηκε τέτοιος πολιτισμός.

«Νους υγιείς εν σώματι υγιές» λέγανε οι αρχαίοι υμών πρόγονοι.

Κατά τη γνώμη μου δύο είναι τα συστατικά που δημιουργούν τη διαφορά στην απόδοση της λειτουργίας του εγκεφάλου. Το ένα είναι η Ελληνική γλώσσα, για την ακρίβεια η μαθηματική της δομή. Μπορεί και εκφράζει κάθε έννοια με συγκεκριμένη λέξη. Αποτελεί το λειτουργικό του εγκεφάλου (Κάτι ανάλογο με το λειτουργικό των υπολογιστών, Dos, Windows, Linux, κ.λ.π) και είναι η καλύτερη γλώσσα επικοινωνίας των αισθήσεων μ’ αυτόν.

Είναι ο σωστός φορτιστής της μπαταρίας του μυαλού που ανοίγει όλες τις κυψέλες και μπορούν να απορροφήσουν και να συγκρατήσουν τη γνώση.  Αν βρούμε και το σωστό τρόπο μπορούμε να τις γεμίσουμε μόνο με χρήσιμα στοιχεία. Ο άνθρωπος με την προϋπόθεση ότι έχει εφαρμόσει το σωστό τρόπο μάθησης, μπορεί να αποκτήσει βαθιά γνώση.

Η γνώση όμως απαιτεί χρόνο για να συγκεντρωθεί και να κατεργασθεί. Αυτό σημαίνει ότι παρέρχονται έως και πολλά χρόνια από τη γέννησή του ώστε να είναι σε θέση αυτή η γνώση να αποδώσει. Χρειάζεται οπωσδήποτε ένα λιπαντικό καλής ποιότητας που να συντηρήσει τον οργανισμό του όλα αυτά τα χρόνια, ώστε να είναι σε άριστη κατάσταση και να μπορεί να αποδώσει όταν είναι έτοιμος. Το λιπαντικό αυτό δεν είναι άλλο από το ελαιόλαδο. Μπορεί και συντηρεί τον οργανισμό στο να λειτουργεί εύρυθμα σε αποδοτικές ηλικίες.

Αυτά τα δύο συστατικά: Η γλώσσα και η ελιά, καλλιεργήθηκαν από αρχαιοτάτων χρόνων στην Ελλάδα.

Στη σύγχρονη εποχή τα ερεθίσματα που δέχεται ο εγκέφαλος του ανθρώπου είναι πολλαπλάσια απ’ το παρελθόν, οι δυνατότητες όμως (σαν μηχανή) του εγκεφάλου παραμένουν οι ίδιες, πρέπει η επιλογή των πληροφοριών να είναι πολύ προσεκτική για να μην τον γεμίσουμε με περιττή πληροφορία.

Σπάνια ο εγκέφαλος του ανθρώπου μας λένε οι ειδικοί μπορεί να ξεπεράσει το 15% των δυνατοτήτων του. Όταν επισημαίνει η επιστήμη αυτό το φαινόμενο κάτι πρέπει να αλλάξουμε για να βελτιωθούμε. Όταν μια μηχανή έχει τη δυνατότητα να παράξει κάποιο έργο την εκμεταλλεύεσαι, δεν την δουλεύεις στο 15%. Για να αποδώσει όμως το μέγιστο των δυνατοτήτων του ο εγκέφαλος πρέπει να συντρέχουν τουλάχιστον οι παραπάνω προϋποθέσεις.

Η γνώση του ανθρώπου παράγεται σταδιακά.

Μέσα στους αιώνες που διανύσαμε φθάσαμε να έχουμε μεγάλη γνώση του γίγνεσθαι αλλά όχι αρκετή ακόμη για να απαντήσουμε σε καίρια ερωτήματα. Ένας επιστήμονας καλείται να γνωρίσει, μέσο εξειδίκευσης έστω, ένα τεράστιο όγκο πληροφοριών που παραλαμβάνει απ’ τους προηγούμενους και στην ίδια κατεύθυνση  να προσθέσει κι αυτός κάτι ώστε να προχωρήσει η επιστήμη που ακολουθεί πιο πέρα.

Ο εγκέφαλος του ανθρώπου έχει πεπερασμένη μνήμη, για να καταχωρίσει καινούριες πληροφορίες όταν η μνήμη του είναι πλήρης πρέπει απαραίτητα να σβήσει κάποιες παλιές. Πληροφορίες που μπορεί να περιέχουν βασικά στοιχεία για την επαλήθευση.

Όταν φορέσουμε στον εγκέφαλο «παρωπίδες» και τον διατάξουμε να κοιτάζει πάντα μπροστά κινδυνεύουμε. Aν τον έχουμε οδηγήσει σε λάθος μονοπάτι θα βρεθεί σε αδιέξοδο. Είναι προτιμότερο να κάνουμε επαλήθευση αυτών που έχουμε πετύχει μέχρι τώρα, παρά να προχωράμε μπροστά προσδοκώντας ότι αυτό που θα ανακαλύψουμε θα μας επαληθεύσει όλα τα προηγούμενα.

Δε χρειάζεται να γνωρίζουμε «τα πάντα» σχετικά με την επιστήμη μας, έστω με την εξειδίκευση που ακολουθούμε για να μπορέσουμε να προχωρήσουμε. Απεναντίας, όταν επιδιώκουμε να μάθουμε όλα όσα είπαν οι προηγούμενοι δεν μείνει χώρος στη μνήμη μας για κάτι καινούριο.

Είναι τεράστιος ο όγκος της πληροφορίας εδώ και αρκετά χρόνια πλέον για να χωρέσει στο μυαλό. Πρέπει να κάνουμε επιλογή μόνο των χρήσιμων στοιχείων της γνώσης, ώστε να έχουμε περιθώρια βελτίωσης. Η μόρφωση δεν πρέπει να μετριέται με την ποσότητα αλλά με την ποιότητα.

Με πίεση μπορούμε να βγάλουμε το λάδι απ’ τις ελιές. Αν χρησιμοποιήσουμε καυτό νερό μπορούμε να βγάλουμε περισσότερο λάδι απ’ τις ίδιες ελιές, το προϊόν όμως έχει χάσει ένα μεγάλο μέρος απ’ τις ευεργετικές ιδιότητες του αγνού λαδιού. Αν βάλουμε και χημικά, τότε απ’ τα απομεινάρια μπορούμε να πάρουμε κι άλλο «λάδι» το λεγόμενο πυρηνέλαιο. Έ αυτό δε θεωρείται λάδι. Αν καταναλωθεί μπορεί να προκαλέσει αρνητικές συνέπειες στον οργανισμό μας. Έχουμε ποσότητα αλλά λείπει η ποιότητα. Αυτό που έχει αξία είναι τα χρήσιμα στοιχεία (συστατικά) του λαδιού και μόνο αυτά.

Μα έχουμε εφεύρει τους υπολογιστές θα μου πείτε που μας βοηθάνε. Βεβαίως μας βοηθάνε. Οι υπολογιστές μπορεί να έχουν τεράστια μνήμη σε σχέση με τον Άνθρωπο, δεν ξεχνούν ότι τους πεις, δεν επηρεάζονται απ’ το περιβάλλον, έχουν όμως ένα σοβαρό μειονέκτημα. Δεν μπορούν να πάρουν πρωτοβουλία σε καταστάσεις που δεν τις έχει προβλέψει ο Άνθρωπος, για να τους προγραμματίσει. Δεν έχουν συνείδηση.

Μπορεί να κέρδισε τον Κασπάρωφ ο Deep Blue μερικές φορές στο σκάκι, επειδή θυμότανε ανεπηρέαστος αυτά που του είχαμε πει, ακόμη και ο ίδιος ο Κασπάρωφ ενδεχομένως, αλλά θυμόταν μόνο αυτά. Στο τέλος έχασε γιατί ο Κασπάρωφ εφηύρε μία διαφορετική κίνηση που δεν τη γνώριζε ο υπολογιστής. Ο Άνθρωπος πάλι ήταν αυτός που προχώρησε πιο πέρα

Η λύση όλων των μυστηρίων μπορεί να βρεθεί μόνο από εμάς, όχι από τους υπολογιστές, με την προϋπόθεση ότι ακολουθούμε το σωστό μονοπάτι, χρησιμοποιώντας τα εργαλεία που φτιάχνουμε για να μας βοηθήσουν.

Οι επιστήμονες θεωρούν ότι οι μηχανές θα ξεπεράσουν τον Άνθρωπο το 2040. Οι Μετανθρωπιστές του Προγράμματος 2045 υποστηρίζουν ότι η ανθρωπότητα  «χρειάζεται μια νέα εξελικτική στρατηγική» και κάποιοι ερευνητές στο πανεπιστήμιο του Berkley πρότειναν την εμφύτευση «νευρωνικής σκόνης» στο μυαλό των Ανθρώπων.

Σύμφωνα με τα όσα είπε ο Del Monte στο Business Insider: Τότε θα έχουμε φτάσει στο σημείο όπου η ευφυΐα των υπολογιστών και των μηχανών θα είναι όχι μόνο μεγαλύτερη από την ευφυΐα του Ανθρώπου, αλλά θα ξεπερνά και εκείνη όλης της ανθρωπότητας μαζί. Σε κάθε περίπτωση, ο φυσικός προειδοποιεί ότι η ανθρωπότητα δεν είναι έτοιμη για αυτή τη νέα εποχή. «Σήμερα δεν υπάρχει νομοθεσία γύρω από το πόση ευφυΐα μπορεί να έχει μία μηχανή και πόσο διασυνδεδεμένη μπορεί να είναι».

Ο Del Monte πιστεύει ότι όταν οι μηχανές θα αποκτήσουν συνείδηση και την ικανότητα να προστατεύουν τους εαυτούς τους. Μπορεί «να μας βλέπουν με τον ίδιο τρόπο που εμείς βλέπουμε τα βλαβερά έντομα» προειδοποιεί, εξηγώντας ότι το ανθρώπινο είδος «είναι ασταθές, προκαλεί πολέμους, έχει όπλα αρκετά δυνατά για να αφανίσει όλο τον κόσμο δύο φορές και δημιουργεί ιούς υπολογιστώ». Όλα αυτά δεν πρόκειται να φανούν φιλικά στις μηχανές. Ένα πείραμα του 2009 έδειξε ότι τα ρομπότ μπορούν να αναπτύξουν την ικανότητα να λένε ψέματα το ένα στο άλλο.»Το συμπέρασμα είναι ότι μαθαίνουν την αυτοσυντήρηση. Το εάν έχουν συνείδηση ή όχι είναι συζητήσιμο», τονίζει ο Del Monte.

Δεν μπορούμε να αποκλείσουμε ότι κάποτε τα ρομπότ θα αναλάβουν πρωτοβουλίες, οι εξελίξεις οδηγούν εκεί, αλλά σε κάθε περίπτωση θα είναι φαινομενικές, πίσω απ’ αυτά θα κρύβεται ο Θεός τους, δηλαδή ο Άνθρωπος.

Τα δημιουργήματα του Ανθρώπου είναι υποχρεωμένα να εκτελούν τη βούλησή του όπως κάθε μηχανή που κατασκευάζει. Οι πρωτοβουλίες που θα προσδώσουμε στα ρομπότ θα επιφέρουν ανάλογα αποτελέσματα των προθέσεών μας, θα είναι δηλαδή αυτό που λέει η θρησκεία ‘’καθ εικόνα και ομοίωση’’ του δημιουργού τους, για την ακρίβεια! Του δημιουργού του δημιουργού τους …….

Αν αναγκαστούμε κάποτε να σκοτώνουμε ρομπότ, είμαστε άξιοι της τύχης μας.

Ακόμη και αν αποτελούμε μέρος ενός παιχνιδιού κάποιου υπέρ υπολογιστή από εμάς εξαρτάται αν θα τελειώσουμε το παιχνίδι. Βασική προϋπόθεση όμως για να μην τελειώσουμε το παιχνίδι είναι ‘’να πάρουμε τα πράγματα στα χέρια μας’’ κι αυτό μπορεί να συμβεί μόνο όταν αντιληφθούμε την πραγματικότητα.

Με τη λογική που σας ανέπτυξα, κατασκεύασα ένα μηχανισμό ο οποίος κάνει προσομοίωση του σύμπαντος. Απ την κατασκευή αυτή προκύπτουν κάποια συμπεράσματα. Σας τα περιγράφω όπως τα αντιλαμβάνομαι. Είναι δικά μου και μόνο συμπεράσματα, δε σημαίνει κατ ανάγκη ότι είναι σωστά.

Μερικά απ αυτά.

1^ο. Το σύμπαν είναι δίσκος.

2^ο. Η περίμετρος του σύμπαντος δεν αποτελεί απόλυτο κύκλο, οι δυνάμεις που ασκούνται έξωθεν δεν επιτρέπουν να είναι απόλυτος κύκλος, αποτελεί ένα ελλειπτικό δίσκο και μόνο στο επίπεδο που τον καθορίζει υπάρχει ύλη. Αν μπορούσαμε να το δούμε απ’ έξω θα βλέπαμε ένα δίσκο με συγκεκριμένο πάχος. Θα παρατηρούσαμε δε, ότι στην περίμετρό του έχει μεγαλύτερη μοριακή συνοχή απ’ ότι στο κέντρο.

Υπάρχουν σώματα εσωτερικά του που σε συνδυασμό με κάποιους βραχίονες δημιουργούν την τάση περιστροφής. Τρεις είναι οι  περιπτώσεις που μπορεί να συμβαίνουν κατά την κίνησή του.

α^. Το σώμα του σύμπαντος να περιστρέφεται και ο άξονας του να είναι σταθερός.

β^. Το σώμα να είναι σταθερό και ο άξονας να περιστρέφεται.

γ^. Σώμα και άξονας να περιστρέφονται, (με διαφορετική ταχύτητα εννοείται) σε σχέση με κάποιο σημείο εκτός σύμπαντος.

3^ο. Ο ήλιος μας γύρω από το κεντρικό άξονα του σύμπαντος δεν περιστρέφεται με την ίδια γωνιακή ταχύτητα που περιστρέφεται ο ίδιος ο άξονας.

4^ο. Τα ουράνια σώματα που παρατηρούμε γύρω μας είναι μόρια που συνθέτουν το υλικό της κατασκευής και σχηματίζουν στοιβάδες.

5^ο. Η γη δεν ανήκει σε γαλαξία όπως νομίζουμε. Αποτελεί στοιχείο ενός βραχίονα σε κάποια περιοχή με χαμηλή πυκνότητα μορίων (μόρια = ουράνια σώματα ) και βρίσκεται ανάμεσα στα μόρια που συνθέτουν ένα σώμα, χωρίς να ανήκει σ αυτό.

6^ο. Η ατμόσφαιρα της γης αποτελεί αυτούσιο σώμα με συγκεκριμένη μάζα, είναι το κουζινέτο της, το οποίο συγκρατείται από βραχίονα του σύμπαντος και περιστρέφεται (το ίδιο και ότι βρίσκεται εντός του) με την ίδια φορά, αλλά με μικρότερη γωνιακή ταχύτητα απ’ της γης σε σχέση με τον άξονα του  σύμπαντος, είναι δε απαραίτητο εξάρτημα για τη λειτουργία της μηχανής. (Σημείο αναφοράς είναι το σύμπαν και όχι ο ήλιος). Η όρασή μας όμως δεν μας επιτρέπει να το αντιληφθούμε σαν σώμα, το αισθανόμαστε απ’ την αντίσταση που παρουσιάζει ή όταν χρωματίζεται από διάφορες αιτίες (σύννεφα, ουράνιο τόξο κ.λ.π.)

7^ο. Ότι βρίσκεται μέσα στην ατμόσφαιρα ακολουθεί τη γη με μικρότερη γραμμική ταχύτητα. Το φαινόμενο που παρατηρούμε όταν αφήσουμε ένα αντικείμενο από κάποιο ύψος σε ελεύθερη πτώση αυτό να πέφτει πάντα ανατολικότερα, οφείλεται στο γεγονός ότι το αντικείμενο ξεκινάει την πτώση του ενώ έχει αρχική γραμμική ταχύτητα μικρότερη από αντίστοιχο σημείο της επιφάνειας της γης (το οποίο ορίζεται απ’ την κατακόρυφο τη χρονική στιγμή που ξεκινάει η πτώση) και συνεπώς, η χρονική διάρκεια της πτώσης καθορίζει την απόκλιση του απ’ την κατακόρυφο.

8^ο. Τα σώματα που συντελούν στην κίνηση του σύμπαντος και μοιάζουν με γαλαξίες είναι μόνο τρία, τα υπόλοιπα σώματα αποτελούν στοιχεία της μοριακής δομής του. Αυτά τα τρία σώματα ορίζουν το επίπεδό του.

9^ο. Οι βραχίονες του «γαλαξία μας» που αρχικά τους είχαμε ορίσει σε δύο και αργότερα σε τέσσερις αφορούν στο σύμπαν.

10^ο. Ο άξονας της γης είναι περίπου κάθετος στο επίπεδο του σύμπαντος, έχει κάποια κλίση προς το επίπεδο αυτό, όχι σταθερή, κάνει κάποιες ταλαντώσεις.

διάβασε το μέρος B'

Οι Άνθρωποι Δεν είμαστε από ‘δω

Οι επιστήμονες ξέρουν τώρα. Δεν είμαστε απ’ εδώ ! Δεν είμαστε από αυτόν τον γαλαξία. Φανταστείτε το σοκ να μεγαλώσετε σε μια οικογένεια και ξαφνικά να μάθετε ότι είστε υιοθετημένοι. Το ίδιο σοκ πάθανε οι επιστήμονες που ανακοίνωσαν ότι το ηλιακό μας σύστημα δεν γεννήθηκε στον Γαλαξία, αλλά σε ένα περίεργο σχηματισμό που ακούει στο όνομα Sagittarius Elliptical Galaxy (SagDEG) !

Πως γίνεται αυτό; Χρησιμοποιώντας τον όγκο δεδομένων από το Two-Micron All Sky Survey (2MASS), ένα μεγάλο πρόγραμμα να εξετάσουν τον ουρανό στο υπέρυθρο φάσμα από το πανεπιστήμιο της Massachusetts, οι αστρονόμοι πλέον απαντούν σε ερωτήσεις που τους ταλάνιζαν επί δεκαετίες και αποδεικνύουν ότι ο Γαλαξίας “μας” τρώει έναν από τους γείτονες του σε μια δραματική επίδειξη γαλαξιακού κανιβαλισμού. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Astrophysical Journal, και είναι η πρώτη που χαρτογραφεί την πλήρη έκταση του γαλαξία Sagittarius και δείχνει λεπτομερώς πως τα κομμάτια του τυλίγονται και περνάνε μέσα από τον Γαλαξία. Έτσι τραβιέται, σκίζεται και απορροφάται από τον Γαλαξία.

Μια καινούργια υπέρυθρη έρευνα όλου του ουρανού έγινε το 2003. Ομάδες από τα πανεπιστήμια της Virginia και της Massachusetts χρησιμοποίησαν έναν υπέρ υπολογιστή για να ερευνήσουν μισό δισεκατομμύριο αστέρια και να φτιάξουν ΕΝΑ ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΟ ΧΑΡΤΗ ΤΟΥ ΟΥΡΑΝΟΥ, που δείχνει το ηλιακό μας σύστημα (ο κίτρινος κύκλος) να βρίσκεται ακριβώς στο σταυροδρόμι των δυο γαλαξιών.

Το ότι φαίνεται ο γαλαξίας μας στον ουρανό, πάντοτε παραξένευε τους αστρονόμους. Εάν καταγόμασταν από τον Γαλαξία έπρεπε να είμαστε ευθυγραμμισμένοι ως προς την εκλειπτική του γαλαξία μας. Με τους πλανήτες να τοποθετούνται γύρω από τον Ήλιο μας, με την ίδια γωνία όπως ο Ήλιος μας ευθυγραμμίζεται με τον Γαλαξία. Αντί για αυτό, όπως πρότεινε πρώτος ο ερευνητής Matthew Perkins Erwin, η παράξενη γωνία δείχνει ότι ο Ήλιος μας επηρεάζεται από ένα άλλο σύστημα. Μαζί με τα στοιχεία του Two-Micron All Sky Survey ΤΩΡΑ ΞΕΡΟΥΜΕ.

ΑΝΗΚΟΥΜΕ ΣΤΟΝ ΓΑΛΑΞΙΑ Sagittarius Dwarf

Ξέρουμε ότι οι αναγνώστες μας είναι άνθρωποι που ψάχνουν, όσοι θέλουν ας ψάξουν στο τμήμα αστρονομίας των πανεπιστημίων και ας βγάλουν τα δικά τους συμπεράσματα !

Βιονικές μπότες υψηλής τεχνολογίας – Όποιος τις φορά τρέχει με ταχύτητα… αυτοκινήτου!

Bιονικές μπότες δημιούργησαν Αμερικανοί επιστήμονες που ισχυρίζονται ότι το προϊόν τους επιτρέπει στον χρήστη να τρέχει σαν… αυτοκίνητο.

Σύμφωνα με την βρετανική εφημερίδα «Daily Mail», πρόκειται για μπότες υψηλής τεχνολογίας, δημιούργημα της αμερικανικής εταιρείας «Maker Faire», που εδρεύει στη Νέα Υόρκη.

Οι κάτοχοι τους τρέχουν με ταχύτητα… στρουθοκάμηλου, και σύμφωνα με τον εφευρέτη τους, Κέχι Σέιμουρ, στόχος της ομάδας του είναι να μπορέσει να τις βελτιώσει κι άλλο προκειμένου να διανύει αποστάσεις με μεγαλύτερη ταχύτητα από ότι τα είδη του ζωικού βασιλείου.
Για να αποδείξει τις τεχνολογικές τους ικανότητες, η αμερικανική εταιρεία παρουσίασε ένα βίντεο της εταιρείας
Υπενθυμίζεται ότι η εταιρεία «Maker Faire» είχε δημιουργήσει στο παρελθόν μπότες με την βοήθεια των οποίων μπορεί κανείς να μιμηθεί τα… καγκουρό.
Πρόκειται για τις μπότες «Kangoo Jumps», οι οποίες δίνουν την δυνατότητα στο χρήστη να κάνει άλματα σαν κι αυτά των καγκουρό. Το κόστος τους , σύμφωνα με την βρετανική εφημερίδα, ανέρχεται στα 265 δολάρια, με τους Αμερικανούς καταναλωτές να επιδεικνύουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το προϊόν.

 

Αριστοτέλης: ο άνθρωπος - φύσει πολιτικό ζώο

Αριστοτέλης (384–322 π.Χ.)

 

Η διαλεκτική πόλεως [=κράτους] και πολίτη

 

 Εισαγωγικές παρατηρήσεις

Είναι κοινός τόπος ότι ο άνθρωπος, είτε έχει πολιτική συνείδηση είτε όχι, δεν μπορεί να υπάρχει, με βάση τη φύση του, παρά ως πολίτης. Ποιος ονομάζεται πολίτης; Εκείνος που η ατομική και κοινωνική του ύπαρξη συγκροτούν ένα ενιαίο και ενεργό όλο μέσα σε ένα ευρύτερο αλλά εξίσου ενεργό όλο, που λέγεται πόλις [=κράτος]. Ανάμεσα στην πόλη-κράτος, στηνπολιτεία με την αρχέγονη σημασία της, και τον άνθρωπο-πολίτη υπάρχει εσωτερικά αλληλονοηματοδοτούμενη σχέση, οντο-λογικά βέβαια αυτοπροσδιοριζόμενη: υπάρχει ο άνθρωπος ως πολίτης, γιατί υπάρχει η πόλη-κράτος· όπως επίσης δεν μπορεί να νοηθεί πόλη-κράτος χωρίς τους πολίτες. Η πόλις, στην ενδοσυνάφεια τούτη, είναι αναγκαία ως εκείνη η κοινότητα, που χάρη στην υπεροχή της προσδίδει νόημα και περιεχόμενο στις ανθρώπινες ατομικότητες, καθώς τις θεωρεί αναπόσπαστα συστατικά της δικής της ύπαρξης. Πώς προκύπτει όμως αυτή η υπεροχή της πόλεως; Προκύπτει από το γεγονός ότι είναι αυτάρκης και μάλιστα σε τέτοιο βαθμό, που η οικογένεια και το άτομο δεν μπορούν να φτάσουν ποτέ. Ο Αριστοτέλης θέλει να κατανοεί την αυτάρκεια της πόλεως ως τη μέγιστη πολιτική αρετή και δύναμή της: όταν η κοινότητα της πολιτείας είναι αυτάρκης, τότε είναι τέλεια. Να γιατί και ο προορισμός του ανθρώπου είναι να διάγει εύρυθμο, αρμονικό βίο ως κοινωνικό και πολιτικό ον. Είναι ακριβώς η κοινωνική του φύση, που του επιτρέπει να διαθέτει πολιτικό-Είναι και να ενεργεί με βάση αυτό.

• Ο Αριστοτέλης γράφει στα Πολιτικά του:

«Η αποτελούμενη λοιπόν από περισσότερες κώμες κοινωνία είναι η τέλεια πόλη, που ήδη διαθέτει, ούτως ειπείν, τη μέγιστη δυνατή αυτάρκεια· σίγουρα συγκροτήθηκε για να εξασφαλίζει τα αναγκαία προς το ζην, ωστόσο υπάρχει για χάρη του ευ ζην. Γι’ αυτό το λόγο, κάθε πόλη υπάρχει εκ φύσεως, ακριβώς όπως και οι πρώτες μορφές κοινωνίας [δηλ. η οικία και η κώμη]. Αυτή πράγματι είναι ο τελικός σκοπός των εν λόγω μορφών και η φύση είναι τελικός σκοπός· γιατί αυτό που είναι καθετί, αφού έχει φτάσει στην πλήρη ανάπτυξή του, ετούτο λέμε ότι είναι η φύση του, είτε πρόκειται, ας πούμε, για τον άνθρωπο, τον ίππο ή την οικογένεια. Εξάλλου ο σκοπός και η τελική αιτία του σκοπού είναι κάτι το άριστο· και η αυτάρκεια είναι εν ταυτώ και σκοπός και άριστο. Εξ αυτών γίνεται λοιπόν φανερό ότι η πόλη υπάρχει εκ φύσεως και ότι ο άνθρωπος από τη φύση του είναι ζώο πολιτικό [=πολιτικό ον]· και ότι ο άπολις [=ο εκτός πόλεως διάγων τον βίο του, ο άπατρις], εκ φύσεως και όχι εξαιτίας των περιστάσεων, είναι ήφαύλος ή κάτι ανώτερο από τον άνθρωπο· είναι όπως κι εκείνος που χαρακτηρίστηκε επιτιμητικά από τον Όμηρο: χωρίς συγγενικούς δεσμούς, άνομος/ανόσιος, χωρίς εστία· ένας τέτοιος από τη φύση του άνθρωπος είναι συνάμα και πολεμοχαρής, επειδή ακριβώς είναι μονήρης/μοναχικός … Από όλα τα άλλα ζώα μόνο ο άνθρωπος έχει το χάρισμα να αρθρώνει λόγο· η άναρθρη κραυγή/ ο άναρθρος λόγος  φανερώνει το δυσάρεστο και το ευχάριστο, γι’ αυτό υπάρχει και στα άλλα ζώα … ενώ ο έναρθρος λόγος υπάρχει για να εκφράζει το συμφέρον και το βλαβερό, κατά συνέπεια το δίκαιο και το άδικο» (Πολιτικά 1252b3-1253a4).

• Ο πολίτης και ο άπολις

Ένα σχόλιο:

1. Τι σημαίνει για τον άνθρωπο να είναι πολιτικό ζώο; Σημαίνει να αναπτύσσει τις δυνατότητές του, στο μέγιστο και βέλτιστο βαθμό, μόνομέσα στην κοινωνία ή την κοινότητα της πόλεως. Βέβαια μπορούν και κάποια άλλα ζώα, σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, να έχουν «πολιτικό» βίο, όπως η μέλισσα, η σφήκα, το μυρμήγκι και ο γερανός.

2. Το πολιτικό-Είναι του ανθρώπου είναι ένα «πλέον»τόσο από την «κοινωνική» συνεύρεση των ζώων όσο και από την τρέχουσα πολιτική της πόλεως-κράτους. Εάν δεν ήταν αυτό το «πλέον», τότε, σε επίπεδο ζωικής καταγωγής, ο πολίτης δεν θα διέφερε από τα ζώα με την κτηνώδη δράση και αντί-δραση, ενώ σε επίπεδο επαγγελματικής πολιτικής της πόλεως-κράτους θα είχε καταπνίξει όλη τη ζωτικότητα της ύπαρξής του μέσα στις μηχανορραφίες αυτής της πολιτικής.

3. Αυτό το «πλέον» συλλαμβάνεται ως εκείνη η συμβιωτική δυνατότητα ή ικανότητα των μελών της ανθρώπινης κοινότητας, δυνάμει της οποίας αναπτύσσεται η ερωτική φιλία ανδρός και γυναικός· γενικότερα δε η κοινωνική συμβίωση των πολιτών σε  μια ερωτικά [=άδολα-συνεργατικά]φιλική σφαίρα σχέσεων, ποιοτικά ανώτερη από εκείνη των αξιωμάτων και των συμβατικών θεσμών.

4. Συνακόλουθα, ο πολίτης υπερβαίνει τόσο το οικονομικό ζώο όσο και το μη κοινωνικό, δηλαδή τον άπολι, τον μονώτη [=μοναχικό], τον αγελαίο, απάτριδα και ανέστιο. Το οικονομικό ζώο-άνθρωπος, ως αποκλειστικότητα, είναι ο κατ’ εξοχήν φαύλος και αναίσθητος, διεφθαρμένος πολίτης. Αυτό μαρτυρεί η κοινωνία της εποχής του Πλάτωνα και Αριστοτέλη· το ίδιο μας δείχνει και η σημερινή κοινωνία της Ελλάδας, αλλά και της Ευρώπης: οι πιο ανίκανοι, οι πιο αδίστακτοι, οι χείριστοι των χειρίστων, καταλαμβάνουν θεσμικούς θώκους και με το προσωπείο του οικονομολόγου, του πολιτικού, του θεσμικού λειτουργού καταστρέφουν τις κοινότητες των ανθρώπων–πολιτών.

5. Για ένα αγελαίο ζώο, το σημαντικό και μόνο ουσιώδες είναι: να ζει απλά· για το κοινωνικό ζώο, που λέγεται πολίτης, απεναντίας, το οντο-λογικά καθοριστικό είναι: να ζει καλά, να ευδαιμονεί. Του επιτρέπει η φύση του να μάχεται για την ευδαιμονία του; Αυτός είναι ο ύψιστος προορισμός του, γιατί ο άνθρωπος-πολίτης φύσει διαθέτει το χάρισμα να συγκροτεί έναρθρο λόγο: να καλλιεργεί το λόγο της συν-εν-νόησης, να δια-λέγεται, να σκέπτεται, να παράγει νοήματα, να διακρίνει το χρήσιμο από το βλαβερό, να πραγματώνει το δίκαιο.

     6. Έτσι το πολιτικό-Είναι του ανθρώπου, ως πολιτική κοινωνία της πόλεως - κράτους,  
         αντιστρατεύεται τις τυπικές συμβατικότητες μιας κοινωνικο-πολιτικά καθεστωτικής τάξης
         πραγμάτων, όπου κυρίαρχη δύναμη είναι η κάθετη σχέση  – καθ’ όλα στυγνή και βίαιη – 
         άγριων θηρίων: ηγεμόνα και υπηκόου ποικίλης ύλης. Αντιστρατεύεται τις εν λόγω
         σιδερόφρακτες σχέσεις, διεκδικώντας την, κατά ανθρώπινη φύση, αυτάρκεια και τελειότητα
         μέσα από την ενεργό συμμετοχή στον πολιτικό βίο.

Είναι ο Θαλής ο πρώτος φιλόσοφος;

Αναφέραμε ήδη ότι η ένταξη του Θαλή στους φιλοσόφους συνδέεται με τις θεωρίες του για το νερό. Για να εξακριβώσουμε το τι μπορεί να είπε ο Θαλής για το νερό είμαστε αναγκασμένοι να στηριχτούμε αποκλειστικά στον Αριστοτέλη. Βέβαια ο Αριστοτέλης γράφει διακόσια πενήντα χρόνια αργότερα χωρίς να έχει στα χέρια του κάποιο κείμενο του Θαλή ή των άμεσων επιγόνων του, και γι᾽ αυτό είναι πολύ επιφυλακτικός όταν μεταφέρει τις απόψεις του. Ας δούμε τι λέει:

Ο Θαλής, ο ιδρυτής αυτής της φιλοσοφίας, λέει ότι η αρχή είναι το νερό (γι᾽ αυτό και υποστήριξε ότι και η Γη επιπλέει στο νερό). Θα πρέπει μάλλον να κατέληξε σ᾽ αυτή την αντίληψη επειδή παρατήρησε ότι η τροφή των πάντων είναι υγρή και ότι η ίδια η θερμότητα γεννιέται και διατηρείται ζωντανή από την υγρασία (αυτό όμως από το οποίο γεννιούνται όλα τα πράγματα, αυτό είναι και η αρχή τους). Αυτή πρέπει να ήταν η προέλευση της αντίληψής του για το νερό, και ακόμη το γεγονός ότι τα σπέρματα όλων των όντων έχουν υγρή φύση, ενώ η αρχή της φύσεως των υγρών πραγμάτων είναι το νερό.

Αριστοτέλης, Μετά τα φυσικά 983b20-27

Κατά τον Αριστοτέλη, λοιπόν, ο Θαλής θα πρέπει να ξεκίνησε από την παρατήρηση ότι η τροφή όλων των όντων αλλά και τα σπέρματα όλων των οργανισμών βρίσκονται σε υγρή μορφή. Αυτό όμως που κάνει τα πράγματα υγρά είναι το νερό. Άρα το νερό αποτελεί προϋπόθεση της ζωής: από το νερό γεννιούνται τα πάντα. Το νερό λοιπόν είναι η αρχή των πάντων, είναι αυτό που ενυπάρχει σε όλα τα πράγματα και διατηρείται σταθερό ενώ όλα τα άλλα μεταβάλλονται. Έχοντας αντιληφθεί τη σημασία του νερού, ο Θαλής υποστήριξε επιπλέον ότι και η Γη ισορροπεί πάνω στο νερό, όπως μια ξύλινη βάρκα επιπλέει πάνω στη θάλασσα.

 

Ο Αριστοτέλης λοιπόν αποδίδει τρεις θέσεις στον Θαλή:

1η θέση: Τα πάντα γεννιούνται από το νερό.

2η θέση: Το νερό είναι αρχή των πάντων.

3η θέση: Η Γη επιπλέει πάνω στο νερό.

Οι τρεις αυτές θέσεις έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: είναι επιγραμματικές, συνοψίζουν δηλαδή σε μια σύντομη πρόταση πληθώρα πολύπλοκων φυσικών φαινομένων και διαδικασιών. Διέπονται δηλαδή από λεκτική οικονομία, και η οικονομία των λέξεων είναι συνήθως ένδειξη οικονομίας της σκέψης – στη φιλοσοφική γλώσσα αυτό ονομάζεται «αφαίρεση». Ταυτοχρόνως όμως πρέπει να γίνει κατανοητό ότι οι τρεις αυτές θέσεις δεν είναι ισοδύναμες, δεν μας λένε το ίδιο πράγμα. Ούτε η μια προκύπτει κατ᾽ ανάγκην από την άλλη. Μπορεί δηλαδή κάποιος να φτάσει σε μία από αυτές τις θέσεις, χωρίς ποτέ να προχωρήσει στην επόμενη. Αξίζει επομένως τον κόπο να εξετάσουμε την καθεμία ξεχωριστά.

 

Η πεποίθηση ότι το νερό βρίσκεται στην αφετηρία της ζωής, ότι αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση της ζωής, μπορεί πράγματι να προέκυψε από εμπειρικές παρατηρήσεις. Όποιος ασχολείται με την καλλιέργεια της γης είναι απολύτως εξοικειωμένος με την αναγκαιότητα της ύπαρξης του νερού στη διαδικασία της βλάστησης. Σε περιοχές μάλιστα άνυδρες, όπως είναι ένα μεγάλο μέρος της ελληνικής γης, η σημασία του νερού είναι λογικό να υπερτονίζεται. Η ύπαρξη ενός ποταμού σε μια περιοχή αποτελούσε πάντοτε σημαντικό πλεονέκτημα, ενώ η συχνότητα της βροχής ήταν το μετεωρολογικό φαινόμενο που βρισκόταν υπό στενή παρακολούθηση. Με λίγη παρατηρητικότητα, μπορεί να αντιληφθεί κανείς τη λειτουργικότητα του υγρού στοιχείου και στη διαδικασία γέννησης και αναπαραγωγής των ζωικών οργανισμών – αρκεί, για παράδειγμα, να παρατηρήσει τον οργασμό της ζωής που συντελείται σε ένα έλος. Η διαπίστωση λοιπόν ότι το νερό διευκολύνει την ανάπτυξη της ζωής προκύπτει από απλά φαινόμενα της καθημερινής ζωής των ανθρώπων. Πόση απόσταση χωρίζει αυτή την κοινή διαπίστωση από τη θέση του Θαλή ότι τα πάντα γεννιούνται από το νερό; Ίσως όχι πολύ μεγάλη, αρκεί βεβαίως κανείς να έχει ήδη συνειδητοποιήσει την ανάγκη να βάλει σε μια χρονολογική, γενεαλογική τάξη τα υπάρχοντα πράγματα. Το να πει κανείς «χωρίς το νερό δεν υπάρχει ζωή» είναι κάτι σημαντικό, αφού προϋποθέτει μια αφαιρετική λειτουργία της σκέψης: εξάγεται ένα γενικό συμπέρασμα από ένα πλήθος διαφορετικών γεγονότων. Το να πει κανείς «τα πάντα γεννιούνται από το νερό» είναι ένα βήμα παραπέρα: το νερό δεν είναι μόνο τροφοδότης της ζωής, αλλά γίνεται και μια κοσμογονική δύναμη, είναι ο πρώτος κρίκος σε μια αλυσίδα γεννήσεων που οδηγεί στη σημερινή πραγματικότητα.

 

Η κοσμογονία, η τάση δηλαδή να αναχθεί η γέννηση του κόσμου σε μια πρωταρχική δύναμη, σε ένα πρωταρχικό στοιχείο ή υλικό, αποτελεί ουσιαστική πλευρά της πρώιμης φιλοσοφικής σκέψης. Μετά τον Θαλή, ο Αναξίμανδρος θα υποστηρίξει την προτεραιότητα του «απείρου», ο Αναξιμένης του αέρα, ο Ηράκλειτος της φωτιάς. Η κατάδειξη ενός πρωταρχικού υλικού, από το οποίο γεννιούνται όλα τα άλλα πράγματα, προσδίδει στην πραγματικότητα μια στοιχειώδη τάξη και οργάνωση. Η προσπάθεια αυτή των πρώτων φιλοσόφων είναι αναμφίβολα καινοτομική. Θα ήταν ωστόσο λάθος να μην επισημάνουμε ένα σημαντικό προηγούμενο. Όταν ο Ησίοδος συνθέτει την επική του Θεογονία έναν αιώνα πριν από τον Θαλή, επιδιώκει ουσιαστικά κάτι ανάλογο με τους πρώτους φιλοσόφους: θέλει να εναρμονίσει τις διάσπαρτες μυθολογικές διηγήσεις των αρχαίων Ελλήνων σε ένα συνεκτικό πλαίσιο, να βάλει τάξη στο χαοτικό σύμπαν των θεών. Και το επιτυγχάνει ακριβώς μέσω μιας συστηματικής γενεαλογίας, μιας «θεογονίας», η οποία μάλιστα ξεκινά από προσωποποιημένες φυσικές δυνάμεις (το Χάος, η Γη, ο Έρωτας) για να φτάσει χωρίς λογικά χάσματα στο γνωστό Δωδεκάθεο. Θα έλεγε λοιπόν κανείς ότι η φιλοσοφική κοσμογονία αξιοποιεί μια γραμμή σκέψης που προϋπήρχε στην ησιόδεια θεογονία, μεταφέροντας βέβαια το βάρος από τον κόσμο των θεών στον φυσικό κόσμο. Είναι σημαντικό να αντιληφθούμε ότι η ανθρώπινη σκέψη δεν προχωρά με απότομα και ανεξήγητα άλματα. Ο μύθος προηγείται του λόγου, αποτελεί τη μήτρα από όπου αναδύθηκε ο λόγος. Η μετάβαση από τη μυθική στην ορθολογική σκέψη, η γέννηση της φιλοσοφίας, είναι μια περίπλοκη και αργή διαδικασία, όπου η συνέχεια συνυπάρχει με την τομή και τη ρήξη.

 

Είναι λοιπόν πολύ πιθανό να διατύπωσε ο Θαλής τη θέση ότι τα πάντα γεννιούνται από το νερό, εγκαινιάζοντας μια κοσμογονική αναζήτηση που είναι τώρα φυσιοκρατική και όχι θεολογική. Στο νερό μπορεί όντως να έφτασε από εμπειρικές παρατηρήσεις, όπως υποθέτει και ο Αριστοτέλης, αφού την προσωπικότητα του Θαλή τη χαρακτηρίζει το πνεύμα της εμπειρικής έρευνας και της επιτόπιας παρατήρησης. Η πεποίθησή του για την πρωταρχική σημασία του νερού θα ενισχύθηκε μάλιστα σημαντικά από την επαφή του με τους ανατολικούς πολιτισμούς. Ήταν οφθαλμοφανές ότι τόσο η Αίγυπτος όσο και η Μεσοποταμία όφειλαν την ευμάρειά τους, αλλά και την επιβίωσή τους, στη σχέση τους με μεγάλους ποταμούς – με τον Νείλο στην μια περίπτωση, με τον Τίγρη και τον Ευφράτη στην άλλη. Η εξάρτηση αυτών των πολιτισμών από το νερό των ποταμών αποτυπώνεται και στους κοσμολογικούς τους μύθους, όπου γίνεται λόγος για την προΰπαρξη αρχέγονων νερών μέσα από τα οποία αναδύεται κάποια στιγμή η ξηρά. Ο Θαλής θα γνώριζε αυτούς τους μύθους, καθώς μάλιστα στα αρχαϊκά χρόνια φαίνονται να αποτελούν μέρος της κοινής κληρονομιάς των λαών της ανατολικής Μεσογείου. Στην Παλαιά Διαθήκη γίνονται αποσπασματικές αναφορές σε αρχέγονα νερά, ενώ και ο Όμηρος σε δύο αινιγματικούς στίχους της Ιλιάδας (Ξ 200, 244) χαρακτηρίζει τον Ωκεανό, το μυθικό δηλαδή ποτάμι που ρέει γύρω από τη Γη, γεννήτορα των θεών και όλων των πραγμάτων.

 

Ανατολικές ρίζες ίσως να έχει και η αντίληψη του Θαλή ότι η Γη ισορροπεί επιπλέοντας πάνω στο νερό (η 3η θέση που προηγουμένως απομονώσαμε). Φαίνεται ότι στην Ελλάδα μια τέτοια θέση διατυπώνεται για πρώτη φορά, αφού δεν γνωρίζουμε κάποιο μυθολογικό προηγούμενο. Είναι αλήθεια ότι στα ομηρικά έπη δεν θα βρει κανείς μια συστηματική περιγραφή της μορφής του κόσμου. Ωστόσο, από διάσπαρτες αναφορές προκύπτει ότι η Γη ήταν κοινώς αντιληπτή ως ένας εκτεταμένος επίπεδος δίσκος, που περικλείεται από τον κυκλικό Ωκεανό και καλύπτεται από τον συμπαγή θόλο του Ουρανού. Η ακινησία και η σταθερότητα της Γης μάλλον θα πρέπει να είχε εκληφθεί ως αυτονόητο γεγονός που δεν χρειαζόταν εξήγηση. Πάντως βαθιά κάτω από τη Γη εκτεινόταν ο Τάρταρος, και αν η Γη χρειαζόταν ρίζες για να σταθεροποιηθεί, τότε οι ρίζες αυτές θα πρέπει να ξεκινούσαν από τον βαθύ Τάρταρο (Ησίοδος, Θεογονία 728). Στους κοσμολογικούς όμως μύθους της Ανατολής η αντίληψη ότι υπάρχουν νερά κάτω από τη Γη είναι κυρίαρχη. Στην Αίγυπτο η Γη είναι ένας δίσκος που στηρίζεται στα υποχθόνια νερά, ενώ στα βαβυλωνιακά έπη η αρχέγονη θάλασσα διατηρείται και μετά την ανάδυση της Γης για να την στηρίξει, όπως μια σχεδία επιπλέει πάνω στην επιφάνεια του νερού. Υπάρχει επομένως εντυπωσιακή ομοιότητα ανάμεσα στην αντίληψη του Θαλή για τη θέση της Γης και στους ανατολικούς μύθους. Θα μπορούσε βέβαια να υποστηρίξει κανείς ότι η ομοιότητα αυτή είναι συμπτωματική, και ότι ο Θαλής έφτασε στη δική του αντίληψη από τον δρόμο της εμπειρικής έρευνας και της παρατήρησης. Στην περίπτωση όμως αυτή δεν μπορούμε να φανταστούμε ποιο εμπειρικό υλικό θα στήριζε την τολμηρή σύλληψη μιας Γης η οποία επιπλέει πάνω στο νερό. Άρα είναι μάλλον πιο πιθανή η υπόθεση ότι η ιδέα αυτή έχει ανατολική προέλευση.

 

Ο Θαλής λοιπόν ανέδειξε τη σημασία του νερού, το διαχώρισε από τις άλλες φυσικές δυνάμεις και του απέδωσε κοσμολογική βαρύτητα, αφού, όπως είδαμε, υποστήριξε ότι τα πάντα γεννιούνται από το νερό και ότι το νερό υποβαστάζει την ακίνητη Γη. Απομένει να εξετάσουμε αν έκανε και ένα βήμα παραπέρα: αν δηλαδή θεώρησε ότι το νερό είναι η αρχή των πάντων.

 

Το βήμα αυτό μοιάζει σε πρώτη ματιά απλό. Έχει άραγε τόσο μεγάλη διαφορά το να πει κανείς ότι το νερό είναι η αφετηρία των πάντων από το να πει ότι το νερό είναι η αρχή των πάντων; Και όμως η διαφορά αποδεικνύεται πολύ μεγάλη. Στην ουσία είναι η διαφορά που χωρίζει την αρχαϊκή σοφία από τη φιλοσοφία.

 

Όταν ο Αριστοτέλης ισχυρίζεται ότι ο Θαλής είναι ο πρώτος φιλόσοφος γιατί θεώρησε ότι το νερό είναι η αρχή των πάντων, το βάρος του ισχυρισμού του δεν πέφτει στην ανάδειξη της σημασίας του νερού αλλά στη σύλληψη της έννοιας της «αρχής». Ο φιλόσοφος Αριστοτέλης δεν προβάλλει την ερευνητική διάθεση του Θαλή, τη δημιουργική του σχέση με την ανατολική σοφία, το ορθολογικό πνεύμα, την εφευρετικότητα – όλες αυτές τις αξιοθαύμαστες ικανότητες που έκαναν τον Θαλή να ξεφύγει από τη μυθική σκέψη και να τονίσει την κοσμική δύναμη και τη χρονική προτεραιότητα του νερού. Ο Θαλής δικαιούται μια περίοπτη θέση στην ιστορία της φιλοσοφίας απλώς και μόνο γιατί είχε την πνευματική τόλμη να συλλάβει το νερό ως «αρχή».

 

Η λέξη «αρχή» ανήκει στο οπλοστάσιο της φιλοσοφίας. Καθιερώνεται από τον Αριστοτέλη και αναδρομικά προβάλλεται και στους παλαιότερους φιλοσόφους. Σημαίνει τη βαθύτερη φύση, την ουσία, το κυρίαρχο στοιχείο, την αυθεντική πραγματικότητα. Στην έννοια της αρχής εμπεριέχεται και η σημασία του χρονικά πρότερου, της αφετηρίας, αυτή όμως η σημασία είναι δευτερεύουσα. «Αρχή» δεν είναι αυτό που προηγείται χρονικά, αλλά αυτό που κυριαρχεί, που αποκαλύπτει, που καθορίζει. Όταν λοιπόν κάποιος διατείνεται ότι το νερό ή οποιαδήποτε άλλη οντότητα είναι η αρχή των πάντων, εννοεί ότι η οντότητα αυτή είναι η αληθινή φύση όλων των πραγμάτων, η ουσία τους, αυτό που βρίσκεται πίσω από τις συνεχείς μεταβολές των πραγμάτων. Εννοεί, με άλλα λόγια, ότι το νερό είναι τα πάντα. Η αρχή επομένως είναι η βαθύτερη πλευρά της πραγματικότητας που παραμένει σταθερή σε έναν κόσμο που αλλάζει διαρκώς. Είναι η θεμελιώδης επινόηση των φιλοσόφων στην προσπάθειά τους να προσδώσουν σταθερότητα, τάξη και νόημα στον κόσμο.

 

Τώρα γίνεται κατανοητή η απόσταση που χωρίζει αυτή τη συνολική ερμηνεία του κόσμου, τη φιλοσοφική σύλληψη της πραγματικότητας, από την αντίληψη ότι όλα τα πράγματα προέρχονται από ένα πρωταρχικό υλικό. Η γενεαλογική οπτική των πραγμάτων, που ξεκίνησε ως θεογονία με τον Ησίοδο και επεκτάθηκε στο πεδίο της φυσικής πραγματικότητας με τον Θαλή, αποτελεί ένα σημαντικό προστάδιο για τη φιλοσοφική κατανόηση του κόσμου· δεν ισοδυναμεί με τη φιλοσοφική κατανόηση του κόσμου. Για να περάσουμε από τη θέση «τα πάντα γεννιούνται από το νερό» στη θέση «το νερό είναι η αρχή των πάντων» απαιτείται μια επίπονη διαδικασία αφαιρετικής σκέψης, και πρέπει να ομολογήσουμε ότι δεν έχουμε κανένα πειστήριο ότι ο Θαλής διέτρεξε αυτή την απόσταση.

 

Τα στοιχεία μάλιστα που διαθέτουμε για τη ζωή και τη δράση του Θαλή δεν συνηγορούν προς ένα τέτοιο συμπέρασμα. Τα πολλά ταξίδια και οι γνώσεις που αποκόμισε από αυτά δεν θα τον βοήθησαν ιδιαίτερα στην πορεία προς την αφηρημένη σκέψη, αφού τίποτε ανάλογο με τη φιλοσοφία δεν υπήρξε στους πολιτισμούς της Ανατολής. Το φιλοπερίεργο πνεύμα, η εμπειρική έρευνα και η πρακτική δεξιότητα δεν είναι επίσης καθόλου βέβαιο ότι ευνοούν πάντοτε τη φιλοσοφική ανάλυση.

 

Ο Θαλής δεν διατύπωσε ποτέ την πρόταση «το νερό είναι αρχή των πάντων», αφού η «αρχή» είναι αριστοτελική έννοια, και άρα πολύ μεταγενέστερη. Είναι όμως απίθανο ακόμη και να σκέφτηκε το νερό ως αρχή, υιοθετώντας κάποιο άγνωστο σε μας λεξιλόγιο. Πιο λογική είναι η εκδοχή ότι ο Θαλής αντιπροσωπεύει έναν συνδετικό κρίκο ανάμεσα στον «σοφό» της αρχαϊκής Ελλάδας και στον φιλόσοφο. Ο Αναξίμανδρος, μια γενιά μετά τον Θαλή, πατάει πλέον στο ασφαλές έδαφος της φιλοσοφίας.