Κυριακή 26 Οκτωβρίου 2014

Δεν μπορείς. Τι εννοείς;

Το «Δεν μπορώ» που λένε οι περισσότεροι άνθρωποι είναι τόσο απότομο σαν φλας φωτογραφικής μηχανής. Είναι μια εσπευσμένη παράδοση του ατόμου χωρίς καθόλου σκέψη. Και αυτό είναι χειρότερο όταν λέτε στον εαυτό σας τόσο άνετα και βεβιασμένα «Δεν μπορώ». Πραγματικά δεν μπορείτε; Είστε διατεθειμένος να πιστέψετε τα ψέματά σας; Εγώ όχι.

Τις περισσότερες φορές, το «δεν μπορώ» είναι ένα ψέμα. Για να φέρω ένα παράδειγμα: Υποτίθεται ότι δεν μπορώ να οδηγήσω με μεγάλη ταχύτητα στο στενό δρόμο της γειτονιάς μου. Η πραγματικότητα είναι ότι μπορώ να οδηγήσω. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι δεν θέλω να οδηγήσω έτσι γιατί δεν θέλω να δημιουργήσω κάποιο ατύχημα ή ακόμη και να έχω πρόβλημα με την αστυνομία. Το ίδιο ισχύει και για άλλες καταστάσεις στις οποίες η απάντηση «δεν μπορώ» στην ουσία υποδηλώνει το «δεν θέλω».

Είναι πολύ, πολύ λίγες φορές που πραγματικά δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι. Σκεφτείτε το. Οι περισσότεροι άνθρωποι χρησιμοποιούν το «δεν μπορώ» σαν μια γρήγορη και οριστική δικαιολογία. Οι λόγοι που συνήθως λέμε «Δεν μπορώ» είναι:

Είπαμε «δεν μπορώ» γιατί φοβόμαστε την αποτυχία.
Είπαμε »δεν μπορώ» γιατί δεν είχε περάσει από το μυαλό μας να δοκιμάσουμε με έναν άλλο τρόπο.
Είπαμε «δεν μπορώ» χωρίς να σκεφτούμε πως αυτό που μας εμποδίζει είναι προσωρινό.
Είπαμε »δεν μπορώ» επειδή εκείνη την ημέρα δεν είχαμε τη δύναμη να πούμε δεν θέλω.Σκεφτείτε πιο ολοκληρωμένα και μην εγκλωβίζεστε στο “δεν μπορώ”. Σκεφτείτε πως:

Ίσως τώρα δεν μπορούμε. Ποιος ξέρει όμως τι θα γίνει αύριο;
Ίσως να υπάρχει και άλλος τρόπο αντιμετώπισης των πραγμάτων. Γιατί να μην το ερευνήσουμε;
Ίσως δεν θέλουμε να αλλάξουμε. Δεν θέλουμε να κάνουμε κάτι διαφορετικό ή κάτι καινούργιο. Μπορεί να είμαστε σε θέση να το κάνουμε αλλά να μην το θέλουμε.
Δεν έχουμε το χρόνο να κάνουμε πράγματα. Όχι ότι δεν μπορούμε απλά οι προτεραιότητές μας βρίσκονται αλλού.Αν εσείς λέτε στον εαυτό σας ότι δεν μπορείτε κλείνετε αυτόματα τις πόρτες στο μέλλον. Σίγουρα θα υπάρξουν άνθρωποι στην πορεία της ζωής σας που θα σας πουν πως δεν μπορείτε να κάνετε πράγματα. Είναι πολύ σημαντικό εσείς να μην είστε ανάμεσα σε αυτούς. Υποστηρίξτε τον εαυτό σας. Αν κάτι σας ενδιαφέρει πραγματικά θα βρεθεί τρόπος να τα καταφέρετε.
Ίσως είναι δύσκολο. Ίσως σας φοβίζει. Ίσως δεν είστε κατάλληλα προετοιμασμένοι ή δεν είναι η κατάλληλη χρονική στιγμή. Τέλος πάντων, αποφεύγετε να λέτε «δεν μπορώ», με ελαφριά καρδιά. Αρχίστε να πιστεύετε στον εαυτό σας.

Όπου υπάρχει ένα θέλω, υπάρχει και ένα μπορώ.
YES YOU CAN!!!

Περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Εννοιολογική σύγχυση και πολιτική εκμετάλλευση.
Τα «ανθρώπινα δικαιώματα» είναι πολιτικό εργαλείο μέσα σε μια πλανητική κατάσταση, η πυκνότητα της οποίας καθιστά βέβαια απαραίτητη τη χρήση οικουμενιστικών ιδεολογημάτων, μέσα στην οποία όμως η δεσμευτική ερμηνεία των ιδεολογημάτων αυτών συνεχίζει να εναπόκειται στις διαθέσεις και στα συμφέροντα των ισχυρότερων εθνών.

Δεν υπάρχουν ανθρώπινα δικαιώματα. Για να το πούμε ακριβέστερα: Εν έτει 2014 δεν υπάρχουν ανθρώπινα δικαιώματα και κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει αν θα υπάρξουν στο μέλλον. Η διαπίστωση αυτή είναι αναπόδραστη αν επιθυμούμε να ορίσουμε την έννοια του «δικαιώματος» και του «ανθρώπινου δικαιώματος» αυστηρά και αδιαφορώντας απέναντι σε πολιτικές – ιδεολογικές σκοπιμότητες. «Δικαίωμα» δεν είναι κάτι που απλώς διάγει βίο φαντάσματος μέσα στα κεφάλια των φιλοσόφων ή που ευδοκιμεί στα χείλη των προπαγανδιστών.

Στην ουσία του δικαιώματος ανήκει εξ ορισμού η δυνατότητα να απαιτείται και να επιβάλλεται. Και ως «ανθρώπινο δικαίωμα» επιτρέπεται να θεωρείται μονάχα ένα δικαίωμα το οποίο απολαμβάνουν όλοι οι άνθρωποι μόνο και μόνο επειδή είναι άνθρωποι, δηλαδή χωρίς τη διαμεσολάβηση εξουσιαστικών αρχών και συλλογικών υποκειμένων (π.χ. εθνών και κρατών) που, από εννοιολογική και φυσική άποψη, είναι στενότερα από την ανθρωπότητα ως σύνολο.

Επιπλέον, ένα γνήσιο ανθρώπινο δικαίωμα θα πρέπει να ισχύει και να απολαμβάνεται παντού όπου υπάρχουν άνθρωποι, δηλαδή παντού όπου επιθυμεί να εγκατασταθεί καθένας. Ώστε σε τελευταία ανάλυση δεν υπάρχουν ανθρώπινα δικαιώματα δίχως απεριόριστη ελευθερία κίνησης και εγκατάστασης και δίχως αυτόματη νομική εξίσωση όλων των ατόμων με όλα τα άτομα χάρη στην οικουμενική ισχύ μιας ενιαίας νομοθεσίας. Οσο ο Αλβανός, π.χ. δεν έχει στην Ιταλία τα ίδια δικαιώματα με τον Ιταλό, μπορούμε stricto sensu να μιλάμε για πολιτικά και αστικά, όχι για ανθρώπινα δικαιώματα.

Βεβαίως, τα κράτη μπορούν να βαφτίζουν ορισμένα τουλάχιστον από τα δικαιώματα, τα οποία δίνουν στους πολίτες τους, «ανθρώπινα δικαιώματα», όμως η έκφραση αυτή θα είχε νόημα μόνον εάν το κράτος επεφύλασσε αποκλειστικά στους δικούς του υπηκόους τον χαρακτηρισμό «άνθρωπος», όπως κάνουν μερικές πρωτόγονες φυλές. Γιατί σε ενάντια περίπτωση κανένα κράτος δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι δικαιώματα τα οποία θεωρούνται κατ\’ εξοχήν ανθρώπινα δικαιώματα, όπως π.χ. το δικαίωμα της σωματικής ακεραιότητας ή της ελευθερίας του λόγου, είναι δυνατό να τα απολαύσουν άτομα που βρίσκονται έξω από τα σύνορά του. Και αντίστροφα: κανένα κράτος δεν μπορεί, χωρίς να αυτοδιαλυθεί, να αναγνωρίσει σε όλους τους ανθρώπους ανεξαιρέτως ορισμένα δικαιώματα που θεωρούνται πολιτικά ή αστικά δικαιώματα, π.χ. το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι ή το δικαίωμα της ελεύθερης εγκατάστασης.

Εγκαθίδρυση ενός παγκόσμιου κράτους. Η κατάσταση στον σημερινό κόσμο είναι σαφής: Δεν επιτρέπεται σε όλους τους ανθρώπους, υπό μόνη την ιδιότητά τους ως ανθρώπων, να κατέχουν όλα τα δικαιώματα (είτε αυτά λέγονται πολιτικά και αστικά είτε λέγονται ανθρώπινα) ανεξάρτητα από το πού γεννιούνται ή το πού βρίσκονται. Ανθρώπινα δικαιώματα, τα οποία θα άξιζαν πράγματι αυτό το όνομα, θα μπορούσε να χορηγήσει μονάχα ένα παγκόσμιο κράτος, προς το οποίο όλα τα άτομα θα βρίσκονταν σε ίση και άμεση σχέση, δηλαδή θα αποκτούσαν άμεσα όλα τους τα δικαιώματα απ’ αυτό ως τον εκπρόσωπο ολόκληρης της ανθρωπότητας. Μόνο όποιος εκπροσωπεί ολόκληρη την ανθρωπότητα μπορεί και να θεωρήσει τον κάθε άνθρωπο υπό μόνη την ιδιότητά του ως άνθρωπο, ανεξάρτητα από φυλετικά ή εθνικά κατηγορήματα, και να του χορηγήσει ανθρώπινα δικαιώματα.
Η εγκαθίδρυση ενός παγκόσμιου κράτους στο μέλλον και επομένως η καθιέρωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δεν μπορεί να αποκλεισθεί, έτσι όμως δεν θα επιτυγχανόταν αυτόματα η εναρμόνιση ανάμεσα στην ηθική – κανονιστική και στη νομική έννοια των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, και μάλιστα υπό την αιγίδα της πρώτης. Γιατί το παγκόσμιο κράτος θα μπορούσε, π.χ., να καθιερώσει τα ανθρώπινα δικαιώματα υπό συνθήκες μεγάλης πληθυσμιακής πυκνότητας και σπάνης αγαθών, έτσι ώστε τα δικαιώματα αυτά πολύ λίγο θα αντιστοιχούσαν στις σημερινές δυτικές ηθικές – κανονιστικές αντιλήψεις. Όποιος λοιπόν είναι σε θέση να κάνει εννοιολογικές διακρίσεις, δεν μπορεί να θεωρήσει αναγκαία τη σχέση ανάμεσα στην εγκαθίδρυση ενός παγκόσμιου κράτους και στην ηθικοποίηση της παγκόσμιας κοινωνίας, όπως αρέσκονται να πράττουν οι οπαδοί του ηθικού οικουμενισμού.
Η διαφορά όμως ανάμεσα στις δύο παραπάνω έννοιες των ανθρωπίνων δικαιωμάτων καταφαίνεται και αν κάνουμε μιαν αισιόδοξη υπόθεση. Εννοούμε το εξής: είναι δυνατό να μην εγκαθιδρυθεί ένα παγκόσμιο κράτος, αλλά παρ’ όλα αυτά να επικρατήσει καθολικά το ηθικό – κανονιστικό περιεχόμενο εκείνου που ονομάζουμε σήμερα «ανθρώπινα δικαιώματα», γιατί όλα τα κράτη ανεξαιρέτως θα το καθιστούσαν γνώμονα και οδηγό προκειμένου να διατυπώσουν τα πολιτικά και αστικά δικαιώματα που παραχωρούν στους υπηκόους τους.
Αυτό σημαίνει: τα ηθικά αιτήματα μπορούν να ικανοποιηθούν και χωρίς να καταφύγει κανείς στη ρητορική των πανανθρώπινων δικαιωμάτων και όποιος θεωρεί τούτην εδώ κενή δεν ανήκει σώνει και καλά σε όσους χαίρονται όταν γίνονται αυθαίρετες συλλήψεις και βασανιστήρια, όπως αφήνουν συχνά να εννοηθεί οι οπαδοί της οικουμενικής ηθικής.
Συμπέρασμα: η πρόταση «δεν υπάρχουν ανθρώπινα δικαιώματα» είναι αυτονόητη αν δεν τη συγχέουμε με κανέναν τρόπο και σε κανένα επίπεδο με τις προτάσεις «δεν είναι ορθό να υπάρχουν ανθρώπινα δικαιώματα (με την ηθική – κανονιστική έννοια)» και «δεν θα υπάρξουν ποτέ ανθρώπινα δικαιώματα». Η πρόταση «δεν υπάρχουν ανθρώπινα δικαιώματα» επιβεβαιώνεται άλλωστε καθημερινά από την πολιτική, νομική και αστυνομική πρακτική της ίδιας της «Δύσης», η οποία προσπαθεί να παρακάμψει τις οδυνηρές έσχατες συνέπειες της δικής της προπαγάνδας περί «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» εμμένοντας στην κρίσιμη διάκριση ανάμεσα σε ανθρώπινα και πολιτικά δικαιώματα και δίδοντας το προβάδισμα στα δεύτερα, δηλαδή αρνούμενη να αναγνωρίσει όλα τα δικαιώματα σε όλους τους ανθρώπους υπό μόνη την ιδιότητά τους ως ανθρώπων.
Η κατάσταση στον σημερινό κόσμο είναι σαφής: Δεν επιτρέπεται σε όλους τους ανθρώπους, υπό μόνη την ιδιότητά τους ως ανθρώπων, να κατέχουν όλα τα δικαιώματα (είτε αυτά λέγονται πολιτικά και αστικά είτε λέγονται ανθρώπινα) ανεξάρτητα από το πού γεννιούνται ή το πού βρίσκονται.

Η συνταγή της Δύσης για το «κράτος δικαίου». Τα «ανθρώπινα δικαιώματα» ασκούνται πάντοτε υπό την επιφύλαξη των (εθνικών, «ευρωπαϊκών» κτλ.) κυριαρχικών δικαιωμάτων. Το κάθε κυρίαρχο κράτος ή η κάθε κυρίαρχη εξουσία έχει το δικαίωμα να συλλαμβάνει ανθρώπους από άλλες χώρες μόνο και μόνο επειδή αυτοί εισέρχονται ή παρεπιδημούν, δίχως άδεια, στην επικράτειά της, όμως δεν έχει, π.χ., το δικαίωμα να τους ξυλοκοπήσει, γιατί η ίδια διακηρύσσει το ανθρώπινο δικαίωμα της σωματικής ακεραιότητας ­ λες και η σύλληψη καθ’ εαυτήν δεν αποτελεί eo ipso άρση του δικαιώματος του ατόμου να διαθέτει το σώμα του όπως θέλει! Με αυτή τη συνταγή η Δύση νομίζει ότι «δύναται δυσί κυρίοις δουλεύειν», όμως το κάνει με αντίτιμο τη λαθραία εισαγωγή των αρχών και της πρακτικής του «κράτους δικαίου» μέσα στον χώρο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οι παράνομοι μετανάστες, οι οποίοι απελαύνονται, υφίστανται βέβαια τη μοίρα τους σύμφωνα με τις (μεταβλητές) διατάξεις του «κράτους δικαίου», όμως δεν την υφίστανται επειδή δεν είναι άνθρωποι, παρά επειδή δεν είναι Γάλλοι, Έλληνες, Γερμανοί κτλ. Στην κρίσιμη αυτή περίπτωση αποφασιστικό αποδεικνύεται το κριτήριο της εθνικότητας, όσα και αν ισχυρίζεται η ρητορική της Δύσης περί «αξιοπρέπειας του ανθρώπου» κ.τ.λ. Το «κράτος δικαίου» εμφανίζεται εδώ καταχρηστικά ως φύλακας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και συμπεριφέρεται εξίσου ανακόλουθα όσο και ένας οπαδός του ηθικού οικουμενισμού, ο οποίος, όταν βρίσκεται σε μια ξένη χώρα και αντιμετωπίζει δυσκολίες, προκειμένου να διευκολυνθεί δεν τηλεφωνεί στην… ανθρωπότητα, αλλά στην πρεσβεία της χώρας εκείνης που έχει εκδώσει το διαβατήριό του.

Επιλεκτική επίκληση και χρήση. Η εννοιολογική σύγχυση συχνότατα βολεύει εξαιρετικά τα άτομα και τα κράτη, επειδή συγκαλύπτει κραυγαλέες αντιφάσεις ανάμεσα στη θεωρία και στην πράξη. Ωστόσο η δική μας πρόθεση εδώ δεν είναι να εξαναγκάσουμε κατά κάποιο τρόπο τα δρώντα υποκείμενα να υιοθετήσουν ηθικά «ορθολογική» συμπεριφορά, αποσαφηνίζοντας τις έννοιες και ξεσκεπάζοντας ασυνέπειες και υποκρισίες. Τέτοιες δουλειές μπορεί να τις αφήσει κανείς στους πολλούς υψηλόφρονες φιλοσόφους, οι οποίοι περιμένουν την ώρα της πανηγυρικής τους εμφάνισης. Η εννοιολογική σύγχυση και η αμφιλογία θα επικρατούν στην παγκόσμια σκηνή όσο επικρατούν και τα συμφέροντα που κρύβονται πίσω τους. Και η πολιτική εκμετάλλευση των «ανθρώπινων δικαιωμάτων» θα καταφαίνεται πρώτα πρώτα στην επιλεκτική τους επίκληση και χρήση με βάση εξωηθικά κριτήρια.

Ήδη την εποχή του Ψυχρού Πολέμου η προγραμματική επιστράτευση των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» εναντίον του «ολοκληρωτισμού» δεν εμπόδισε τις στενές συμμαχίες του δυτικού στρατοπέδου με ωμές δικτατορίες. Η πολύ διαφορετική συμπεριφορά των Ηνωμένων Πολιτειών, π.χ., έναντι της Σαουδικής Αραβίας και του Ιράν, μολονότι και οι δύο αυτές χώρες αντιμετωπίζουν κατά τον ίδιο τρόπο τα «ανθρώπινα δικαιώματα» μαρτυρεί ότι η Δύση δεν εννοεί να ξεκόψει από τις παραδόσεις της στο σημείο αυτό. Βεβαίως, τα διδακτικά παραδείγματα είναι πολυάριθμα.
Ας περιοριστούμε λοιπόν σε μια γενική παρατήρηση. Η πολιτική εκμετάλλευση των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» δηλαδή η χρήση τους ως μέσου πίεσης και επέμβασης, είναι αναπόδραστη ήδη λόγω του γεγονότος ότι τα τέτοια «δικαιώματα» μπορούν να επιβληθούν μονάχα από τους ισχυρότερους πάνω στους ασθενέστερους, το αντίστροφο όμως είναι αδύνατο να γίνει, ούτε είναι δυνατό στην περίπτωση αυτή να υπάρξουν οποιεσδήποτε θεσμικές ρυθμίσεις.

Επαναλαμβάνουμε, εδώ δεν καυτηριάζουμε ηθικά παραπτώματα, αλλά περιγράφουμε μια κατάσταση μέσα στην οποία τα ηθικά παραπτώματα είναι αναπόδραστα. Αναπόσπαστο στοιχείο της περιγραφής αυτής είναι βέβαια και η επισήμανση της αντίφασης ανάμεσα στην εξιδανικευμένη εικόνα των δρώντων υποκειμένων για τον εαυτό τους και στην πραγματική τους ιδιοσυστασία και πρακτική. Πριν από λίγα χρόνια ακόμη παρόμοιες επισημάνσεις προέρχονταν συχνά από τα αναλυτικά εργαστήρια της μαρξιστικής «Αριστεράς», στο μεταξύ όμως η πηγή αυτή έχει στερέψει. Μετά την κατάρρευση της ουτοπίας της Ανατολής η εξημερωμένη πλέον δυτική «Αριστερά» έχει εγκολπωθεί την ουτοπία της Δύσης, δηλαδή την ουτοπία μιας παγκόσμιας κοινωνίας που τείνει προς την αρμονία πάνω στη βάση των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων».
Ψευδαισθήσεις «αριστερών»

Διάφοροι «αριστεροί» και μάλιστα πρώην κομμουνιστές ή φιλοκομμουνιστές, επιστρατεύουν σήμερα ποικίλες εκλογικευτικές ακροβασίες προκειμένου να προσαρμόσουν την «προοδευτική» τους συνείδηση στην πραγματικότητα όπως αυτή διαμορφώθηκε μετά την αμερικανική νίκη στον Ψυχρό Πόλεμο. Η παθιασμένη ομολογία πίστεως στα «ανθρώπινα δικαιώματα» τους προσφέρει τη δυνατότητα να στήσουν γέφυρες συμβιβασμού ανάμεσα στο παρελθόν και στο παρόν χωρίς να εξευτελισθούν φανερά, γιατί αυτήν την ομολογία πίστεως στην ιδεολογία του πρώην εχθρού την καλύπτουν πίσω από την δήθεν εμμονή στο αρχικό «ανθρωπιστικό ιδεώδες» της «δυτικής Αριστεράς».

Έτσι, η ίδια εκείνη «Αριστερά», η οποία χθες ακόμη έπαιζε τον ρόλο του «χρήσιμου ηλίθιου» (Λένιν) στις διάφορες εκστρατείες ειρήνης του Κρεμλίνου και δεν υπέφερε την έκφραση «ανθρώπινα δικαιώματα», όταν αυτή έβγαινε από τα χείλη του Ρίγκαν και της Θάτσερ ­ η ίδια εκείνη «Αριστερά» αποτελεί σήμερα τον «χρήσιμο ηλίθιο» των πολυεθνικών εταιρειών και του οικουμενιστικού αμερικανισμού. Κίνητρά της είναι η πολιτική αφέλεια και τα χειροπιαστά κοινωνικά οφέλη, αν και σε πολύ διαφορετικές δόσεις και μείξεις εκάστοτε.

Διάφοροι «αριστεροί» και μάλιστα πρώην κομμουνιστές ή φιλοκομμουνιστές, επιστρατεύουν σήμερα ποικίλες εκλογικευτικές ακροβασίες προκειμένου να προσαρμόσουν την «προοδευτική» τους συνείδηση στην πραγματικότητα όπως αυτή διαμορφώθηκε μετά την αμερικανική νίκη στον Ψυχρό Πόλεμο.

Βέβαια, πολλοί «αριστεροί» τρέφουν ακόμη την ψευδαίσθηση ότι εκπροσωπούν την αντίθεση προς το «σύστημα» μόνο και μόνο επειδή ενίοτε επικαλούνται την ιδεολογία του συστήματος ενάντια στην πραγματικότητά του. Έτσι πορίζονται τον άσπιλο μανδύα, τον οποίο κατόπιν φορούν επιδεικτικά. Η ιδεολογία όμως του συστήματος, δηλαδή η συνείδησή του, αποτελεί εξίσου μέρος του όσο αποτελεί και η πρακτική του, δηλαδή η κοιλιά του. Και υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ότι εδώ η κοιλιά κοιμάται λιγότερο από τη συνείδηση και την κατευθύνει.
Τα «ανθρώπινα δικαιώματα» είναι πολιτικό εργαλείο μέσα σε μια πλανητική κατάσταση, η πυκνότητα της οποίας καθιστά βέβαια απαραίτητη τη χρήση οικουμενιστικών ιδεολογημάτων, μέσα στην οποία όμως η δεσμευτική ερμηνεία των ιδεολογημάτων αυτών συνεχίζει να εναπόκειται στις διαθέσεις και στα συμφέροντα των ισχυρότερων εθνών.
Τα «ανθρώπινα δικαιώματα» υπόκεινται στην επαμφοτερίζουσα λογική αυτής της κατάστασης και αντικατοπτρίζουν τις αντιφάσεις και τις εντάσεις που σημαδεύουν κατά τρόπο δραματικό την παγκόσμια κοινωνία. Γι’ αυτό ο αγώνας για την ερμηνεία τους αναγκαστικά θα μετατραπεί σ’ έναν αγώνα μεταξύ ανθρώπων γύρω από ό,τι θεωρεί εκάστοτε ο καθένας τους δικό του αναφαίρετο δικαίωμα. Αυτός ο αγώνας περί ερμηνείας έχει αρχίσει από καιρό ανάμεσα σε «Βορρά» και «Νότο» ή «Δύση» και «Ανατολή» και οξύνεται στον βαθμό όπου τα δισεκατομμύρια του «Νότου» ή της «Ανατολής» ερμηνεύουν όχι τυπικά, παρά υλικά τα «ανθρώπινα δικαιώματα» απαιτώντας μια ουσιαστική ανακατανομή του παγκόσμιου πλούτου χωρίς να τους ενδιαφέρει η ηθική των χορτασμένων.

Οπως η εσωτερική λογική του «ελεύθερου εμπορίου», έτσι και η εσωτερική λογική των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» θα στραφεί σύντομα εναντίον της Δύσης, και τότε αυτή θα εγκαταλείψει τις σημερινές ιδεολογικές της θέσεις. Είναι βέβαια πολύ αμφίβολο αν κι έτσι ακόμη θα μπορέσει να κερδίσει τους τρομακτικούς αγώνες κατανομής, οι οποίοι συγκλονίζουν τον 21ο αιώνα.

Το βασικότερο ο έλεγχος

Το βασικότερο ο έλεγχοςΤο βασικότερο όλων, ο έλεγχος: Η αβεβαιότητα και το μη προβλέψιμο είναι κάτι που οι άνθρωποι βιώνουν πολύ έντονα, με αποτέλεσμα να μην έχουν κανένα έλεγχο στην ζωή τους.
Αυτό γίνεται γιατί, ο Νους δεν αφήνει να ξεχάσεις, τα δυσάρεστα γεγονότα του παρελθόντος και σε οδηγεί στο να φαντάζεσαι, τα ίδια δυσάρεστα γεγονότα και τις συνέπειες τους στο μέλλον.
Οι αρχαίοι πολιτισμοί αντιμετώπιζαν την αβεβαιότητα του άγνωστου μέλλοντος, συνομιλώντας με τους θεούς μέσω των σαμάνων, κάνοντας τελετές μιλώντας με τις αόρατες δυνάμεις της φύσης.
Στον σύγχρονο κόσμο οι άνθρωποι θέλουν να αποφύγουν την αμφιβολία και την αβεβαιότητα προσπαθώντας να κυριαρχήσουν στις δυνάμεις στης φύσης. Ο έλεγχος της αβεβαιότητας είναι τόσο πολύ συνδεδεμένο με την καθημερινή συμπεριφορά του ανθρώπου που του έχει γίνει μονομανία και εθισμός. Ασφαλίζει το μέλλον ενώ δεν είναι σε θέση να ασφαλίσει ούτε καν το παρόν.
Ο Ντάνιελ Κουίν στο μυθιστόρημα του «Ισμαέλ» σατιρίζει αυτή την αφύσικη ανθρώπινη μανία για έλεγχο λέγοντας:
«…μόνο ένα πράγμα μπορεί να μας σώσει από τον φόβο του άγνωστου, πρέπει να αυξήσουμε την κυριαρχία μας στον κόσμο. Όλη αυτή η περιβαλλοντική καταστροφή έχει προέλθει από την κατάκτηση του κόσμου από μέρους μας, ωστόσο πρέπει να εξακολουθήσουμε αυτή την κατάκτηση ώσπου ο έλεγχος μας να γίνει πλήρης.
Όταν θα έχουμε αποκτήσει τον πλήρη έλεγχο, τότε όλα θα είναι ελεγχόμενα και καλά. Θα έχουμε ηλεκτρική ενέργεια.
Δεν θα υπάρχει μόλυνση Θα έχουμε βροχή όση και όποτε επιθυμούμε. Θα κάνουμε τους ωκεανούς χωράφια. Θα ελέγχουμε τον καιρό, δεν θα έχουμε τυφώνες, καταιγίδες, πλημμύρες, ξηρασίες ή παγετούς εκτός εποχής. Όλες οι διαδικασίες που αφορούν την ζωή σε αυτόν τον πλανήτη, θα βρίσκονται -εκεί που τις προόρισαν οι θεοί να βρίσκονται- στα χέρια μας.»
Η Θεωρία του Χάους, λέει, για ποιόν λόγο αυτή η φαντασίωση είναι και θα εξακολουθήσει να είναι απλώς μια φαντασίωση. Τα χαοτικά συστήματα ξεπερνούν κάθε ανθρώπινη προσπάθεια για πρόβλεψη, έλεγχο και χειρισμό τους.
Αντί να προσπαθεί ο άνθρωπος να κυριαρχήσει σε αυτές και να αντιστέκεται, θα έπρεπε να τις αγκαλιάσει και να τις αποδεχτεί κι εδώ μπαίνουμε στο πεδίο της δημιουργικότητας.

Χαμογελάτε γιατί Χανόμαστε

Χαμογελάτε γιατί ΧανόμαστεΤο Χαμόγελο Είναι Ευγένεια Το Γέλιο Ευτυχία. Η Ευτυχία και η Ευγένεια είναι Δύναμη.
Το γέλιο είναι η χαμένη, η ξεχασμένη επαφή με την πνευματικότητα.
Το γέλιο είναι η διαφορά ανάμεσα στο απλά ζω και στο ξέρω ότι ζω. Ακόμη και στον κόσμο των ζώων το γέλιο είναι συνυφασμένο με συναισθήματα χαράς, ξεγνοιασιάς και ευθυμίας. Οι κατώτερες μορφές ζωής δεν γελούν. Ελάχιστα ζώα γελούν όπως ο έμ-ψυχος άνθρωπος. Το δελφίνι, η φάλαινα, η γάτα, ο γορίλας όμως  γελούν και μάλιστα έντονα.
Το Γέλιο για να υπάρξει χρειάζεται μια ιδιαίτερη ευφυΐα μια πνευματική ανωτερότητα. Σημαίνει πως μπορείς να καταλάβεις την γελοιότητα μια συγκεκριμένης κατάστασης της ζωής. Ακόμη είναι μακράν η πιο έξυπνη η πλέον ιδιοφυής διευθέτηση εμποδίων η παρεξηγήσεων. Τι πετυχαίνεις λοιπόν με το γέλιο και τι με το χαμόγελο;
Μπορεί όσα συμβαίνουν γύρω μας, να μην μας αφήνουν πολλά περιθώρια χαράς, συνήθως έτσι γίνεται, όμως πρόσφατες έρευνες έδειξαν ότι γυναίκες και άνδρες που χαμογελούν είναι ελκυστικότεροι.
Οι επιστήμονες και ειδικοί σε θέματα πνευματικής και σωματικής υγείας επιμένουν ότι το χαμόγελο ενισχύει τη μακροζωία, την θεραπεία, την αναζωογόνηση και την δύναμη. Πρέπει να χαμογελάμε όσο συχνότερα μπορούμε. Μην μπερδεύουμε το απλό χαμόγελο με το γέλιο, είναι διαφορετικήκατάσταση, εδώ μιλάμε για το χαμόγελο. Μην μπερδεύουμε το απλό χαμόγελο με το γέλιο, είναι διαφορετικήκατάσταση, εδώ μιλάμε για το χαμόγελο.

Το χαμόγελο μας κάνει πιο ελκυστικούς: Ποιος δεν αρέσκεται να συναναστρέφεται χαμογελαστούς ανθρώπους; Οι χαμογελαστοί άνθρωποι είναι πάντα πιο «τραβηχτικοί» γιατί δείχνουν να έχουν λόγους να μας κάνουν να χαμογελάσουμε και εμείς. Επιπλέον μας δίνουν την εντύπωση ότι «τα πράγματα πάνε καλά» σε κάποιον άνθρωπο, αφού χαμογελάει, άρα σε λίγο θα πάνε καλά και σε εμάς. Είναι ένα δυνατό εργαλείο διαχείρισης της καθημερινότητας και είναι κρίμα να μην το χρησιμοποιούμε προς όφελος μας.

Το χαμόγελο αλλάζει την διάθεσή μας: Την επόμενη φορά που θα νιώθετε πεσμένοι, δοκιμάστε να χαμογελάσετε. Το πιθανότερο είναι ότι η διάθεσή σας θα αλλάξει προς το καλύτερο, καθώς το χαμόγελο μπορεί να «ξεγελάσει» το σώμα στο να αρχίσει να εκλύει ενδορφίνες, να παράγει σεροτονίνη την ορμόνη της χαράς. Είναι γνωστό από μελέτες, ότι το χαμόγελο εκλύει ενδορφίνες, φυσικά παυσίπονα και σεροτονίνη. Οι συγκεκριμένες ορμόνες μας κάνουν να νιώθουμε καλύτερα. Το χαμόγελο, λοιπόν, είναι και φυσικό “ναρκωτικό”. Οι μύες που χρησιμοποιούνται για να χαμογελάσει ένα πρόσωπο υπόκεινται ένα είδος lifting, με αποτέλεσμα το άτομα να δείχνει νεώτερο. Αν λοιπόν, το lifting είναι στα άμεσα πλάνα σας, δοκιμάστε πρώτα μερικά, sessions χαμόγελου και πιθανώς να μην το χρειαστείτε ποτέ.

Το χαμόγελο είναι κολλητικό: Όταν κάποιος χαμογελά μπορεί να φωτίσει τον χώρο, να φτιάξει την διάθεση των γύρω του και να τα κάνει όλα με περισσότερο κέφι. Ένα χαμογελαστό πρόσωπο φέρνει χαρά, την οποία μπορεί να μεταδώσει και σε άλλους. Σκέψου έναν γκρινιάρη και θα καταλάβεις ! Όταν είμαστε στρεσαρισμένοι φαίνεται στο πρόσωπό μας. Το χαμόγελο όμως μπορεί να το εμποδίσει –μας κάνει να μη φαινόμαστε κουρασμένοι, πεσμένοι και με κακή διάθεση. Όταν έχετε στρες, αμέσως βρείτε ή δημιουργείστε αφορμές για να χαμογελάσετε. Σύντομα θα νιώσετε πολύ καλύτερα. Χαμογελάστε ακόμη και χωρίς αφορμή. Απλώς χαμογελάστε.

Το χαμόγελο ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα: Όταν χαμογελάμε είμαστε πιο χαλαροί, τα επίπεδα των ορμονών που ελέγχουν το στρες μειώνονται και αυτό βοηθά στην καλύτερη λειτουργία του ανοσοποιητικού. Το σώμα μας εσωτερικά δεν γνωρίζει τις εξωτερικές περιστάσεις τις αντιλαμβάνεται μόνο μέσα από τα συναισθήματα. Αν χαμογελάμε το σώμα θεωρεί ότι περνάμε καλά και δεν υπάρχει κίνδυνος, άρα κρατάει τις στρεσογόνες ορμόνες σε καταστολή και δεν καταβάλλεται το ανοσοποιητικό σύστημα. Επομένως σε μια έντονη ή και άσχημη ημέρα στο γραφείο ήστην εργασία, η επιλογή του χαμόγελου είναι ιδανικό όσο και πανίσχυρο αντίδοτο. Σκέψου να βλέπεις το αφεντικό ήτον προϊστάμενο στην εργασία σου μόνιμα χαμογελαστό, πόσο φτιάχνει -μάλιστα χωρίς κανέναν λόγο- και η δική σου διάθεση, σκέψου τώρα το αντίθετο.

Το χαμόγελο μειώνει την αρτηριακή πίεση: Έχει υπολογιστεί από εργαστηριακές έρευνες πως όταν κανείς χαμογελά υπάρχει υπολογίσιμη μείωση στην αρτηριακή του πίεση. Δοκιμάστε το και μόνοι σας αν έχετε πιεσόμετρο στο σπίτι. Καθίστε και χαλαρώστε για μερικά λεπτά, π.χ. δείτε μια κωμωδία ή διαβάστε ανέκδοτα. Μετά αφιερώστε μερικά δευτερόλεπτα σε ένα χαμόγελο και έπειτα μετρήστε την πίεσή σας. Παρατηρήστε τον εαυτό σας σε καταστάσεις στρές που τις έχετε ανατρέψει με ένα χαμόγελο ή με το δυνατό γέλιο.

Το χαμόγελο μας κάνει να δείχνουμε επιτυχημένοι: Οι άνθρωποι που χαμογελούν φαίνεται να έχουν περισσότερη εμπιστοσύνη στον εαυτό τους, να είναι περισσότεροι επιτυχημένοι στην ζωή τους και έτσι να έχουν και μεγαλύτερη ζήτηση. Φορέστε λοιπόν, το καλύτερο χαμόγελό σας στα επαγγελματικά σας meetings και ραντεβού και θα δείτε πόσο πιο εύκολα μπορείτε να πετύχετε τον σκοπό σας. Το χαμόγελο μας βοηθά να διατηρούμε έναν θετικό τρόπο ζωής και η θετικότητα θεραπεύει και αναζωογονεί.

Αν θέλεις να επενδύσεις σε κάτι, επένδυσε σε έναν γελαστό και χαρούμενο εαυτό.
Κάνε την άσκηση αναζωογόνησης και Δύναμης
*Χαμογελάστε και κρατήστε το, σκεφτείτε κάτι ευχάριστο και συνεχίστε να χαμογελάτε.
*Τώρα σκεφτείτε κάτι δυσάρεστο, χωρίς να σταματήσετε να χαμογελάτε.
*Η σκέψη και οι εναλλαγές τις διάθεσης, δείχνουν ότι όλα γίνονται στον νου, άρα μπορείτε να έχετε έλεγχο.
*Είναι λίγο περίεργο, είναι όμως η βασική άσκηση, επαναλάβετε και συνεχίστε.
*Κάντε το 10-15 φορές ανάλογα με την διαθέσιμη δύναμη που έχετε.
Όταν χαμογελάμε ο εγκέφαλος στέλνει στο σώμα μας στο μήνυμα ότι «περνάω καλά και όμορφα».
Κρατήστε μακριά την κατάθλιψη, το στρες και τις ανησυχίες, χαμογελώντας, ειδικά σε δύσκολες συνθήκες.
Υπάρχει μια κατάσταση που λέγεται ‘ομαδοποίηση’ και μια άλλη που λέγεται ‘διαφοροποίηση’. Ο υγιής πνευματικά άνθρωπος μπορεί να τις ξεχωρίζει και να δρα αναλόγως. Αυτό σημαίνει πως δεν ταιριάζουν όλα με όλα, υπάρχουν διαφορές και ομοιότητες σε κάθε περίσταση ή κατάσταση. Η διαφοροποίηση είναι μια ανώτερη πνευματική ικανότητα. Δεν μπορείς να γελάς σε μια κατάσταση που δεν είναι κοινωνικά αποδεκτό, αλλά δεν υπάρχει λόγος και να κλαίς, μπορείς να γελάς εσωτερικά και εξωτερικά να είσαι σοβαρός όπως αρμόζει στην περίπτωση. Αν και όταν το πετύχεις αυτό, γίνεσαι ο κυρίαρχος, ο κατεργάρης του σύμπαντος, ο ζαβολιάρης.
Το γέλιο είναι ευφυΐα, όπως και η διαφοροποίηση των καταστάσεων, δείχνει εξυπνάδα και πάνω απ’ όλα δείχνει μια ανέμελη ψυχή. Όποιος ξέρει να γελά, γελά με την ψυχή του και ξέρεις γιατί δεν γελούν όλοι με την ψυχή τους; Γιατί δεν έχουν όλοι ψυχή. Η έλλειψη του γέλιου, είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά των ά-ψυχων. Δεν μπορούν να γελάσουν από την καρδιά τους, γιατί στα άψυχα όντα το τσάκρα της καρδιάς, δεν υπάρχει και το γέλιο είναι υπόθεση καρδιάς. Επίσης είναι γνωστό πως μονάχα ο βλάκας είναι ανίκανος να γελάσει με την καρδιά του.

Ηθική της αμαρτίας

Ηθική της αμαρτίαςΗ ηθική της τιμής, που χαρακτηρίζει περιληπτικά την ηθική συμπεριφορά του Παλαιο-Δυτισμού (του Παλαιο-Εύρωπαϊσμοϋ γενικά), αντιτίθεται ριζικά σ’ αυτό πού αποκαλέσαμε ηθική της αμαρτίας. Για τον ιερέα, η συνείδησης δεν είναι παρά ό συνεχώς ενημερωμένος πίνακας, όπου εγγράφεται μια ένδειξης ένοχης. Στην ηθική τιμής, συνίσταται σ’ ένα διαρκές δικαστήριο, όπου ό καθένας δεν παρουσιάζεται παρά έναντι του εαυτού του, μπροστά στις ίδιες του τις απαντήσεις, τις τιμωρίες του, τις προσπάθειες του.

Αυτή ή συνείδησης τρέφεται από συγκεκριμένα και ομιλούν τα παραδείγματα, κοινά συμφέροντα, μεγάλες χαρακτηριστικές ηρωικές μορφές, οι όποιες συνδέονται με την πνευματική ιδέα του «άνήκειν» και τους ανθρώπινους δεσμούς της. Αυτή η συνείδησης, αυτή η ψυχή, αν θέλει κανείς, δεν είναι παρά το πνεύμα της κοινότητος στην οποίαν αναγνωρίζουμε ότι ανήκουμε και στην οποίαν αναγνωριζόμαστε , πνεύμα που ζει στο επίπεδο των ατομικών άξιων, δηλαδή στο εσωτερικό καθενός.

Η ηθική της αμαρτίας εκχέει μια έννοια ευτυχίας καθαρά οριζόντια. Σύμφωνα μ’ αυτήν, ό άνθρωπος με την κακή συνείδηση είναι ευτυχής όταν δεν συμβαίνει τίποτα πλέον, γιατί αισθάνεται μέσα του ότι ότι συμβαίνει στον κόσμο «συμβαίνει εναντίον του». Γι’ αυτό και τείνει συνειδητά ή όχι, προς την βαθμιαία εξαφάνιση της ζωτικής ενεργείας, μία γενική ληθαργία, όπου τα ζωντανά συστήματα θα συντέμνονται και θα εμφανίζονται μέσα στα βιολογικά συστήματα, δηλαδή τείνει προς την εφαρμογή ενός είδους «τέλους τού κόσμου» μιας «επιστροφής στην φύση» (τού είδους) αδιάφορο άν αυτό ονομάζεται «κράτος χωρίς τάξεις» ή «δευτέρα παρουσία».

Σ’ αυτήν την καθαρά παθητική έννοια της ευτυχίας η ηθική της τιμής αντιτάσσει μια έννοια πραγματιστική και κάθετη της ζωής. Ο δυνατός άνθρωπος, ο όποιος έχει μια βαθειά και τραγική αίσθηση της ειδικής σχέσεως πού τον συνδέει με τον Κόσμο, βρίσκει την «ευτυχία» του σ” αυτό το συναίσθημα, σ’ αυτήν την σχέση. Έχει την αίσθηση ότι είναι ευτυχής περισσότερο, παρά την αίσθηση της ανάγκης να είναι ευτυχής.

Γιατί δεν ξέρει, παρατηρεί ό Νίτσε «πώς να διαχωρίζει την ευτυχία από την δράση».
Σ’ αυτόν «ή δραστηριότης οφείλεται αναγκαστικά στην ευτυχία» (και το αντίθετο).
Κάθε φορά πού επικρατεί «ή ηθική των δούλων» ή γλώσσα έχει την τάσι να συνδέει την έννοια των λέξεων «καλός» και «κουτός» γράφει ό Νίτσε. Στην κοινή γλώσσα, ένα «καλό παιδί» είναι πάντα ένα αγαθό παιδί, αφοσιωμένο, άλλα τελικά λίγο βλάκας. Κατά τον ίδιο τρόπο θα μιλήσει κανείς για μια «καλή σταδιοδρομία» υπονοώντας «μια μικροσταδιοδρομία» ένα «καλό δρόμο».

Αν είναι «καλό» θα πει ότι είναι «μικρό». “Όχι μεγάλο προς θεού! “Ένας «καλός άνθρωπος» είναι ένα ασήμαντο πρόσωπο, οπωσδήποτε παθητικός, εύσπλαχνος, το αντίθετο ενός βιαίου, τολμηρού, δηλαδή «ενός τρελού». Με δύο λόγια το αντίθετο ενός γενναίου ανθρώπου. Πρέπει να δίνη κανείς σημασία στο λεξιλόγιο και στις μορφές του. Έχουν – για την εποχή μας – μία περιγραφική αξία.

O Νίτσε είναι, κατά κάποιο τρόπο, o Ζαρατούστρας.  Άλλα δεν είναι μόνον o  Ζαρατούστρας. Μπορεί κανείς άλλωστε να του προσάρμοση την φράση αυτή που είπε ο ίδιος: «Ένας “Ομηρος δέν θά είχε δημιουργήσει έναν Αχιλλέα, ένας Γκαίτε ένα Φάουστ, αν ο Όμηρος ήταν ένας “Αχιλλέας και ο Γκαίτε ένας Φάουστ».

O Νίτσε έζησε στο τέλος του περασμένου αιώνα. Έκαμε κριτική της κοινωνίας μέσα στην όποια ζούμε και την περιγράψαν για τις επερχόμενες δεκαετίες.

Για τον Νίτσε οι σύγχρονοι του αντιπροσωπεύουν, το μέγιστον της ηθικής αδικίας, γιατί έχουν το μέγιστον της ισότητος.

“Η Γενεαλογία της Ηθικής” Νίτσε

Πορνεία στο ''Βυζάντιο''

 

Οίκοι ανοχής, Λουτρά και Μωρά, Πορνεία στην ''Βυζαντινή Ιερή Γη''

Η Ελληνορωμαϊκή οικιακή σεξουαλική δραστηριότητα στηριζόταν σε μία τριάδα: τη σύζυγο, την παλλακίδα και την εταίρα. Ο Αθηναίος ρήτορας του 4ου αι. ΠΚΕ Απολλόδωρος, στον λόγο του Κατά Νεαίρας, όπως μνημονεύεται από τον Δημοσθένη (59.122), αναφέρει ξεκάθαρα ότι «έχουμε τις εταίρες για την ηδονή και τις παλλακίδες για την καθημερινή περιποίηση του σώματος, αλλά τις συζύγους για να έχουμε νόμιμους απογόνους και μια πιστή φύλακα της οικιακής περιουσίας».

Όποια κι αν ήταν η αλήθεια για αυτό το οικιακό μοντέλο της καθημερινής ζωής στην αρχαία Ελλάδα,[2] αυτός ο ιδιόμορφος τύπος ‘τριγώνου’ συνέχισε απρόσκοπτα την πορεία του κατά τη ρωμαϊκή περίοδο: η νόμιμη μονογαμία φαίνεται να ήταν μόνο ένα πρόσχημα για την πραγματική πολυγαμία.[3]

Η έλευση της Χριστιανοσύνης ανέτρεψε αυτή την εύθραυστη ισορροπία. Απαγορεύοντας στους έγγαμους άνδρες να διατηρούν παλλακίδες επί ποινή σωματικής τιμωρίας, το εκκλησιαστικό δίκαιο, όπως εξελίχθηκε μέσω των εκκλησιαστικών συνεδρίων, αφαίρεσε απ’ αυτό το τριγωνικό σύστημα ένα από τα τρία συστατικά του.[4] Εφεξής, παρέμειναν μόνο η σύζυγος και η εταίρα.

Εάν πιστέψουμε τους Βίους των όσιων μοναχών της Βυζαντινής Παλαιστίνης, η Ιερή Γη (ιδιαίτερα η Ιερή Πόλη της Ιερουσαλήμ, ο στόχος των προσκυνητών στην καρδιά της χριστιανοσύνης) ήταν γεμάτη από ‘κατοικίες λαγνείας’ και οι πόρνες συναντούσαν τους μοναχούς στις ερημικές τους σπηλιές κοντά στον Ιορδάνη Ποταμό. Έτσι, ερχόμαστε αντιμέτωποι με ένα παράδοξο: την συνύπαρξη της ιερότητας και της ακολασίας, του Χριστιανικού ασκητισμού και της λαγνείας.

Από τον φόβο μήπως ξεχάσουμε ότι η αρετή καθίσταται άνευ σημασίας χωρίς την διαφθορά, ότι η ιερότητα δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς την χυδαιότητα, ένας Γνωστικός ύμνος του 5ου αι. από το Nag-Hammadi της Μέσης Αιγύπτου διακήρυττε:

«Είμαι Εκείνη που τιμάται και περιφρονείται.
Είμαι η Αγία και η πόρνη.
Είμαι η παρθένος και η σύζυγος.
Είμαι η γνώση και είμαι η άγνοια.
Είμαι η δύναμη και είμαι ο φόβος.
Είμαι άθεη και είμαι το Μεγαλείο του Θεού».


Στην Παλαιά Διαθήκη, η Ιερουσαλήμ εμφανιζόταν ως η Πόρνη σε έσχατη ανάγκη εξαγνισμού δια της θεϊκής τιμωρίας (Εζ. 16 και 23). Η κατάπτωσή της ερχόταν σε αντιπαράθεση με την αρχική της πίστη: «Πώς η πιστή πόλη έχει καταντήσει πόρνη, αυτή που ήταν η ίδια η δικαιοσύνη!» θρηνολογεί ο προφήτης Ησαΐας (1:21). Ο άγιος Ιωάννης χρησιμοποίησε το επίθετο Πόρνη «ντυμένη με ακριβό λινό και πορφυρό και κόκκινο, και επικαλυμμένη με χρυσάφι και πολύτιμους λίθους και μαργαριτάρια!» (Αποκ. 18.16-17) για την ειδωλολατρική Μεγάλη Πόλη, τη Βαβυλώνα, τη Ρώμη και τελικά για οποιαδήποτε μεγάλη πόλη.

Μια παρόμοια άποψη εκφράστηκε από τους ραββίνους του Βαβυλωνιακού Ταλμούδ τον 5ο αι. μ.Χ., οι οποίοι θεωρούσαν ότι ένας εργένης που κατάφερνε να παραμείνει αγνός σε μια μεγάλη πόλη ήταν χωρίς αμφιβολία ένας υπερβολικά ευσεβής άνθρωπος. Παρομοίως, οι μοναχοί της Νιτρίας (σημερινή Wadi Natrun), των Κελλιών και της Σκήτης στην Αίγυπτο και εκείνοι της Ερήμου της Ιουδαίας στην Παλαιστίνη, θεωρούσαν ότι η πόλη ήταν κατεξοχήν ένα άντρο ακολασίας, πειρασμού και αμαρτίας. Λιμάνια με διεθνείς θαλάσσιους εμπορικούς δεσμούς όπως η Αλεξάνδρεια και η Βηρυτός, και η οικουμενική Χριστιανική πρωτεύουσα Ιερουσαλήμ, παρείχαν στους πανδοχείς και στις πόρνες μια κοσμοπολίτικη πελατεία από κατοίκους, ταξιδιώτες και προσκυνητές.

Ελεύθερη πορνεία
Σε δρόμους: Τα βυζαντινά ερωτικά επιγράμματα, ιδιαίτερα εκείνα του Αγαθία Σχολαστικού του 6ου αιώνα, περιγράφουν γενικά συναντήσεις με πόρνες του δρόμου.[5] Τα ελικοειδή, σκοτεινά σοκάκια της Παλιάς Πόλης της Ιερουσαλήμ ήταν ιδιαζόντως κατάλληλα για αποπλάνηση από τις scortae erraticae ή τις ambulatrices. Παραμόνευαν κάτω από τις ψηλές αψίδες που γεφύρωναν τους δρόμους της Ιερής Πόλης και ανεβοκατέβαιναν την cardo maximus.

Στις μικρές πόλεις της Ρωμαϊκής και Βυζαντινής Παλαιστίνης, ωστόσο, φαίνεται ότι οι πλατείες (και όχι οι δρόμοι) αποτελούσαν τα αγαπημένα λημέρια των ιερόδουλων. Ο ραββί Judah σχολίασε: «Πόσο τέλεια είναι τα έργα αυτών των ανθρώπων [των Ρωμαίων] ! Έφτιαξαν δρόμους, έχτισαν γέφυρες, ίδρυσαν λουτρά!» Ο ραββί Yose παρέμεινε σιωπηλός. Ο ραββί Simeon ben Yohai απάντησε, «Ό,τι έφτιαξαν, το έφτιαξαν για τον εαυτό τους· οικοδόμησαν αγορές, για να εγκαταστήσουν πόρνες σε αυτές· λουτρά για να ξανανιώνουν· γέφυρες για να εισπράττουν διόδια» (Βαβυλωνιακό Ταλμούδ, Shabbat 33b).

Σε σπίτια: Κάποιες πόρνες εργάζονταν στο σπίτι, για λογαριασμό δικό τους, όπως η Μαρία η Αιγύπτια της οποίας τον Βίο κατέγραψε τον 6ο αιώνα ο Σωφρόνιος, ο τελευταίος Πατριάρχης της Ιερουσαλήμ πριν από την Αραβική Κατάκτηση, ή για κάποιον προαγωγό. Από τις μαρτυρίες της νομοθεσίας του Αυτοκράτορα Ιουστινιανού στα μέσα του 6ου αιώνα, ιδιαίτερα στη Novella 14 εκ 535, καθίσταται φανερό ότι η παροχή στέγης ήταν μέρος της συμφωνίας που έκλειναν οι προαγωγοί της Κωνσταντινούπολης με τους πατεράδες των νεαρών κοριτσιών, στις αγορές της επαρχίας που τις αγόραζαν.

Στέγη δε σήμαινε απαραίτητα σπίτι, και συχνά δεν ήταν τίποτε περισσότερο από μια παράγκα, καλύβα ή δωμάτιο. Οι βυζαντινές ιερόδουλες περιορίζονταν στις ‘περιοχές με τα κόκκινα φανάρια’ με τον ίδιο τρόπο που οι πόρνες στην Ρώμη ζούσαν και εργάζονταν στην Subura και κοντά στο Circus Maximus, δηλαδή στα βόρεια και στα νότια της Αγοράς. Ο Λεόντιος επίσκοπος Νεαπόλεως περιγράφει, στο έργο Βίος Ιωάννου του Ελεήμονος, Πατριάρχου Αλεξανδρείας, στα τέλη του 6ου αιώνα, έναν μοναχό που έρχεται στην Τυρό για κάποια δουλειά.

Καθώς περνούσε από ‘το μέρος’, τον πλησίασε μια ιερόδουλη φωνάζοντας: «Σώσε με, Πατέρα, όπως ο Χριστός έσωσε την πόρνη», όπως αναφέρεται στο κατά Λουκά 7:37. Αυτές οι συνοικίες ήταν γενικά οι πιο φτωχικές περιοχές της πόλης. Το Βαβυλωνιακό Ταλμούδ (Pesahim 113b) αφηγείται πως ο ραββί Χανινά και ο ραββί Χοσάια, και οι δύο φτωχοί τσαγκάρηδες στη Γη του Ισραήλ, διέμεναν σε έναν δρόμο ιερόδουλων για τις οποίες έφτιαχναν παπούτσια. Οι ιερόδουλες είχαν τόσο εντυπωσιαστεί από την αγνότητα των ραββίνων (γιατί δε σήκωναν ούτε τα μάτια τους για να κοιτάξουν τα κορίτσια) που κατέληξαν να ορκίζονται ‘στη ζωή των αγίων ραββίνων του Ισραήλ’!

Σε ταβέρνες:  Στις ταβέρνες των πόλεων (tavernae) καθώς και στα σημεία που σταματούσαν για να αλλάξουν σέλες (mutationes) ή για να διανυκτερεύσουν (mansiones) κατά μήκος του επίσημου ρωμαϊκού οδικού δικτύου (cursus publicus), όλες οι ανάγκες των ταξιδιωτών καλύπτονταν από τις σερβιτόρες. Τους σέρβιραν κρασί, χόρευαν μαζί τους και συχνά τους οδηγούσαν στα δωμάτια του επάνω ορόφου. Στην πραγματικότητα, σύμφωνα με τον Ιουστινιάνειο Κώδικα, μια σερβιτόρα δεν μπορούσε να διωχθεί για μοιχεία, εφόσον θεωρούνταν ούτως ή άλλως ότι ήταν ιερόδουλη (JC 9.9.28).

Για να εμποδίσουν τους χριστιανούς ταξιδιώτες να πέφτουν θύματα τέτοιου είδους σεξουαλικών κινδύνων, οι εκκλησιαστικοί κανόνες απαγόρευαν στους κληρικούς να εισέρχονται σε τέτοια ιδρύματα. Σύντομα, επομένως, εκκλησιαστικά ξενοδοχεία (xenodochia) και πανδοχεία ειδικά για προσκυνητές (pandocheia) που διευθύνονταν από μέλη του κλήρου άρχισαν να ξεπετάγονται κατά μήκος των διαδρομών των προσκυνητών.

Ιδρυματοποιημένη πορνεία
Οίκοι ανοχής: Η πορνεία ήταν, επίσης, ιδρυματοποιημένη με τη μορφή οίκων ανοχής, τους οποίους ο Γιουβενάλης ονόμαζε lupanaria (Σάτιρες 11.172-173) και ο Οράτιος fornices (Επιστολές 1.14.21). Τον έκτο αιώνα ο Ιωάννης Μόσχος περιέγραψε στο Λειμωνάριο ένα ‘σπίτι πορνείας’ στην Ιεριχώ ή ακόμα πιο ασαφώς μία ‘κατοικία λαγνείας’ στην Ιερουσαλήμ (Λειμών 17). Οι ιερόδουλες που εργάζονταν σε αυτά τα ιδρύματα ήταν σκλάβες και αποτελούσαν περιουσιακό στοιχείο του μαστροπού (leno) ή της ‘Μαντάμ’ (lena).

Το αποκαλύπτει το ίδιο το όνομα μιας πόρνης στην Τύρο που προσκάλεσε έναν μοναχό να τη σώσει – Κυρία Πορφυρία. Ήταν τόσο συνηθισμένη ως ‘Μαντάμ’ να διατάζει άλλες γυναίκες ώστε, αφού αναμορφώθηκε και έπεισε και άλλες πόρνες (προφανώς τα πρώην ‘κορίτσια’ της) να εγκαταλείψουν την πορνεία, τις οργάνωσε σε ένα γυναικείο κοινοβιακό μοναστήρι του οποίου έγινε η ηγουμένη – το κατοπτρικό είδωλο του οίκου ανοχής της.

Ένας Βυζαντινός οίκος ανοχής ήρθε πρόσφατα στο φως κατά τη διάρκεια ανασκαφών που διεξάγονταν στην Bet She ‘an, την αρχαία Σκυθόπολη, πρωτεύουσα της Πρώτης Παλαιστίνης.[6] Στην καρδιά αυτής της ακμάζουσας μητρόπολης, ένα Ρωμαϊκό Ωδείο που ιδρύθηκε το δεύτερο μισό του δεύτερου αιώνα καταστράφηκε μερικώς τον έκτο αιώνα. Τα Βυζαντινά Λουτρά εφάπτονταν με τη δυτική του πλευρά. Στα νοτιοδυτικά, η δεύτερη σειρά μαγαζιών του δυτικού προστεγάσματος της εντυπωσιακής Οδού της Παλλάδος είχε επίσης κατεδαφιστεί ώστε να δημιουργηθεί χώρος για μια ημικυκλική εξέδρα (13x15m).

Κάθε ήμισυ της εξέδρας περιελάμβανε έξι τραπεζοειδή δωμάτια με εξώπορτες. Κάποια από αυτά τα δωμάτια άνοιγαν επίσης προς έναν διάδρομο ή ένα χολ στο πίσω μέρος του κτιρίου. Σε ένα δωμάτιο μια σκάλα οδηγούσε σε έναν άνω όροφο. Μερικά δωμάτια είχαν εσοχές με αυλάκια στους τοίχους για ξύλινα ράφια. Οι αψίδες και στα δύο άκρα της εξέδρας και στο κέντρο του ημικυκλίου, καθώς και οι προσόψεις των δωματίων, έφεραν επικάλυψη μαρμάρινων πλακών, οι περισσότερες από τις οποίες έχουν χαθεί, μένοντας μόνο οι τρύπες των καρφιών που στήριζαν αυτές τις πλάκες στη θέση τους. Οι εσωτερικές όψεις των τοίχων αυτών των δωματίων αναδεικνύουν δύο στρώσεις χοντροκομμένου λευκού ασβεστοκονιάματος.

Το πάτωμα αυτών των δωματίων ήταν επιστρωμένο με ψηφιδωτά τα οποία απεικόνιζαν γεωμετρικά μοτίβα που ενέκλειαν ελληνικά ποιήματα, ζώα και φυτά, και τελικά, σε ένα έμβλημα, μια μεγαλειώδη Τύχη στεφανωμένη με τα τείχη της Σκυθόπολης, που κρατούσε Κέρας της Αμαλθείας. Τα επιδαπέδια ψηφιδωτά κάποιων δωματίων αντικαταστάθηκαν αργότερα από τούβλα ή από ένα στρώμα συνθλιμμένου ασβέστη. Ίχνη επιδιορθώσεων με ασβεστοκονίαμα στα ψηφιδωτά και η εισαγωγή ταβλών σε άλλα δωμάτια υποδηλώνουν ότι το κτίριο είχε περάσει από πολλά στάδια κατασκευής.

Ένα ημικυκλικό προαύλιο (21x30m) εκτεινόταν μπροστά από τα δώδεκα δωμάτια. Από τη μεριά του δρόμου είχε αποκλειστεί από μια σειρά δωματίων, τα οποία συσσωμάτωναν τα καταστήματα που βρίσκονταν πριν στο βόρειο άκρο του προστεγάσματος της Οδού της Παλλάδος, ενώ είχαν τεθεί σε διαφορετική χρήση. Αυτή η σειρά δωματίων πιθανότατα διακοπτόταν από την κύρια είσοδο του συγκροτήματος, που άνοιγε πάνω σε ένα προστέγασμα με ένα opus sectile πάτωμα με μαύρο και άσπρο μάρμαρο. Το περίπου δύο μέτρων πλάτους προστέγασμα επέτρεπε την πρόσβαση από τον δρόμο. Το προστέγασμα και τα δωμάτια είχαν οροφή από κεραμίδια. Η εξέδρα κατεδαφίστηκε στα τέλη του έκτου αιώνα ή στις αρχές του έβδομου αιώνα.

Οι θάλαμοι της εξέδρας της Bet She an μιμούνταν τα κελιά του lupanarium της Πομπηίας, το οποίο αποτελούνταν από ισόγεια δωμάτια, το καθένα εξοπλισμένο με ένα πέτρινο κρεβάτι και μια μαξιλάρα. Μια εξωτερική σκάλα παρείχε πρόσβαση στο μπαλκόνι του πρώτου ορόφου στο οποίο άνοιγαν άλλα πέντε ευρύχωρα δωμάτια. Στην Bet She ‘an, οι πίσω πόρτες μερικών δωματίων στο ισόγειο επέτρεπαν στους πελάτες που ήθελαν να παραμείνουν ανώνυμοι να εισέλθουν σε μια κατοικία λαγνείας χωρίς να είναι ορατοί από την κύρια οδό και έτσι να ικανοποιήσουν λαθραία τις σεξουαλικές τους φαντασιώσεις.

Το προστέγασμα στο οποίο τα κορίτσια σεργιάνιζαν με την ελπίδα να προσελκύσουν περαστικούς από την oδό της Παλλάδος, καθώς επίσης και από τα γειτονικά Βυζαντινά Λουτρά, ήταν τμήμα ενός συναρπαστικού δικτύου: πλάνεμα στα Λουτρά, στο προστέγασμα και στην αυλή της εξέδρας, ακολουθούμενο από σεξ στους θαλάμους· στο πίσω μέρος του κτιρίου, ένα σύστημα εισόδου-εξόδου για υποτιθέμενους ‘αξιοσέβαστους πελάτες’.

Ιεραρχία και κανονισμοί στην πορνεία: Υπήρχαν δύο κατηγορίες βυζαντινών ιερόδουλων: από την μια μεριά, θεατρίνες και εταίρες (scenicae), από την άλλη, φτωχές ιερόδουλες (pornai) που δραπέτευαν από την αγροτική φτώχια και παγιδεύονταν στα μεγάλα αστικά κέντρα όπως η Κωνσταντινούπολη και η Ιερουσαλήμ. Εκεί, ακόμα μεγαλύτερη ένδεια της έσπρωχνε κατευθείαν στα αρπακτικά νύχια απατεώνων και μαστροπών.

Θεατρίνες και εταίρες:  Οι scenicae συμμετείχαν σε μια συντεχνία που στόχευε κυρίως στους θεατρόφιλους. Έχει περιγραφεί ως μια ‘κλειστή συντεχνία’, εφόσον οι κόρες αναλάμβαναν τη δουλειά των μανάδων. Το κλασικό παράδειγμα είναι αυτό της μητέρας της μέλλουσας Αυτοκράτειρας Θεοδώρας, η οποία έβαλε τις τρεις νεαρές κόρες της να παίξουν στη σκηνή ασελγή έργα. Ο ποιητής Οράτιος περιέγραψε στις Σάτιρές του (1.2.1) κορίτσια από τη Συρία (των οποίων το όνομα ambubaiae πιθανώς κατάγεται από την συριακή λέξη για τον αυλό, abbut ή ambut) που ζωντάνευαν τα συμπόσια χορεύοντας λάγνα με καστανιέτες κάτω από τον ήχο αυλών.

Ο Σουητόνιος απλά τις εξομοίωνε με πόρνες (Νέρων 27). Για αυτό το λόγο ο Ιάκωβος, Επίσκοπος της Σαρούγ (451-521) στη Μεσοποταμία, προειδοποιούσε στο Τρίτο του Κήρυγμα για τα Θεάματα του Θεάτρου ότι ο χορός είναι «η μητέρα κάθε λαγνείας» που «υποκινεί με ασελγείς χειρονομίες την διάπραξη απεχθών πράξεων». Ένα ψηφιδωτό του έκτου αιώνα στην Madaba στην Ιορδανία απεικονίζει μια χορεύτρια που χτυπά καστανιέτες ντυμένη με διάφανη μουσελίνα δίπλα σε έναν σάτυρο που είναι φανερά ερεθισμένος σεξουαλικά.[7]

Σύμφωνα με τους Βίους των Ανατολικών Αγίων του Επισκόπου Ιωάννη της Εφέσου του πέμπτου αιώνα, η σύζυγος του Αυτοκράτορα Ιουστινιανού ήταν γνωστή στους Σύριους μοναχούς ως ‘η Θεοδώρα που προέρχεται από οίκο ανοχής’. Η καριέρα της αποδεικνύει ότι οι Βυζαντινές εταίρες όπως οι Αρχαίες Ελληνίδες εταίραι μπορούσαν να αναρριχηθούν σε θέσεις με επιρροή στις υψηλές σφαίρες της πολιτικής. Πολύ πριν την εφηβεία της η Θεοδώρα εργαζόταν σε έναν οίκο ανοχής της Κωνσταντινούπολης όπου, σύμφωνα με την Απόκρυφη Ιστορία του αυλικού-ιστορικού Προκόπιου Καισαρείας, απασχολούνταν με φτηνό μισθό από σκλάβους, καθώς το μόνο που μπορούσε να κάνει τότε ήταν να παίξει το ρόλο μιας ‘αρσενικής πόρνης’.

Μόλις έγινε σεξουαλικά ώριμη βγήκε στην σκηνή, αλλά εφόσον δεν ήξερε να παίζει ούτε αυλό ούτε άρπα, ούτε να χορεύει, έγινε μια κοινή εταίρα. Μόλις προήχθη στον βαθμό της θεατρίνας γδύθηκε μπροστά στους θεατές και ξάπλωσε πάνω στη σκηνή. Οι σκλάβοι άδειασαν κουβάδες με δημητριακά στα γεννητικά της όργανα, τα οποία ράμφιζαν χήνες. Παρέθετε συχνά συμπόσια επιμελώς, προσφέροντας τον εαυτό της σε όλους αδιακρίτως, ακόμα και στους χαμάληδες.

Ακολούθησε στη Λιβύη έναν εραστή που είχε διοριστεί Κυβερνήτης της Πεντάπολης. Σύντομα, ωστόσο, αυτός την ξεφορτώθηκε και αυτή εφάρμοσε τα ταλέντα της στην Αλεξάνδρεια και μετέπειτα σε όλη την Ανατολή. Μετά την επιστροφή της στην Κωνσταντινούπολη μάγεψε τον Ιουστινιανό, που τότε ήταν μόνο ο διάδοχος του αυτοκρατορικού θρόνου. Αυτός εξύψωσε την ερωμένη του στον βαθμό της Πατρικίας. Μετά τον θάνατο της Αυτοκράτειρας, θείας του και συζύγου του Ιουστίνου Β΄ (που δε θα επέτρεπε μια εταίρα στην αυλή), ο Ιουστινιανός εξανάγκασε τον θείο του Ιουστίνο Β΄ να ακυρώσει το νόμο που απαγόρευε στους συγκλητικούς να παντρεύονται εταίρες. Σύντομα έγινε συν-αυτοκράτορας με τον θείο του και μετά τον θάνατο του τελευταίου, ως μόνος αυτοκράτωρ, τοποθέτησε αμέσως την σύζυγό του στον θρόνο (Ανέκδοτα 9.1-10).

Φτωχές ιερόδουλες:  Μόνο λίγες εταίρες μπορούσαν να ανέλθουν την κοινωνική σκάλα με αυτό το πρωτοφανή τρόπο. Οι περισσότερες ιερόδουλες, που εργάζονταν σε οίκους ανοχής και ταβέρνες και αναφέρονται ως πόρναι, ήταν σκλάβες ή αγράμματες χωριατοπούλες, όπως η Μαρία η Αιγύπτια που αργότερα έγινε η άγια ερημίτισσα της ερήμου της Ιουδαίας.

Επειδή ούτε οι εταίραι ούτε οι πόρναι είχαν καμία νομική ιδιότητα, και εφόσον οι εταίραι ήταν επίσης σκλάβες που ανήκαν σε έναν προαγωγό ή σε έναν μεσίτη, η διάκριση μεταξύ των εταίρων και των πορνών βασιζόταν αποκλειστικά στην διαφορετική οικονομική τους αξία. Αυτή η όψη του εμπορίου ενυπήρχε στο λατινικό όνομα meretrix για την πορνεία, που σημαίνει ‘αυτή που βγάζει χρήματα από το κορμί της’.

Τρία είδη τιμών θα πρέπει να λαμβάνονταν υπόψη: η τιμή αγοράς, η τιμή εξαγοράς και η τιμή μίσθωσης. Οι χωρικοί της επαρχίας της Κωνσταντινούπολης πουλούσαν τις κόρες τους σε μαστροπούς για μερικά χρυσά νομίσματα (σόλιδους). Ρούχα, παπούτσια και η καθημερινή διατροφή ήταν ο μόνος ‘μισθός’ αυτών των αξιοθρήνητων κοριτσιών. Η εξαγορά μιας νεαρής πόρνης στην Κωνσταντινούπολη επί αυτοκράτορα Ιουστινιανού ήταν φθηνή (Novella 39.2).

Κόστιζε 5 σόλιδους, δηλαδή μόνο λίγο περισσότερο από το ποσό που χρειαζόταν για την αγορά μιας καμήλας (41/3 σόλιδους) και λίγο λιγότερο από ότι για μια γαϊδούρα (51/3 σόλιδους) ή ένα αγόρι-σκλάβο (6 σόλιδους) στη Νότια Παλαιστίνη στα τέλη του έκτου αιώνα ή στις αρχές του έβδομου αιώνα. Το ότι αυτές οι γυναίκες μπορούσαν να υποβιβαστούν τόσο ώστε να κατατάσσονται μαζί με τα υποζύγια μας λέει πολλά για την Βυζαντινή κοινωνία.

Στη Ρώμη και την Πομπηία οι υπηρεσίες μιας ‘πληβείας Αφροδίτης’ κόστιζαν γενικά δύο ασσάρια – όχι περισσότερο από ένα καρβέλι ψωμί ή δύο κούπες κρασί σε μια ταβέρνα. Αν και το πιο χυδαίο είδος πορνείας κόστιζε μόνο 1 ασσάριο (o Μαρτιάλης ισχυρίζεται στα Επιγράμματα 1.103.10: «Αγοράζεις βραστά ρεβίθια με 1 ασσάριο και επίσης κάνεις έρωτα με 1 ασσάριο»), ο R. Duncan-Jones σημειώνει ότι η χρέωση στην Πομπηία μπορούσε να φτάσει στα 16 ασσάρια ή 4 σηστέρσια[8].

Στην Αλεξάνδρεια των αρχών του έβδομου αιώνα το μέσο κόστος μίσθωσης μιας πόρνης δίνεται από τον Βίο του Ιωάννη του Ελεήμονος. Ως απλός εργάτης, ο μοναχός Βιτάλιος κέρδιζε καθημερινά 1 κεράτιον (το οποίο ισοδυναμούσε με 72 φόλλεις), των οποίων το μικρότερο μέρος (1 φόλλις) του επέτρεπε να φάει μια φασολάδα. Με τους υπόλοιπους 71 φόλλεις, πλήρωνε για τις υπηρεσίες μιας πόρνης, τις οποίες, όντας άγιος φυσικά, δε χρησιμοποιούσε, καθώς σκοπός του ήταν να τις προσηλυτίσει στη χριστιανική ζωή.

Η έλλειψη πελατών για πολλές μέρες σήμαινε φτώχεια και πείνα. Έτσι μια πόρνη στην Έμεσα, σημερινή Homs στην κεντρική Συρία, τρεφόταν μόνο με νερό για τρεις συνεχόμενες μέρες, έως ότου ο άγ. Συμεών Σαλός της έφερε μαγειρεμένο φαγητό, ψωμί και μια κανάτα κρασί. Τις μέρες που κέρδιζε πολλά η Μαρία η Αιγύπτια, πόρνη στην Αλεξάνδρεια, έτρωγε ψάρια, έπινε κρασί υπερβολικά και τραγουδούσε ακόλαστα τραγούδια πιθανώς σε συμπόσια.

Αποκηρύσσοντας τον αισχρό πόθο των Βυζαντινών εταίρων για χρυσάφι, ο ρήτορας του 6ου αιώνα Αγαθίας Σχολαστικός αντηχεί τους συγγραφείς της Αθηναϊκής Μέσης Κωμωδίας του 4ου αιώνα ΠΚΕ. Συγκεκριμένα, ο ποιητής Αλέξης ισχυρίζεται ότι «Πάνω από όλα, ενδιαφέρονται [οι ιερόδουλες] να κερδίζουν χρήματα».[9] Μερικές φορές τα κοσμήματα των ιερόδουλων αποτελούσαν τη μόνη τους περιουσία. Όταν το 539 οι κάτοικοι της Έδεσσας, σημερινή Urfa στη νοτιοανατολική Τουρκία, αποφάσισαν να εξαγοράσουν την ελευθερία των συμπολιτών τους, οι οποίοι κρατούνταν αιχμάλωτοι από τους Πέρσες, οι ιερόδουλες (οι οποίες δεν είχαν αρκετά χρήματα) πρόσφεραν τα κοσμήματά τους (Προκόπιος Υπέρ των Πολέμων 2.13.4).

Ο λόγος που το χριστιανικό Βυζαντινό Κράτος έκανε τα στραβά μάτια ήταν πιθανόν ότι η πορνεία μπορούσε να είναι πολύ προσοδοφόρα περιστασιακά και ως εκ τούτου ευεργετική μέσω της φορολογίας. Από την εποχή της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας, σύμφωνα με τον Τάκιτο (Χρονικά II.85.1-2), οι άνδρες και οι γυναίκες πόρνες καταγράφονταν ονομαστικά σε καταλόγους οι οποίοι κρατούνταν υπό την εποπτεία του aediles. Από την εποχή του Καλιγούλα οι πόρνες φορολογούνταν (Σουητόνιος Καλιγούλας 40).

Η χριστιανική καταδίκη κάθε είδους μη-αναπαραγωγικής σεξουαλικής επαφής έθεσε εκτός νόμου την ομοφυλοφιλία στην Δυτική Αυτοκρατορία τον τρίτο αιώνα και κατά συνέπεια και την ανδρική πορνεία. Το 390 ένα διάταγμα του Αυτοκράτορα Θεοδόσιου Α΄ απειλούσε με θανατική ποινή τον πειθαναγκασμό ή το εμπόριο ανδρών για πορνεία. (C. Th. 9.7.6). Πίσω από αυτό το διάταγμα δεν κρυβόταν η βδελυγμία για την πορνεία, αλλά το γεγονός ότι το σώμα ενός άνδρα θα χρησιμοποιείτο στην ομοφυλοφιλική επαφή με τον ίδιο τρόπο με αυτό της γυναίκας. Και αυτό ήταν απαράδεκτο, αφού όπως είχε δηλώσει και ο αγ. Αυγουστίνος «το σώμα ενός άνδρα είναι τόσο ανώτερο από αυτό μιας γυναίκας, όσο η ψυχή είναι ανώτερη από το σώμα» (Περί Ψεύδους 7.10).

Κατά την εφαρμογή του διατάγματος του Θεοδοσίου στην Ρώμη, οι πόρνοι σέρνονταν έξω από τα ανδρικά μπορντέλα και καίγονταν ζωντανοί μπροστά στα μάτια του όχλου που χειροκροτούσε. Παρόλα αυτά, η ανδρική πορνεία παρέμεινε νόμιμη στις ανατολικές περιοχές της αυτοκρατορίας. Από την εποχή του Κωνσταντίνου Α΄ ένας αυτοκρατορικός φόρος επιβλήθηκε στην ομοφυλόφιλη πορνεία, αποτελώντας την νόμιμη εξασφάλιση εκείνων που μπορούσαν έτσι να ασχοληθούν με αυτήν ‘ατιμώρητα’.

Ο Ευάγριος τονίζει στην Εκκλησιαστική Ιστορία του (3.39-41) ότι κανένας αυτοκράτορας δεν παρέλειψε ποτέ να συλλέξει αυτόν το φόρο. Η καταστολή του στις αρχές του έκτου αιώνα αφαίρεσε την αυτοκρατορική προστασία από την ανδρική πορνεία. Το 533 ο Ιουστινιανός έθεσε όλες τις ομοφυλοφιλικές σχέσεις κάτω από την ίδια κατηγορία με την μοιχεία και υπέβαλε και για τα δύο τη θανατική ποινή (Inst. 4.18.4).

Ήδη το 529 ο Ιουστινιανός είχε επιχειρήσει να χαλιναγωγήσει την γυναικεία παιδική πορνεία επιβάλλοντας τιμωρία σε όσους εμπλέκονταν σε αυτό το εμπόριο, ιδιαίτερα τους ιδιοκτήτες των οίκων ανοχής (JC 8.51.3). Το 535 ακύρωσε τα συμβόλαια με τα οποία οι προαγωγοί της Κωνσταντινούπολης έβαζαν στη δουλειά χωριατοπούλες που είχαν αγοράσει από τους γονείς τους (Novella 14). Η πορνεία ενήλικων γυναικών, ωστόσο, δεν φαίνεται να ανησυχούσε ιδιαίτερα τον αυτοκρατορικό νομοθέτη.

Η τιμωρία που επιβλήθηκε στους προαγωγούς που διηύθυναν το δίκτυο της παιδικής πορνείας ποίκιλλε ανάλογα με την περιουσία και το κύρος τους. Παραδόξως, η Βυζαντινή διοίκηση θεωρούσε την θέση του Αυτοκρατορικού Επιθεωρητή Οίκων Ανοχής ως εξαιρετικά τιμητική, τόσο που το 630 η θέση αυτή ανατέθηκε στον Επίσκοπο του Παλέρμο.

Η στρατολόγηση των ιερόδουλων:  Τα στοιχεία της Ιουστινιάνειας νομοθεσίας φέρνουν στο φως μια αλλαγή της παιδικής πορνείας από τους ρωμαϊκούς χρόνους, όταν η παιδοφιλία που στόχευε σε μικρά αγόρια εξυμνούνταν τόσο από τον Τίβουλλο (Ελεγείες 1.9.53), στην Βυζαντινή περίοδο, όταν τα μικρά κορίτσια βρίσκονταν στο κέντρο του δικτύου πορνείας. Κάποιες από τις χωριατοπούλες στρατολογούνταν από μαστροπούς στην ενδοχώρα της Κωνσταντινούπολης, ενώ δεν ήταν ακόμα ούτε 10 χρονών. Η Αγία Μαρία η Αιγύπτια παραδέχεται ότι άφησε τους γονείς της και το χωριό της στην ηλικία των δώδεκα ετών και πήγε στην Αλεξάνδρεια όπου έχασε την παρθενιά της και την τιμή της εκδίδοντας τον εαυτό της (και απολαμβάνοντάς το, κάτι που στα μάτια των σεμνότυφων Βυζαντινών αποτελούσε την ύψιστη αμαρτία).

Τα εγκαταλελειμμένα παιδιά προμήθευαν σε έναν μεγάλο βαθμό την αγορά της πορνείας. Ο Ιουστίνος ο Μάρτυρας παρατήρησε ότι σχεδόν όλα τα νεογέννητα μωρά που εκθέτονταν, «τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια, θα χρησιμοποιηθούν ως ιερόδουλες» (1 Απολογία 27). Αυτό συνεπαγόταν τον κίνδυνο της αιμομιξίας που κατάτρυχε τους χριστιανούς θεολόγους: «Πόσοι πατεράδες, ξεχνώντας τα παιδιά που εγκατέλειψαν, ασυνείδητα έχουν σεξουαλικές σχέσεις με έναν γιο που είναι πόρνος ή μια κόρη που έγινε ιερόδουλη;», ρωτά ο Κλήμης Αλεξανδρείας (Παιδαγωγός 3.3).

Η πατερική και ραββινική απαγόρευση για τον έλεγχο των γεννήσεων, εκτός της αποχής κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και του θηλασμού, καθώς και η αποτυχία και των δύο να επιβάλλουν την τήρηση του εκκλησιαστικού ημερολογίου για τη συζυγική συνουσία ή της πλήρους αποχής όπως συνηγορούσε ο Λακτάντιος (Θείοι Θεσμοί 6.20.25), είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση των ανεπιθύμητων βρεφών που κατέληγαν θύματα της ανέχειας στην Βυζαντινή αγορά πορνείας.

Το 329 ο Κωνσταντίνος Α΄ θέσπισε διάταγμα σύμφωνα με το οποίο ένα νεογέννητο μπορούσε να πουληθεί από τους γονείς του σε περίπτωση έσχατης ένδειας. Ένας νόμος του 428 μνημονεύει πάλι την πενία ως την κύρια αιτία της εκμετάλλευσης φτωχών κοριτσιών από προαγωγούς. Έναν αιώνα αργότερα, ο Βυζαντινός ιστορικός Μαλάλας τονίζει ότι μόνο οι φτωχοί πουλούσαν τις κόρες τους στους προαγωγούς (Χρονογραφία 18). Επίσης, εξαιτίας της ανάγκης και της πείνας μια απελπισμένη εκχριστιανισμένη αράβισα γυναίκα πρόσφερε το κορμί της στον Πατέρα Σισσίνιο, έναν ερημίτη που ζούσε σε μια σπηλιά κοντά στον Ιορδάνη Ποταμό στα τέλη του έκτου αιώνα.

Όταν ο Σισσίνιος την ρώτησε γιατί εξέδιδε τον εαυτό της, η απάντησή της περιορίστηκε σε ένα παθητικό: «Επειδή πεινάω» (Μόσχος Λειμών 136). Παρομοίως, κατά τη διάρκεια του πολέμου 1914-1918 στην Παλαιστίνη, η πείνα ανάγκασε κορίτσια στην εφηβεία να πουληθούν στα Γερμανικά και Τουρκικά στρατεύματα.

Πορνεία, Λουτρά και αρρώστια: Διάσημες εταίρες και κοινές πόρνες, όλες συναντούνταν στα δημόσια Λουτρά, στα οποία σύχναζαν πόρνες και των δύο φύλων ήδη από την ρωμαϊκή περίοδο. Κάποια από αυτά τα λουτρά ήταν αποκλειστικά για ιερόδουλες και οι αξιοσέβαστες κυρίες δεν έπρεπε να θεαθούν κοντά σε αυτά (Μαρτιάλης Επιγράμματα 3.93). Οι άνδρες πήγαιναν εκεί όχι για να πλυθούν αλλά για να ψυχαγωγήσουν τις ερωμένες τους, όπως στα Ιταλικά bagnios του δέκατου έκτου αιώνα.

Τα Λουτρά του τετάρτου ως έκτου αιώνα που ανακαλύφθηκαν στην Ασκαλόν το 1986 από την αποστολή του Harvard-Chicago φαίνεται να ήταν τέτοιου είδους. Η υπόθεση των ανασκαφέων υποστηρίζεται από μια ελληνική προτροπή ‘Εισέλθετε και διασκεδάστε…’, η οποία είναι πανομοιότυπη με μια επιγραφή που βρέθηκε σε ένα Βυζαντινό μπουρδέλο στην Έφεσο, και από μια μακάβρια ανακάλυψη.[10]

Τα οστά σχεδόν 100 νηπίων ήταν στοιβαγμένα σε έναν υπόνομο κάτω από τα λουτρά, με την υδρορροή να τρέχει κατά μήκος του καλά-ασβεστωμένου πυθμένα του. Ο υπόνομος είχε φραγεί από απορρίμματα κάποια στιγμή τον έκτο αιώνα. Αναμεμειγμένα με οικιακά απορρίμματα – πήλινα θραύσματα, ζωικά οστά, όστρακα και νομίσματα – τα οστά των νηπίων ήταν κατά το μεγαλύτερο μέρος τους ανέπαφα. Τα οστά των νηπίων είναι εύθραυστα και τείνουν να θρυμματίζονται όταν διαταράσσονται ή μετακινούνται για δεύτερη κηδεία.

Η καλή κατάσταση των οστών των νηπίων της Ασκαλόν υποδηλώνει ότι τα βρέφη είχαν πεταχτεί στην αποχέτευση αμέσως μετά τον θάνατό τους, με τους μαλακούς ιστούς τους ακόμα άθικτους. Η εξέταση αυτών των οστών από την οστεολόγο της αποστολής, Καθηγήτρια Patricia Smith στην Ιατρική Σχολή της Hadassah – Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ, αποκάλυψε ότι όλα τα βρέφη είχαν περίπου το ίδιο μέγεθος και είχαν τον ίδιο βαθμό οδοντικής ανάπτυξης. Οι νεογνικές γραμμές στα δόντια των μωρών αποδεικνύουν την επιβίωσή τους για περισσότερο από τρεις μέρες μετά τη γέννα. Η απουσία νεογνικών γραμμών στα δόντια των μωρών της Ασκάλωνας ενισχύει την υπόθεση του θανάτου στη γέννα.

Παρά την άποψη ότι τα βρέφη που βρέθηκαν στον οχετό πέθαναν κατά τη γέννα, ο αριθμός τους, η ηλικία τους και η κατάστασή τους υποδηλώνουν ισχυρά ότι αυτά δολοφονήθηκαν και πετάχτηκαν στον υπόνομο αμέσως μετά τη γέννα.[11] Ως εκ τούτου, οι ιερόδουλες της Ασκαλόν δε χρησιμοποιούσαν τα λουτρά μόνο για να ψαρεύουν πελάτες, αλλά και για να ξεφορτώνονται κρυφά τις ανεπιθύμητες γέννες υπό τον σάλαγο των συνωστισμένων αιθουσών των λουτρών. Είναι εύλογο ότι οι μοναχοί και οι ραββίνοι ήταν ενήμεροι του γεγονότος και ότι αυτό (και όχι μόνο ο φόβος του πειρασμού) ήταν η κύρια αιτία που εξομοίωναν τα λουτρά με τη λαγνεία.

Στα μάτια των ευσεβών Ιουδαίων της Βυζαντινής Παλαιστίνης, οποιαδήποτε δημόσια λουτρά που δεν χρησιμοποιούνταν για τελετουργικό εξαγνισμό (mikveh) ήταν μολυσμένα από την ειδωλολατρία, όχι μόνο επειδή ανήκαν στους Εθνικούς, αλλά και επειδή ένα άγαλμα της Αφροδίτης στεκόταν στην είσοδο πολλών λουτρών. Το άγαλμα της Αφροδίτης που χαιρετούσε τους χρήστες των Λουτρών της Αφροδίτης στην Ptolemais-Akko, στα οποία σύχναζε ο Εβραίος Πατριάρχης Γαμαλιήλ Β΄, επικαλέστηκε ο Φιλόσοφος Πρόκλος για να κατηγορήσει τον Γαμαλιήλ ως ειδωλολάτρη. Ο Πατριάρχης κατάφερε να αθωωθεί για αυτή την κατηγορία, καταδεικνύοντας ότι το άγαλμα της Αφροδίτης απλά διακοσμούσε τα Λουτρά και δεν αποτελούσε υπό καμία έννοια είδωλο (Μισνά, Abodah Zarah 3.4).

Παρόλα αυτά, η Αφροδίτη, στην οποία ο Λουκρήτιος (4.1071) πρόσθεσε το επίθετο Volgivaga – ‘η διαβάτισσα’, ήταν η προστάτιδα των ιερόδουλων και εορταζόταν στις 23 Απριλίου κατά την ύστερη Βυζαντινή εποχή. Αυτό επίσης, μπορεί να εξηγήσει την σφοδρή έχθρα μερικών ραββίνων για τα δημόσια λουτρά των Εθνικών στα οποία η θεά δέσποζε τόσο in marmore όσο και in corpore.

Από τις Βιβλικές εποχές, η λαγνεία συνδεόταν πάντα στενά με την ειδωλολατρική λατρεία της ashera – μια άτεχνη αναπαράσταση της Βαβυλωνιακής θεάς της γονιμότητας Ιστάρ, η οποία είχε μετεξελιχθεί στην Αστάρτη της Καναάν, της Σιδώνας και της Φιλισταίας και στην Αταργάτις της Συρίας (1 Βασ. 14.15) – καθώς και με το πράσινο δέντρο κάτω από το οποίο τοποθετούνταν το είδωλο (1 Βασ. 14.23; Εζ. 6.13). Έτσι δεν είχε κατηγορήσει και ο προφήτης Ιερεμίας (2.20) την Ιερουσαλήμ ότι εξέδιδε τον εαυτό της: «Ναι, πάνω από κάθε λόφο / και κάτω από κάθε πράσινο δέντρο / σκύβεις σαν πόρνη»;

Πορνεία και αμαρτία: Η ικανοποίηση των σεξουαλικών πειρασμών και συνεπώς η παραβίαση μιας απαγόρευσης αναπόφευκτα επέφερε την θεϊκή τιμωρία της οποίας κατεξοχήν προσωποποίηση ήταν η λέπρα. Επίμονα ενοχλούμενος από το ‘μιαρό πνεύμα’, ένας μοναχός εγκατέλειψε το μοναστήρι της Πενθούκλα στη βόρεια Κοιλάδα της Ιορδανίας και περπάτησε ως την Ιεριχώ, ώστε ‘να ικανοποιήσει τον διαβολικό του πόθο’ γράφει ο Ιωάννης Μόσχος (Λειμών 14). «Όταν εισήλθε στον οίκο ανοχής, αμέσως καλύφθηκε από στίγματα της λέπρας· και αφού συνειδητοποίησε πόσο απαίσιος έδειχνε, επέστρεψε αμέσως στο μοναστήρι του, ευχαριστώντας τον Θεό και λέγοντας: ‘ο Θεός μου προκάλεσε την ασθένεια, ώστε να σωθεί η ψυχή μου’».

Σύφιλη: Στην πραγματικότητα, το πιο πιθανό είναι να μην είχε κολλήσει λέπρα (η οποία δε μεταδίδεται με τη σεξουαλική επαφή) αλλά σύφιλη, όπως ο Χέρων, ένας νεαρός μοναχός της Σκήτης, ο οποίος -φλεγόμενος- άφησε το κελί του στην έρημο και πήγε στην Αλεξάνδρεια όπου επισκέφτηκε μια ιερόδουλη. Η αφήγηση του Παλλάδιου στην Λαυσαϊκή Iστορία 26 συνεχίζει έτσι: «Ένας από τους όρχεις του προσβλήθηκε από άνθρακα, και ήταν τόσο άρρωστος για έξι μήνες που τα γεννητικά του όργανα έπαθαν γάγγραινα και αποκολλήθηκαν». Σύμφωνα με το Βαβυλωνιακό Ταλμούδ (Shabbat 33a), ο ραββί Hoshaia της Καισαρείας επίσης απείλησε με σύφιλη ‘τους μοιχούς’. Θα βγάλουν ‘βλεννώδεις πληγές από σύφιλη’ και επιπλέον θα κολλήσουν hydrocon – ένα οξύ πρήξιμο του πέους. Αυτά είναι ακριβώς τα συμπτώματα της πρωταρχικής φάσης της αφροδίσιας σύφιλης.

Υπάρχουν, φυσικά, δύο αντικρουόμενες θεωρίες αναφορικά με τη σύφιλη. Σύμφωνα με την Κολομβιανή ή Αμερικανική θεωρία, η σύφιλη (Treponema pallidum) εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη Βαρκελώνη το 1493, την έφεραν μαζί τους από τις Δυτικές Ινδίες οι ναυτικοί που συνόδευαν τον Χριστόφορο Κολόμβο. Από την άλλη μεριά, η μονιστική θεωρία ισχυρίζεται ότι η ωχρή treponema υπάρχει από τις προϊστορικές εποχές και έχει διαδοθεί με τέσσερα διαφορετικά σχήματα: την pinta στην Αμερικανική ήπειρο, την pian στην Αφρική, την bejel στην Sahel, και τέλος την αφροδίσια σύφιλη, η οποία είναι η τελική μορφή μιας σπειροχαίτης με το εντυπωσιακό χάρισμα της μετάλλαξης και της προσαρμογής.

Η τελευταία υπόθεση υποστηρίζεται από μια πρόσφατη ανακάλυψη υψίστης σημασίας από το Εργαστήριο ανθρωπολογίας και προϊστορίας των χωρών της δυτικής Μεσογείου του CNRS στην Aix-en-Provence. Χαρακτηριστικά αλλοίωσης από σύφιλη ανιχνεύτηκαν σε ένα έμβρυο κυοφορούμενο από έγκυο γυναίκα που είχε θαφτεί μεταξύ του τρίτου και του πέμπτου αιώνα στη νεκρόπολη της Costobelle στην περιοχή Var. Η bejel είναι ακόμη ενδημική σε κάποιους πληθυσμούς της Ανατολικής Μεσογείου.

Μερικές περιπτώσεις έχουν καταγραφεί από αρχαιολόγους σε σκελετούς Βεδουίνων εποίκων Αράβων της Οθωμανικής Παλαιστίνης. Περιοριζόμενη στην παιδική ηλικία, η bejel μεταδίδεται με φυσική αλλά όχι απαραίτητα με σεξουαλική επαφή, ενώ η σύφιλη είναι ασθένεια των ενηλίκων και μεταδίδεται μόνο σεξουαλικά. Και στις δύο περιπτώσεις, η φθορά των οστών καθώς και τα συμπτώματα και η πρόοδος της ασθένειας είναι πανομοιότυπα.

Εντούτοις, μόνο η αφροδίσια σύφιλη έχει την ικανότητα να διαπερνά τον πλακούντα και να προσβάλλει το έμβρυο. Η μητέρα του κυήματος της Costobelle θα πρέπει επομένως να υπέφερε από αφροδίσια σύφιλη. Αυτό θα επιβεβαίωνε την άποψη των σύγχρονων παθολόγων ότι η αφροδίσια σύφιλη υπήρχε ήδη στην Αρχαία Ελλάδα και τη Ρώμη.

Η αμαρτία της σεξουαλικής απόλαυσης: Εκτός από την αμαρτία της λαγνείας που τιμωρούνταν με την αρρώστια με την οποία οι ιερόδουλες προσέβαλαν όσους τις πλησίαζαν σαρκικά, οι πόρνες ενσάρκωναν επίσης και την αμαρτία της σεξουαλικής απόλαυσης αναμεμειγμένη με εκείνη του μη-αναπαραγωγικού έρωτα που καταδικάζονταν από τους Εκκλησιαστικούς Πατέρες. Οι Αποστολικές Εντολες (7.2) απαγόρευαν κάθε μη-αναπαραγωγική γενετήσια πράξη, συμπεριλαμβανομένου του πρωκτικού και του στοματικού έρωτα.

Η τέχνη που επιδείκνυαν οι ιερόδουλες αφορούσε ακριβώς την πλήρη χρήση των σεξουαλικών τεχνικών που αύξαναν την απόλαυση των πελατών τους. Δεν εκπλήσσει, επομένως, το γεγονός ότι ο Λακτάντιος καταδίκαζε μαζί τον σοδομισμό, τον στοματικό έρωτα και την πορνεία (Θείοι Θεσμοί 5.9.17).

Μια τεχνική που τελειοποιήθηκε από τις ιερόδουλες πετύχαινε διπλό στόχο: αύξανε την απόλαυση των παρτενέρ τους και ήταν αντισυλληπτική. Την περιγραφή του Λουκρήτιου για τις πόρνες που περιστρέφονταν κατά τη διάρκεια της συνουσίας (Περί φύσεως πραγμάτων 4.1269-1275) απηχεί το Βαβυλωνιακό Ταλμούδ (Ketuboth 37a): «ο ραββί Γιοσέ είναι της άποψης ότι μια γυναίκα που εκδίδει τον εαυτό της περιστρέφεται για να αποφύγει τη σύλληψη».

Αντισύλληψη: Στα κηρύγματα των Εκκλησιαστικών Πατέρων η αντισύλληψη και η πορνεία αποτελούσαν ένα δίδυμο που μπορούσε μόνο να φέρει θάνατο. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος έκραζε στο Κήρυγμα 24 της Δ΄ Επιστολής προς Ρωμαίους: «Για σας, μια εταίρα δεν είναι μόνο μια εταίρα· την μετατρέπετε και σε δολοφόνο. Δεν μπορείτε να δείτε τη σύνδεση: μετά την κραιπάλη, συνουσία· μετά τη συνουσία, μοιχεία· μετά τη μοιχεία, φόνος;».

Σύμφωνα με τον Πλαύτο η άμβλωση ήταν μια πολύ πιθανή επιλογή για μια εγκυμονούσα πόρνη (Truc. 179), είτε -όπως υπονοεί ο Οβίδιος- πίνοντας δηλητήρια ή κάνοντας παρακέντηση με ένα αιχμηρό εργαλείο που ονομαζόταν εμβρυοκτόνο στον αμνιακό σάκο που περιβάλλει το έμβρυο (Amor. 2.14). Ο Προκόπιος Καισαρείας δηλώνει εμφατικά ότι όταν ήταν ιερόδουλη, η Αυτοκράτειρα Θεοδώρα γνώριζε όλες τις μεθόδους που θα προκαλούσαν άμεσα άμβλωση (Ανέκδοτα 9.20).

Στο ίδιο πνεύμα η Αποστολική Διδασκαλία (2.2) καταδίκαζε τόσο την άμβλωση όσο και την βρεφοκτονία: «Δε θα σκοτώνετε το παιδί με άμβλωση και δε θα το δολοφονείτε αφού γεννηθεί». Το 374 ένα διάταγμα των Αυτοκρατόρων Βαλεντιανού Α΄ και Βαλέντιου απαγόρευσε τη βρεφοκτονία επί ποινή θανάτου (C. Th. 9.14.1). Παρόλα ταύτα, η συνήθης πρακτική κατά τη ρωμαϊκή περίοδο συνεχίστηκε. Για αυτό η Tosephta (Oholoth 18.8) επαναλαμβάνει τον τέταρτο αιώνα την προειδοποίηση του Μίσνα του δεύτερου αιώνα: «οι κατοικίες των Εθνικών είναι μιαρές…Τι εξετάζουν [οι ραββίνοι]; Τους βαθείς υπονόμους και το γεμάτο νερό». Αυτό υπαινίσσεται ότι οι Εθνικοί πέταγαν τα έμβρυα από τις αμβλώσεις στους υπονόμους των σπιτιών τους.

Τα νεογέννητα μωρά που δολοφονούνταν και ρίχνονταν στον υπόνομο των Λουτρών της Ασκάλωνας ήταν κατά το μεγαλύτερο μέρος αγόρια.[12] Αυτό έρχεται σε αντίθεση με τη δήλωση του W. Petersen ότι «η βρεφοκτονία … σχετίζεται με την μεγαλύτερη αποτίμηση των αρσενικών».[13] Σύμφωνα με αυτόν, όποτε εφαρμόζονται η βρεφοκτονία, τα κορίτσια είναι τα πρώτα που εξοντώνονται, ακολουθούμενα από τα δύσμορφα και φιλάσθενα παιδιά, τους απογόνους που είναι ανεπιθύμητοι για λόγους μαγείας (όπως οι πολλαπλές γέννες, δίδυμα ή τρίδυμα) ή κοινωνικού εξοβελισμού (όπως τα νόθα). Πέρα από το βιολογικό δεδομένο ότι γεννιούνται περισσότερα αγόρια παρά κορίτσια, η αρσενική κυριαρχία στο πρότυπο της βρεφοκτονίας της Ασκαλόν μπορεί να απορρέει στη συγκεκριμένη περίπτωση από το ίδιο το επάγγελμα των μανάδων αυτών των νεογέννητων παιδιών.

Σύμφωνα με το Κατά Νεαίρας του Απολλόδωρου, οι ελληνίδες εταίρες κατά κύριο λόγο ανέτρεφαν νεαρές σκλάβες ή υιοθετούσαν νεογέννητα κορίτσια που έβρισκαν εκτεθειμένα. Τις εκπαίδευαν στο επάγγελμα της πορνείας και τις περιόριζαν στους οίκους ανοχής, έως ότου αυτά τα κορίτσια έφταναν στην κατάλληλη ηλικία ώστε να εξασκήσουν το επάγγελμά τους μόνες τους και να θρέψουν τις μητριές τους στα γεράματά τους. Συνεπώς, σε μια κοινωνία ιερόδουλων, η ‘φυσική’ επιλογή του Petersen δε θα είχε αντιστραφεί;

Τα θηλυκά βρέφη θα έμεναν ζωντανά και θα ανατρέφονταν στους οίκους ανοχής, ώστε τελικά να συνεχίσουν το επάγγελμα των μανάδων τους όταν τα θέλγητρα των τελευταίων θα είχαν σβήσει. Δεν θα ήταν δυνατόν να αναθρέψουν αρσενικά βρέφη με τον ίδιο τρόπο [14].

Μιασμένες από την αμαρτία της λαγνείας, της σεξουαλικής απόλαυσης και της δολοφονίας, οι Βυζαντινές ιερόδουλες, εντούτοις, δε ‘στιγματίστηκαν’ ποτέ, αντίθετα με τις Ρωμαίες ιερόδουλες, που έπρεπε σύμφωνα με το νόμο να φαίνονται διαφορετικές από τις ευυπόληπτες κοπέλες και κυρίες και ως εκ τούτου υποχρεώνονταν να φορούν την τήβεννο (toga), την οποία φορούσαν μόνο άντρες (Οράτιος Σάτιρες 1.2.63)· αντίθετα, επίσης, με τις μεσαιωνικές πόρνες της Δυτικής Ευρώπης που απεικονίζονται πάντα να φορούν ριγέ φορέματα, καθώς οι ρίγες αποτελούσαν το εικονογραφικό γνώρισμα των ‘παράνομων’ όπως οι λεπροί και οι αιρετικοί [15].

Οι περιγραφές της φυσικής όψης των Βυζαντινών ιερόδουλων είναι στην καλύτερη περίπτωση αδρές, όπως ‘ντυμένη σαν εταίρα’ στο Midrash Genesis Rabbah (23.2). Μπορούμε μόνο να φανταστούμε την εμφάνισή τους από αποσπασματικές μαρτυρίες, όπως η μπλε φαγιάντσα διακοσμημένη με ιερόδουλες που φορούν διχτυωτά φορέματα στην Αρχαία Αίγυπτο, της οποίας πολλά κομμάτια βρίσκονται στο Μουσείο Weingreen Βιβλικής Αρχαιολογίας του Κολεγίου Τρίνιτι στο Δουβλίνο.

Πορνεία – μια κοινωνική νομοτέλεια: «Εξοστρακίστε τις πόρνες και θα καταντήσετε την κοινωνία σε χάος εξαιτίας του ανικανοποίητου πόθου», προειδοποιούσε ο άγ. Αυγουστίνος (Περί Θείας Πρόνοιας 2.12). Κήρυττε, εξάλλου, ότι «ο αφύσικος έρωτας είναι ειδεχθής εάν διαπράττεται με μια πόρνη, ακόμα πιο ειδεχθής δε εάν διαπράττεται με μια σύζυγο… Εάν ένας άντρας επιθυμεί να χρησιμοποιήσει ένα μέρος του γυναικείου σώματος το οποίο απαγορεύεται να χρησιμοποιήσει για αυτό το λόγο, είναι περισσότερο επαίσχυντο για τη σύζυγο να επιτρέψει να διαπραχθεί ένα τέτοιο έγκλημα στο σώμα της παρά να επιτρέψει να γίνει σε μια άλλη γυναίκα» (Περί του αγαθού του γάμου 11.12).

Έτσι, στον καλά οργανωμένο κόσμο της Πολιτείας του Θεού δεν υπήρχε απολύτως καμία ανάγκη για ενδο-οικογενειακή αντισύλληψη. Εάν ένας άντρας καταλαμβανόταν από μια ακατανίκητη μη-αναπαραγωγική ανάγκη έπρεπε απλά να πάει σε μια πόρνη και να χύσει το σπέρμα του, αλλά στον κόλπο αφού η διακεκομμένη συνουσία απαγορευόταν αυστηρά. Η πόρνη επομένως έπαιζε το ρόλο μιας ‘φυσικής’ αντισύλληψης.

Ως αποτέλεσμα μιας αλυσίδας λανθασμένης λογικής, η σεξουαλική καταπίεση που υπαγορεύτηκε από τους Εκκλησιαστικούς Πατέρες οδήγησε τον ερωτισμό καθεαυτό στα χέρια των ιερόδουλων. Ενώ η ελεγχόμενη αναπαραγωγική σεξουαλικότητα παρέμενε χαλιναγωγημένη στο σπίτι, η απόλαυση ανθοφορούσε ανάμεσα στις πόρνες. Το Midrash Genesis Rabbah (23.2) εξηγούσε ότι κατά την εποχή της Μεγάλης Πλημμύρας συνηθίζονταν ο άνδρας να παντρεύεται δύο γυναίκες, μια για να του κάνει παιδιά και μια άλλη για σεξουαλική επαφή μόνο.

Η τελευταία έπαιρνε ένα ‘αφέψημα από ρίζες’ για να καταστήσει τον εαυτό της στείρα και συνήθιζε να του κρατάει συντροφιά ντυμένη σαν εταίρα. Δε θυμίζει αυτό την τριάδα του Απολλόδωρου με ακρωτηριασμένη την παλλακίδα; Δεν είχαν αλλάξει επομένως οι αξίες, παρά την έλευση του Ιουδαιοχριστιανικού πολιτισμού;

Στην πραγματικότητα, οι αξίες είχαν αλλάξει αλλά σε αυτό το συγκεκριμένο πλαίσιο προς το χειρότερο. Η ειλικρίνεια είχε παραχωρήσει τη θέση της στην σεμνότυφη ατιμία επιδεικνυόμενη τόσο από Ραββινικό Ιουδαϊσμό όσο και από τον Πατερικό Χριστιανισμό. Σε αυτόν τον πουριτανισμό οφείλεται ασφαλώς η εξάπλωση της βυζαντινής πορνείας και στα αχνάρια της η αύξηση του αριθμού των εγκαταλελειμμένων παιδιών. Η κακοπιστία που μοιράζονταν ο Αυγουστίνος και ο Ιερώνυμος στο θέμα της πορνείας ενθάρρυνε την πορνεία με τον ίδιο τρόπο που το Βικτοριανό μπορντέλο ήταν, σύμφωνα με τον Michel Foucault, το παραβλάστημα του πουριτανισμού.[16]
-----------------------------
Σημειώσεις
[1] Αυτό το άρθρο βασίζεται σε μια εργασία που δόθηκε στο Σεμινάριο Κλασικών Σπουδών του Δουβλίνου, στο τμήμα Κλασικών Σπουδών του Πανεπιστημιακού Κολεγίου του Δουβλίνου στις 25 Απριλίου 1995, μετά από πρόσκληση του διοργανωτή του, Dr A. Erskine. Μετάφραση: Ανδρονίκη Μαστοράκη
[2] Συγκεκριμένα, βλ. τη συζήτηση στο M. Lloyd, Euripides Andromache (Warminster, 1995), σσ. 6 ff.
[3] P. Salmon, Population et dépopulation dans l’ empire romain Bruxelles, 1974, σ. 45. [4] Συγκεκριμένα ο Κανόνας 87 της εν Τρούλω Συνόδου το 692. Βλ. C.J. Héfélé και H. Leclercq, Histoire des Conciles, T. III.[1] (Paris, 1909), σ. 573.
[5] Παλατινή Ανθολογία (Π.Α.) 5.46; 5.101; 5.302 και 5.308. Βλ. επίσης, R.C. McCail, ‘The Erotic and Ascetic Poetry of Agathias Scholasticus’, Byzantion 41 (1971), σ. 215. Είμαστε ευγνώμονες στον Dr R.C. McCail του Τμήματος Κλασικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου που μας σύστησε την ερωτική ποίηση του Αγαθία που συνδέεται με την πορνεία.
[6] G. Mazor, ‘City Center of Ancient Bet Shean – South’, Excavations and Surveys in Israel 1987/88, Vol. 6 (1987), σσ. 18 ff.; R. Bar-Nathan and G. Mazor, ‘City Center (South) and Tel Iztabba Area. Excavations of the Antiquities Authority Expedition, The Bet She an Excavation Project (1989-1991)’, Excavations and Surveys in Israel , Vol. 11 (1993), σσ. 43 ff.
[7] M. Piccirillo, Madaba le chiese e is mosaici (Milano, 1989), σσ. 134 ff.
[8] R. Duncan-Jones, The Economy of the Roman Empire. Quantitative Studies (Cambridge, 1982, 2nd ed), σ. 246.
[9] Αγαθίας, Π.Α. 5.302; Alexis, fr. 103 (Athenaeus XIII 568a), Kassel-Austin ed.
[10] L.E. Stager, ‘Eroticism and Infanticide at Ashkelon’, Biblical Archaeology Review XVII, No. 4 (July-August 1991), σσ. 50 ff.
[11] P. Smith and G. Kahila, ‘Bones of a Hundred Infants Found in Ashkelon Sewer’, Biblical Archaeology Review XVII, No. 4 (July-August 1991), σ. 51.
[12] Ευχαριστίες οφείλονται στην καθ. P. Smith που μας ενημερώσε στις 11 Νοεμβρίου 1994 για τα τελευταία αποτελέσματα της παλαιοανθρωπολογικής της μελέτης.
[13] Population (New York-London, 3rd ed., 1975), σ. 205.
[14] Dr M. Lloyd του Τμήματος Κλασικών Σπουδών του Πανεπιστημιακού Κολεγίου του Δουβλίνου συζήτησε μαζί μας εκτενώς τις διάφορες όψεις αυτού του προβλήματος και που μας πρότεινε αυτή την υπόθεση.
[15] J.-Cl. Schmitt, ‘Prostituées, Lépreux, Hérétiques: les rayures de l ‘infamie’, L Histoire No. 148 (Octobre 1991), σ. 89.
[16] Histoire de la Sexualité. 1. La volonté de savoir (Paris, 1976) σ. 11.

Ωχ, εδώ τι απαντάμε; (VIII)

Ανθρωποφαγία

Δ’ Βασιλειών, Στ’ 25-30:
25 καὶ ἐγένετο λιμὸς μέγας ἐν Σαμαρείᾳ, καὶ ἰδοὺ περιεκάθηντο ἐπ᾿ αὐτήν, ἕως οὗ ἐγενήθη κεφαλὴ ὄνου πεντήκοντα σίκλων ἀργυρίου καὶ τέταρτον τοῦ κάβου κόπρου περιστερῶν πέντε σίκλων ἀργυρίου. 26 καὶ ἦν ὁ βασιλεὺς διαπορευόμενος ἐπὶ τοῦ τείχους, καὶ γυνὴ ἐβόησε πρὸς αὐτὸν λέγουσα· σῶσον, κύριε βασιλεῦ. 27 καὶ εἶπεν αὐτῇ· μή σε σώσαι Κύριος, πόθεν σώσω σε; μὴ ἀπὸ ἅλωνος ἢ ἀπὸ ληνοῦ; 28 καὶ εἶπεν αὐτῇ ὁ βασιλεύς· τί ἔστι σοι; καὶ εἶπεν ἡ γυνή· αὕτη εἶπε πρός με· δὸς τὸν υἱόν σου καὶ φαγόμεθα αὐτὸν σήμερον, καὶ τὸν υἱόν μου φαγόμεθα αὐτὸν αὔριον· 29 καὶ ἡψήσαμεν τὸν υἱόν μου καὶ ἐφάγομεν αὐτόν, καὶ εἶπον πρὸς αὐτὴν τῇ ἡμέρᾳ τῇ δευτέρᾳ· δὸς τὸν υἱόν σου καὶ φάγωμεν αὐτόν. καὶ ἔκρυψε τὸν υἱόν αὐτῆς. 30 καὶ ἐγένετο ὡς ἤκουσεν ὁ βασιλεὺς ᾿Ισραὴλ τοὺς λόγους τῆς γυναικός, διέρρηξε τὰ ἱμάτια αὐτοῦ, καὶ αὐτὸς διεπορεύετο ἐπὶ τοῦ τείχους. καὶ εἶδεν ὁ λαὸς τὸν σάκκον ἐπὶ τῆς σαρκὸς αὐτοῦ ἔσωθεν.
Τι μας λένε οι «ιερές γραφές»; Ότι σε εποχή πολιορκίας της Σαμάρειας έπεσε μεγάλη πείνα στους πολιορκημένους, με αποτέλεσμα να ακριβύνουν όλα τα αγαθά (αναφέρονται αργυρά σέκελ) και οι άνθρωποι έτρωγαν ό,τι έβρισκαν μπροστά τους. Και κάποια στιγμή προκύπτει διαμάχη μεταξύ δύο γυναικών, οι οποίες συμφώνησαν να φάνε τα παιδιά τους. Ενώ λοιπόν η μία έδωσε τον γιο της, τον έψησαν και τον έφαγαν, η άλλη δεν δέχθηκε την επόμενη ημέρα να κάνει το ίδιο με το δικό της γιο και τον έκρυψε! Φοβερά πράγματα, τα οποία έχουν συμβεί σε πολλούς λαούς και συμβαίνουν καμιά φορά ακόμα, παρ’ ότι δεν κυκλοφορούν ως είδηση.
 
Το θέμα είναι ότι οι χριστιανοί που έχουν και αυτό το βιβλίο της Π.Δ. ως θεόπνευστο και ιερό, κατηγορούν όλους τους άλλους λαούς, ακόμα και τους αρχαίους Έλληνες, ως ανθρωποφάγους, οι οποίο «σώθηκαν» δια του χριστιανισμού. Στην πραγματικότητα προβάλλουν κάτι ως δικό τους επίτευγμα που έτσι κι αλλιώς είχε ξεπεραστεί ιστορικά με τον ελληνορωμαϊκό πολιτισμό. Τους χαρακτηρίζει λοιπόν το ψεύδος και η παραπλάνηση! Αλλά περί αυτού δεν υπήρχε καμιά αμφιβολία, αυτή η τακτική διατρέχει όλη την εκκλησιαστική ιστορία.
 
Στο θεόπνευστο κείμενο βλέπουμε όμως ότι και στον «εκλεκτό λαό» του θεού προέκυπταν περιπτώσεις ανθρωποφαγίας· εξ ανάγκης, όχι ότι ήταν συνήθειά τους. Και ήταν αυτό εν γνώσει του πανταχού παρόντος και παντοδύναμου θεού τους. Πώς και δεν απέτρεψε αυτό το φαινόμενο ο σιωπηλός και αδιάφορος Γιαχβέ, πώς και δεν διέλυσε τους πολιορκητές, ώστε να μπορέσουν να αναζητήσουν ελεύθερα τροφή οι πολιορκημένοι;
 
Τι να απαντήσουν οι πιστοί; Αφού δεν έχουν διαβάσει καν τα ιερά βιβλία τους;

Πάγος vs θερμότητα: Τι να διαλέξετε για κάθε πόνο

Όταν αντιμετωπίζουμε έντονο πόνο σε κάποιο σημείο του σώματος, όπως το κεφάλι, τα γόνατα και οι καρποί, θα πρέπει να επιλέξουμε είτε εφαρμογή πάγου είτε εφαρμογή θερμότητας ανάλογα με την αιτία του προβλήματος.

Σε γενικές γραμμές, θα πρέπει να εφαρμόζουμε πάγο αν υπάρχει πρόσφατος τραυματισμός. Ο πάγος οδηγεί σε συστολή των αιμοφόρων αγγείων, με αποτέλεσμα να υποχωρεί ο πόνος και η φλεγμονή. Παράλληλα, προλαμβάνεται ο μώλωπας.
Στην περίπτωση χρόνιας πάθησης ή παλαιότερου τραυματισμού (6 εβδομάδες και πάνω), θα πρέπει να προτιμήσουμε την εφαρμογή θερμότητας (π.χ. θερμοφόρα, ζεστές κομπρέσες). Η θερμότητα διευκολύνει την κυκλοφορία του αίματος κι έτσι οι μύες χαλαρώνουν και υποχωρεί ο πόνος στις αρθρώσεις.

Ρομπότ πρωταγωνιστεί στο θέατρο για πρώτη φορά στα χρονικά

Μπορούμε να παρατηρήσουμε την ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας με πολλούς τρόπους. Από το νέο smartphone και το laptop μας, μέχρι το καινούριο αυτοκίνητο που αγόρασε ένας φίλος μας πρόσφατα, το συμπέρασμα είναι πως κάθε μέρα, μήνας και χρόνος που περνάει, η πρόοδος της τεχνολογίας φέρνει εξελίξεις που πολλές φορές μας εκπλήσσουν.

Ενδεικτικός της διαρκούς αυτής προόδου, είναι και ο τομέας της ρομποτικής, όπως τον παρουσιάσαμε και σε προηγούμενο θέμα μας. Μια ακόμα εξέλιξη που μας έρχεται από την πατρίδα των ρομπότ, Ιαπωνία, θέτει για πρώτη φορά ένα ρομπότ στον πρωταγωνιστικό ρόλο μιας θεατρικής παράστασης.

Το θεατρικό έργο βασίζεται στον γνωστό βιβλίο του Φράντζ Κάφκα «Η Mεταμόρφωση» και περιγράφει την εμπειρία ενός άντρα που ξυπνάει συνειδητοποιώντας ότι έχει μεταμορφωθεί σε έντομο. Σκηνοθέτης του έργου είναι ο Ozira Hirata ο οποίος απευθύνθηκε στον πλέον ειδικό του χώρου για να κατασκευάσει ένα καινούριο ρομπότ, προσαρμοσμένο στο καλλιτεχνικό του όραμα.

Ο καθηγητής Hiroshi Ishiguro, γνωστός για τα επιτεύγματά του στον χώρο της ρομποτικής και συγκεκριμένα στην δημιουργία ρομπότ που μιμούνται την ανθρώπινη συμπεριφορά, κατασκεύασε τον ρομποτικό πρωταγωνιστή με την κωδική ονομασία "Repliee S1".

Μετά το Hollywood τα ρομπότ πλέον και στο θέατρο
Το ρομπότ με έφεση στην υποκριτική μπορεί και χαμογελάει, να γελάει, και φυσικά να εκφωνεί τα λόγια του με φωνή ενός άψυχου...ρομποτικού όντος, συμβάλλοντας καθοριστικά στην ατμοσφαρικότητα της παράστασης.

Αν και το σώμα του αποτελείται κυρίως από μέταλλο, τα χέρια και το πρόσωπό του είναι, όπως μπορείτε να δείτε και στο σχετικό βίντεο ανθρωπόμορφα, όσο μπορεί κανείς να πει κάτι τέτοιο, φέρνοντας στο μυαλό τη μορφή της κλασικής λευκής θεατρικής μάσκας που όλοι γνωρίζουμε.

Η μεταμοντέρνα hi-tech διασκευή του γνωστού έργου του Κάφκα ονομάζεται «La Metamorphose Version Androide» και παίζεται αυτή την εβδομάδα στην Yokohama, ενώ θα ακολουθήσουν και παραστάσεις στην Γαλλία τον Νοέμβριο στα πλαίσια του τοπικού φθινοπωρινού φεστιβάλ της Νορμανδίας.

Η παρούσα εξέλιξη αποτελεί άλλη μία ένδειξη ότι η τεχνολογία έρχεται να αντικαταστήσει ή έστω να υποκαταστήσει τον άνθρωπο, κάτι που ίσως για χάρη της τέχνης να είναι θεμιτό, ωστόσο σε άλλους τομείς εγκυμονεί τον κίνδυνο να εξελιχθεί σε μελανό σημείο των καιρών και σε κοινωνικό πρόβλημα με μεγάλες διαστάσεις.

Το Ελληνικό ηλεκτρικό μονοθέσιο «σάρωσε» στην πίστα της Τσεχίας

Ατέλειωτες ώρες δουλειάς, διάθεση να «μεταφέρουν» στην πράξη όσα έμαθαν στα αμφιθέατρα και τα εργαστήρια, πολύ μεράκι, αλλά και συντονισμός που δεν είχε να ζηλέψει σε τίποτα από ένα επιτελείο επαγγελματιών μηχανικών και σχεδιαστών αυτοκινήτων.

Αυτή ήταν η «συνταγή» επιτυχίας για την ομάδα «UoP4e» των προπτυχιακών φοιτητών του Πανεπιστημίου Πατρών, η οποία μπορεί να υπερηφανεύεται όχι μόνον για το ότι είναι η πρώτη στην Ελλάδα που κατασκεύασε ένα ηλεκτροκίνητο αγωνιστικό, αλλά και γιατί το μονοθέσιό της τον Αύγουστο αναδείχθηκε νικητής στην κατηγορία του, στη «φοιτητική Φόρμουλα 1», Formula Student στην Τσεχία. Ένα διεθνή διαγωνισμό που, από τη δεκαετία του ’80 που ξεκίνησε, θεωρείται το απόλυτο «κρας τεστ» για τις δυνατότητες και τις γνώσεις των αυριανών μηχανικών.
Σχεδόν και οι 30 φοιτητές της «UoP4e» βρέθηκαν χθες στην Αθήνα, για να παρουσιάσουν το «καμάρι» τους σε εκδήλωση στο Ελληνικό Μουσείο Αυτοκινήτου.
«Ο “πυρήνας” της ομάδας προήλθε από το Εργαστήριο Συστημάτων Παραγωγής και Αυτοματισμού του Τμήματος Μηχανολόγων, με διευθυντή τον καθηγητή Γεώργιο Χρυσολούρη, ενώ συμμετείχαν επίσης προπτυχιακοί από τα Τμήματα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών, Οικονομικών Επιστημών, Επιστήμης Υλικών και Φυσικής», ανέφερε ο Χάρης Μπήκας, συντονιστής της «UoP4e». Όπως εξήγησε, εκτός από τις αγωνιστικές δοκιμασίες, στη Formula Student οι ομάδες αξιολογούνται επιπλέον με κριτήριο το κόστος του αγωνιστικού τους, αλλά και το επιχειρηματικό τους πλάνο.
«Επομένως, για να αναδειχθούμε νικητές, καταφέραμε να πείσουμε την κριτική επιτροπή πως το όχημά μας θα μπορούσε να μπει σε βιομηχανική παραγωγή και ότι, ως εμπορικό πια μοντέλο, θα ήταν βιώσιμο οικονομικά», πρόσθεσε.
Παράλληλα, βέβαια, το μονοθέσιο «σάρωσε» και στην πίστα, αφού ο κινητήρας του έχει ισχύ πάνω από 11 ίππους, ενώ το πλαίσιό του είναι κατασκευασμένο με ανθρακονήματα, με συνέπεια το όχημα να ζυγίζει μόλις 235 κιλά. Προδιαγραφές που του επιτρέπουν να αναπτύσσει ταχύτητα 100 χλμ./ώρα ούτε λίγο ούτε πολύ σε 4 δευτερόλεπτα, κερδίζοντας μεταξύ άλλων οχήματα από πανεπιστήμια της Γερμανίας, της Αυστρίας και της Αγγλίας.
Η «ιστορία» του Εργαστηρίου Συστημάτων Παραγωγής με τη «φοιτητική Φόρμουλα 1» ξεκινάει από το 2002, όταν μια ομάδα προπτυχιακών φοιτητών του έκανε την «παρθενική» της εμφάνιση στον διαγωνισμό, κατασκευάζοντας το πρώτο μονοθέσιο. Καθώς κάθε αγωνιστικό έχει δικαίωμα συμμετοχής σε διοργανώσεις Formula Student για ένα μόλις χρόνο, μέχρι σήμερα από το Εργαστήριο έχουν προκύψει τέσσερα διαφορετικά οχήματα, στην κατασκευή των οποίων συμμετείχαν συνολικά 150 προπτυχιακοί.
Το πιο πρόσφατο όχημα είναι το πρώτο ηλεκτροκίνητο και, παίρνοντας μέρος στο Formula Student στην Τσεχία, ολοκλήρωσε τον κύκλο «ζωής» του. Έτσι, ήδη έχει μπει σε εφαρμογή το σχέδιο για την κατασκευή του «διαδόχου» του, με στόχο να έχει 10% πιο αποδοτικό ηλεκτροκινητήρα και να είναι 20% ελαφρύτερο. Η κατασκευή του θα γίνει από την «UoP5e», η οποία θα αποτελείται από καινούργιους φοιτητές.

Η πρώτη παρθενογένεση φιδιού στην ιστορία

Η πρώτη επίσημα καταγεγραμμένη παρθενογένεση φιδιού συνέβη στον ζωολογικό κήπο του Κεντάκι, όπου ένας θηλυκός πύθωνας που δεν είχε επαφή με κανένα αρσενικό για 4 χρόνια, «γέννησε» 6 φίδια.

Και τα 6 ήταν θηλυκά.
Έκπληκτοι οι φύλακες του ζωολογικού κήπου είδαν να γεννιούνται τα φίδια από παρθενογένεση στην πρώτη επίσημη καταγεγραμμένη περίπτωση στον κόσμο.
Ο πύθωνας που είναι 11 χρονών, το 2012 γέννησε 61 αβγά, τα οποία της τα πήραν για εξέταση.
Μετά από 2 μήνες τα 6 αυγά εκκολάφτηκαν.

Οι επιστήμονες πήραν δέρμα από την μητέρα και τα παιδιά και εξέτασαν το DNA δείχνοντας πλέον χωρίς καμία αμφισβήτηση ότι οι 6 μικροί πύθωνες ήρθαν στον κόσμο χωρίς καμία ενδιάμεση επαφή αρσενικού.


 
 
 

Οι «φυλές» των πεφταστέρων

Πριν από λίγα 24ωρα ο νυχτερινός ουρανός του βόρειου ημισφαιρίου υποδέχτηκε τις Ωριωνίδες, μια μέσης έντασης βροχή διαττόντων αστέρων ή κατά το κοινώς λεγόμενoν μια βροχή πεφταστεριών.

Τι είναι όμως οι Ωριωνίδες και ποια τα υπόλοιπα πεφταστέρια του ουρανού; Ας τα γνωρίσουμε.

Ωριωνίδες
Οι Ωριωνίδες είναι μια μέσης έντασης βροχή διαττόντων, που κάθε χρόνο λαμβάνει χώρα από τις αρχές Οκτωβρίου ως τις αρχές Νοεμβρίου. Έχουν ονομαστεί έτσι επειδή φαίνεται να προέρχονται από τον αστερισμό του Ωρίωνα (ή λίγο πιο βόρεια, από το μεγάλο άστρο Μπετελγκέζ) και δημιουργούνται από τα υλικά που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης του Χάλεϊ. Δεκάδες μετέωρα (συνήθως 20 ως 25 ανά ώρα, αλλά μπορεί να φθάσουν και τα 50) εισέρχονται και καίγονται στην ατμόσφαιρα της Γης.

Δρακοντίδες
Η βροχή των Δρακοντιδών παρατηρείται κάθε Οκτώβριο και παίρνει το όνομά της από τον αστερισμό του Δράκοντα, από τον οποίο φαίνονται να πηγάζουν τα εξωγήινα σωματίδια.
Τα σωματίδια που αναφλέγονται κατά την είσοδό τους στην ατμόσφαιρα είναι στην πραγματικότητα υπολείμματα του κομήτη 21P/Giacobini-Zinner, ο οποίος πλησιάζει τον Ήλιο κάθε 6,6 χρόνια. Καθώς η ηλιακή ακτινοβολία θερμαίνει τους πάγους του κομήτη προκαλεί την εκτίναξη ενός νέφους σωματιδίων που γίνεται ορατό ως κόμη.
Κάθε χρόνο στις αρχές Οκτωβρίου η Γη περνά μέσα από αυτά τα νέφη σωματιδίων που κινούνται επίσης σε τροχιά γύρω από τον Ήλιο. Και όσο πιο πυκνό είναι το νέφος τόσο πιο θεαματική γίνεται η βροχή των Δρακοντιδών.

Καμηλοπαρδαλίδες
Έχουν το μάλλον αστείο όνομα Καμηλοπαρδαλίδες επειδή φαίνεται να προέρχονται από τον αστερισμό της Καμηλοπάρδαλης και για πρώτη φορά αναμένεται να κάνουν την εμφάνισή τους - και μάλιστα άκρως θεαματική - στους ουρανούς της Γης το βράδυ της Παρασκευής προς τα χαράματα του Σαββάτου. Οι Καμηλοπαρδαλίδες είναι μια νέα μεγάλη βροχή διαττόντων, που θα δημιουργηθεί όταν ο πλανήτης μας θα διασταυρωθεί με τα απομεινάρια σκόνης που εκτιμάται ότι άφησε πίσω του ο κομήτης 209P/LINEAR πριν από πολύ καιρό.
Ο περιοδικός κομήτης 209P/LINEAR, διαμέτρου 600 μέτρων, ανήκει στην οικογένεια των περίπου 400 παγωμένων κομητών του Δία και ολοκληρώνει μια πλήρη τροχιά γύρω από τον Ήλιο κάθε πέντε χρόνια. Ανακαλύφθηκε το 2004 και στις 29 Μαΐου θα βρίσκεται στο κοντινότερο σημείο της τροχιάς του προς τη Γη, σε απόσταση περίπου 8 εκατ. χιλιομέτρων. Όμως λίγες ημέρες πριν, αύριο το βράδυ, ο πλανήτης μας θα διασταυρωθεί με τα παλαιότερα απομεινάρια του κομήτη.

Λεοντίδες
Τα συγκεκριμένα «πεφταστέρια» έλκουν την καταγωγή τους από τον κομήτη 55Ρ/Τέμπελ-Τατλ, αλλά επειδή φαίνεται να προέρχονται από την κατεύθυνση του αστερισμού του Λέοντα, έχουν πάρει το όνομά του. Η βροχή των Λεοντιδών διαρκεί περίπου δύο εβδομάδες (7 ως 28 Νοεμβρίου), αλλά κορυφώνεται στο διήμερο 17 και 18 Νοεμβρίου. Ο ρυθμός πτώσης των φωτεινών μετεώρων - που γίνεται με ταχύτητα περίπου 71 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο - υπολογίζεται σε 15-40 ανά ώρα.

Τεταρτίδες
Κάθε νέο έτος ξεκινά με μια βροχή διαττόντων αστέρων, τους Τεταρτίδες (Quadrantids), που διαρκεί από 1 ως 5 Ιανουαρίου. Οι Τεταρτίδες, εφόσον οι κατά τόπους καιρικές συνθήκες επιτρέπουν την παρατήρησή τους, εμφανίζουν συνήθως στο αποκορύφωμά τους ως 40 μετέωρα ανά ώρα, που διαπερνούν την ατμόσφαιρα της Γης με μεγάλη ταχύτητα, αν και έχουν αναφερθεί ως και 120 μετέωρα ανά ώρα κάποιες φορές.
Η συγκεκριμένη βροχή από «πεφταστέρια» έχει πάρει το όνομά της από έναν αστερισμό - Quadrans Muralis ή Επιτοίχιος Τετράς (ήταν αρχαίο αστρονομικό εργαλείο) - που δεν υπάρχει πια. Σήμερα η πηγή προέλευσης των μετεώρων φαίνεται να είναι ο αστερισμός του Βοώτη.
Οι Τεταρτίδες είναι καλύτερα ορατοί στα βόρεια γεωγραφικά πλάτη, ιδίως σε κατεύθυνση βορειανατολική στον ουρανό. Οι αστρονόμοι δεν είναι σίγουροι ποιος διερχόμενος κομήτης άφησε πίσω του την ουρά σκόνης και σωματιδίων, που μετατρέπονται σε μετέωρα κάθε φορά που η Γη διασταυρώνεται με την τροχιά τους. Είναι πιθανό να πρόκειται για έναν κομήτη (τον 2003 ΕΗ1), που παρατήρησαν πρώτοι κινέζοι, ιάπωνες και κορεάτες αστρονόμοι το 1490.

Περσείδες
Πρόκειται για μια καλοκαιρινή βροχή πεφταστεριών. Οι Περσείδες ανήκουν στον κομήτη Σουίφτ-Τατλ την τροχιά του οποίου διασχίζει η Γη κάθε χρόνο στα μέσα Αυγούστου. Έλαβαν την ονομασία «Περσείδες» επειδή το σημείο του ουρανού από το οποίο φαίνεται να προέρχονται βρίσκεται στον αστερισμό του Περσέα.