Λάθε βιώσας - Επίκουρος

«Την ευτυχία και τη μακαριότητα δεν τις προκαλούν ούτε τα πολλά πλούτη. ούτε οι πολλές ασχολίες, ούτε το κυνήγι για την εξουσία, ούτε η πολιτική δύναμη, αλλά το να μην είσαι θλιμμένος, η πραότητα των συναισθημάτων και η ψυχική διάθεση που καθορίζει τα όρια της ύπαρξής μας σύμφωνα με την φύση.» [Επίκουρος].

Σκοπός του Βίου είναι η «Ηδονή», καθώς και η αποφυγή των σωματικών παθών. Κύριο μέσο για την επίτευξή της θεωρείται η Φρόνηση, η οποία εγγυάται ότι δεν θα υπάρχει κατακυρίευση της απόλαυσης. Ο Επίκουρος θεωρούσε την πνευματική ηδονή πολύ πιο σημαντική από τη σωματική. Ο νους όχι μόνο μοιράζεται τις ηδονικές αισθήσεις του σώματος τη στιγμή που τις βιώνει, αλλά αντλεί ευχαρίστηση από την ανάμνηση περασμένων ηδονών και την προσδοκία μελλοντικών.

Η πνευματική ηδονή μπορεί να υπερκεράσει τον σωματικό πόνο. Ο νους μπορεί να προσβληθεί από μη αναγκαίες επιθυμίες, κυρίως την επιθυμία για πλούτη (φιλαργυρία), και την επιθυμία για δύναμη ή για εξουσία και δόξα (φιλοδοξία). Και οι δύο δεν έχουν όριο. Είναι αδύνατον να ικανοποιηθούν, άρα συνεπάγονται πόνο και επομένως πρέπει να εξαλειφθούν. Εξ ου και η δήλωση του Επίκουρου «η φτώχια, αν μετρηθεί με βάση τον φυσικό σκοπό της ζωής, είναι μεγάλος πλούτος», ενώ τα αμέτρητα πλούτη σημαίνουν μεγάλη φτώχια.

Επίσης έλεγε: «φτώχια δεν είναι να έχεις λίγα αλλά να λαχταράς περισσότερα». Και η συμβουλή του προς τον Ιδομενέα: «Αν θες να κάνεις πλούσιο τον Πυθοκλή, μη του δίνεις περισσότερα χρήματα, περιόρισε τις επιθυμίες του». Επίσης, ο Επίκουρος συμβούλευε τους μαθητές του να απέχουν από τη δημόσια ζωή (να μείνουν στην αφάνεια) και κατ’ επέκταση την πολιτική (Λάθε βιώσας), γιατί η συμμετοχή με τα κοινά, θα προκαλέσει συμβιβασμούς και αντιπαλότητα, με αποτέλεσμα να τους πληγώσει και κατά συνέπεια να χάσουν την ηρεμία τους και την αταραξία τους. Βέβαια ο δάσκαλος είπε ότι αν κάποιος καίγεται από την επιθυμία ν’ ασχοληθεί με τα πολιτικά δρώμενα, τότε να το κάνει, γιατί ο πόνος της στέρησης θα είναι μεγαλύτερος από αυτόν της ενασχόλησης.

ΛΑΘΕ ΒΙΩΣΑΣ - ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΒΙΟΣ
Δυστυχώς δεν έχουν διασωθεί τα βιβλία του Επίκουρου «Περί Αιρέσεων και Φυγών» (περί του τι επιλέγουμε και τι αποφεύγουμε) καθώς και το «Περί Βίων» (περί τρόπου ζωής) στα οποία ο Επίκουρος ανέπτυσσε διεξοδικά το λάθε βιώσας. Από τα κείμενα όμως που σώζονται άλλων Επικούρειων και μη, μπορούμε να βγάλουμε το συμπέρασμα ότι ο Δάσκαλος προέτρεπε τους μαθητές του να αποφεύγουν τα δημόσια πράγματα και την πολιτική. Το σύνθημα «λάθε βιώσας» δεν ήταν επαναστατική καταγγελία της κοινωνίας αλλά συνταγή για την κατάκτηση της γαλήνης.

Την φράση, ο Χαράλαμπος Θεοδωρίδης την αποδίδει ως εξής: «Απόφευγε τις ανόητες επιδιώξεις, τις πράξεις που προκαλούν αντίδραση, ταράζουν τη γαλήνη σου και σε κατεβάζουν στο επίπεδο των αφώτιστων και των χυδαίων. Τιμή και δόξα σαν εκείνες δεν έχουν αξία».

Μείνε στην αφάνεια λοιπόν. Η αφάνεια σού εξασφαλίζει την ανωνυμία και την δυνατότητα να είσαι αυτάρκης, δηλαδή ελεύθερος, ενώ η διασημότητα δημιουργεί αντιπαλότητα και μεγάλη έχθρα με αποτέλεσμα το άτομο να μην μπορεί να βρει την αταραξία, που είναι η προϋπόθεση για το «ΖΗΝ ΗΔΕΩΣ». Δεν πρόκειται επομένως για αντικοινωνική στάση, αλλά για καθαρά κοινωνική, αφού έτσι μόνο μπορείς να φθάσεις στο ύψιστο αγαθό την ΗΔΟΝΗ. Πρέπει να μείνει ο σοφός όσο γίνεται πιο μακριά από τα δημόσια πράγματα, τα οποία δεν είναι μόνο η πολιτική, αλλά όλες οι μορφές της κοινωνικής μας ζωής. Επομένως αξίζει να μείνεις στην αφάνεια, για να διαφυλάξεις την ψυχική σου γαλήνη και να καλλιεργήσεις το πνεύμα σου.

Όσον αφορά τον πολιτικό βίο. Η στάση του Επίκουρου προς την πολιτική ξεκινά από την πολιτική κατάσταση που επικρατούσε τον καιρό μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου και την κατάργηση κάθε μορφής δημοκρατίας. Συνυπολογίζει βέβαια και τις συνθήκες που επιτρέπουν την επίτευξη της αταραξίας. Ως προς αυτό, ο πολιτικός βίος, είναι αθέμιτος ανταγωνισμός ή δεσμωτήριο, εκ του οποίου καλείται να απομακρυνθεί όσο γίνεται περισσότερο ο σοφός. Το σίγουρο είναι ότι όποιος ασχολήθηκε με την πολιτική πληγώθηκε.

Ο Χ. Θεοδωρίδης μάς μεταφέρει απ’ τα γραπτά του Φιλόδημου που βρέθηκαν στο Ερκουλάνο: «Αν καλοεξετάσει κανείς τι είναι εχθρικότερο για τη φιλία και τι παραγωγικότερο για την έχθρα, θα βρει την πολιτική, επειδή αυτή δίνει αφορμή στη ζήλια και γεννά τη συντρόφισσά της, την φιλοπρωτία, και τις διαφωνίες και αντιθέσεις». Επίσης απ’ τον Πλούταρχο (Περί ευθυμίας): «Όσοι φλέγονται από επιθυμία και φιλοδοξία και δεν μπορούν να κάνουν διαφορετικά, ας ακολουθήσουν τη φυσική τους ορμή για πολιτική. Γιατί η απραγμοσύνη θα τους ταράξει περισσότερο και θα τους πληγώσει, όσο δεν τους γίνεται αυτό που ορέγονται».

Εκείνος που τα πάντα ορά

 Όταν πήγα σε έναν ναό στην Ασία, στο ιερό υπήρχε ένα μεγάλο μάτι – ένα μάτι. Ήταν τόσο ενδιαφέρον. Έκατσα μπροστά του και κοίταξα. Ήταν ζωγραφισμένο τόσο όμορφα που διαπερνούσε όλη μου τη φύση. Όταν πήγα από κει, με κοιτούσε. Όταν πήγα απ’ την άλλη, με κοιτούσε. Πήγα κάτω, με κοιτούσε. Πήγα πάνω, με κοιτούσε – 
ο οφθαλμός που τα πάντα ορά!

Τώρα τι συμβαίνει; Εάν Εκείνος βλέπει τα πάντα, δεν μπορείτε πια να παίζετε κρυφτό. Τι θα κάνετε; Είτε θα φανταστείτε ότι Εκείνος δεν βλέπει τίποτα και μπορείτε να κάνετε οτιδήποτε θέλετε, ή θα γνωρίζετε ότι Εκείνος βλέπει, και τώρα δεν έχετε επιλογή, γιατί βλέπει.

Η συνείδηση της Ευγένειας!

“Μην είσαι αγενής’’, συνηθίσαμε να ακούμε. “Να έχεις καλούς τρόπους, για να σ' αγαπάνε!”.

Τι είναι λοιπόν η Ευγένεια;

Από κοινωνιολογικής προσέγγισης, θα λέγαμε, ότι η ευγένεια είναι η κοινωνική συμπεριφορά που διέπεται από κανόνες αβρότητας και λεπτότητας. Η ευγένεια συνδέεται άρρηκτα με την εθιμοτυπία και στοιχεία της ενυπάρχουν ανά τους αιώνες σε όλους τους πολιτισμούς. Στην Αρχαιότητα και στον Μεσαίωνα, μέχρι τις απαρχές της Αναγέννησης, εθεωρείτο ότι ευγένεια εκδήλωναν τα άτομα ευγενικής καταγωγής [Αριστοκράτες].
Τί είναι όμως αληθινά η Ευγένεια;

Ευγένεια δεν είναι οι κανόνες συμπεριφοράς και η εκάστοτε εθιμοτυπία;

Ευγένεια είναι όταν με την παρουσία μας εμπνέουμε τους άλλους ανθρώπους να εκδηλώσουν τον καλύτερο τους εαυτό!

Δεν εμπνέουμε Ευγένεια όταν υποκρινόμαστε, για να γίνουμε αρεστοί, και όταν επιθυμούμε να μας αποδεχθούν και να μας αγαπήσουν.

Η Ευγένεια είναι μία εσωτερική δύναμη, που προϋποθέτει να έχουμε ηθική και αγάπη.

Η Ευγένεια είναι η συνειδητή καλοσύνη μας με την οποία αγκαλιάζουμε και δεν διχάζουμε.

ΓΙΑΤΙ…

Ευγένεια είναι ο καθρέπτης της ηθικής μας!

Ευγένεια είναι η συνείδηση της καλοσύνης!

Γιατί δεν δεχόμαστε την επιστήμη

Η μελέτη του εγκεφάλου μπορεί να μας βοηθήσει να αντιληφθούμε τον λόγο ύπαρξης των μη επιστημονικών μας πιστεύω.

Πριν λίγες μέρες η Gallup ανακοίνωσε τα αποτελέσματα της πιο πρόσφατης έρευνας σχετικά με τους Αμερικανούς και την εξέλιξη. Ήταν ένα πλήγμα για τους καθηγητές γυμνασίου. Το 46% των ενηλίκων απήντησαν πως “ο Θεός δημιούργησε τον άνθρωπο με τη σημερινή τους μορφή μέσα στα τελευταία 10.000 χρόνια” και μόλις το 15% συμφώνησε με τη δήλωση ότι οι άνθρωποι εξελίχθησαν χωρίς την καθοδήγηση μιας θεϊκής δύναμης.

Το πιο αξιοσημείωτο για αυτούς τους αριθμούς είναι η σταθερότητα τους: τα ποσοστά αυτά έχουν παραμείνει σχεδόν αμετάβλητα από τότε που η Gallup άρχισε να κάνει την ερώτηση, πριν από τριάντα χρόνια. Το 1982, το 44% των Αμερικανών ήταν αυστηρά δημιουργιστές, μια στατιστικά ασήμαντη διαφορά σε σχέση με το 2012. Επιπλέον, το ποσοστό των Αμερικανών που δέχονται τη βιολογική εξέλιξη, αυξήθηκε μόνο κατά τέσσερις ποσοστιαίες μονάδες κατά τα τελευταία είκοσι χρόνια.

Τα αποτελέσματα αυτά εγείρουν κάποια ερωτήματα: Γιατί μερικές επιστημονικές ιδέες είναι δύσκολο να τις δεχθεί κάποιος; Τι κάνει τον ανθρώπινο νου τόσο ανθεκτικό έναντι σε κάποια γεγονότα, ακόμα κι όταν αυτά τα γεγονότα υποστηρίζονται από “τόνους” αποδείξεων;
Μια νέα μελέτη στη γνωστική λειτουργία, με επικεφαλής τον Andrew Shtulman στο Occidental College, εξηγεί το πείσμα της άγνοιας μας. Όπως ο Shtulman σημειώνει, οι άνθρωποι δεν είναι “tabula rasa”, πρόθυμοι να αφομοιώσουν οποιοδήποτε αποδεδειγμένο γεγονός στην κοσμοθεωρία τους. Αντιθέτως είναι εξοπλισμένοι με πλήθος αφελών διαισθήσεων για τον κόσμο, πολλές από τις οποίες είναι αναληθείς. Για παράδειγμα, οι άνθρωποι πιστεύουν ότι η θερμότητα είναι ένα είδος ουσίας, και ότι ο ήλιος περιστρέφεται γύρω από τη γη. Και έπειτα υπάρχει η ειρωνεία της εξέλιξης: οι απόψεις μας για τη δική μας ανάπτυξη δεν φαίνεται να εξελίσσονται.

Αυτό σημαίνει ότι η επιστημονική εκπαίδευση δεν είναι απλώς θέμα εκμάθησης των νέων θεωριών. Αντιθέτως, απαιτεί, επίσης, οι μαθητές να απεμπολήσουν τα ένστικτά τους, απομακρύνοντας τις ψευδείς πεποιθήσεις τους, όπως ένα φίδι αλλάζει το δέρμα του.

Για να τεκμηριώσει την αντίθεση μεταξύ των νέων επιστημονικών αντιλήψεων και των προεπιστημονικών εικασιών μας, ο Shtulman επινόησε ένα απλό τεστ. Ζήτησε από εκατό πενήντα φοιτητές κολεγίου που είχαν παρακολουθήσει διάφορα επιστημονικά μαθήματα κολεγιακού επιπέδου, να διαβάσουν έναν αριθμό (αρκετές εκατοντάδες) επιστημονικών θέσεων και στην συνέχεια να αξιολογήσουν την αλήθεια αυτών, στο συντομότερο χρόνο.

Για να κάνει τα πράγματα ενδιαφέροντα, ο Shtulman έδωσε στους μαθητές και επιστημονικές θέσεις που ήταν αληθινές αλλά και αυθορμήτως δεκτές («Το φεγγάρι περιστρέφεται γύρω από τη Γη») αλλά και θέσεις των οποίων η επιστημονική αλήθεια έρχεται σε αντίθεση με τα αυθόρμητα πιστεύω μας («Η Γη περιστρέφεται γύρω από τον ήλιο”).

Όπως ήταν αναμενόμενο, πήρε πολύ περισσότερο χρόνο στους φοιτητές να αξιολογήσουν την αλήθεια μιας επιστημονικής δήλωσης που ήταν σε αντίθεση με την αυθόρμητη σκέψη. Σε όλες τις επιστημονικές κατηγορίες, από την εξέλιξη στην αστρονομία ως και την θερμοδυναμική, οι φοιτητές έκαναν μια παύση προτού συμφωνήσουν ότι η γη περιστρέφεται γύρω από τον ήλιο, ή ότι η πίεση παράγει θερμότητα, ή ότι ο αέρας αποτελείται από ύλη. Αν και γνωρίζουμε πως αυτά τα πράγματα είναι αληθινά και ισχύουν, πρέπει να καταπολεμήσουμε τα ένστικτά μας πριν συμφωνήσουμε, γεγονός που οδηγεί σε μία μετρήσιμη χρονική καθυστέρηση.

Το εντυπωσιακό στο όλον εγχείρημα είναι πως ακόμα και όταν έχει γίνει κτήμα μια επιστημονική έννοια – π.χ. η συντριπτική πλειοψηφία των ενηλίκων αναγνωρίζει τώρα την αλήθεια του Κοπέρνικου ότι η Γη δεν είναι το κέντρο του σύμπαντος – αυτό το αρχέγονο ένστικτο καθυστερεί το μυαλό. Εμείς ποτέ δεν “διώχνουμε” πλήρως τις λανθασμένες διαισθήσεις μας για τον κόσμο. Απλώς μαθαίνουμε να τις αγνοούμε.

Ο Shtulman και οι συνεργάτες του συνοψίζουν τα ευρήματά τους: Όταν οι μαθητές μαθαίνουν ότι οι επιστημονικές θεωρίες συγκρούονται με τις προηγούμενες, αφελείς θεωρίες, τι συμβαίνει με τις προηγούμενες θεωρίες; Τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι οι αφελείς θεωρίες καταστέλλονται από τις επιστημονικές θεωρίες, αλλά δεν αντικαθίστανται από αυτές.

Η νέα αυτή εργασία δίνει μια συναρπαστική εξήγηση για το γιατί οι Αμερικανοί είναι τόσο “ανθεκτικοί” σε συγκεκριμένες επιστημονικές έννοιες – την εξέλιξη για παράδειγμα, που έρχεται σε αντίθεση τόσο με τις αφελείς διαισθήσεις μας όσο και με τις θρησκευτικές πεποιθήσεις μας – ενώ προσθέτει κιόλας σε προηγούμενες έρευνες που τεκμηριώνουν τη διαδικασία της μάθησης. Μέχρι να καταλάβουμε γιατί κάποιοι άνθρωποι πιστεύουν στην επιστήμη ποτέ δεν θα καταλάβουμε γιατί οι περισσότεροι άνθρωποι δεν το κάνουν.

Σε μια μελέτη του 2003 , ο Kevin Dunbar, ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο του Maryland, έδειξε σε προπτυχιακούς φοιτητές μερικά σύντομα βίντεο με δύο διαφορετικού μεγέθους σφαίρες να πέφτουν από κάποιο ύψος. Το πρώτο βίντεο έδειχνε τις δύο σφαίρες να πέφτουν με την ίδια ταχύτητα. Το δεύτερο βίντεο έδειχνε την μεγαλύτερη σφαίρα να πέφτει με ταχύτερο ρυθμό από την μικρότερη. Το βίντεο ήταν μια ανακατασκευή του περίφημου (και πιθανώς απόκρυφο) πειράματος του Γαλιλαίου, τον οποίο έριξε μεταλλικές σφαίρες διαφορετικών μεγεθών από τον Πύργο της Πίζας. Όλες προσγειώθηκαν ταυτόχρονα, διαψεύδοντας τον Αριστοτέλη που είχε ισχυριστεί ότι τα βαρύτερα αντικείμενα πέφτουν πιο γρήγορα.

Ενώ οι μαθητές παρακολουθούσαν τα βίντεο, ο Dunbar τους ζήτησε να προβλέψουν το αποτέλεσμα. Δεν αποτέλεσε έκπληξη, πως οι φοιτητές χωρίς υπόβαθρο φυσικής διαφώνησαν με τον Γαλιλαίο. Θεώρησαν πως το να πέφτουν οι δύο σφαίρες με την ίδια ταχύτητα δεν είναι ρεαλιστικό (διαισθητικά είμαστε όλοι Αριστοτελικοί). Επιπλέον, όταν ο Dunbar παρακολούθησε κάποιους συμμετέχοντες στο πείραμα με ένα μηχάνημα fMRI, παρατήρησε πως η προβολή του πραγματικού βίντεο σε μη φοιτητές φυσικής, ενεργοποιούσε ένα συγκεκριμένο μοτίβο στον εγκέφαλό τους : αυξανόταν η αιματική ροή προς μία περιοχή του εγκεφάλου που λέγεται Πρόσθιος Προσαγώγιος Φλοιός (ΠΠΦ). Το ΠΠΦ σχετίζεται με την αντίληψη των λαθών και αντιφάσεων, συνεπώς είναι λογικό να ενεργοποιείται όταν βλέπουμε ένα βίντεο που “μοιάζει λάθος”, ακόμη και αν αυτό είναι σωστό.
Αυτό δεν ήταν κάτι εντυπωσιακό. Γνωρίζουμε πως οι περισσότεροι προπτυχιακοί υστερούν λίγο στην κατανόηση της επιστήμης. Αλλά ο Dunbar πραγματοποίησε το ίδιο πείραμα με πτυχιούχους φυσικούς. Όπως ήταν αναμενόμενο, η εκπαίδευσή τους, τους επέτρεψε να εντοπίσουν το σφάλμα. Ήξεραν ότι η  έκδοση του Γαλιλαίου ήταν σωστή.

Όμως κάτι εξαιρετικά ενδιαφέρον φάνηκε να συμβαίνει στον εγκέφαλό τους, που τους επέτρεψε να βρουν το σωστό. Όταν είδαν το επιστημονικά σωστό βίντεο, αυξήθηκε η αιματική ροή προς ένα συγκεκριμένο μέρος του εγκεφάλου που καλείται Έξω Ραχιαίος Προμετωπιαίος Φλοιός (ΕΡΠΦ). Ο ΕΡΠΦ βρίσκεται ακριβώς πίσω από το μέτωπο και είναι από τις τελευταίες περιοχές του εγκεφάλου που αναπτύσσονται στους νεαρούς ενήλικες. Διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην καταστολή των λεγόμενων ανεπιθύμητων παραστάσεων, να απαλλαγούμε δηλαδή από τις σκέψεις που δεν είναι χρήσιμες. Εάν δεν θέλετε να σκεφτείτε το παγωτό που έχετε στην κατάψυξη, ή πρέπει να επικεντρωθείτε σε κάποια επίπονη εργασία, ο ΕΡΠΦ σας πιθανώς δουλεύει σκληρά.

Σύμφωνα με τον Dunbar, ο λόγος που οι πτυχιούχοι φυσικοί έπρεπε να επιστρατεύσουν τον ΕΡΠΦ ήταν γιατί έπρεπε να καταστείλουν τις διαισθήσεις τους, να αντισταθούν στην γοητεία του λάθους του Αριστοτέλη. Θα ήταν πολύ πιο βολικό αν οι νόμοι της φυσικής συμβάδιζαν με τις αφελείς αυθόρμητες πεποιθήσεις μας, ή αν η εξέλιξη ήταν λάθος και οι ζωντανοί οργανισμοί δεν είχαν εξελιχθεί μέσω των μηχανισμών της. Όμως η πραγματικότητα δεν είναι ένας καθρέφτης. Η επιστήμη είναι γεμάτη από παράξενα γεγονότα. Και γι’ αυτό απαιτείται δουλειά για την κατανόηση της σωστής εκδοχής των πραγμάτων.

Φυσικά, αυτή η επιπλέον διανοητική εργασία που απαιτείται δεν είναι πάντα ευχάριστη. (Υπάρχει λόγος που αποκαλείται “γνωστική ασυμφωνία”). Πήρε μερικές εκατοντάδες χρόνια για την κοπερνίκεια επανάσταση να γίνει η επικρατούσα άποψη. Με τον σημερινό ρυθμό, η δαρβινική επανάσταση, τουλάχιστον στην Αμερική, θα χρειαστεί ανάλογο χρονικό διάστημα.

Καταργήστε τις θρησκείες

Παγκόσμια Ειρήνη και Πρόοδο; Καταργήστε τις θρησκείες!

Δεν είναι γεγονός ότι οι «θρησκευτικοί» πόλεμοι έχουν αφανίσει (και συνεχίζουν) πληθυσμούς στο διάβα της Ιστορίας;

Δεν είναι αστείο να μαλώνουμε εν έτη 2014 για ανθρώπινης κατασκευής κείμενα και παραδόσεις; Και πολύ περισσότερο για την αρρωστημένη καθοδήγηση των πιστών από θρησκευτικούς ηγέτες;
Δεν είναι τραγικό να χρησιμοποιούνται υπερφυσικά όντα ως καθοδηγητές αποφάσεων για σφαγές συνανθρώπων μας;

Ξεχνάει κανείς τους Μπους και Μπλερ να ισχυρίζονται ότι «ο Θεός» καθοδήγησε τις αποφάσεις τους στο Ιράκ και το Αφγανιστάν;

Έχοντας διαβάσει τα Ιερά Βιβλία των μεγαλυτέρων σήμερα θρησκειών, δεν συνάντησα ποτέ προτροπές για «σφαγή των απίστων κλπ» παρά μόνο ίσως, «συμβουλές» για αφοσίωση στην «μια και μόνο θρησκεία», δηλαδή απαγόρευση ενασχόλησης των πιστών με άλλες θρησκείες.
Η μελέτη των παραπάνω, ενίσχυσε την άποψη ότι όλες οι θρησκείες είναι «κλαδιά του ιδίου δέντρου».

Η απλή λογική δείχνει ότι δεν είναι τα κείμενα, αλλά η ερμηνεία τους που λειτουργεί ως εμπόδιο στην πρόοδο της Ανθρωπότητας.

Ενδεικτικά, ο Γκάντι είχε πει κάποτε ότι συμπαθεί τον Χριστό, αλλά όχι ιδιαίτερα τους οπαδούς του. Αντίστοιχα, κατά καιρούς, έχουν εκφρασθεί για το σύνολο των θρησκειών, Φιλόσοφοι, αναρίθμητοι Επιστήμονες και Πολιτικοί ηγέτες.

Ο Βρετανός φιλόσοφος Μπέρτραντ Ράσελ θεωρούσε τις θρησκείες, κατάλοιπο της «παιδικής ηλικίας» της Ανθρωπότητας. Έτσι είναι.

Ειλικρινά, ποιος σώφρων άνθρωπος σήμερα δεν μπορεί να ξεχωρίσει το καλό από το κακό, το ηθικό από το ανήθικο, την ανάγκη αλληλεγγύης και αγάπης, χωρίς την απειλή τιμωρίας στην επόμενη ζωή;

Δημιουργία vs Εξέλιξη

Αναβιώνει η διαμάχη ανάμεσα στις δύο πλευρές. Όταν πριν από 140 και πλέον χρόνια ο Κάρολος Δαρβίνος μιλούσε για τη θεωρία της εξέλιξης των ειδών μέσω της φυσικής επιλογής, οι επιστήμονες της εποχής του αντέδρασαν έντονα.

Ωστόσο, οι μαζικές αποδείξεις από την παλαιοντολογία, τη γενετική, τη ζωολογία, τη μοριακή βιολογία και άλλους επιστημονικούς τομείς, σύντομα καθιέρωσαν την αλήθεια της εξελικτικής θεωρίας, πέρα από κάθε αμφιβολία.

Κι όμως, η διαμάχη αυτή αναβιώνει τον 21ο αιώνα στις ΗΠΑ, με τους οπαδούς της θεωρίας της Δημιουργίας να προσπαθούν να πείσουν πολιτικούς, δικαστές και πολίτες ότι η θεωρία της Εξέλιξης είναι μια ελαττωματική, φαντασιακή θεωρία.Τα επιχειρήματα που χρησιμοποιούν οι οπαδοί αυτής της θεωρίας είναι συνήθως ευλογοφανή και βασίζονται σε παρανοήσεις –ή ψέματα- γύρω από την εξελικτική θεωρία.

Δείτε παρακάτω μερικές από τις πιο κοινές «επιστημονικές» απόψεις που χρησιμοποιούν, εναντίον της θεωρίας της Εξέλιξης, όπως παρουσιάστηκαν σε ένα άρθρο του Scientific Αmerican. Το έχω συμπληρώσει όπου έκρινα …

1. Η Εξέλιξη είναι μόνο μία θεωρία. Δεν αποτελεί γεγονός ή επιστημονικό νόμο. Στο δημοτικό τα παιδιά μαθαίνουν ότι η θεωρία είναι κάτι που τοποθετείται στη μέση της ιεραρχίας της βεβαιότητας: πάνω από μια απλή υπόθεση, αλλά κάτω από ένα νόμο.

Όμως οι επιστήμονες δεν χρησιμοποιούν τους όρους με αυτόν τον τρόπο. Σύμφωνα με την Εθνική Ακαδημία Επιστημών (NAS), μια επιστημονική θεωρία είναι μια «καλά τεκμηριωμένη εξήγηση κάποιας πτυχής του φυσικού κόσμου, που μπορεί να ενσωματώσει γεγονότα, νόμους, συμπεράσματα και ελεγχόμενες υποθέσεις». Καμία τεκμηριωμένη ποσότητα δεν μετατρέπει μια θεωρία, σε νόμο, ο οποίος είναι μια γενική περιγραφή για τη φύση. Επομένως, όταν οι επιστήμονες μιλούν για τη θεωρία της εξέλιξης –ή για την ατομική θεωρία ή τη θεωρία της σχετικότητας- δεν εκφράζουν επιφυλάξεις σχετικά με την αλήθεια αυτής.

2. Η φυσική επιλογή στηρίζεται σε κυκλικούς συλλογισμούς: επιβιώνει ο ισχυρότερος και όποιος επιβιώνει είναι ο ισχυρότερος. «Η επιβίωση του ισχυρότερου» είναι ένας συμβατικός τρόπος για να περιγράψει κανείς τη φυσική επιλογή. Μια πιο τεχνική περιγραφή θα έκανε λόγο για διαφοροποιημένα ποσοστά επιβίωσης και αναπαραγωγής.

3. Η Εξέλιξη είναι αντιεπιστημονική, γιατί δεν είναι ελέγξιμη ή διαψεύσιμη. Κάνει ισχυρισμούς για γεγονότα, που δεν παρατηρήθηκαν και δε μπορούν να αναδημιουργηθούν. Αυτή η απορριπτική άποψη της θεωρίας της Εξέλιξης αγνοεί δύο πολύ σημαντικές διακρίσεις, που χωρίζουν το πεδίο της σε τουλάχιστον δύο ευρείς τομείς: τη μικροεξέλιξη και τη μακροεξέλιξη.
Η Μικροεξέλιξη εξετάζει τις αλλαγές στα είδη στην πάροδο του χρόνου – αλλαγές που μπορεί να προηγούνται της ειδογένεσης -της προέλευσης των νέων ειδών.

Η Μακροεξέλιξη εξετάζει πώς αλλάζουν οι ταξινομικές ομάδες των ειδών, αντλώντας αποδεικτικά στοιχεία από συγκρίσεις απολιθωμάτων και DNA, για να ανακατασκευάσει το πώς μπορεί να σχετίζονται οι διάφοροι οργανισμοί.

4. Υπάρχουν πολλοί επιστήμονες που αμφιβάλλουν για την αλήθεια της Εξέλιξης. Οι οπαδοί της θεωρίας της Δημιουργίας υποστηρίζουν, ότι η επιστημονική κοινότητα απορρίπτει τα αποδεικτικά στοιχεία που επικαλείται η εξελικτική θεωρία. Ωστόσο, διεθνώς αναγνωρισμένα περιοδικά, όπως το Nature και το Science, αναφέρουν ότι έχουν υποβληθεί ελάχιστες μελέτες που επιχειρηματολογούν κατά της θεωρίας της Εξέλιξης.

Ορισμένοι κριτικοί της θεωρίας της Εξέλιξης έχουν δημοσιεύσει μελέτες σε σοβαρά επιστημονικά έντυπα. Όμως, σε αυτά σπάνια επιτίθενται άμεσα κατά της εξελικτικής θεωρίας ή τίθενται υπέρ των δημιουργιστών: στην καλύτερη περίπτωση διαπιστώνουν ορισμένα άλυτα εξελικτικά προβλήματα, για τα οποία ωστόσο δεν αμφιβάλλει κανείς.

5. Οι διαφωνίες μεταξύ των εξελικτικών βιολόγων δείχνουν πόσο λίγο σταθερή είναι η επιστήμη που υποστηρίζει την Εξέλιξη. Οι εξελικτικοί βιολόγοι εκφράζουν διαφορετικές απόψεις για διάφορα θέματα, όπως για παράδειγμα πώς συμβαίνει η ειδογένεση, πώς αλλάζουν οι ρυθμοί της εξέλιξης και ποια η σχέση των πτηνών με τους δεινόσαυρους, όμως τέτοιου είδους διαφωνίες υπάρχουν σε όλους τους επιστημονικούς τομείς.

6. Αν οι άνθρωποι προήλθαν από τις μαϊμούδες, γιατί υπάρχουν ακόμη μαϊμούδες; Αυτό το εκπληκτικά κοινό επιχείρημα αντικατοπτρίζει τα διάφορα επίπεδα άγνοιας γύρω από τη θεωρία της Εξέλιξης. Το πρώτο λάθος έχει να κάνει με το ότι η Εξέλιξη δε διδάσκει ότι οι άνθρωποι προήλθαν από τις μαϊμούδες, αλλά ότι και τα δύο αυτά είδη είχαν κάποιον κοινό πρόγονο. Κι επιπλέον ποιός είπε ότι ο άνθρωπος έχει ήδη εξελιχθεί από τις μαϊμούδες, ειδικά όταν βλέπουμε πως ΑΝΤΙ-εξελίσσεται σε μαϊμού.

7. Η εξέλιξη δεν μπορεί να εξηγήσει πώς εμφανίστηκε η ζωή για πρώτη φορά στη Γη. Η προέλευση της ζωής στον πλανήτη μας εξακολουθεί να παραμένει ένα μεγάλο μυστήριο, ωστόσο οι βιοχημικοί έχουν ανακαλύψει πώς θα μπορούσαν να έχουν σχηματιστεί τα πρωτόγονα νουκλεϊκά οξέα, αμινοξέα και άλλα δομικά στοιχεία της ζωής και να έχουν οργανωθεί σε αυτοαναπαραγόμενες, αυτοσυντηρούμενες μονάδες, θέτοντας τα θεμέλια της κυτταρικής βιοχημείας.

Στην φωτογραφία βλέπουμε την δημιουργία της εξέλιξης του ανθρώπινου ζώου.

Όταν το Facebook πούλησε ιχθυέλαιο

Πώς οι διαφημιστές του Facebook δημιούργησαν μια καμπάνια που όσο «έξω από τα νερά» του κι αν έδειχνε, αποδείχτηκε εξαιρετική επιτυχία.

Ρίξτε μια ματιά στις διαφημίσεις που εμφανίζονται στον News Feed σας στο Facebook. Η πλειονότητά τους είναι εφαρμογές για κινητά και ταμπλέτες, ιστοσελίδες, προϊόντα τεχνολογίας, τηλεπικοινωνίες, άντε και κάτι σχετικά με φαγητό.

Αλλά χάπια με λάδι οστρακόδερμων;
Αν δεν ανήκετε στο «μέσο», σχετικά νεανικό πλήθος του Internet, είστε άνω των 55 ετών και δεν συχνάζετε και πολύ στα social media, οι διαφημίσεις που βλέπετε στο δικό σας News Feed είναι σίγουρα διαφορετικές. Περισσότερα προϊόντα υγείας -π.χ. μαργαρίνες χωρίς λίπος, προβιοτικά, βιταμίνες, οπτικά βοηθήματα κ.ά.- και διαφορετική προσέγγιση.

Η στοχευμένη διαφήμιση που προσφέρουν τα social media έκανε την εταιρεία Mega Red να ερευνήσει πώς μπορεί να προωθήσει τα χάπια της από λάδι κριλ (μικρό οστρακόδερμο) -τα οποία, σύμφωνα με την ίδια, περιέχουν ουσίες που βοηθούν την καρδιά και το κυκλοφορικό σύστημα να αποδίδουν καλύτερα- μέσω του κοινωνικού δικτύου, και αποκλειστικά στους χρήστες εκείνους που θα ενδιαφέρονταν να το αγοράσουν.

Η αγορά των ιχθυελαίων είναι εξαιρετικά διαδεδομένη στις ΗΠΑ με ένα στα έξι νοικοκυριά να τα αγοράζει σε κάποια τους μορφή. Στην Ελλάδα, όσοι έχουμε γεννηθεί πριν από το 1980 θυμόμαστε το μουρουνέλαιο, το οποίο θεωρούνταν εξαιρετικό συμπλήρωμα διατροφής για παιδιά στην ανάπτυξη. Σήμερα πολλοί επιστήμονες υποστηρίζουν πως τα Ω-3 από ιχθυέλαιο κριλ μειώνουν όλους τους παράγοντες κινδύνου για τις καρδιαγγειακές νόσους – εκτός, φυσικά, από την κληρονομικότητα.

Σύμφωνα με το ιστορικό της καμπάνιας που δημοσιεύουν οι New York Times, τα στελέχη της Mega Red ήξεραν πως μπορούν να φτιάξουν μια τηλεοπτική καμπάνια στο 1/3 των χρημάτων του ζητούσε το Facebook. Αλλά κατανοούσαν και πως η στοχευμένη διαφήμιση μπορεί να είναι πολύ αποδοτικότερη. Με αυτή μπορείς να βρεις απευθείας τους ανθρώπους που ήδη αγοράζουν ιχθυέλαια ή (με βάση το ιστορικό και τα δημογραφικά χαρακτηριστικά τους) θα ήταν πρόθυμοι να αγοράσουν.

Πώς όμως κάνεις Like σε χάπια από κριλ; Δεν είναι ούτε μπισκότα ούτε γκατζετάκια. Επιπλέον, ο νόμος απαγορεύει να το προωθήσεις σαν να ήταν φάρμακο. Δεν μπορείς να υποστηρίξεις ότι θεραπεύει οτιδήποτε και δεν μπορείς να εκφραστείς με ιατρική ορολογία, συνεπώς ο μόνος δρόμος είναι να προβάλλεις τη βελτίωση στην ποιότητα ζωής που επιφέρει. Και έτσι πορεύτηκαν.

Το σύνθημα που επέλεξαν ήταν «Τι ζητά η καρδιά σας;». Το μήνυμα που ήθελαν να περάσουν ήταν πως όσο υγιέστερη είναι η καρδιά σου τόσα περισσότερα όμορφα πράγματα μπορείς να απολαύσεις στη ζωή σου. Το γάμο του παιδιού σου. Να παίζεις τένις. Να φροντίζεις τη vintage μοτοσικλέτα σου. Να πας σε μια συναυλία. Να παίζεις με τα εγγόνια σου. Να ταξιδέψεις στο Παρίσι. Να μαγειρεύεις σε έναν κήπο στην Ιταλία.

Όλα αυτά έγιναν εικόνες και διαφήμιση στο timeline του στοχευμένου κοινού. Στόχος δεν είναι απλώς να δει κάποιος την εικόνα, αλλά να του αρέσει και να την κάνει share και σε άλλους. Και να κρατήσει την εικόνα στο μυαλό του όταν θα δει το προϊόν στο ράφι ή, ακόμα καλύτερα, να το αναζητήσει ενεργά.

Οι διαφημίσεις βγήκαν «στον αέρα» και λίγους μήνες αργότερα τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά. Η εικόνα με το αγοράκι που μαθαίνει ποδήλατο με τη βοήθεια του παππού του συγκέντρωσε 18.000 like και 600 σχόλια. Δεν έλειψαν και τα αρνητικά σχόλια (κυρίως για την άσχημη γεύση), αλλά τα σχόλια του κοινού ήρθαν σε τιμή πολύ χαμηλότερη από ότι αν γινόταν έρευνα αγοράς.

Η τελική αποτίμηση μέτρησε σχεδόν 100.000 νέα likes στο προϊόν. Πάνω από 18 εκατομμύρια γυναίκες άνω των 45 είδαν τουλάχιστον μία διαφήμιση του Mega Red. Το ποσοστό του κοινού που δήλωσε πως ίσως το αγοράσει αυξήθηκε κατά δύο μονάδες. Ένας στους 84 χρήστες που είδε τη διαφήμιση σχολίασε ή έκανε like (τρεις φορές περισσότεροι από ότι στις προηγούμενες καμπάνιες).
Στο σημαντικότερο, στις πωλήσεις, η καμπάνια απέφερε διπλάσια χρήματα από όσο κόστισε.
Αποτέλεσμα πολύ καλύτερο από την αντίστοιχη απόδοση της τηλεοπτικής διαφήμισης.
Επιπλέον, η εταιρεία κέρδισε πόντους και στο μερίδιο αγοράς.

Φυσικά, αυτό δεν σημαίνει πως αλλάζει άρδην το τοπίο της διαφήμισης. Η τηλεόραση θα συνεχίσει να είναι ο «βασιλιάς» για πολλά χρόνια ακόμη. Αλλά όσο τα εργαλεία της ψηφιακής καμπάνιας βελτιώνονται και όσο οι χρήστες συνηθίζουν την «εισβολή» προϊόντων στο News Feed τους, τόσο το τοπίο θα αλλάζει.

Ναι ο πάγος είναι και χρήσιμος

Ναι ο πάγος είναι και χρήσιμος εκτός από δροσερός.

Σε όσους αρέσουν τα παγωτά, το παγωμένο νερό αλλά όχι κι ο πονοκέφαλος χρειάζεται να τα καταναλώνουν πιο αργά, ώστε να δώσουν χρόνο στον εγκέφαλο να συνηθίσει την «κρυάδα» και να μην προκαλέσει ημικρανίες. Εκείνο το πάγωμα στο κούτελο που γίνεται όταν πίνουμε κάτι πολύ παγωμένο γρήγορα.

Τα αποτελέσματα των μελετητών από ΗΠΑ και Ιρλανδία, λένε ότι η κατανάλωση των παγωμένων προϊόντων μπορεί να προκαλέσει οδυνηρό πονοκέφαλο αλλά είναι πιθανό να οδηγήσουν σε νέες θεραπείες κατά της ημικρανίας.

Σύμφωνα με έρευνες, η παγωμένη τροφή ή το παγωμένο ποτό προκαλούν απότομα αυξημένη ροή αίματος σε μία μεγάλη αρτηρία του εγκεφάλου που βρίσκεται πίσω από τα μάτια στο κέντρο του εγκεφάλου και αυτή η διαστολή στη συνέχεια επιφέρει τον πονοκέφαλο. Ο πόνος υποχωρεί, όταν περιορίζεται και πάλι η ροή του αίματος και η αρτηρία επανέρχεται στην αρχική διάμετρό της.

Αυτό συμβαίνει επειδή ο εγκέφαλος είναι τόσο ζωτικό όργανο, πολύ ευαίσθητος στις αλλαγές της θερμοκρασίας. Όταν αντιληφθεί ότι κάτι παγωμένο εισάγεται ξαφνικά στον οργανισμό, τότε απότομα, ως αυτοάμυνα, διαστέλλονται οι αρτηρίες και αυξάνεται η ροή του αίματος για να διατηρηθεί ζεστός ο εγκέφαλος. Όμως επειδή το κρανίο έχει δεδομένη και περιορισμένη δομή, η απότομη αύξηση στην κυκλοφορία του αίματος στο εσωτερικό του, αυξάνει την ενδοκρανιακή πίεση και προκαλεί πονοκέφαλο. Χρειάζεται να καταναλώνουμε τα παγωμένα σιγά σιγά και να δώσουμε στον εγκέφαλο τον χρόνο και την θερμοκρασία που χρειάζεται για να ανταπεξέλθει στο παγωμένο σοκ.

Παγωτά με μια νότα εξωτικότατης παραξενιάς: Βάλε λίγο χρώμα και γεύση στην καθημερινότητά και τόλμησε κάτι το διαφορετικό. Βάλε λίγο αλατοπίπερο (κυριολεκτικά) στις καυτές ημέρες με τις πιο πρωτότυπες γεύσεις παγωτού που υπάρχουν! Κατ αρχάς φτιάξε παγωτό με γάλα από ξηρούς καρπούς και εκτός από τις κλασσικές, δοκίμασε μερικές ξωτικές γεύσεις.

Παγωτό αβοκάντο: Το αγαπημένο εξωτικό φρούτο που πάει παντού.
Παγωτό με βασιλικό, ντομάτα και Μπαλσάμικο: Θα νομίζετε ότι απολαμβάνετε μία δροσερή σαλάτα.
Παγωτό λεβάντας και πικρής σοκολάτας: Απλά συγκλονιστικό.
Παγωτό μαύρου πιπεριού και ανανά: Το πιπέρι δίνει μία ξεχωριστή νότα στο γλυκό σας και συνδυάζετε υπέροχα με τον ανανά.
Παγωτό τσάι με πράσινο πιπέρι και λεμόνι: Χωρίς λόγια
Παγωτό με καραμέλα και καγιέν: Χμμμ !!! Καυτός Πάγος !!

Ο πάγος, δεν μας δροσίζει απλά, φαντασία χρειάζεται για να ανακαλύψουμε πως μπορεί να χρησιμοποιηθεί με διάφορους δημιουργικούς και χρήσιμους τρόπους.

Ας δούμε κάποιους …

Πάγωμα σούπας: Σε κάθε πιάτο σούπα που είναι καυτή, βάλτε μέσα ένα παγάκι για να χλιάνει πιο γρήγορα, μην το παρακάνετε όμως για να μην χαλάσει η γεύση του πιάτου.Το ίδιο μπορείτε να κάνετε και σε κάθε ζεστό ρόφημα, τσάι καφέ κλπ.

Πάγος με αρωματικά: Βάλτε στα παγάκια σας μικρά φυλλαράκια από βασιλικό, ρίγανη, δυόσμο, λεβάντα, δεντρολίβανο κι όποιο αρωματικό σας αρέσει, προσθέστε και λίγες σταγόνες λεμόνι ή πορτοκάλι ή μανταρίνι και χρησιμοποιήσετε τα στο νερό και στο τσάι σας.

Πότισμα λουλουδιών: Όταν σας περισσεύει πάγος μην τον αφήσετε απλά να λιώσει στον νεροχύτη. Ρίξτε το στις γλάστρες για να ποτιστούν τα λουλούδια ή σε ένα βάζο με άνθη για να διατηρηθούν περισσότερο δροσερά και φρέσκα.

Φρεσκάρισμα χαλιών: Αν έχετε μετακομίσει κάποια έπιπλα μέσα στο σπίτι, το πιο πιθανό είναι να έχετε κάποια σημάδια του επίπλου πάνω στο χαλί. Ρίξτε ένα παγάκι πάνω στο σημείο, αφήστε το να λιώσει και μετά στρώστε το προβληματικό μέρος, χτενίζοντας το κατά την φορά του πέλματος με μια μαλακή χτένα.

Σιδερώστε με παγάκια: Αν βιάζεστε για το ραντεβού και πρέπει να σιδερώσετε, τυλίξτε πάγο μέσα σε ένα πανί, περάστε στο ρούχο να νοτίσει και σιδερώστε το σε χρόνο ρεκόρ.

Πριν το φάρμακο: Αν δεν αντέχετε την γεύση των πικρών φαρμάκων, που είναι απαραίτητα να πάρετε, αφήστε ένα παγάκι να λιώσει στο στόμα σας πριν πιείτε το φάρμακο και δεν θα καταλάβετε τίποτα.

Αποτρίχωση: Κάντε την αποτρίχωση παιχνιδάκι, όσο παιχνιδάκι μπορεί να γίνει αυτή η επίπονη διαδικασία, τρίψετε το δέρμα, με ένα παγάκι για να μην νιώσετε τον πόνο.

Παγάκια για τα κατοικίδια: Θα σας ευγνωμονούν οι μικροί σας φίλοι αν ρίξετε λίγο πάγο στο νεράκι τους για να δροσιστούν και εκείνα τώρα το καλοκαίρι.

Για το ζέσταμα του ρυζιού και των ζυμαρικών: Αν συνηθίζετε να ξαναζεσταίνετε το ρύζι ή τα ζυμαρικά, τότε σίγουρα έχετε παρατηρήσει πως ξεραίνονται. Απλά προσθέστε 1-2 παγάκια και ζεστάνετε το σε χαμηλή φωτιά ποτέ στον φούρνο μικροκυμάτων, εκτός αν θέλετε να φάτε ραδιενέργεια.

Για να μην νερουλιάζει ο καφές: Φτιάξτε παγάκια με καφέ και χρησιμοποιήστε τα αντι για τα κανονικά.

Για να δροσιστείτε: Δείτε τις εικόνες κάνοντας κλικ πάνω τους και πάρτε ιδέες για τα δικά σας χρωματιστά κι αρωματικά παγάκια

Περιηγητής στην Ελλάδα

Περιηγητής στην Ελλάδα: Συχνά αναρωτιέμαι τι είναι αυτό που κάνει το ταξίδι τόσο σημαντικό στη ζωή μας. Το ταξίδι είναι κυριολεκτικά μια επένδυση ψυχής. Οι αισθήσεις σου γεμίζουν με τοπία, ανθρώπους, εικόνες και εμπειρίες. Η σκέψη σου περιδιαβαίνει τον αληθινό κόσμο συνειδητοποιώντας ότι υπάρχει αρκετή δόση δέους και μυστηρίου σ’ αυτόν. Με το ταξίδι ανοίγουν οι ορίζοντες σου, γνωρίζεις διαφορετικούς ανθρώπους και κουλτούρες. Ζεις μέσα από τα βλέμματά τους κι άλλες ζωές. Πλουταίνεις τον εσωτερικό σου κόσμο και γίνεσαι πραγματικός πολίτης του κόσμου.

Ti θέλει ο Ταξιδιώτης; Ο ταξιδιώτης θέλει τον άνεμο, την περιπέτεια, τους ανοικτούς ορίζοντες. Κάθε δρόμος και μια ένδοξη προέλαση προς την άγνωστη ενδοχώρα, προς την ίδια του την ψυχή…

Ο ταξιδιώτης πρέπει να διατηρεί αμείωτο τον ενθουσιασμό του, παρά τις όποιες δυσκολίες και αντιξοότητες θα συναντήσει στο δρόμο του, ειδικά όταν πρόκειται για την Ελλάδα, όπου το απρόβλεπτο καραδοκεί παντού…

Ο ταξιδιώτης καλείται να πετάξει το «Εγώ» του και τις προκαταλήψεις του, ως άβολες αποσκευές. Γιατί, περισσότερο ακόμη κι απ’ το ταξίδι, κι από τον προορισμό σου, πολύ πιο σημαντικό είναι η παρέα που θα έχεις μαζί σου…

Σ’ έναν κόσμο που ομογενοποιείται με ραγδαίο τρόπο, με το μαζικό τουρισμό, τα πολυτελή ξενοδοχεία, τις αερομεταφορές, και το Internet, οι γνήσιες περιπέτειες και τα μυστήρια ολοένα και λιγοστεύουν. Κι όμως αυτές ακριβώς είναι που αναζητεί ο πραγματικός ταξιδευτής: τις γνήσιες περιπέτειες, τις αυθεντικές εμπειρίες και την γοητεία των μυστηρίων. Και στην Ελλάδα μπορεί να συναντήσει αρκετές εμπειρίες και αρκετά μυστήρια, έτσι ώστε το ταξίδι του να είναι μοναδικό και καθόλου βαρετό.

Ρωτήστε τον Άνεμο:  Η Ελλάδα είναι στην ουσία μια «θάλασσα περιβαλλόμενη από στεριά». Παρά τη μικρή της έκταση η χώρα μας αποτελεί μια ατέλειωτη δαντέλα ακτών μήκους 15.000 χιλιομέτρων, στα ανοικτά των οποίων βρίσκονται διάσπαρτα περίπου 3.000 νησιά, νησάκια και βραχονησίδες –τα περισσότερα απ’ αυτά ακατοίκητα. Οι ελληνικές θάλασσες είναι τριπλάσιες σε μέγεθος από την ηπειρωτική χώρα. Γι’ αυτό και το κέντρο βάρους των Ελλήνων βρίσκεται παραδοσιακά στη θάλασσα.

Αν και ο προαιώνιος δεσμός μας με τη θάλασσα χάνεται μέσα στη Μυθολογία είναι γνωστό πως, τουλάχιστον κατά τα ιστορικά χρόνια, οι πρόγονοί μας ζούσαν γύρω από τη θάλασσα «όπως τα βατράχια γύρω από έναν βάλτο» (Πλάτων).

Ακόμη και σήμερα το 95% του ελληνικού πληθυσμού ζει σε απόσταση μικρότερη των εκατό χιλιομέτρων από τη θάλασσα, ενώ κι εκείνοι που ζουν στα ψηλά βουνά μπορούν να αγναντέψουν στον ορίζοντα τα γλαυκά πελάγη. Τα δε καλοκαίρια οι ελληνικές ακτές κατακλύζονται από εκατομμύρια Έλληνες και ξένους τουρίστες, που έρχονται να απολαύσουν τη μαγεία των καταγάλανων ελληνικών θαλασσών.

Όμως οι ελληνικές θάλασσες, οι ακτές και τα νησιά του αρχιπελάγους μας δεν είναι μόνον αυτό που φαίνονται: ένας ειδυλλιακός τόπος διακοπών που θα προσφέρουν ευχάριστες αναμνήσεις στους επισκέπτες τους. Είναι ταυτόχρονα κι ένας τόπος πολλών μυστηρίων. Τα μυστήρια στις ελληνικές θάλασσες αναβλύζουν από παντού.

Ακόμη και οι άνεμοι που τις διασχίζουν κουβαλούν τα δικά τους μυστήρια. Οι παράξενοι άνεμοι, που σχίζουν τις ελληνικές θάλασσες, ορμούν από παντού, απελευθερώνοντας ενέργεια, που πρέπει να την «καναλάρεις» και να την κατευθύνεις επιδέξια σε μια δημιουργική «τρέλα» –διαφορετικά θα σε «τρελάνουν».

Οι άνεμοι στο Αιγαίο Σου Μιλάνε με μια μυστική γλώσσα.

Σου ψιθυρίζουν ανείπωτα μυστικά, αρκεί να είσαι ευαίσθητος δέκτης.

Σε γονιμοποιούν δημιουργικά.

Μπορείτε πραγματικά να τους αφουγκραστείτε;

Άλλο πράγμα ο θεός

Σας λέω λοιπόν, Ιουδαίοι και χριστιανοί, ότι θεός και παιδί θεού, ούτε κατέβηκε ούτε μπορεί ποτέ να κατεβεί στη γη. Κι αν εννοείτε κάποιους αγγέλους, τι λέτε πως είναι αυτοί, θεοί ή άλλο γένος; Γιατί, φυσικά, άλλο πράγμα ο θεός και άλλο οι δαίμονες.

Με τους Ιουδαίους τώρα, είναι κανείς να απορεί που από τη μια λατρεύουν τον ουρανό και τους αγγέλους κι από την άλλη αδιαφορούν για τα πιο μεγαλοπρεπή και ισχυρά μέρη του, τον ήλιο και τη σελήνη και τους άλλους αστέρες, και τους πλανήτες και τους απλανείς.

Θαρρείς και είναι δυνατόν, το μεν όλον να είναι θεός τα δε μέρη του να μην είναι θεϊκά• ή πάλι, λατρεύουν απόλυτα εκείνα τα όντα που, καθώς λένε, ενσκήπτουν σε ανθρώπους τυφλωμένους από τα σκοτάδια της μαγείας ή σε ανθρώπους που βλέπουν στον ύπνο τους φαντάσματα.

Ενώ τους άλλους που τόσο ξεκάθαρα και διάφανα προλέγουν τα μελλούμενα, και που χάρη σ’ αυτούς εκμεταλλεύονται και διαχειρίζονται οι άνθρωποι τις βροχές και τη ζέστη του ήλιου και τα σύννεφα και τις βροντές -τις οποίες οι Ιουδαίοι προσκυνούν— τους καρπούς και όλα τα γεννήματα, και μέσω αυτών φανερώνεται ο θεός, τους επιφανέστερους κήρυκες των επουράνιων, τους πραγματικούς αγγέλους του ουρανού -αυτούς τους νομίζουν τιποτένιους.

Ακόμη, είναι ανόητο να πιστεύουν ότι όταν ο θεός θα ρίξει φωτιά -θαρρείς κι είναι κανένας μάγειρας- τότε όλο το υπόλοιπο ανθρώπινο γένος θα κατακαεί και μόνο αυτοί θα απομείνουν, όχι μόνο οι ζωντανοί αλλά κι οι πεθαμένοι από καιρό που θα έχουν βγει από τη γη με κείνες τις ίδιες τους τις σάρκες -μια ελπίδα που πραγματικά ταιριάζει σε σκουλήκια.

Γιατί ποια ανθρώπινη ψυχή θα μπορούσε ακόμα να ποθεί ένα σώμα σαπισμένο; Αφού ακόμα κι από σας κάποιοι και από τους χριστιανούς μερικοί, δεν ασπάζονται τούτο το δόγμα, χώρια που τους είναι αδύνατο αλλά και αηδιαστικό να επιχειρηματολογούν και να δικαιολογούν την απίστευτη αυτή χυδαιότητα. Ποιο σώμα, αλλοιωμένο εντελώς, μπορεί να επανέλθει στην αρχική του φυσική κατάσταση και στην ίδια εκείνη σύσταση; Μη μπορώντας να απαντήσουν τίποτα, καταφεύγουν στην πιο παράλογη υπεκφυγή, λέγοντας ότι «ο θεός όλα τα μπορεί.»

Όμως ο θεός τα επονείδιστα δεν τα μπορεί και αυτά που αντιβαίνουν στη φύση δεν τα θέλει.

Κι αν εσύ επιθυμήσεις κάτι το αηδιαστικό επειδή είσαι φαύλος, δεν πρέπει να πιστεύεις ότι ο θεός θα το μπορέσει κιόλας και ότι θα γίνει αμέσως. Γιατί ο θεός είναι το πρώτο αίτιο της ορθότητας και δικαιοσύνης των νόμων της φύσης κι όχι αρχηγέτης της ελαττωματικής επιθυμίας ούτε της πλανημένης αταξίας. Και βέβαια θα μπορούσε να παράσχει την αιώνια ζωή της ψυχής- «ενώ οι νεκροί», λέει ο Ηράκλειτος, «είναι πιο απεχθείς κι από τα περιττώματα».

Το να ανακηρύξει -παράλογα- αιώνια τη σάρκα -που ‘ναι γεμάτη πράγματα που ούτε να τα λες δεν είναι ωραίο- ούτε θα το θελήσει ο θεός ούτε θα το μπορέσει. Γιατί αυτός είναι ο Λόγος, που ορίζει όλα τα όντα• τίποτα λοιπόν παράλογο δεν μπορεί να πράξει• και τίποτα ενάντια στον εαυτό του.

Κέλσος – Αληθής Λόγος
***
Τι εννοεί ο Παύλος λέγοντας ότι «παρέρχεται η μορφή του κόσμου τούτου;» Και πώς είναι δυνατό, «οι έχοντες να είναι ωσάν να μην έχουν» και οι «χαίροντες ωσάν να μην χαίρουν», [Προς Κορινθ. Α' 7.30], και όλες οι υπόλοιπες μωρολογίες του να γίνουν πιστευτές; Γιατί, πώς μπορεί ο έχων να γίνει ως μη έχων; Και πώς να γίνει πιστευτός ο χαίρων που θα συμπεριφέρεται ως μη χαίρων; Κι ακόμα, πώς είναι δυνατό να παρέλθει η μορφή του κόσμου ετούτου;

Ποιος θα τον με­ταβάλει και για ποιο λόγο; Αν τον μετέβαλλε ο Δημιουργός, θα μπορούσε να κατηγορηθεί ότι διαταράσσει μια σταθερή και ασφαλή τάξη. Αν, πάλι, μεταβάλει το σχήμα του κόσμου προς το καλύτερο, κατηγορείται ότι δεν γνώριζε ποιο ήταν το κατάλληλο και πρέπον σχήμα του κόσμου όταν τον δημιουρ­γούσε, και ότι του ‘λείπε η ανώτερη σκέψη, με αποτέλεσμα να φτιάξει έναν κόσμο γεμάτο ατέλειες.

Πώς, λοιπόν, μπο­ρούμε να ξέρουμε ότι η φύση του κόσμου θα καταλήξει στο καλό, χάρη σε μετατροπές εκ των υστέρων; Και ποια θα είναι η ωφέλεια, αν μεταβληθεί η φυσική τάξη; Γιατί αν ο ορατός κόσμος είναι θλιβερός και αιτία για να λυπόμαστε, θα του τα ψάλλουμε για τα καλά του Δημιουργού και θα τον ζαλίσουμε με τις εύλογες επικρίσεις μας, ότι έχτισε ένα θλιβερό κόσμο που διαταράσσει τη λογική φυσική τάξη, και κατόπιν μετά­νιωσε κι αποφάσισε να αλλάξει τα πάντα.

Μπας κι είναι αυτός ο λόγος που ο Παύλος δασκαλεύει τους έχοντες να σκέφτονται ως μη έχοντες, αφού και ο Δημιουργός του κόσμου, ενώ τον έχει, είναι σα να μην τον έχει και γι’ αυ­τό πάει να του αλλάξει τη μορφή; Κι όποιον χαίρεται, του λέει να μη χαίρεται, γιατί ο Δημιουργός δεν χαίρεται βλέπο­ντας το κομψό και λαμπρό δημιούργημά του, πόσο μάλλον που επειδή στεναχωριέται πολύ, πήρε απόφαση να το αλλά­ξει και να το μετατρέψει ολωσδιόλου. Ας της χαρίσουμε λοι­πόν ένα συγκρατημένο γέλιο ετούτης της φρασούλας του Παύλου.

Ας δούμε άλλο ένα ανόητο και γεμάτο πλάνες σόφισμα του Παύλου, όπου ισχυρίζεται ότι, «εμείς που θα βρισκόμαστε ακόμα ζωντανοί κατά την έλευση του Κυρίου, δεν θα προηγηθούμε των νεκρών, διότι ο ίδιος ο Κύριος με παράγγελμα, με φωνή αρχαγγέλου και υπό τον ήχο σάλπιγγας Θεού, θα κατέβει από τον ουρανό και οι νεκροί εν Χριστώ θα αναστηθούν πρώτοι. Στη συνέχεια, εμείς οι ζώντες, ταυτό­χρονα με τους νεκρούς θα αρπαχτούμε μέσα σ’ ένα σύννεφο, ώστε να συναντηθούμε με τον Κύριο στον αέρα, έτσι θα βρε­θούμε πλάι στον Κύριο για πάντα.» [Προς Θεσσαλονικείς 4.15-17].

Αυτό το κυριολεκτικά ουρανομήκες, ψηλοκρεμαστό και υπερμεγέθες ψεύδος, ξεπερνά σε μπόι κάθε άλλο. Ακόμα και σε ζώο να το ξεφουρνίσεις, αυτό σε απάντηση θ’ αρχίσει να βε­λάζει και να κράζει δυνατά, άπαξ και καταλάβει ότι γίνεται λόγος για ανθρώπους με σάρκα και οστά ιπτάμενους σαν τα πουλιά ή πιασμένους από ένα σύννεφο!

Πόση ματαιοδοξία κρύβει όλος αυτός ο θόρυβος, για ζωντανά πλάσματα που μ’ όλο το βάρος του σώματος τους αποκτούν φυσικές ιδιότητες πουλιών με φτερά και διασχίζουν τον αέρα θαρρείς και ταξι­δεύουν σε θάλασσα, έχοντας για όχημα τα σύννεφα! Μα και να μπορούσε να γίνει αυτό, θα ήταν τερατώδες και ξένο προς τους νόμους της φύσης.

Γιατί η δημιουργός φύση από την αρ­χή ακόμα όρισε για τα πλάσματα της χώρους που να τους αρμόζουν και κατάλληλους τόπους διαμονής, τη θάλασσα για κείνα που ζουν μες στο νερό, τη στεριά για τα χερσαία, τον αέρα για τα πτηνά και τον αιθέρα για τα ουράνια σώμα­τα. Ένα απ» αυτά αν βγάλεις από τον τόπο διαμονής του, θα αφανιστεί μόλις βρεθεί σε ξένο χώρο. Ένα πλάσμα του νερού αν θελήσεις να το βάλεις με το ζόρι να ζήσει στη στεριά, το δίχως άλλο θα ψοφήσει, ένα στεριανό ζώο αν το βουτήξεις μες στο νερό θα πνιγεί και το πουλί δεν θα αντέξει αν του στερήσεις τον αέρα κι ένα ουράνιο σώμα δεν μπορείς να το μετατρέψεις σε γήινο.

Ποτέ μέχρι τώρα η ενεργός δράση του θείου Λόγου δεν το διέπραξε ούτε και πρόκειται να το πρά­ξει, παρ’ όλο που ο θείος Λόγος έχει τη δύναμη να αλλάζει τη μοίρα των πλασμάτων. Γιατί οι πράξεις κι η θέλησή του δεν καθορίζονται από το τι μπορεί, αλλά είναι σύμφωνες με τη διατήρηση της αρμονίας και τη διαφύλαξη της φυσικής τά­ξης του κόσμου.

Ούτε, λοιπόν, τη στεριά, δεν θα την κάμει πλόιμη, αν βέβαια δεχτούμε ότι το μπορεί κάτι τέτοιο, ούτε τη θάλασσα τέτοια που να οργώνεται και να καλλιεργείται, ούτε την αρετή, όσο και να μπορεί, δεν πρόκειται να τη με­τατρέψει σε κακία και αντιστρόφως, ούτε στον άνθρωπο πρό­κειται να σώσει τα μέσα να γίνει πτηνό, ούτε θα φέρει τον ου­ρανό με τ άστρα και τη γη τα πάνω κάτω. Είναι λοιπόν ανόητο το να λες ότι οι άνθρωποι θα αρπαχτούν στον αέρα.

Μα εκεί που το ψέμα του Παύλου γίνεται καταφανές, είναι όταν λέει, «Εμείς οι ζωντανοί». Πέρασαν τριακόσια χρόνια από τότε που το είπε, και κανείς πουθενά, ούτε ο Παύλος ού­τε κανείς άλλος δεν αναλήφθηκε στους ουρανούς. Αλλά ας αφήσουμε να τις σκεπάσει η σιωπή τούτες τις ανόητες κουβέ­ντες του Παύλου.

Tα μυστικά των θρησκειών: H λατρεία της μεγάλης μητέρας, η Ρώμη και το Ισλάμ

 

Η λατρεία της Κυβέλης πρωτοξεκίνησε στην Μικρά Ασία ,κοντά την Πέργαμο. Συχνά συνδυαζόταν με την θεά Ρέα,την μητέρα του Δια και ήταν γνωστή με πολλά προσωνύμια, όπως Μεγάλη Μητέρα. Το σπίτι της ήταν κοντά στην Τροία,στο όρος Ίδη. Στην αρχή απεικονιζόταν ως κομματι μαύρης πέτρας(μετεωρίτη). Κύρια πατρίδα της λατρείας της ήταν η πόλη Πεσσινούντα στην Άνω Φρυγία.
Οταν ο Αννίβας στο περασμά του κατέστρεφε πόλεις και χωριά,πλησιάζοντας την Ρώμη, οι Ρωμαίοι κατέφυγαν σε μια προφητεία,σύμφωνα με την οποία η Ρώμη θα σωζόταν μόνο αμα έφερναν στην πόλη την λατρεία της μεγάλης μητέρας του όρους Ίδη.
Έκαναν λοιπόν συμφωνία με τον Άτταλο, πρώτο βασιλιά της Περγάμου και του επετράπει να μεταφέρουν στην Ρώμη, τόσο το άγαλμα, όσο και τον μαύρο μετεωρίτη, σύμβολο της Κυβέλης.
Υπήρξε ο μεγαλύτερος σιδερένιος μετεωρίτης του αρχαίου κόσμου, ενα τεράστιο κωνικό αντικείμενο ύψους 16 πόδια και βάρους πολλούς εκατοντάδες τόνους και λατρευόταν ως το Simulacrum της Κυβέλης.
Ηταν γνωστή και ως Kubaba ,το οποίο προέρχεται απο το κυβικό σχήμα του μαύρου μετεωρίτη. Απεικονίζεται συνήθως καθισμένη σε θρόνο ή άρμα με 2 λεοπαρδάλεις ή 2 λιοντάρια αριστερά και δεξιά.
Στο κεφάλι της φορούσε στέμμα που παρίστανε πύργους.

Δείτε μια εικόνα της Κυβέλης και μια εικόνα του Πάπα της Ρώμης
Για 13 χρόνια απο το 204 π.Χ. μέχρι το 191 π.Χ. έχτισαν στο Vatican Hill (στον λόφο που είναι χτισμένο σήμερα το Βατικανό) λόγω της γεωγραφικής σχέσης του με τον λόφο του Καπιτωλίου, στο κέντρο της Ρώμης εναν τεράστιο ναό μήκους 200 ποδιών προς τιμήν της Μagna Mater,οπως την ονόμαζαν οι Ρωμαίοι, της ιερής προστάτιδας της πόλης.
Την εποχή του πάπα Βιγιλίου (537 -555),ο ναός της Κυβέλης (Phrygianum ), μετονομάστηκε σε Αγιο Πέτρο.Το 1505 κατεδαφίστηκε εντελώς κάτω απο τις οδηγίες του Πάπα Ιούλιου Β', όπου χτίστηκε στην θέση του η Βασιλική του Άγιου Πέτρου.

Παρά τις ανασκαφές όμως η μαύρη πέτρα δεν βρέθηκε ποτέ.
Aντιθέτως μια άλλη θρησκεία δημιουργήθηκε με βάση την ύπαρξη μιας μαύρης πέτρας.
Η μαύρη πέτρα της Μεκκα: Σύμφωνα με την Ισλαμική παράδοση, η μαύρη πέτρα είναι απο την εποχή του Αδαμ και της Ευας και έχει την ικανότητα να καθαρίζει τους πιστούς και να απορροφά τις αμαρτίες τους. Η παράδοση αναφέρει οτι η πέτρα βρέθηκε απο τον Αβρααμ (Ιbrahim) και τον γιο του Ισμαηλ (Ιsmail) οι οποίοι έχτισαν εναν τετράγωνο ναό, την Κααμπα.
Ειναι ο ανατολικός ακρογωνιαίος λίθος της Κααμπα (που σημαίνει κύβος.)



Η πέτρα είναι περίπου 30 εκατοστά σε διάμετρο και 1,5 μέτρο ύψος πάνω απο το έδαφος.
Η αρχική πέτρα διαμελίστηκε σε κομμάτια κατά την διάρκεια του Μεσαίωνα. Τα κομμάτια κρατούνται ενωμένα με ενα ασημένιο σύνδεσμο.
Στην αρχή η πέτρα ηταν άσπρη,αλλά η παράδοση λέει οτι μαύρισε απορροφώντας τις αμαρτίες των πιστών, στην πραγματικότητα πρόκειται περι οξυγόνωσης του μετεωρίτη.
Πριν την εξάπλωση του Ισλαμ στην περιοχή υπήρχε η λατρεία της Μεγάλης μητέρας, γνωστής ως Al'Lat, προκειται περι τριπλής σεληνιακής θεότητας, η λατρεία της οποίας έχει περάσει και στον σημερινό Ισλαμ αφού οι ιμάμηδες που προσέχουν το προσκύνημα της Μεκκα, ονομάζονται Beni Shaybah, που σημαίνει γιοι της αρχαίας μητέρας.
Η θεότητα αυτή λατρευόταν ως μια μαυρη πέτρα, όπως ακριβώς ήταν και η λατρεία της Κυβέλης, η οποία πέτρα καλύπτόταν απο ενα πέπλο, οπως ακριβως συμβαίνει και σήμερα στην Κααμπα. Αντιπροσωπεύει τις φάσεις της σελήνης, η Q're για την ημισεληνο, η Al'Uzza, η "δυνατή" για την πανσέληνο και η Al'Menat η "σοφή".
Η Ισλαμική παράδοση αναγνωρίζει τις 3 αυτές θεότητες,αλλά τις αναφέρει ως κόρες του Αλλάχ.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες,η Κααμπα ειναι ευθυγραμισμένη με τις φάσεις της σελήνης και συγκεκριμένα με την ημισέληνο και την ανατολή του Κανωπού, το φωτεινότερο άστρο μετα τον Σείριο.
Η ημισέληνος ειναι ενα αρχαίο σύμβολο της παρθένας θεάς που το βρίσκουμε στις σημαίες πολλών Ισλαμικών κρατών, οπως η Τουρκία, η Τυνησία, η Μαυριτανία και συνοδεύεται απο ενα αστέρι που υποστηρίζεται οτι είναι ο Κανωπός.
Παρόμοιες θεότητες που χρησιμοποιούσαν την ημισέληνο ως συμβολο ήταν η Αρτεμις και η Ισιδα.

ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΟΙΚΟΥ ΤΩΝ ΑΡΓΕΑΔΩΝ, Η ταφή της σορού του Μ. Αλεξάνδρου

 

                   
                                                          (Διόδωρος ΙΗ.26.3-28.4)

Το 321, σχεδόν δύο χρόνια μετά το θάνατο του Αλεξάνδρου, ο Αρριδαίος ολοκλήρωσε την κατασκευή της αρμάμαξας, που θα μετέφερε τη σορό του Αλεξάνδρου από τη Βαβυλώνα στο μαντείο του Άμμωνα, όπως ήταν η επιθυμία του. Η σαρκοφάγος ήταν από σφυρήλατο χρυσό, τη γέμισαν με αρώματα, για να συντηρείται η μούμια, και τη σφράγισαν με εφαρμοστό χρυσό κάλυμμα. Πάνω της τοποθέτησαν μία πολύ ωραία και χρυσοποίκιλτη φοινικίδα (κόκκινη πολεμική σημαία) και δίπλα της τα όπλα του νεκρού. Η αρμάμαξα είχε θολωτή οροφή πλάτους 8 πήχεων (3,7μ) και μήκους 12 πήχεων (5,55μ) με λιθοκόλλητες ψηφίδες. Τη βάση της καμάρας περιέτρεχε παραλληλόγραμμος θριγκός με ανάγλυφες προτομές τραγελάφων (φανταστικών ζώων), απ’ τις οποίους κρέμονταν χρυσοί κρίκοι διαμέτρου 2 παλαμών (περίπου 14,8 εκατοστών), όπου ήταν περασμένο πομπικό στέμμα στολισμένο μεγαλόπρεπα με όλων των ειδών τα χρώματα. Στις άκρες υπήρχαν δικτυωτά κρόσσια με μεγάλα κουδούνια, για να φτάνει ο ήχος τους πολύ μακρυά. Στις 4 γωνίες της καμάρας στεκόταν από μία χρυσή τροπαιοφόρος Νίκη και η κιονοστοιχία, που στήριζε την καμάρα, ήταν χρυσή με ιωνικού ρυθμού κιονόκρανα.

Πομπικό στέμμα και ταινία σε μακεδονικό τάφο στα Λευκάδια.

Στο εσωτερικό του περιστυλίου ήταν προσαρμοσμένοι 4 ζῳοφόροι πίνακες ισομήκεις με τα πλευρά της καμάρας και κρεμόταν χρυσό δίχτυ από νήμα πάχους 1 δακτύλου (1,8 εκατοστών). Η πρώτη ζωφόροςπαρίστανε τον Αλέξανδρο πάνω σε άρμα με ένα εξαιρετικό σκήπτρο στο χέρι. Γύρω του ήταν μία ακολουθία πάνοπλων Μακεδόνων και μία άλλη μηλοφόρων Περσών και μπροστά τους υπήρχαν ένοπλοι στρατιώτες. Η δεύτερη ζωφόρος απεικόνιζε τους ελέφαντες της βασιλικής ακολουθίας με πολεμική εξάρτηση και αναβάτες μπροστά Ινδούς πίσω δε Μακεδόνες με τον συνήθη οπλισμό.


Προτομές βοών, απ’ τις οποίες κρέμεται πομπικό στέμμα (λεπτομέρειες από οικογενειακούς βωμούς).

Η τρίτη ζωφόρος απεικόνιζε ίλες ιππέων σε σχηματισμό μάχης και η τέταρτη πλοία εξοπλισμένα για ναυμαχία. Δεξιά κι αριστερά από την είσοδο της καμάρας υπήρχαν χρυσοί λέοντες, που κοιτούσαν προς τους εισερχόμενους. Πάνω από την καμάρα και στο μέσο της υπήρχε μία μεγάλη φοινικίς με ένα μεγάλο χρυσό στεφάνι ελιάς, που όπως κυμάτιζε η φοινικίς έλαμπε έντονα σε μεγάλη απόσταση.

Η όλη υπερκατασκευή στηριζόταν σε δύο άξονες με δύο πολυτελείς τροχούς ο καθένας. Κάθε τροχός είχε επίχρυσες ακτίνες και πλαϊνά, ενώ το μέρος της στεφάνης που κυλούσε στο έδαφος ήταν σιδερένιο. Τα άκρα των αξόνων εξείχαν από τους τροχούς, ήταν επίχρυσα και κατέληγαν σε προτομές λεόντων, που κρατούσαν στα δόντια από μία κυνηγετική λόγχη. Ένα ελατήριο στο μέσο του κάθε άξονα τον συνέδεε με την υπερκατασκευή μέσω ενός μηχανικού συστήματος απόσβεσης των κραδασμών από τις ανωμαλίες του δρομολογίου.

Η αρμάμαξα είχε 4 ρυμούς με 4 τετραπλούς ζυγούς, όπου ήταν ζευμένοι συνολικά 64 ημίονοι, διαλεγμένοι για το ανάστημα και τη δύναμή τους. Καθένας τους ήταν στεφανωμένος με επίχρυσο στεφάνι, εκατέρωθεν των σιαγόνων του κρεμόταν από ένα χρυσό κουδούνι και τον τράχηλό τους περιέβαλλε λιθοκόλλητο περιδέραιο. Εκτός από τη στρατιωτική συνοδεία, υπήρχε ένα πλήθος οδοποιώνγια την εξομάλυνση του δρομολογίου και τεχνιτών για τη συντήρηση και την επισκευή τηςαρμάμαξας. Η φήμη της προπορευόταν και πολλοί κάτοικοι από τις πόλεις, που πλησίαζε, έτρεχαν να θαυμάσουν τη λαμπρή και πανάκριβη κατασκευή.

Κατά τον Διόδωρο, όταν η πομπή έφτασε στα σύνορα της Συρίας με την Αίγυπτο, τη συνάντησε ο Πτολεμαίος επικεφαλής στρατιωτικής δύναμης και μετέφερε με τιμές την αρμάμαξα όχι στο μαντείο του Άμμωνα, αλλά στην Αλεξάνδρεια. Εκεί έχτισε τέμενος αντάξιο του Αλεξάνδρου, τον ενταφίασε και διοργάνωσε θυσίες και αγώνες αρμόζοντες σε ήρωα. Κατά τον Κούρτιο, ο Πτολεμαίος μετέφερε τη μούμια του Αλεξάνδρου πρώτα στη Μέμφιδα και μετά στην Αλεξάνδρεια. Αν αυτή η ενδιάμεση στάση όντως έγινε, ίσως οφειλόταν στη μη έγκαιρη κατασκευή του τεμένους. Επειδή ο γιος του Λάγου είχε βλέψεις ανώτερες από τη θέση του διοικητή επαρχίας, ετοιμαζόταν να μετατρέψει τη σατραπεία του σε ανεξάρτητο βασίλειο και να ιδρύσει τη βασιλική δυναστεία των Λαγιδών. Η απόθεση της σορού του Αλεξάνδρου στην πρωτεύουσα του πτολεμαϊκού βασιλείου βάρυνε στην κοινή γνώμη περισσότερο από τη κατοχή του βασιλικού δαχτυλιδιού από τον Περδίκκαֹ γι’ αυτό αγνοήθηκε η τελευταία επιθυμία του Αλεξάνδρου και του αποδόθηκαν όλες εκείνες οι λαμπρές τιμές, που εξυπηρετούσαν τις πολιτικές φιλοδοξίες του Πτολεμαίου.

Το τέλος του Οίκου των Αργεαδών

(Διόδωρος ΙΖ.118.1-2, ΙΗ.39, 48.1-4, 49.4)

Η μεταφορά και ταφή της σορού του Αλεξάνδρου δεν απετέλεσε λόγο εκεχειρίας μεταξύ των αντιμαχομένων εταίρων. Έτσι, την ίδια χρονιά (321) ο Αντίπατρος προέλασε προς την Κιλικία, για να συγκρουστεί με τον Περδίκκα, ενώ ο Κρατερός παρέμεινε στην περιοχή του Ελλησπόντου, για να εξουδετερώσει τον Ευμένη, όμως στη μάχη σκοτώθηκε ο Κρατερός και νίκησε ο Ευμένης. Ο Περδίκκας έχοντας μαζί του τον Αρριδαίο και τον 2 ετών Αλέξανδρο Δ΄ προέλασε επικεφαλής ισχυρών δυνάμεων κατά του Πτολεμαίου. Η διαφορά στο χαρακτήρα των δύο αντρών ήταν τέτοια, ώστε μόλις ο Περδίκκας στρατοπέδευσε στο Πηλούσιο, πολλοί αξιωματικοί του αυτομόλησαν στον Πτολεμαίο και, όταν (μιμούμενος ανάλογες ενέργειες του Αλεξάνδρου) προσπάθησε να περάσει τις δυνάμεις του στην απέναντι όχθη του Νείλου για να καταλάβει αιφνιδιαστικά τη Μέμφιδα, πάνω από 2.000 στρατιώτες και επιφανείς αξιωματικοί πνίγηκαν ή κατασπαράχθηκαν από τους κροκόδειλους. Αυτή η συμφορά καταλογίσθηκε ως προσωπική ευθύνη του Περδίκκα και, συνδυαζόμενη με τη φροντίδα του Πτολεμαίου προς τους νεκρούς αντιπάλους του, αποτέλεσε τη σταγόνα, που ξεχείλισε το ποτήρι της ανοχής προς τον «αιμοδιψή και αυταρχικό» Περδίκκα. Το ίδιο βράδυ τον σκότωσαν οι επιτελείς του με πρωτεργάτη τον Πίθωνα.

Στη συνέχεια συμφιλιώθηκαν με τον Πτολεμαίο και του ζήτησαν να πάρει τη θέση του Περδίκκα. Εκείνος προφανώς είχε κρίνει ότι στη θέση του Μεγάλου Βασιλέως δεν ήταν δυνατόν να εδραιωθεί κάποιος εταίρος, διότι οι άλλοι θα τον ανέτρεπαν όπως συνέβη με τον Περδίκκα και γι’ αυτό επέλεξε να εδραιωθεί στη σατραπεία του. Αρνήθηκε την κολακευτική πρόταση και υπέδειξε τον Πίθωνα και τον Αρριδαίο, στους οποίους οι Μακεδόνες ανέθεσαν από κοινού «τὴν τῶν ὅλων ἡγεμονίαν». Αμέσως μετά άρχισαν τις εκκαθαρίσεις των πλησιέστερων στον Περδίκκα προσώπων και σκότωσαν τον αδελφό του, την αδελφή του Αταλάντη, 50 επιφανείς αξιωματικούς και αποφάσισαν την εκτέλεση του Ευμένη. Λίγο αργότερα ο Αντίπατρος, που βρισκόταν στην ευρύτερη περιοχή, κατεύνασε μία σοβαρή αναταραχή, που υποκίνησε στο στράτευμα η σύζυγος του Αρριδαίου, η Ευρυδίκη. Στη συνέχεια διορίσθηκε επιμελητής των βασιλέων και με τη νέα εξουσία του ανακατένειμε τις δυτικές κυρίως σατραπείες, οπότε διαπίστωσε ότι ο Πτολεμαίος δεν είχε πρόθεση να εγκαταλείψει την Αίγυπτο χωρίς τη χρήση στρατιωτικής βίας και υποχρεώθηκε να μην τον μετακινήσει. Αρχιστράτηγο των βασιλικών δυνάμεων όρισε τον Αντίγονο και χιλίαρχο τοποθέτησε δίπλα του τον Κάσσανδρο, για να τον επιτηρεί. Εν τέλει επέστρεψε στη Μακεδονία με τους βασιλείς, κίνηση που επισήμως είχε σκοπό να τους επανεγκαταστήσει στην πατρίδα, στην πραγματικότητα όμως να φέρει τον ίδιο πλησιέστερα στο θρόνο του Μεγάλου Βασιλέως ή έστω να απομακρύνει άλλους από αυτήν τη φιλοδοξία.

Ωστόσο ούτε ο Αντίπατρος, ούτε ο Αρριδαίος, ούτε ο ανήλικος Αλέξανδρος αποτελούσαν ισχυρή κεντρική διοίκηση και οι συγκρούσεις μεταξύ των εταίρων επεκτάθηκαν. Περί το τέλος καλοκαιριού του 319 πέθανε ο Αντίπατρος από βαρειά αρρώστεια και σε ηλικία περίπου 81 ετών, αφήνοντας ως αντικαταστάτη του τον Πολυπέρχοντα, που ήταν ο μεγαλύτερης ηλικίας εταίρος του Αλεξάνδρου κι έχαιρε μεγάλου σεβασμού στη Μακεδονία. Τον γιο του Κάσσανδρο τον όρισε χιλίαρχο και δεύτερο στην ιεραρχία, κάτι που εκείνος το θεώρησε προσβολή και άρχισε να συνωμοτεί, για να εκτοπίσει τον Πολυπέρχοντα και να πάρει τη θέση του. Προκειμένου να τονώσει τη θέση του ως προστάτη του Οίκου των Αργεαδών, ο Πολυπέρχων κάλεσε πίσω στη Μακεδονία την Ολυμπιάδα, η οποία λόγω της αντιπαλότητάς της με τον Αντίπατρο είχε καταφύγει από παλιά στην πατρίδα της, την Ήπειρο, και της ανέθεσε την επιμέλεια του εγγονού της και συμβασιλιά Αλεξάνδρου Δ΄. Στο μεταξύ ο Αντίγονος αποστάτησε ανοιχτά από την κεντρική εξουσία και ο Κάσσανδρος έσπευσε να συμμαχήσει μαζί του προκειμένου να ανατρέψει τον Πολυπέρχοντα. Επειδή κι ο Πτολεμαίος είχε βλέψεις ανεξαρτητοποίησης και η συμμαχία του με τον Αντίγονο ήταν θέμα χρόνου, η έκταση και η σφοδρότητα της αναπόφευκτης σύγκρουσης προμηνυόταν μεγάλη. Επειδή ο Κάσσανδρος ως γιός του Αντίπατρου εύκολα θα μπορούσε να βρεί ερείσματα μεταξύ των Ελλήνων συμμάχων, που είχαν συνεργασθεί με τον Αντίπατρο, ο Πολυπέρχων συσκέφθηκε με τους άλλους Μακεδόνες και αποφάσισαν να επαναφέρουν τα πράγματα στα ελληνικά κράτη, όπως είχαν επί Φιλίππου.

Το 318 επανέφεραν λοιπόν όσους είχε εξορίσει ο Αντίπατρος, παρέδωσαν ξανά τη Σάμο στους Αθηναίους και διέταξαν τις πόλεις από τους πολίτες τους, που είχαν διακυβερνήσει επί Αντιπάτρου, άλλους να εξορίσουν κι άλλους να εκτελέσουν τις, δε περιουσίες τους να τις δημεύσουν. Ο Πολυπέρχων στην προσπάθειά του να εξαλείψει τους φίλους του Αντίπατρου και να προσεταιρισθεί τους εχθρούς του, έστειλε επιστολή και στον Ευμένη, που παρά την καταδίκη του σε θάνατο εξακολουθούσε να είναι ζωντανός και ιδιαίτερα υπολογίσιμος εχθρός του Αντίγονου. Του πρότεινε είτε να μεταβεί στη Μακεδονία και να αναλάβει μαζί του την επιτροπεία των βασιλέων ή να παραμείνει στην Ασία ως στρατηγός αυτοκράτωρ. Ο Ευμενης προτίμησε το δεύτερο κι ο Πολυπέρχων τον αποκατέστησε στη σατραπεία και τις απολαβές, που του είχε αφαιρέσει ο Αντίγονος, έθεσε στη διάθεσή του τους 3.000 αργυράσπιδες, του διέθεσε 500 τάλαντα και όσα ακόμη χρειαζόταν για τη στρατολόγηση μισθοφόρων. Στον Ευμένη έστειλε επιστολή και η Ολυμπιάς εκλιπαρώντας τον να βοηθήσει την ίδια και τους βασιλείς, διότι απ’ όλους τους εταίρους μόνο εκείνος είχε μείνει πιστός και μπορούσε να βγάλει από το περιθώριο της πολιτικής το βασιλικό Οίκο της Μακεδονίας. Ζητούσε επίσης τη γνώμη του, αν έπρεπε να παραμείνει στην Ήπειρο ή να μεταβεί στη Μακεδονία, όπου την καλούσε ο Πολυπέρχων. Ο Ευμένης συνέστησε στην Ολυμπιάδα να παραμείνει στην Ήπειρο, μέχρι να ξεκαθαρίσει η κατάσταση, όμως η Ολυμπιάς δεν έλαβε υπόψιν της τη σύστασή του και επέστρεψε στη Μακεδονία. Σ’ αυτήν τη φάση της αντιπαράθεσης χρησιμοποιήθηκε και μία νέα επινόηση στο μέτωπο της προπαγάνδας. Για να πληγεί το γόητρο του Κάσσανδρου κυρίως μεταξύ των Μακεδόνων συμμάχων του, η πλευρά του Πολυπέρχοντα, που προστάτευε τα δικαιώματα του βασιλικού Οίκου, διοχέτευσε τη θεωρία της δηλητηρίασης του Αλεξάνδρου από τον Κάσσανδρο και τον αδελφό του, Ιόλλα.

Το 318 και το 317 ο πόλεμος για την εξουδετέρωση του Οίκου των Αργεαδών εξαπλώθηκε σε όλα τα εδάφη από την Ελλάδα ως την Περσίδα. Ο Πολυπέρχων λόγω του πολέμου με τον Κάσσανδρο δεν μπορούσε να χορηγήσει την αυτονομία των ελληνικών κρατών, που είχε εξαγγείλει. Παγιδεύτηκε λοιπόν ανάμεσα στις πολιτικές εξαγγελίες και τις στρατηγικές ανάγκες καθιστώντας τον εαυτό του αναξιόπιστο έναντι των συμμάχων του. Οι σύμμαχοι άρχισαν να εγκαταλείπουν ένας-ένας τον Πολυπέρχοντα και να συντάσσονται με τον Κάσσανδρο, που εκινείτο πολύ δραστήρια και υπέβαλλε καλύτερες προσφορές. Η Ευρυδίκη κατάφερε ακόμη ένα πλήγμα στο γόητρο του Πολυπέρχοντα, όταν κατέστησε τον Κάσσανδρο επίτροπο του συζύγου της, Αρριδαίου.

Η Ολυμπιάς διέταξε τη βεβήλωση του τάφου του Ιόλλα, επειδή υποτίθεται ότι είχε δολοφονήσει τον γιο της. Επίσης φρόντισε να δολοφονηθούν ο Φίλιππος Γ΄ (Αρριδαίος), η σύζυγός του Ευρυδίκη και αρκετοί αξιωματούχοι φιλικά προσκείμενοι στον Κάσσανδρο. Εκείνος τότε πολιόρκησε την Πύδνα, όπου βρισκόταν η Ολυμπιάς, και το 316 την εκπόρθησε μετά από μακρά πολιορκία, όταν τελείωσαν τα εφόδια των υπερασπιστών της. Προσήγαγε την Ολυμπιάδα σε δίκη, πέτυχε την καταδίκη της σε θάνατο δια λιθοβολισμού και της επέβαλε την εσχάτη ποινή των προδοτών, αφήνοντας το σώμα της άταφο. Η κόρη της Ολυμπιάδας και του Φιλίππου Β΄, η Κλεοπάτρα δολοφονήθηκε στις Σάρδεις από τον Αντίγονο ίσως κατ’ απαίτηση του Κάσσανδρου. Ο Κάσσανδρος, παντρεύτηκε τη Θεσσαλονίκη, κόρη του Φιλίππου Β΄ με τη Νικησίπολη, για να παρεμβληθεί στην παράπλευρη γραμμή διαδοχής των Αργεαδών, και ως κορωνίδα της αντι-Αλεξανδρινής πολιτικής του, το 315 ανοικοδόμησε με μεγάλη φροντίδα τη Θήβα. Το 311 στην Αμφίπολη δολοφόνησε τη Ρωξάνη και το 12χρονο Αλέξανδρο Δ΄ κι έτσι εξέλιπαν όλοι οι Αργεάδες, που είχαν συγγένεια αίματος με την Ολυμπιάδα. Ο γιος του Αλεξάνδρου με τη Βαρσίνη, Ηρακλής, εκτός από μιξοβάρβαρος (όπως και ο Αλέξανδρος Δ΄) ήταν και νόθος, γι’ αυτό δεν έπαιξε κανένα ρόλο στον αγώνα για τη διαδοχή του πατέρα του. Ο Κάσσανδρος ήταν πια ήσυχος ότι ο Οίκος των Αργεαδών αποτελούσε παρελθόν και το 305 έπεισε την εκκλησία των Μακεδόνων να τον ανακηρύξει βασιλιά της Μακεδονίας. Την ίδια χρονιά ανακηρύχθηκαν βασιλείς ο Πτολεμαίος στην Αίγυπτο, ο Λυσίμαχος στη Θράκη κι ο Σέλευκος σ’ όλη την Ασία από τα παράλια της Μεσογείου ως τον Ινδό ποταμό. Οὕτω ξυνέβη ἡ μαντεία Δανιήλῳ.