Κυριακή 16 Μαΐου 2021

Ο ΧΑΛΔΑΙΟΣ ΜΑΓΟΣ ΑΒΡΑΑΜ, Ο ΙΔΡΥΤΗΣ ΤΕΣΣΑΡΩΝ ΘΡΗΣΚΕΙΩΝ, (ΙΟΥΔΑΪΣΜΟΥ, ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ, ΙΣΛΑΜΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΜΟΥ), ΠΡΟΩΘΟΥΣΕ ΤΗΝ ΣΑΡΡΑ, ΠΟΥ ΗΤΑΝ ΓΥΝΑΙΚΑ ΚΑΙ ΑΔΕΛΦΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΠΟΡΝΕΙΑ, ΓΙΑ ΝΑ ΠΛΟΥΤΙΖΕΙ.

Στον Ιωάννη τον Χρυσόστομο διαβάζουμε τα εξής παντελώς απίστευτα, όπου με έναν χείμαρρο επαίνων ο άγιος, προσπαθεί να σκεπάσει με ροδοπέταλα, την δύσοσμη προσχεδιασμένη μοιχεία της Σάρρας, την κατά παραγγελία αμειβόμενη εκπόρνευση:

«Είδες σύνεση του Αβραάμ του δικαίου, πως βρήκε τρόπο απ’ την επιβουλή των Αιγυπτίων ανώτερος να γίνει; Αναλογίσου την υπομονή του, αλλά και το φιλάγαθον της γυναικός. Του δικαίου Αβραάμ που δεν βαρυθύμησε να πει ποιό το όφελος του γάμου όταν πρόκειται στο τέλος δι’ αυτήν την Σάρρα να κινδυνέψω; Τι το κέρδος, όταν γι’ αυτήν και την ομορφιά της μέχρι θανάτου να κινδυνεύω; Τίποτε απ’ αυτά δεν είπε ... Αλλά ένα μόνο είχε κατά νου, πως θα διαφύγει τον κίνδυνο... δια τούτο λέγει προς αυτήν, ειπέ ότι αδελφή μου είσαι, γίνε της σωτηρίας μου η αιτία. Ελεεινά τα λόγια, (!) πολύς όμως και ο φόβος δια την Αιγυπτιακή μανία. Έτσι όμως ξέφυγαν του θανάτου την τυραννία, γι αυτό και την μοιχεία της γυναικός ο δίκαιος Αβραάμ! προτίμησε να γνωρίσει (κείμ: και τη μοιχεία της γυναικός αίρειται κοινωνήσαι) και τον μοιχό Φαραώ να υπηρετήσει για να ξεφύγει τον θάνατο (!) ... Είδες σύνδεσμον αγάπης ανδρός και γυναικός; Είδες και άνδρα που δεν δίστασε να ενθαρρύνει συμβουλεύοντάς την γυναίκα, αλλά και γυναίκα που δέχεται την συμβουλή; Δεν υποχωρεί η Σάρρα ούτε δυσχεραίνει, αλλά πάντα ποιεί (μη ξεχνάτε ότι... μιλάμε πάντα για μοιχεία!) ώστε το δράμα να ξεφύγει. Ακούσατε άνδρες και γυναίκες και μιμηθείτε τούτων την ομόνοια, της αγάπης τον σύνδεσμο (αγάπης σύνδεσμος... με μοιχεία, είναι πράγματι ένα πρωτότυπο βιβλικό εφεύρημα!!!) της ευσέβειας την ένταση και ζηλέψατε της Σάρρας την σωφροσύνη»!!! «Είδες την θαυμάσιαν τούτη γυναίκα που λάμπουσα από της ψυχής κάλλους αλλά και της όψεως και στις υποδείξεις του δικαίου Αβραάμ πορευομένη; Αυτήν να μιμείσθε γυναίκες... (!) Τούτο είναι αληθώς συνοικέσιον, μη μόνο εν ανέσει αλλά και εν κινδύνοις, τούτο γνήσιας αγάπης τεκμήριον, τούτο φιλίας γνώρισμα, που η υπακοή στην συμβουλή αυτή του δικαίου επέδειξε... υπέρ του δικαίου Αβραάμ την διάσωση η Σάρρα και εις μοιχείαν εαυτήν εξέδωσεν και συνουσίας ανέχετο βαρβαρικής; Είδες αγαπητέ μου την ευμήχανον του θεού σοφία;» Ι. Χρυσοστόμου παραινετικός... της αγίας τεσσαρακοστής Ομιλία ΛΒ΄ ε΄25... ή (53.299.22.εως 53.300.48)

Συγνώμη, εσείς... ευμήχανον θεϊκή σοφία βλέπετε; Εγώ λοιπόν πως συμβαίνει και βλέπω συνεχώς άλλα πράγματα...;! Τελικά, δεν υπάρχει βρωμιά και αλητεία, που με λίγη καλή θέληση και άφθονα θεϊκά λόγια, να μη μπορεί να σκεπαστεί απ' το ατέλειωτο θεολογικό "μέλι", και από βρομερός και τρισάθλιος συρφετός ανηθικότητας, να μετουσιωθεί σε ραφινάτο ύμνο ευπρέπειας!
 
Επιτέλους, μπροστά σε τίποτε εβραιοβιβλικό δεν μπόρεσε να σταματάει τα παραληρηματικά ξεσπάσματα ενθουσιασμού, ο οικουμενικός αυτός φωστήρας; Τι άλλο πρέπει να δει ή να διαβάσει κανείς, για να υποψιαστεί επιτέλους ότι κάτι πάει πολύ στραβά;
 
Έτσι, με την εκπόρνευση της Σάρρας από τον σύζυγο και αδελφό της Αβραάμ, αποκτήθηκαν τα «αγαθά του Αβραάμ», που χωρίς μια στάλα ντροπής στους Ελληνικούς γάμους η ορθόδοξη χριστιανική εκκλησία, μας εύχεται να αποκτήσουμε και 'μεις.
 
Φαντάζεστε ο Έλλην, ο γενάρχης των Ελλήνων ή κάποιος άλλος Έλληνας ήρωας να προέτρεπε την γυναίκα του «εις μοιχείαν εαυτήν να εκδίδει και συνουσία να ανέχεται βαρβαρική, για να γίνετε εις αυτόν καλόν και να γλυτώνει αυτός την ζωή του;»

Η ζωή και οι σκέψεις ενός χαλδαίου μάγου, κινούνται σταθερά έξω απ’ τα συνηθισμένα. Το αδιανόητο και το αναπάντεχο είναι ο φυσικός του χώρος! Έτσι, (για να αναφερθούμε στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της συμπεριφοράς του ταλαντούχου αυτού μάγου) ο Αβραάμ διαθέτει μια εντελώς διαφορετική αντίληψη του κόσμου, και τα όπλα οι σχεδιασμοί και οι συμμαχίες του, είναι σταθερά πέρα απ’ τα γνωστά όρια.

Κατεβαίνοντας λοιπόν στην Χαναάν, έχει μαζί του την όμορφη και αποφασισμένη για όλα αδελφή σύζυγο και βοηθό του Σάρρα, η οποία ήταν: «γυνή ευπρόσωπος» και «ευειδής». (Γέν.ΙΒ΄11) Μια σκέτη κούκλα δηλαδή.

Ο Αβραάμ κλείνει μάλιστα μαζί της μια ανήκουστη για ανδρόγυνο συμφωνία, που όμως έμελλε να τους αποφέρει πολλά...! Να πως την περιγράφει ο ίδιος ο Αβραάμ: «ότε εξήλθον εκ του οίκου του πατρός μου, είπον προς αυτήν, (την Σάρρα) ταύτην την χάρην θέλεις κάμει εις εμέ, εις πάντα τόπον όπου αν υπάγωμεν, (και πήγαν σε πολλά μέρη!!!) λέγε περί εμού, ούτος είναι αδελφός μου» Γέν..Κ΄12,13.

Πολύ καλά καταλάβατε... ο Αβραάμ είχε κατά νουν το αδιανόητο! Είχε προσυνεννοηθεί να καλοπαντρεύει την γυναίκα του (...!) σε κάθε τόπο που πήγαιναν! «Η δε Σάρρα ήτο (βολικότατα) στείρα»! Γέν.ΙΑ΄30

Φυσικά η βιβλική αφήγηση, ψελλίζει δια στόματος Αβραάμ κάποιες στοιχειώδεις δικαιολογίες. Παρουσιάζει τον Αβραάμ να παραγγέλνει στην γυναίκα του: «λέγε λοιπόν περί εμού ότι είσαι αδελφή μου δια να γίνει καλόν εις εμέ εξ αιτίας σου και να φυλαχθεί η ζωή μου»! Γέν.ΙΒ΄13

Ο Αβραάμ παρουσιάζεται εδώ ως κάτοχο πεντάμορφης γυναίκας, που φοβάται τόσο πολύ, απ’ τους άρπαγες ωραίων γυναικών, ώστε προτιμά με κάθε ευκολία να παντρεύει την γυναίκα του δεξιά κι’ αριστερά, προκειμένου να γλυτώνει την ζωή του! Ταυτόχρονα όμως με το: «δια να γίνει καλόν εις εμέ», ευθέως ομολογεί ότι απ’ την προσυμφωνημένη αυτή παράδοση της γυναικός του, στους επίδοξους εραστές ωραίων γυναικών, θα δεχθεί ευχαρίστως τα δώρα και διάφορα λοιπά οφέλη!

Υπήρχε όμως πράγματι φόβος για την ζωή του επειδή απλά ήταν κάτοχος όμορφης γυναικός; Μια τέτοια δικαιολογία καθόλου δεν ταιριάζει με τα δεδομένα της εποχής του! Οι αυστηρότερες τιμωρίες για την προστασία του έγγαμου βίου, είχαν ήδη νομοθετηθεί και δέσποζαν σε ολόκληρη την Μεσοποταμία, αλλά και ολόκληρη την παρακείμενη Μέση Ανατολή.

Οι νόμοι του Χαμουραμπί που σαφώς προηγούνται της εποχής του Αβραάμ, και είναι αντιγραφή παλαιότερων νόμων της Μεσοποταμίας, δίνουν μια σαφή εικόνα των σοβαρών συνεπειών στην περίπτωση ανάρμοστης συμπεριφοράς!

Προ του Χαμουραμπί διαβάζουμε: «Σε περίπτωση που μια σύζυγος συλληφθεί με άλλον άντρα θα πεθάνει δεν μπορεί πια να ζει» Κώδικας Εσνούνα 28

«Αν μια σύζυγος χρησιμοποιώντας τις χαρές της κάνει κάποιον άλλον άνδρα να την ακολουθήσει και να κοιμηθεί μαζί της τότε (οι αρχές) θα θανατώσουν αυτή τη γυναίκα» Δίκαιο της Ουρ 222-231.

Σε επόμενο στοίχο διαπιστώνουμε πόσο εύκολα μπορούσε η γυναίκα να κατάληξη στο ποτάμι: «αν κάποιος άνδρας κατηγορήσει την γυναίκα κάποιου άλλου για μοιχεία... το βάσανο (δοκιμασία) του ποταμού (θα) αποδείξει αν είναι αθώα...» Δίκαιο της Ουρ 281-290.

«Αν μια σύζυγος συλληφθεί στο κρεβάτι κάποιου άλλου, τότε πρέπει να τους δέσουν (και τους δυο!) και να τους ρίξουν στο ποτάμι, (δεμένοι στο ποτάμι ισοδυναμούσε με σίγουρος θάνατο!). Αν ο σύζυγος θέλει να συγχωρέσει την γυναίκα αυτή, τότε και ο βασιλιάς με την σειρά του μπορεί να συγχωρέσει τον άντρα» Κώδικας Χαμουραμπί 129.

Μόνο με την κατηγόρια της ελευθεριάζουσας συμπεριφοράς, μια όμορφη γυναίκα μπορούσε να βρεθεί στα ορμητικά νερά του ποταμού! Αν ήξερε κολύμπι για να αποδείξει την αθωότητα της... είχε καλώς! Αν όχι, ο φιλοκατήγορος γείτονας, μπορούσε να της αφαίρεση την ζωή, μόνο με τις υποψίες του, αλλά δεν θα τολμούσε ποτέ να την κάνει παράνομα δική του! Αν κάποιος λοιπόν υπέκυπτε στον πάθος του και πλάγιαζε με παντρεμένη γυναίκα, κινδύνευε να πληρώσει με την ζωή του, και μόνο με υψηλά ανταλλάγματα, μπορούσε ο ίδιος ο απατημένος σύζυγος να τους σώσει!

Παρ’ όλα αυτά, ο Αβραάμ αποφάσισε το αδιανόητο! Όπου κι αν πήγαιναν παρουσιαζόταν ως αδελφός της γυναίκας του, από φόβο (όπως λέει η Βίβλος) μήπως συμβεί "κάτι" σ’ αυτόν ή την γυναίκα του! Η απόφαση τους αυτή βέβαια, ολοφάνερα διευκόλυνε παρά απέτρεπε αυτό το ενδεχόμενο!

Παρόμοια ανανδρία λοιπόν, δεν ακούστικε ποτέ. Από πότε ένας άνδρας που αγαπά στοιχειωδώς την σύντροφο του, νομιμοποιείται για οποιονδήποτε λόγο, να κρύβεται πίσω απ’ τους "γάμους" της γυναίκα του για να γλυτώσει; Η Βίβλος μάλιστα προς στιγμή ξεχνά εντελώς ακόμα και τον υπέρ προστατευτικός θεός του Αβραάμ, που κάθε τόσο λέει στιβαρά στον προφήτη του: «μη φοβού Αβραάμ εγώ είμαι ο υπερασπιστής σου» Γέν.ΙΕ΄1.

Εκτός αυτού, πουθενά στις περιγραφές της Βίβλου δεν στοιχειοθετείται τέτοιος κίνδυνος, ο οποίος και αντιφατικός και ανόητος είναι. Οι άγριοι ληστές της έρημου αν ήθελαν κάποια γυναίκα, έσφαζαν με την ίδια ευκολία αδελφούς και συζύγους! Μέσα δε στις πόλεις, αν η οικογένεια δεν γίνεται σεβαστή, δεν μπορεί να στηθεί η πόλη! Και επιτέλους για έναν καθημερινά από τον θεό προστατευόμενο προφήτη, θα ήταν εξοργιστικά αντιφατικό, να καταφεύγει συνεχώς σε τέτοιες προαποφασισμένες άνανδρες λύσεις!

Μήπως λοιπόν πρέπει απλά να δεχθούμε (όσο παράξενο κι’ αν μας φαίνεται) ότι αυτό το προσυμφωνημένο "ήθος" του προφήτη κρύβει περισσότερα από απλούς άνανδρους φόβους; Μήπως πρέπει να δεχθούμε ότι στον εξαιρετικά ασυνήθιστο αυτόν άνθρωπο, (όπως και σε κάθε μεγάλο μάγο) το αναπάντεχο και το ασυνήθιστο είναι ο κανόνας; Κάτι άλλο λοιπόν οδηγεί ολοφάνερα τον πονηρό Χαλδαίο, στην αδελφό-παρουσίαση της γυναικός του.

Δεν γνωρίζουμε λοιπόν πόσες φορές δοκίμασε με επιτυχία την συγκεκριμένη συνταγή πλουτισμού, με τον γάμο-παγίδα της αδελφής-γυναίκας. Το μόνο βέβαιο είναι, πως η ιδια η Βίβλος μας περιγράφει τρεις τέτοιες πανομοιότυπες περιπτώσεις. Δυο φορές με ήρωες τα "αδέλφια" Αβραάμ και Σάρρα, και μια λίγο αργότερα σε πανομοιότυπους ρόλους και στον ίδιο ακριβώς κερδοφόρο παιγνίδι της νυμφο-παγίδας, τον Ισαάκ και την Ρεβέκκα!

Δυο απ’ τις πλέον κερδοφόρες πληγο-γαμικές απάτες του Αβραάμ, εξιστορούνται λοιπόν με πολλές λεπτομέρειες στη Βίβλο και κανείς δεν μπορεί να μας πείσει, ότι οι περιπέτειες αυτές, δεν ήταν ακόμα περισσότερες!

Έκπληκτοι λοιπόν, βλέπουμε στην βιβλική εξιστόρηση, τον Αβραάμ να στήνει ένα απίστευτο δόκανο πλουτισμού, με δόλωμα τις χάρες και τους "γάμους"... της ίδιας της γυναίκας του Σάρρας! Πρώτα με τον πάμπλουτο βασιλέα Φαραώ στην Αίγυπτο (Γέν.ΙΒ΄) και κατόπιν μ’ έναν Φιλισταίοι βασιλιά στην Χαναάν. (Γέν.Κ΄)

Ας μεταφερθούμε λοιπόν στην Αίγυπτο, όπου εκτυλίσσονται σκηνές απείρου κάλλους, στο πρώτο μεγάλο κόλπο του μάγου Αβραάμ, με τους γάμους της πεντάμορφης "αδελφή" (βοηθού και συζύγου) Σάρρας. Θα επαναλάβουμε ίσως κάποιες λεπτομέρειες, αλλά αναζητώντας πρόσθετες σημαντικές λεπτομέρειες, θα συμπληρώσουμε εντυπωσιακά όπως θα δείτε, όσα ήδη γνωρίζουμε, για τις δυο αυτές ενδεικτικότατες περιπτώσεις.

Ενώ λοιπόν ο Αβραάμ αργά και σταθερά κέρδιζε έδαφος, εξασκώντας όπως είδαμε την εντυπωσιακή οδυνοποιό μαγείας στο παλάτι του Φαραώ, η όμορφη Σάρρα, δεν έχασε καθόλου τον καιρό της. Απ’ την δική της πλευρά, τα πράγματα εξελίσσονται ραγδαία: «είδον οι Αιγύπτιοι την γυναίκα ότι ήτο ωραία σφόδρα (Ο΄ ότι καλή ήτο σφόδρα) και οι άρχοντες του Φαραώ (οι μεγαλοαυλικοί δηλαδή) είδον αυτήν (!) και επαίνεψαν αυτήν προς τον Φαραώ» Γέν.ΙΒ΄14-15.

Ο Φίλων, ο Ιουδαίος ιστορικός, εντελώς παράλληλα προς το βιβλικό κείμενο βεβαιώνει ότι: «η δε γυνή αυτού (Σάρρα) την ψυχήν είχε αρίστην (αλλά) και στο σώμα περικαλλεστάτη, ιδόντες αυτήν οι Αιγύπτιοι... εμήνυσαν στον Φαραώ...» Φίλων περί Αβραάμ 93

Ο Ιώσηπος, ο έτερος των Ιουδαίων ιστορικών επισημαίνει: «Ο Αβραάμ συναναστράφη τους πιο μορφωμένους της Αιγύπτου... η ομορφιά δε της γυναίκας του Σάρρας είχε ακουστεί, γι’ αυτό ο Φαραώ ο βασιλιάς των Αιγυπτίων δεν αρκέσθη σ’ εκείνα που ελέγοντο γι’ αυτήν, αλλά επιδίωκε με ζήλο να την δει μέχρι του σημείου να την αγγίξει»! Ιώσηπος ιουδαϊκη αρχαιολογία Α΄163-164 (μετάφραση εκδ. Κάκτος)

Όπως βλέπετε, ο ίδιος ο Ιουδαίος ιστορικός Ιώσηπος, κάνει εδώ συγκεκριμένα λόγο για προχωρημένα χαριεντίσματα, και ασυγκράτητους σαρκικούς πόθους, που τα ολοφάνερα κάλλη της Σάρρας ενέπνευσαν στον Φαραώ!

Ο Φίλων (Ιουδαίος ιστορικός) συμπληρώνει την εικόνα: «ήταν δε αυτή (η Σάρρα) στο σώμα περικαλλεστάτη, τούτην ιδόντες οι των Αιγυπτίων (αυλικοί)... απ’ την ομορφιά ωθούμενοι, δεν ξεφεύγει άλλωστε απ’ τους εξέχοντες τίποτε, ανήγγειλαν στον βασιλέα. Εκείνος δε μόλις είδε την ευπρεπέστατη όψη της, ταχέως με φρόνιμους όρισε νόμους τις τιμές προς τους ξένους, και γεμάτος ανυπομονησία (!) διανοείτο λόγω αυτήν αγαγέσθαι (ανυπομονούσε να φέρει αυτήν) προς γάμον... Το όνομα της δε χαλδαϊστί είναι Σάρρα, ελληνιστί δε (σημαίνει) "άρχουσα"» Φίλων Αβραάμ 93-99.

Ο Ι. Χρυσόστομος είναι σαφέστερος όλων: «Καθώς δε εισήλθαν εις Αίγυπτον, ιδόντες οι Αιγύπτιοι την γυναίκα, ότι καλή ην σφόδρα, ουχί απλώς καλή, αλλά μεθ’ υπερβολής άπαντας επισπωμένη τους ορώντας (αποσπούσε απ’ όλους το βλέμμα). Και ιδόντες αυτήν οι άρχοντες, επήνεσαν αυτήν εις τον Φαραώ» Παραινετικός εισ τεσσαρακοστήν ομιλία ΛΒ΄ 53.301.

Απ’ τις παραπάνω δηλώσεις και μόνο, γίνεται περισσότερο από φανερό, ότι στο στυμμένο παιγνίδι της αξιοπόθητης γυναίκας, η Σάρρα έπαιζε απολύτως σωστά τον ρόλο της!

Η Σάρρα λοιπόν, μπορεί να έπεισε τον Φαραώ ότι μαζί με τα υπόλοιπα, διέθετε και άριστη "ψυχή", αλλά ούτε στιγμή δεν πρέπει να έπαψε να επιδεικνύει τα εξαιρετικά σωματικά της προσόντα! Διαφορετικά, δεν μπορούμε να εξηγήσουμε πως αλλιώς θα μπορούσαν να ξέρουν τόσοι πολλοί αυλικοί, για το περικαλλέστατο σώμα της, οι οποίοι έσπευσαν να παινέψουν αυτά ακριβώς τα "προσόντα" της στον βασιλιά! Ένα πάντως παραμένει σίγουρο... ο βασιλιάς δεν την ορέχτηκε για τις πνευματικές της χάρες, ούτε ήθελε να "αγγίξει"... την άριστη ψυχή της!

Δεδομένου δε, ότι τουλάχιστον ενδυματολογικά την εποχή εκείνη, η γυναίκα μπορούσε (αν ήθελε) να κρύψει τις σωματικές της χάρες, όσο καλά ήθελε, είναι παραπάνω από βέβαιο, ότι η Σάρρα στιγμή δεν έπαψε να παίζει προκλητικά την χαριτωμένη αδελφή-νύμφη του Χαλδαίου μάγου!

Ακολουθώντας λοιπόν τους προσχεδιασμούς της, κατάφερε τελικά και: «ελήφθη εις την οικίαν του Φαραώ» (Γέν.ΙΒ΄15) όπου και για καιρό ολόκληρο ζει στο "χαρέμι" του Αιγύπτιου μονάρχη, ως μια των νόμιμων "συζύγων" (παλλακίδων) του! Για τον χρόνο μάλιστα διαβίωσης του Αβραάμ στην Αίγυπτο, αν και δεν εχουμε κάποια συγγεκριμενη δηλωση, στον Ευσέβιο μόνο διαβάζουμε κάτι σχετικό: «Λέγει δε (ο ιστορικός Αρταπάνος) τούτος δε (ο Αβραάμ) ελθείν εις Αίγυπτον εις τον Φαραώ την αστρολογίαν εδίδαξε μείναντα δε εκεί έτη είκοσι» Ευσέβιος (Αρταπάνος περί Αβραάμ) ευαγγελική προπαρασκευή 9.18

Ακόμα κι αν αφαιρέσουμε την χρονική υπερβολή από τα λόγια του Αρταπάνου, που ο ιδιος ο Επίσκοπος της παλαιστινιακής Καισάρειας Ευσέβιος μας μεταφέρει, ή ακόμα κι αν δεχθούμε ότι ο Αρταπάνος μεταφέρει αρχαιότερο κείμενο με σεληνιακή χρονομέτρηση, πάλι οι είκοσι μήνες-χρόνοι παραμονής του Αβραάμ στην Αίγυπτο, είναι χρόνος ικανός για να συναναστραφεί τους αυλικούς, να διδάξει αστρολογία, να παντρέψει την γυναίκα του Σάρρα και να απολαύσει επί μακρόν τα συμπεθερικά δώρα!

Αν λοιπόν θεωρήσουμε δεδομένο, ότι αναλύοντας την συγκεκριμένη αβραμική συμπεριφορά, βρισκόμαστε πράγματι μπροστά στην μοναδική ορθάνοιχτη πύλη εισόδου στην καταχθόνια πατριαρχική σκέψη, τότε καταλαβαίνουμε, γιατί σχεδόν όλοι οι "πατέρες" και οι εκκλησιαστικοί συγγραφείς, πραγματοποιούν απίστευτους ρητορικούς ακροβατισμούς, εφευρίσκουν αλληγορικούς ελιγμούς, και χρησιμοποιούν κάθε παραβολικό εφεύρημα, προκείμενου να αποφύγουν την απλή κατάδηλη πραγματικότητα! Η Σάρρα λοιπόν, έζησε επί μακρόν στις αγκάλες του μονάρχη Φαραώ, σαν κανονική "σύζυγός" του και μάλιστα για ικανό χρονικό διάστημα!

Η ξεκάθαρη βιβλική δήλωση του Φαραώ, προς τον ίδιο τον Αβραάμ δεν αφήνει περιθώρια παρεξηγήσεων: «έλαβον αυτήν (την Σάρρα) εις εμαυτόν δια γυναίκα» Γεν.ΙΒ΄19 «Τον δε Αβραάμ μεταχειρίσθησαν καλώς δι΄ αυτήν, (πείρε προικώα δώρα δηλαδή) και είχε (έλαβε) πρόβατα και βόας και όνους και δούλους και δούλας και όνους θηλυκάς και καμήλους»! Γέν.ΙΒ΄16 ...Τα γνωστά "αγαθά του Αβραάμ" δηλαδή!

Για να μη μένουν όμως αμφιβολίες, για το αν καταλάβαμε καλά το συγκεκριμένο εδάφιο, η εγκεκριμένη απ’ την ιερά συνοδό βιβλική μετάφραση Β, Βέλλα (Β.Β.) το κάνει σαφέστερο: «την είδαν (την Σάρρα) οι αυλικοί του Φαραώ, και την έφεραν στο ανάκτορο του. Για χάρη της Σάρρας φέρθηκαν καλά στον Αβραάμ και του έδωσαν πρόβατα, βόδια, γαϊδούρια, αρσενικά και θηλυκά, δούλους και δούλες και καμήλες» (Β.Β) Γέν.ΙΒ΄16. Το... εμπεδώσαμε!

Έτσι αποκτήθηκαν τα «αγαθά του Αβραάμ», που χωρίς μια στάλα επίγνωσης ή ντροπής, μας εύχονται στις γαμήλιες τελετές μας, οι σύγχρονοι ιεράρχες των Ελλήνων!!!

Οι εκκλησιαστικοί μάλιστα πατέρες, αντί να ανατριχιάζουν μπροστά στα ανεξήγητα εβραιο-πατριαρχικά καμώματα, μη έχοντας άλλη διέξοδο για να εξηγήσουν τα ανεξήγητα, σε μια έκρηξη "ευφυΐας", ξεσπούν σε ξέφρενους ακατάσχετους και αλλοπρόσαλλους επαίνους, (ταυτόχρονης παραδοχής και εξιδανίκευσης του απίστευτου περιστατικού), μήπως και με τον ορμητικό τους καλολογικό χείμαρρο, ξεπλύνουν λίγη απ’ την δυσοσμία της αβραμικής ελευθερογαμίας!

Στον Ιωάννη τον Χρυσόστομο λοιπόν διαβάζουμε τα εξής παντελώς απίστευτα: «Είδες σύνεση (Αβραάμ) του δικαίου, πως βρήκε τρόπο απ’ την επιβουλή των Αιγυπτίων ανώτερος να γίνει; Αναλογίσου την υπομονή του, (αλλά) και το φιλάγαθον της γυναικός. Του δικαίου (Αβραάμ) που δεν βαρυθύμησε να πει... ποιό το όφελος του γάμου όταν πρόκειται στο τέλος δι’ αυτήν (την Σάρρα) να κινδυνέψω; Τι το κέρδος, όταν γι’ αυτήν και την ομορφιά της μέχρι θανάτου να κινδυνεύω; Τίποτε απ’ αυτά δεν είπε ... Αλλά ένα μόνο είχε κατά νου, πως θα διαφύγει τον κίνδυνο... δια τούτο λέγει προς αυτήν, ειπέ ότι αδελφή μου είσαι, γίνε της σωτηρίας μου η αιτία. Ελεεινά τα λόγια, (!) πολύς όμως και ο φόβος δια την Αιγυπτιακή μανία. Έτσι όμως ξέφυγαν του θανάτου την τυραννία, γι αυτό και την μοιχεία της γυναικός ο δίκαιος (Αβραάμ!) προτίμησε να γνωρίσει (κείμ: και τη μοιχεία της γυναικός αίρειται κοινωνήσαι) και να τον μοιχό (Φαραώ) υπηρετήσει για να ξεφύγει τον θάνατο (!) ... Είδες σύνδεσμον αγάπης ανδρός και γυναικός; Είδες και άνδρα που δεν δίστασε να ενθαρρύνει συμβουλεύοντάς την γυναίκα, αλλά και γυναίκα που δέχεται την συμβουλή; Δεν υποχωρεί (η Σάρρα) ούτε δυσχεραίνει, αλλά πάντα ποιεί (μη ξεχνάτε ότι... μιλάμε πάντα για μοιχεία!) ώστε το δράμα να ξεφύγει. Ακούσατε άνδρες και γυναίκες και μιμηθείτε τούτων την ομόνοια, της αγάπης τον σύνδεσμο (αγάπης σύνδεσμος... με μοιχεία, είναι πράγματι ένα πρωτότυπο βιβλικό εφεύρημα!!!) της ευσέβειας την ένταση και ζηλέψατε της Σάρρας την σωφροσύνη»!!!

Με τόση Χρυσόστομική υποκρισία... πράγματι μπερδεύεσαι!

Ο επίσκοπος Χρυσόστομος, με έναν χείμαρρο επαίνων προσπαθεί να σκεπάσει με ροδοπέταλα, την δύσοσμη προσχεδιασμένη μοιχεία της Σάρρας!

Και συνεχίζει ο απίστευτος Ι. Χρυσόστομος λες και το ζεύγος έχει πάρει απόφαση αφοσίωσης και ακεραιότητας μέχρι θανάτου: «Είδες την θαυμάσιαν τούτη γυναίκα που λάμπουσα από της ψυχής κάλλους αλλά και της όψεως και στα ίχνη (υποδείξεις) του δικαίου (Αβραάμ) πορευομένη; Αυτήν να μιμείσθε γυναίκες... (!) Τούτο είναι αληθώς συνοικέσιον, μη μόνο εν ανέσει αλλά και εν κινδύνοις, τούτο γνήσιας αγάπης τεκμήριον, τούτο φιλίας γνώρισμα, που η υπακοή στην συμβουλή αυτή του δικαίου επέδειξε... υπέρ του δικαίου (Αβραάμ) την διάσωση (η Σάρρα) και εις μοιχείαν εαυτήν εξέδωσεν και συνουσίας ανέχετο βαρβαρικής; (!!!) ...Είδες αγαπητέ μου την ευμήχανον του θεού σοφία;» Ι. Χρυσοστόμου παραινετικός... της αγιίς τεσσαρακοστής Ομιλία ΛΒ΄ ε΄25... ή (53.299.22.εως 53.300.48)

Να λοιπόν και η πεμπτουσία... της ιερής μοιχείας!

Μας κοροϊδεύουν... δεν υπάρχει αμφιβολία!

Συγνώμη, εσείς... ευμήχανον θεϊκή σοφία βλέπετε; Εγώ λοιπόν πως συμβαίνει και βλέπω συνεχώς άλλα πράγματα...;!

Δεν μπορώ να καταλάβω, πως γίνεται η παραπάνω περίπτωση να μοιάζει τόσο ξεκάθαρα με κατά παραγγελίαν αμειβόμενη εκπόρνευση... και το στόμα αυτού του χρυσόγλωσσου μεγαλο-ιεράρχη να στάζει ακατάσχετα μέλι και θαυμασμό... και μάλιστα χωρίς κανένα δισταγμό, να μας παραγγέλνει και απ'ο πάνω, να μην αποφύγουμε την μίμηση της "υπέροχης" αυτής πράξης! Τι να πω... αφήνω και λίγη αγανάκτηση σε σας!

Δηλαδή, η όποια σωτήρια επέμβαση του θεού... μόνο σε αποφασισμένους μοιχούς λειτουργούσε; Σε απόφαση αντίστασης και αφοσίωσης του ζεύγους μέχρι θανάτου, δεν μπορούσε να λειτουργήσει... η ευμήχανος του θεού σοφία;

Τελικά, δεν υπάρχει βρωμιά και αλητεία, που με λίγη καλή θέληση και άφθονα θεϊκά λόγια, να μη μπορεί να σκεπαστεί απ' το ατέλειωτο θεολογικό "μέλι", και από βρομερός και τρισάθλιος συρφετός ανηθικότητας, να μετουσιωθεί σε ραφινάτο ύμνο ευπρέπειας!

Επιτέλους, μπροστά σε τίποτε εβραιοβιβλικό δεν μπόρεσε να σταματάει το παραληρηματικό ξεσπάσματα ενθουσιασμού, ο οικουμενικός αυτός φωστήρας; Τι άλλο πρέπει να δει ή να διαβάσει κανείς, για να υποψιαστεί επιτέλους ότι κάτι πάει πολύ στραβά;

Και επειδή και η αφέλεια έχει τα όρια της! Και κανείς πια δεν ξεγελιέται εντελώς, ούτε απ’ την χρυσοστομική λογολαγνεία, ούτε από παραβολικές, μεταφορικές και εξεικονιστικές ακροβασίες... γι’ αυτό καλού κακού, την συγκεκριμένη περίπτωση της προσυμφωνημένης επίβουλης μοιχείας, σήμερα την κρατούν επιμελώς κρυμμένη απ’ τους αφελείς της πίστης. Ρωτήστε οποιονδήποτε πιστό, αν γνωρίζει κάτι για την επιεικώς απαράδεκτη αυτή συμπεριφορά του Αβραάμ και την Σάρρας, και θα δείτε πως δεν έχουν ιδέα!

Ο συγκεκριμένος όμως "άγιος πατέρας", εξάντλησε ολόκληρη την κατάπικρη κριτική του στους «δεισιδαίμονες, μωρούς και ασεβείς Έλληνες» Ι. Χρυσόστομος κατά Ελλήνων 13/8-21/1 Έτσι δεν του έμμειναν παρά μόνο ύμνοι ακατάσχετης συμπάθειας, ακόμα και για τις πιο αλλοπρόσαλλες κακογαμίες των πατριαρχών της Βίβλου. Απ’ τις δεκάδες εκατοντάδες φορές που αναφέρει το όνομα «Έλλην»... ο Χρυσόστομος, ούτε μια φορά δεν ξεχνά να διαπομπεύσεις και να χλευάσει κάθε τι Ελληνικό!

Φαντάζεστε όμως τι θα έλεγε ο ίδιος αυτός ιερέας, αν σε κάποια αντίστοιχη ιστορία, κάποιος ξακουστός προπάτορας των Ελλήνων καταδεχόταν να σώζει συνεχώς την ζωή του, προτάσσοντας «εις πάντα τόπον όπου εάν υπάγει» τον καλό, σωτήριο και κερδοφόρο... γάμο της γυναίκας του;!

Φαντάζεστε αν ο Έλλην, ο γενάρχης των Ελλήνων ή κάποιος άλλος Έλληνας ήρωας προέτρεπε την γυναίκα του «εις μοιχείαν εαυτήν να εκδίδει και συνουσία να ανέχεται βαρβαρική» για να γίνετε εις αυτόν καλόν και να γλυτώνει αυτός την ζωή του; Αιώνιο πανδαιμόνιο χλεύης και σαρκασμού θα συνόδευε τον Έλληνα αυτόν γενάρχη σε κάθε πατερική αναφορά! Για τον Αβραάμ όμως, εδώ και χιλιετίες έχουμε... ιερή σιγή ιχθύος και ακατάσχετους επαίνους!

Στον αντίποδα αυτής της θλιβερής χαλδαϊκής κακοήθειας, έχουμε την τυπική μεσογειακή γυναίκα, όπως η Πηνελόπη, που επί είκοσι ολόκληρα χρόνια, κατά την απουσία του συζύγου της, δεν καταφεύγει σε παρόμοιες ποταπές δικαιολογίες, αλλά επιμένει ακόμα και με σοβαρό κίνδυνο της ζωής του γιου της Τηλέμαχου, να αντιστέκεται και με δόλους ακόμα να παραπλανά τους ερωτοχτυπημένους μνηστήρες! Οδύσ. τ.137

Η περίπτωση του Λακεδαιμόνιου ήρωα Ίδα, που χωρίς δεύτερη σκέψη προτάσσει μαχητικά την ζωή του, για να μην ταπεινωθεί η συντροφική του αγάπη, είναι μια ακόμα μόνο απ’ τις τυπικές περιπτώσεις ανδρών, με ανδροπρεπή υπερασπιστικότητα: «κατά του μύθου παίγνιον» λοιπόν, η αγαπημένη του Μάρπησσα, ενέπνευσε έρωτα στον ξανθό Απόλλωνα, που ζήτησε με θεϊκά ανταλλάγματα τον έρωτα της. «και ο Ίδας απ’ τους παλιούς που στάθηκαν στη γη αντρειωμένους, δεν δίστασε και σήκωσε αντίκρυ στον βασιλέα τον Φοίβο Απόλλωνα το τρομερό του τόξο» (Ιλιάδα 558) Ο Ίδας είχε την φήμη ότι δεν αστοχεί ποτέ! Ο διεκδικητής βασιλιάς Απόλλωνας (από φόβο ή ακόμα και θαυμασμό) κοντοστάθηκε και άφησε την γλυκιά Μάρπησσα μόνη της να διαλέξει! Αυτή αντί για τον θεϊκό Απόλλωνα, ακολούθησε τον ερωτά της, τον ψυχωμένο θνητό Ίδα, που μπροστά σε κανένας θεό ή βασιλιά δεν παρέδιδε αμαχητί την αγαπημένη του! Αλλά, αυτά είναι... ελληνικά γράμματα!!!

Βέβαια, ασφαλώς και μπορούμε να ανεχθούμε την ενδιαφέρουσα ιστορία οποιουδήποτε δειλού γυναικόκρυπτου "ήρωα", ποτέ όμως μετά απ’ αυτό, δεν θα αποτολμούσε κάνεις να τον ανεβάσει στο υψηλότερο βάθρο τιμών και αγιότητας!

Όμως, για να επιστρέψουμε στους χαλδαιο-εμπορικούς έρωτες του Αβραάμ... καλή η «θεάρεστη μοιχεία» λοιπον, καλή και η «σωτήρια ελευθερογαμία» με τον Φαραώ... τα συμπεθερικά όμως δώρα σε λίγο τέλειωσαν, και όπως όλα τα ωραία πράγματα, έτσι και η «ανοχή της βαρβαρικής συνουσίας» από την Σάρρα, έπρεπε κάποτε κι’ αυτή να τελειώσει!!!

Ο Αβραάμ λοιπόν, ούτε την Σάρρα σκόπευε να χάσει, ούτε να μείνει αιώνια αυλοκόλακας στην Αίγυπτο! Η θέση του αυλικού αρχημάγου, μόνο εύκολη δεν πρέπει να ηταν! Και οι πιο εντυπωσιακές μαγείες, μόνο για μικρό χρονικό διάστημα αποδίδουν τους εκτυφλωτικούς εντυπωσιασμούς. Αν π,χ. σε εμπόλεμη περίπτωση, ο Φαραώ ζητούσε απ’ τον Αβραάμ να καταστρέψεις έναν αντίπαλο άρχοντα ή και ολόκληρο Στράτο αντιπάλων, με την ευκολία που μπορούσε η μαγεία του να σκοτώσει ένα ζώο ή έναν αυλικό υπηρέτη... τότε τα πράγματα θα έπαιρναν επικίνδυνη τροπή για τους εντυπωσιασμούς του μάγου! Ή στην καλύτερη περίπτωση, θα έπρεπε να αποκαλύψεις τους ακριβείς μηχανισμούς της μαγγανο-μαγείας του, και να τους θέσει στην υπηρεσία του ξένου αυτού άρχοντα, ή να χρεωθεί αποτυχίες άκρως επικίνδυνες για την ζωή του!

Γι' αυτούς λοιπόν και για άλλους παρόμοιους λόγους, ο Αβραάμ σοφά σκεπτόμενος δεν σκόπευε να μείνει ισόβιος μάγος στην Αίγυπτο. Είχε αποφασίσει να κατασχέσει ολόκληρη την περιοχή δια των απόγονων του, και όχι να περάσει την ζωή του υπηρετούντα υπό τας διαταγές οποιουδήποτε άρχοντα! Η επίσκεψη στην Αίγυπτο, όσο αποδοτική και ευχάριστη κι αν ήταν, (με τους βαρβαρικούς έρωτες) έπρεπε να τελειώσει.

Η Σάρρα λοιπόν, όχι μόνο σταμάτησε ξαφνικά την «ένταση της ευσέβειας και της σωφροσύνης» στις εξωσυζυγικές περιπτύξεις... αλλά και ο προσωρινός της σύντροφος, ο βαρβαρικός ερωτικός Φαραώ, αλλά και πάμπλουτος μονάρχης... εντελώς ξαφνικά δεινοπαθεί με ανεξήγητες οδυνηρές πληγές: «πληγάς επί τον Φαραώ και επί τον οίκον αυτού, πληγάς μεγάλας, εξ αιτίας Σάρρας της γυναικός του ’Αβραάμ»! Γέν.ΙΒ΄ 17.

Ο Φαραώ (και ολόκληρος ο οίκος του) ξαφνιάζεται, υποφέρει και αδημονεί. Και για φαντάσου και ω του θαύματος, μόνο ο Χαλδαίος θεός του Αβραάμ, είναι ικανός να επιφέρει τέτοιες πληγές, σε όσους αμαρτήσουν εις βάρος του προστατευόμενου προφήτη του! Τώρα αναλαμβάνει ο "σωτήρας" Αβραάμ, που καραδοκεί, και δίνει επεμβαίνοντας τις κατάλληλες χαλδαιο-παραμυθικές εξηγήσεις...! Ο Φαραώ πείθεται (τι άλλο μπορούσε να κάνει) ότι όλοι στο παλάτι του υποφέρουν πράγματι, επειδή αυτός, ο βασιλιάς, αμάρτησε παίρνοντας στο σπίτι του για γυναίκα... μια παντρεμένη! Πράγμα που για ολόκληρη την Αίγυπτο, αλλά και απ’ τον ευσεβή βασιλέα της, εθεωρείτο αμαρτία μεγάλη!

Ποια όμως είναι αυτή η γυναίκα που σκόρπισε την αμαρτία και την κολάσιμη παρανομία στον βασιλιά της Αιγύπτου; Η αδελφή του Αβραάμ, του τελευταίου φιλικότατου γαμπρού του! Ποιος είναι ο σύζυγος της; Μα ο ίδιος της ο αδελφός, ο πανίσχυρος Χαλδαίος μάγος, που μ’ ένα του λόγο, νεύμα ή προσευχή, μπορεί να ανατρέψει την ειμαρμένη ζωών και ανθρώπων! Ο Φαραώ πρέπει να κατάλαβε αμέσως την εξαιρετικά δύσκολη θέση του! Ενάντια στον ισχυρό αυτό μάγο, λίγες μόνο κινήσεις είχαν ελπίδα να ευοδωθούν.

Ο βασιλιάς άρρωστος και παγιδευμένος κατεπλάγη: «Και εκκάλεσε δε ο Φαραώ τον ’Αβραάμ και είπε. Τι είναι τούτο το οποίο έκαμες εις εμέ; Δια τι δεν μ’ εφανέρωσας ότι αύτη είναι γυνή σου; Δια τι είπας, Αδελφή μου είναι αύτη; και έλαβον αυτήν (τη Σάρρα) εις εμαυτόν δια γυναίκα;» Γέν.ΙΒ΄ 17-19.

Ανεξάρτητα όμως από τις εξηγήσεις που δόθηκαν με χαλδαϊκή λογική, (και τις οποίες θα δούμε σε λίγο στην πανομοιότυπη περίπτωση, αλλού βασιλιά που έπεσε θύμα της ίδιας αβρααμικής παγίδας) ο Φαραώ έβλεπε με αδημονία, ότι οι πληγές τόσο επάνω του όσο και στην πολυπληθή του οικογένεια παρέμεναν! Τελικά ο Φαραώ φαίνεται πως κατάπιε εύκολα, ολόκληρο το παραμύθι των ηθικών πληγών από το χέρι του θυμωμένου Χαλδαίου θεού, του δήθεν (για φαντάσου) μετά απ’ όλα αυτά και οργισμένου προστάτη της νομιμότητας του γάμου...!

Εμείς βέβαια, μάταια προσπαθούμε να διώξουμε τις επίμονες υποψίες, της ευκολότατης ιδιόχειρης μαγγανείας, από το τρυφερό χέρι της Σάρρας, που όλο αυτό τον καιρό βολικότατα βρίσκετε θρονιασμένη και συχνά παρακοιμώμενη του πάμπλουτου θύματος! Η Σάρρα με όλη την άνεση του κόσμου, απ’ την θέση της συν-οικοδέσποινας, μπορούσε με τα υλικά της θεο-μαγγανείας, να συντηρεί τις οδυνηρές πληγές, νοθεύοντας απλά τις τροφές του ανυποψίαστου, αλλά και χαζόθρησκου Φαραώ!

Το σκεπτικό μας αυτό εδώ, δεν έχει καμία τεκμηρίωση, ως πρακτική των Πατριαρχών, αλλά στην περίπτωση των δέκα πληγών της Αιγύπτου (απ' τον Μωυσή), που θα εξετάσουμε λεπτομερώς αργότερα, η ξεκάθαρη μαγγάνια θα γίνει εντελώς χειροπιαστή!

Το μαγικό "δέσιμο", συνετελέσθη με απόλυτη ευχέρεια και ταχυδακτυλουργική μαεστρία. Το θύμα τελεί απολύτως υπό θεϊκή ομηρία... οι πληγές του συνεχίζουν ασταμάτητα την θραύση τους, όχι μόνο στο ανήμπορο σώμα του βασιλιά, αλλά και σε ολόκληρο τον πολυπληθή οίκο του. Ο Φαραώ για να βρει την υγεία του, εξαναγκάζεται σε πλήρη οικονομική αφαίμαξη! Αν και στην Βίβλο δεν μας περιγράφονται λεπτομέρειες της συναλλαγής, ο Ιώσηπος για την συγκεκριμένη περίπτωση ομολογεί ξερά: «δώρισε δε (ο Φαραώ) εις αυτόν (τον Αβραάμ) χρήματα πολλά» Ιουδ. αρχαιολ. 1.165/5 Αλλού προσθέτει: «και τρέμων (ο Φαραώ) από των εν νυκτί φαντασμάτων (!) αργύριον τε και χρυσίον στους θεοφιλείς Εβραίους εδώρισε» Ιώσηπος ιστορία ιουδαϊκου πολεμου 5,381.4. Τα αργυρά λοιπόν και χρυσά, ήταν λίτρα αποκατάστασης των πληγών! Και η Βίβλος συμπληρώνει, ότι φεύγοντας από την Αίγυπτο: «ο Αβραάμ ήτο (πλέον) πλούσιος σφόδρα εις κτήνη, εις αργύριον και εις χρυσίον». Γέν.ΙΓ΄ 12.

Παρ’ όλο που ο Φαραώ πρέπει να κατάλαβε, ότι στην συνολική ιστορία του Χαλδαίου ψεύτη γαμπρού, μάγου και θεραπευτή κάτι κάτι ήταν αντιφατικό, και πως στη συνολική συμπεριφορά αυτού του ανθρώπου, υπήρχε οπωσδήποτε κάτι περίεργο... η σφοδρή θεϊκή ομηρία, η ανεξήγητη προέλευση των πληγών και ο φόβος της επανάληψής τους (φόβο τον οποίο σίγουρα δεν ξέχασε να αφήσει πίσω του φεύγοντας ο Αβραάμ), δεν του επέτρεψαν να φερθεί εξουσιαστικά, παίρνοντας το κεφάλι του δόλιου εισβολέα προφήτη.

Έχοντας λοιπόν ελάχιστες ελπίδες να μάθει τι ακριβώς του συμβαίνει, και με ποιες άγνωστες δυνάμεις είχε δεθεί, και φοβούμενος οδυνηρότερη επανάληψη των ανεξήγητων αυτών πληγών σε ολόκληρο τον πολυπληθή του οίκο, δεν του απέμεινε τίποτε σοφότερο να κάνει, απ’ το να χρυσοπληρώσει πρώτα τον περίεργο αυτόν αδελφόγαμο "προστάτη" και μετά (την θεραπεία του) να τον διώξει από την χώρα του αγανακτισμένος!

«Νυν ιδού η γυνή σου λαβών αυτήν απότρεχε» (Ο΄Γέν.ΙΒ΄19) είναι η αποχαιρετιστήρια διαταγή, του αποθεραπευμένου, εξαπατημένου, αλλά και οικονομικά ξαλαφρωμένου μονάρχη! «Λάβε λοιπόν την γυναίκα σου και φύγε τρέχοντας (ή αλλιώς) πάρε γρήγορα δρόμο», του είπε ο αγανακτισμένος από τις ολοφάνερα άδικες, αλλά και ανεξήγητες πληγές του ο Φαραώ!!!

Φοβούμενος μάλιστα ο Φαραώ, μήπως και δεν απαλλαγεί οριστικά από τον επικίνδυνο αυτόν απατεώνα, διέταξε να εκδιωχθεί φρουρούμενος έξω απ’ τα όρια της χώρα του! Διόρισε μάλιστα για τον σκοπό αυτό, ικανό στρατιωτικό απόσπασμα, που συνόδεψε τον επικίνδυνο Χαλδαίο μάγο, φρουρούμενο ως τα σύνορα της χώρας. Η Βίβλος, ομολογώντας εδώ τα ανομολόγητα γράφει: «Και διόρισεν ο Φαραώ ανθρώπους εις αυτόν και συμπροέπεμψαν αυτόν (εκδίωξη δηλαδή μετά συνοδείας) και την γυναίκα αυτού και πάντα όσα είχε» Γέν.ΙΒ΄19-

Αυτός ήταν στην Αίγυπτο ο μέγας Αβραάμ! Ένας από παντού διωγμένος πληγοποιός μάγος! Γιατί αν το «συμπροέπεμψαν» με στρατιωτική προφανώς συνοδεία έξω απ’ την χώρα, δεν ήταν διωγμός, τότε τι ήταν;

Στην συγκεκριμένη όμως περιπέτεια του περιπλανώμενου προφήτη, βλέπουμε πεντακάθαρα, τις αιτίες και τα περιστατικά που οδήγησαν στον διωγμό του Αβραάμ από την Αίγυπτο. Από τις προηγούμενες δυο φορές τόσο στον διωγμό της Ουρ, όσο και αυτόν της Χαρράν, πολύ λίγα πράγματα έφτασαν στα χέρια μας. Στον τρίτο όμως αυτόν διωγμό, δεν έχουμε μόνο την ξεκάθαρη βιβλική παραδοχή του διωγμού του Αβραάμ από την Αίγυπτο, αλλά και ένα πλήθος από ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες, που παραδόξως ποτέ δεν αξιοποιήθηκαν για να στολίσουν το πορτρέτο του μεγαλύτερου προφήτη της ανθρώπινης ιστορίας, και να μας απαλλάξουν από καμπόσους εσφαλμένους αιώνες θρησκευτικών ενθουσιασμών!

Η Σάρρα σε αποστολή μοιχείας.

Ο Αβρααμισμός και... Το κόλπο της "αδελφής"

Όλες αυτές οι εικόνες της παράξενα μονόπλευρης ηθικής, μας προσπερνούν χωρίς, κανένα απολύτως διορθωτικό σχόλιο απ’ την καθ’ όλα ομιλητική Χαλδαϊκή θεότητα. Άλλωστε, τι να πρωτοπεί, αφού καθώς σπουδάζουμε προσεκτικά το ιστορικό προφίλ του Αβραάμ, οι παραδοξότητες σταθερά πληθαίνουν! Καθώς τον πλησιάζουμε περισσότερο, έχουμε την αίσθηση, ότι το ιστορικό περίγραμμα του προφήτη κυριολεκτικά φλέγεται από παραδοξότητες χωρίς τέλος.

Στο 20ο κεφάλαιο και απ’ το πρώτο κιόλας εδάφιο, μας περιμένει καινούργια έκπληξη: «Και αναχώρησε από εκεί ο Αβραάμ προς τα νότια της Χαναάν και κατώκησεν ως ξένος στα Γέραρα και είπεν ο Αβραάμ περί Σάρρας της γυναικός αυτού, αδελφή μου είναι»! Γέν.20.1-2.

Η αναπάντεχη αυτή επανάληψη, δεν αφήνει ούτε και στον πιο καλοπροαίρετο σκεπτικιστή περιθώρια αγαθών ερμηνειών! Η ιστορία της αδελφής-νυμφοπαγίδας, επαναλαμβάνεται! Γιατί άραγε;

Τι σπρώχνει τον Αβραάμ ξανά στην ίδια αυτή αταίριαστη πράξη;

Δεν είδε μήπως με τα ίδια τα μάτια του την καταστροφή των "ανήθικων" Σοδόμων; Δεν φοβάται τον ίδιο αυτό θεό των αυστηρών ηθικών αρχών, έστω τώρα που γνωρίζει, ότι η συγκεκριμένη ανηθικότητα ξεσηκώνει πύρινη την οργή του κατά των θυμάτων της συγκεκριμένης πλεκτάνης; Γιατί λοιπόν ο Αβραάμ οδηγείται σ’ αυτήν την ανεξήγητη επανάληψη και μάλιστα, χωρίς να συντρέχει οποιαδήποτε αφορμή πείνας αυτή τη φορά;!

Όταν πηγαίνεις σε μια ξένη πόλη και λες για την όμορφη γυναίκα που σε συνοδεύει: «αδελφή μου είναι», Γέν.20.1-2 και αυτή επιβεβαιώνει: «αληθώς αδελφός μου είναι», Γέν.20.5,13, τότε το πιθανότερο που μπορεί να σου συμβεί στην πόλη αυτή, είναι κάποια στιγμή να σου ζητήσουν την όμορφη αδελφή (γυναίκα) σου... σε γάμο! Αλλά, ας παρακολουθήσουμε την εξέλιξη της δεύτερης αυτής δόλιας αδελφοποίησης της Σάρρας, για να δούμε ποιες πολύτιμες λεπτομέρειες μπορούμε να απομονώσουμε ακόμα, απ’ τις δόλιες παγίδες που στήνει ο Αβραάμ!

Στην πόλη των Γεράρων λοιπόν, από μια περίεργη επανάληψη συμπτώσεων, την Σάρρα ζήτησε σε γάμο, (από τον άντρα της!), ξανά, όχι οποιοσδήποτε, αλλά ο πλουσιότερος άνθρωπος της πόλης, ο ίδιος ο βασιλιάς! «Απέστειλε δε ο Αβιμέλεχ ο βασιλεύς των Γεράρων και έλαβε την Σάρρα». Γέν.20.2.

Η αφήγηση ευθύς εξαρχής, αποδέχεται εντελώς ουδέτερα το συμβάν! Πουθενά δεν γράφει η Βίβλος κάτι, για βίαιη αρπαγή της Σάρρας ή για δυσαρέσκεια, ιερή αγανάκτηση, πικρία ή έκπληξη του συζύγου-αδελφού και "παθόντα" Αβραάμ. Ο Αβραάμ, όχι μόνο δεν έφερε οποιαδήποτε αντίσταση, αλλά είναι προφανές (απ’ όσο διαφωτιστικά μας παραθέτει το κείμενο), ότι συνέβαλε τα δέοντα στην κερδοφόρο συναλλαγή, αφού κατά την αποχώρηση της νύφης-αδελφής του για το παλάτι, έλαβε και απ’ αυτόν τον βασιλιά τα ανάλογα πλούσια βασιλικά δώρα, χωρίς την παραμικρή αντίδραση. Ξανά γάμους και βασιλικά δώρα, ξανά χαράς ανταλλάγματα στον "αδελφό" της γλυκιάς νύφης Σάρρας! Τι μπορεί να συμβαίνει αλήθεια;

Βέβαια, θα πρέπει εδώ να επισημάνουμε, ότι κάποιοι κατοπινοί αντιγραφείς, για να θολώσουν λίγο την εξόφθαλμα αλγεινή εικόνα των απανωτών ερωτικών περιπετειών της Σάρρας, άλλαξαν την φυσιολογική χρονική σειρά των εξιστορούμενων περιστατικών, αφού ανάμεσα στις δυο ερωτικές περιπέτειες της Σάρρας (με τους Φαραώ και Αβιμέλεχ) εντελώς αδέξια παρεμβάλλεται το περιστατικό της θεραπείας της γονιμότητας των υπέργηρων πια, Σάρρας-Αβραάμ!

Μπορούμε όμως πολύ ευκολία να διακρίνουμε, ότι με την εσκεμμένη αυτή αφηγηματική ανακολουθία, κάποιοι προσπάθησαν να αποδυναμώσουν (λόγω ηλικίας) τις ερωτικές δυνατότητες της Σάρρας. Μια και αν δεχθούμε αυτή την βιβλική αφηγηματική σειρά, τότε η Βίβλος αποδεικνύεται ένα αφηγηματικό κουβάρι, ανάξιο οποιασδήποτε "θεοπνευστίας", αφού πρώτα παρουσιάζει την Σάρρα ενενήντα ετών, υπέργηρη στείρα, (Γέν.17.17) να παραδέχεται ότι: «έπαψαν να γίνονται εις αυτήν τα γυναικεία» (Γέν.18.11) και λόγω γήρατος, δεν μπορεί πια να αισθανθεί «ηδονή», (Γέν.18.12), γελάει μάλιστα στο ενδεχόμενο της θεραπείας της, (Γέν.18.13) και μετά απ’ όλα αυτά... να εμπνέει έρωτα στον χορτάτο από ηδονές Φιλισταίο βασιλιά των Γεράρων Αβιμέλεχ! (Γέν.20.2). Προφανώς λοιπόν αυτή η ανακολουθία είναι σκόπιμη.

Επαναλαμβάνουμε λοιπόν, ότι ούτε πείνα αλλά ούτε κανένας άλλος εμφανής λόγος υποχρέωσε τον Αβραάμ, αυτή τη φορά, να πάει να παροικήσει στους Γεράρους και να πει: «περί Σάρρας της γυναικός αυτού, Αδελφή μου είναι». Η δεύτερη όμως αυτή περίπτωση, είναι φορτωμένη με σημαντικές λεπτομέρειες, που ως ένα βαθμό, αποκαλύπτουν το κρυμμένο σκεπτικό της εσκεμμένης επίσκεψης του Αβραάμ στην πόλη αυτή!

Εκεί λοιπόν στους Γεράρους της Φιλισταίας, έχουμε την επανάληψη της γνωστής απ’ την Αίγυπτο ιστορίας με το "κόλπο της αδελφής" και φυσικά με την ίδια κατάληξη των κερδοφόρων πληγών στον ερωτοχτυπημένο βασιλιά! Έτσι, η ίδια η αφήγηση μας αναγκάζει να εμβαθύνουμε στους προβληματισμούς μας.

Πράγματι, η περίπτωση πατάει με ακρίβεια συνταγής, στα ίδια ακριβώς πατήματα! Συγκεκριμένα, οι πληγές εμφανίζονται μόνο αφού η Σάρρα είναι ήδη μέσα στο παλάτι του Αβιμέλεχ: «ήλθε δε ο θεός κατ’ όναρ την νύκτα προς τον Αβιμέλεχ και είπε προς αυτόν, ιδού εσύ αποθνήσκεις εξ αιτίας της γυναικός την οποίαν έλαβες, διότι είναι ήδη νυμφευμένη με άνδρα (!) ο δε Αβιμέλεχ δεν είχε πλησιάσει εις αυτήν». Γέν.20.3-4. Το περίεργο είναι ότι ο Αβιμέλεχ, νυχτιάτικα και στον ύπνο του, (κατ’ όναρ!), στήνει ολόκληρη συζήτηση με το νυχτερινό επισκέπτη και υπερασπίζεται τον εαυτό του με τρόπο, που δε θυμίζει καθόλου όνειρο, γιατί τα επιχειρήματά του είναι τελείως "ξύπνια"!

Υπερασπίζεται μάλιστα θαυμάσια τον εαυτό του, λέγοντας: ότι είμαι οπωσδήποτε αθώος αφού ο Αβραάμ ο ίδιος μου είπε: «αδελφή μου είναι» και η Σάρρα το επιβεβαίωσε, ναι: «αδελφός μου είναι... (γιατί λοιπόν) θέλεις να φονεύσεις ολόκληρο το έθνος μου και εμένα δίκαιο άνθρωπο;». Γέν.20.4. Δικαιολογημένα λοιπόν ο ταλαιπωρημένος από ανεξήγητες βαριές πληγές βασιλιάς ρωτάει, γιατί πεθαίνω εγώ, που είμαι το αθώο θύμα εξαπάτησης;! Σημειώστε δε την έκφραση "και το έθνος μου" και θα καταλάβετε ότι αυτή την φορά, οι πληγές είναι πληθυσμιακά πιο εκτεταμένες!

Ο "Κύριος" όμως και "θεός" του Αβραάμ, δεν φαίνεται να πολυνοιάζεται για το τι είπαν, ή δεν είπαν, οι προστατευόμενοί του Σάρρα και Αβραάμ, ούτε πόσο καλές είναι ή δεν είναι οι δικαιολογίες του θύματος... και για να τελειώνει η έντονη και η "ξύπνια" συζήτηση στο ατελείωτο αυτό απολογητικό "όνειρο" του Αβιμέλεχ... ο νυχτερινός "θεϊκός" επισκέπτης, (προφανώς κάποιος απεσταλμένος) κάνει ξεκάθαρες τις προθέσεις και θέτει τους όρους της σωτηρίας του ταλαίπωρου βασιλιά: «ο άνθρωπος (ο Αβραάμ) είναι προφήτης. Αν θες να ζήσεις, πρέπει να προσευχηθεί για σένα και γνώριζε ότι, εάν δεν επιστρέψεις αυτήν (την Σάρρα) εξάπαντος θέλεις αποθάνει, συ και πάντα όσα έχεις». Γέν.20.7.

Το μήνυμα ήταν ξεκάθαρο. Ο Αβιμέλεχ, το πρωί το συζητάει μ’ όλο τον πολυπληθή του οίκο, στους οποίους όπως αποκαλύπτει σταδιακά η αφήγηση, έχει ήδη πέσει «σφοδρός φόβος», Γέν.20.8, γιατί όλους πια τους έχουν ζώσει πληγές και τους απειλεί θανατικό!

Ο Αβιμέλεχ ο βασιλιάς, που δεν του τύχαιναν κάθε μέρα τέτοια ανεξήγητα ανοίγματα, δεν μπορεί να βγάλει άκρη, έτσι καλεί ξανά επειγόντως τον Αβραάμ για πρόσθετες εξηγή­σεις, με την ελπίδα ότι οι νυχτερινές απειλές μπορούν να αποδειχθούν παρεξήγηση. Διότι δικαιολογημένα αναρωτιέται ο δυστυχής... μα πώς είναι δυνατόν η Σάρρα να είναι γυναίκα του Αβραάμ, να την αποκαλεί αδελφή του και ταυτόχρονα αυτός, ο αδελφός και σύζυγος της, να είναι ο αθώος;

Ο Αβιμέλεχ ξεσπά σε αγανακτισμένες ερωτήσεις: «Τι μας έκανες; Σε τι σε έβλαψα, ώστε έφερες σε μένα και στο βασίλειό μου τόσο μεγάλη αμαρτία; Αυτό το πράγμα που μου έκανες, δεν έπρεπε να γίνει. Που απέβλεπες όταν έκανες αυτό το πράγμα;». Γέν.20.9.

Ρωτάει λοιπόν ο Βασιλιάς σαστισμένος τον Αβραάμ. Τι σου ’ρθε άνθρωπε μου και έκανες κάτι τόσο άτιμο; Και να το μυστικό της υπόθεσης. Το καταθέτει μάλλον μ’ ένα κρυφό γελάκι ο "αθώος" κατά τα άλλα Αβραάμ, λέγοντας: «Και όμως αληθώς αδελφή μου είναι (!) θυγάτηρ του πατρός μου αλλ’ ουχί θυγάτηρ της μητρός μου και έγινε γυνή μου». Γέν.20.12. Κόκαλο ο βασιλιάς Αβιμέλεχ, που νόμισε ότι ο γρίφος δε λύνεται με τίποτα. Τώρα αντιλαμβάνεται ότι δεν ήξερε τίποτε για τους τόσο λεπτούς διαχωρισμούς της χαλδαιικής συγγένειας!

Τώρα, αν τα είπε έτσι ακριβώς και στην άλλη περίπτωση του Φαραώ και μπέρδεψε επιτυχώς ολόκληρο Φαραώ, γιατί να μπορέσει να τα ξεμπερ­δέψει ο μικρούλης βασιλιάς των Φιλισταίων; Μήπως όμως μπορείτε να τα ξεμπερδέψετε εσείς σήμερα; Για δοκιμάστε, θα βγάλετε πολύ ωραία συμπεράσματα. Εγώ πάντως θα σας διευκολύνω λίγο, παραθέτοντας τα αμέσως επόμενα λόγια του Αβραάμ, που όλως παραδόξως μας δείχνουν ότι η "γυναικάδελφη" Σάρρα, είχε μέχρι τώρα τηρήσει μια συγκεκριμένη συμφωνία, προσέξτε την: «όταν ο θεός με έκανε να φύγω μακριά από το πατρικό μου, είπα στην Σάρρα. Αυτή τη χάρη θέλω να μου κάνεις, σε κάθε τόπου που θα πηγαίνουμε, θα λες για μένα, αυτός είναι αδελφός μου». Γέν.20.13.

Είμαστε υποχρεωμένοι να υπογραμμίσουμε το γεγονός, ότι τουλάχιστον όπως το ίδιο το κείμενο τον παρουσιάζει, ο Αβραάμ ήταν για πολύ καιρό, ένας περιφερόμενος νομάς ποιμένας, ή αν θέλετε ένας μετανάστης σε αδιάκοπες μετακινήσεις. Ακόμα και το όνομα Εβραίος ή "περάτης" (Γέν.14.13) που όπως είδαμε του πρωτοέδωσαν, οι Χαναναίοι, αυτό ακριβώς σημαίνει, πάροικος και περα­στικός.

Έχοντας κάνει λοιπόν αυτή τη συγκεκριμένη συμφωνία, δεν είναι καθόλου δύσκολο να υποθέσουμε, ότι ο Αβραάμ... συμπεθέρευε, «σε κάθε τόπου που πήγαινε», διότι, τηρουμένων των υποσχέσεων, η Σάρρα ευπειθώς έλεγε για τον άνδρα της... αυτός είναι αδελφός μου!

Και η ερώτηση: Πέστε μου λοιπόν, τι λείπει απ’ την παραπάνω διευκρίνηση του Αβραάμ, ώστε να θεωρηθεί, ευθεία ομολογία, για το τι πραγματικά κάνουν η Σάρρα και ο Αβραάμ "εις πάντα τόπον όπου εάν υπάγουν";

Προσπαθώντας να καταπιούμε τα αποκαλυπτικά δεδομένα αυτού του Αβρα­αμι­κού γρίφου, ελέγχουμε ως πιθανή ακόμα και την μοναδική θεολογική δικαιολογία μιας τέτοιας συμπεριφοράς, που θέλει την αβρααμική θεότητα, να μην έχει ακόμα επί των ημερών του Αβραάμ διαμορφώσει στις λεπτομέρειές της, την ηθική εκείνη που με τρανταχτή φωνή και σχετική σαφήνεια, θα δώσει λίγο αργότερα στον άλλο Χαλδαίο γίγαντα το Μωυσή! Η θεολογική όμως αυτή εξήγηση, παραείναι ανεπαρκής, αφού δεν εξηγεί καθόλου την παράξενη, και επαναλαμβανόμενη, ολόθερμη θεϊκή συμπαιγνία, στον πανούργο τρόπο πλουτισμού του δαιμόνιου προφήτη.

Πραγματικά θα μπορούσαμε να δεχθούμε κάθε θεολογική ερμηνεία, όπως ερωτική συναλλαγή λόγω φόβου για την ζωή του, αν ο προφήτης δεν έβγαινε συνεχώς και με το παραπάνω... υλικά κερδισμένος! Κάθε καλή πρόθεση ερμηνείας όμως εξανεμίζεται, όταν βλέπουμε ότι τίποτ’ απ’ όλα αυτά δεν γίνεται χωρίς σημαντικά υλικά ανταλλάγματα!

Η βιβλική όμως αφήγηση είναι ξεκάθαρη. Η ώρα της πληρωμής ήρθε! Κάθε φορά που "το κόλπο της αδελφής" χτυπά ανελέητα τα απονήρευτα θύματά του, ο Αβραάμ βγαίνει κερδισμένος: «Και έλαβε ο Αβιμέλεχ πρόβατα και βόας και δούλους και δούλας και έδωκε εις τον Αβραάμ. Και προς την Σάρραν είπεν: ιδού έδωκα χίλια (Ο΄ δίδραχμα) αργύρια προς τον αδελφό σου». Γέν.20.14-16. Μπερ­δεύτηκε ο άνθρωπος και αποκαλεί κι αυτός τον σύζυγο της Αβραάμ, αδελφό της!

Όπως καταλαβαίνετε, τα περίεργα αυτά και ανεξήγητα της Βίβλου, δεν μπορούν να μείνουν αιώνια στην σκοτεινή γωνία της θεολογικής τους συγκάλυψης. Πρέπει, κάποτε, οπωσδήποτε να προσπα­θήσουμε να καταλάβουμε, τι στο καλό κάνει επιτέλους αυτός ο... ανεκδιήγητος Αβραάμ.

Μπορούμε όμως πράγματι να υποθέσουμε τι ακριβώς γίνεται;

Η αφήγηση είναι αινιγματική. Βλέπουμε έναν εξαπα­τη­μένο βασιλιά, που ενώ απειλείται άμεσα η ζωή του, να γεμίζει δώρα τον υπεύθυνο των δεινών του, και να υποτάσσεται στις συνέπειες ενός Χαλδαϊκού γρίφου. Γιατί; Tι συγκρατεί το βασιλιά απ’ το να φερθεί εξουσιαστικά και όπως αξίζει στον αδίστακτο δολοπλόκο που έχει μπροστά του; Για την ώρα όμως, ας δούμε το καταπληκτικό τέλος της Ιστορίας. «Προσευχήθη δε ο Αβραάμ προς τον Θεόν και θεράπευσε ο θεός τον Αβιμέλεχ και την γυναίκα αυτού και τάς θεραπαίνας αυτού και τεκνοποίησαν. Διότι ο Κύριος είχε κλείσει διόλου (εντελώς) πάσαν μήτραν εν τη οικία του Αβιμέλεχ εξ αιτίας Σάρρας της γυναικός του Αβραάμ». Γέν.20.17. (Στο τι μπορεί να σημαίνει το: "έκλεισε πάσαν μήτραν" θα επανέλθουμε αργότερα).

Τώρα μάλιστα, καταλάβαμε. Ο "θεός" πληγώνει... και ο προφήτης του θεραπεύει! Ή όχι; Νομίζω λοιπόν, ότι πρέπει να σοβαρευτούμε. Η περίπτωση αυτού του ανθρώπου, δε φαίνεται να υπακούει στους νόμους καμιάς αγαθής θρη­σκευτικής (ή μυθολογικής) ερμηνείας. Είναι ολοφάνερο, ότι ο Αβραάμ, σκέφτεται και κάνει πράγματα, που ξεφεύγουν εντελώς απ’ τα συνηθισμένα.

Πράγματι, αν ήθελε να ανασυνθέσει κανείς το πορτραίτο του γενάρχη Αβραάμ, είναι αδύνατο να αγνοήσει όλες αυτές τις λεπτομέρειες και να μη ρωτήσει, όχι μόνο ποιές είναι επιτέλους οι περίεργες αρετές που τον καθιστούν τον εκλεκτότερο του βιβλικού "Κυρίου", αλλά και επιτέλους, τι ακριβώς κάνει χάριν πλουτισμού ο Αβραάμ;

Όσο και να ψάξει κανείς εκτός απ’ την υπερδιάσημη "θυσία" του γιου του Ισαάκ, την οποία θα σχολιάσουμε σε άλλο άρθρο, δε θα βρει τίποτα που να δικαιολογεί την ισόβια και ολόθερμη θεϊκή εύνοια που τόσο κραυγαλέα εισπράττει ο Αβραάμ... σε ότι κι αν κάνει!

Είναι καιρός λοιπόν να θέσουμε το θέμα διαφορετικά, πιο τολμηρά και να ρωτήσουμε: Μήπως δεν προωθεί ο θεός τον Αβραάμ, αλλά ο Αβραάμ προβάλλει, προωθεί και καταφέρνει να επιβάλλει έναν ιδεατό τιμωρό θεό, που όμως είναι πράγματι σε θέση να χτυπήσει με «πληγές μεγάλες», οποιονδήποτε, που έστω και εξαπατημένος θα "πειράξει" τον προφήτη;

Μια γρήγορη προσεκτικότερη αναδρομή, στη δράση του προφήτη απ’ τη Χαλδαία, με κριτικότερη αυτή τη φορά διάθεση, όχι μόνο μας δίνει πρόσθετες ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες, αλλά αφαιρώντας μας και κάθε διάθεση ελαφρότητας, μας εισάγει σταδιακά σ’ έναν παράξενο κόσμο σκοτεινών σκέψεων και δυνάμεων, ανάμεσά στις οποίες ο Αβραάμ, φαίνεται να κινείται με αξιοθαύμαστη άνεση!

Ο Αβραάμ, ο περιπλανώμενος Χαλδαίος προ­φή­της, μπορεί να μην ήταν κήρυκας οποιασδήποτε ιδέας ικανής να ευλογήσει αληθινά τους άλλους, αλλά ήταν αστείρευτη πηγή απίθανων ιδεών, που ευλόγησαν πραγματικά κι απόλυτα αυτόν τον ίδιο, τον οίκο και το "σπέρμα" του!

Ο δούλος του, σε μια στιγμή θαυμασμού λέει γι' αυτόν, δίνοντάς μας την αληθινή έννοια της αβρααμο-βιβλικής ευλογίας: «Εγώ είμαι ο δούλοςτου Αβραάμ και ο Κύριος ευλόγησε τον κύριόν μου σφόδρα και έγινε μέγας (και εξηγεί σε τι έγινε μέγας) και έδωκε εις αυτόν πρόβατα και βόας και αργύριο (ασήμι) και χρυσίον και δούλους και δούλας και καμήλους και όνους... και έδωκεν (ο Κύριος) εις αυτόν πάντα όσα έχει». Γέν.24.35-36.

Ο μέγας Αβραάμ, μετρά την "ευλογία" εντελώς φυσικά, με ασήμι και χρυσάφι! Έχοντας μετατρέψει τον φόβο των "θεϊκών" πληγών, σε κερδοφόρο επιχείρηση, καταλαβαίνουμε γιατί ο υπηρέτης του ορθότατα λέει ότι: «ο Κύριος έδωκε εις αυτόν πάντα όσα έχει». Δικαιο­λογημένα λοιπόν θεωρήθηκε απ' τους ανθρώπους γύρω του, δικούς του ή ξένους, «μέγας», Γέν.24.35, και «ηγεμών εκ Θεού», Γέν.23.6.

Στην μέχρι τώρα προσπάθειά μας, είδαμε τους απίθανους τρόπους με τους οποίους ο Αβραάμ "ευλογεί" τους συνανθρώπους του και πλουτίζει, καλύπτοντας με περίτεχνα ψεύδη τις αληθινές του προ­θέσεις. Εδώ θα δούμε τι έκανε ένας βασιλιάς, για να απαλλαγεί επιτέλους απ' τις πληγερές "ευλογίες" αυτού του Προφήτη.

Ναι, ο Αβραάμ ο προφήτης ήταν ένας δεινός ψεύτης. Τα ψέματα του οποίου ακριβοπλήρωναν τα παγιδευμένα θύματά του. Ήταν ένας βασανιστικός ψεύτης και ένας δεινός ανθρωποκυνηγός, που είχε νικήσει κατά κράτος όλους τους ισχυρούς της περιοχής του, σ' έναν αόρατο πόλεμο που τους παράξενους κανόνες του γνώριζε μόνο ο ίδιος.

Ο Αβιμέλεχ ο βασιλιάς, ένα απ' τα πληγωμένα θύματά του, κατήντησε να τον φοβάται και να τον θαυμάζει ταυτόχρονα. Κάποια στιγμή, καταλαβαίνοντας πια ότι ο Αβραάμ είναι ο άνθρωπος που ζει και πλουτίζει εφευρίσκοντας επικίνδυνα ψεύδη, αποφασίζει να τον σταματήσει. Με την απειλητική παρουσία του αρχιστρατήγου του «Φιχόλ», κατα­φέρνει να του αποσπάσει τον πλέον αποκαλυπτικό για μας όρκο! Διαβάζουμε: «κατ' εκείνο τον καιρόν ο Αβιμέλεχ, (ο Φιλισταίος βασιλιάς που εξαπατήθηκε απ' τους έρωτες της Σάρρας), μετά του Φιχόλ αρχιστρατήγου της δυνάμεως αυτού, είπε προς τον Αβραάμ... Τώρα λοιπόν ορκίσου προς εμέ... ότι δεν θέλεις ψευσθή προς εμέ, ούτε προς τον υιόν μου, ούτε προς τους εγγονούς μου».Γέν.21.22- 23.

Αυτός κι αν ήταν φόβος... έως τρίτης γενεάς!

Μόνο ένα πράγμα φοβήθηκε ο Αβιμέλεχ ο βασιλιάς, τα μοναδικά κι ανεπανάληπτα πληγοφόρα ψέματα αυτού του ανθρώπου. Κατάλαβε, ότι το βλαπτικό ψέμα, είναι τρόπος ζωής για τον παράξενο αυτόν Προφήτη κι ότι απ' τα ψέματά του, κινδυνεύουν όχι μόνο ο ίδιος και το βασίλειό του, αλλά μελλοντικά, όλοι οι γιοι και οι... εγγονοί του ακόμα!

Επιτέλους, ένας διορατικός βασιλιάς, με απόλυτη ευθύτητα αποκαλεί τον Αβραάμ επαγγελματία και ισόβιο ψεύτη, και ιδρυτή διαχρονικού βλαπτικού ψεύδους, και με τη διακριτική παρουσία του απειλητικού αρχι­στρατήγου του Φιχόλ, απαιτεί τον δεσμευτικό όρκο του ευφυέστατου αυτού ψεύτη! Επιτέλους, ένα απ' τα θύματα του Αβραάμ, κάνει αυτό που πρέπει και με τον τρόπο που πρέπει! Απειλεί και δεσμεύει τον Αβραάμ με όρκο!

Ο προφήτης μας, ένοιωσε την απειλητική στρατιωτική παρουσία. Κατάλαβε ότι τουλάχιστον σ' αυτόν τον έξυπνο βασιλιά των Φιλισταίων, το ψέμα του αποκαλύφθηκε πλήρως. Ούτε στιγμή λοιπόν δεν αρνιέται την εξευτελιστική κατηγορία, γιατί καταλαβαίνει ότι τουλάχιστον με τον Αβιμέλεχ τα ψέματά του τελείωσαν οριστικά! Δεν έχει κανένα λόγο να αρνηθεί τον όρκο, ούτε και τα περιθώρια να τον αποφύγει. Χωρίς λοιπόν ούτε μια στιγμή να αρνηθεί τον τίτλο του ψεύτη, που ευθέως του αποδίδεται, ο προ­φήτης του φιλόψευδου ανατολίτη επινοημένου "θεού" «Γιαχβέ» ή «Κυρίου», αποφασίζει να ορκιστεί, ότι θα σταματήσει τα ανεπανάληπτα κερδοφόρα και απολύτως φθοροποιά ψέματά του!

«Και είπεν ο Αβραάμ. Εγώ ομούμαι (ορκίζομαι)»!Ο΄ Γέν.21. 24.

Ορκίστηκε λοιπόν ο παράξενος κυνηγός υλικών αγαθών Αβραάμ, ότι δε θα ξαναπεί σ' αυτόν τον βασιλιά, αλλά και στους απογόνους του τα πανάκριβα ψέματά του, που συνοδευόταν από ανεξήγητες πληγές και απ' τις ανάλογες κερδο­φό­ρες θεραπευτικές τελετές!

Ο Αβραάμ λοιπόν μεθ' όρκου παραδέχεται πως ήταν ψεύτης!

Ορκίστηκε και απ' ό,τι γνωρίζουμε κράτησε τον όρκο, διότι η παραμικρή καταγγελία για καινούρ­για αβρααμικά ψέματα, θα τον έθετε στην πολύ δυσάρεστη θέση του επίορκου και «ο Φιχόλ ο αρχιστράτηγος» δεν θα 'ρχόταν να συζη­τή­σει, αλλά χωρίς πολλές κουβέντες να πάρει το κεφάλι ενός βέβαιου παράνομου, ενός επαί­σχυ­ντου επίορκου!

Αυτή είναι και η μόνη υποχώρηση, και η σχετική ταπείνωση που δέχτηκε ο ανεπανάληπτος αυτός προφήτης, στη μακρά πορεία της κατα­δο­λίευσης των ισχυ­ρών της περιοχής!

Ο φόβος του επίορκου, φαίνεται πως σταμάτησε τα ακριβά ψέματα του Αβραάμ, όχι όμως για πολύ. Κάποιος άλλος έμελλε να σπάσει αυτόν τον όρκο, συνεχίζοντας τη μοναδική αυτή οικογενειακή παρά­δοση.

Πριν εγκαταλείψουμε όμως τον Αβραάμ για να παρακο­λου­θή­σουμε την ενδιαφέρουσα εξέλιξη των απογόνων του, πρέπει να φω­τίσουμε λίγο ακόμα το πορτραίτο του ασυνήθιστου αυτού ανθρώ­που. Αλήθεια πώς είναι δυνατόν να δεχθούμε ότι ο άνθρωπος αυτός, για τον οποίο τόσοι ύμνοι έχουν γραφτεί, ψεύδεται σχεδόν ασταμάτητα με ό,τι λέει ή κάνει; Μήπως γινόμαστε υπερβολικοί κατηγορώντας για απρεπή συμπεριφορά, ένα πρότυπο παγκοσμίου αποδοχής; Πώς είναι δυνατόν να υπάρχει τέτοια έκταση παραπλάνησης και ανατροπής των πιο σταθερών δεδομένων της ζωής μας, από έναν και μόνο άνθρωπο;

Πώς μπορεί να εξηγηθεί η αστείρευτη παραγωγή θεϊκής παραπλάνησης, που τόσο εντυπωσιακά αντιπροσωπεύει η ασυνήθιστη συμπεριφορά του Αβραάμ; Από πού λοιπόν αντλεί αυτός ο άνθρωπος τον ασυνήθιστο αυτόν τρόπο σκέψης του, και πώς ή πού διαμόρφωσε τις περίεργες αυτές προδιαγραφές του χαρακτήρα του;

Για να καταλάβουμε όλα αυτά, που δύσκολα ένας απλός καθη­με­ρινός άνθρωπος μπορεί να καταλάβει, πρέπει και πάλι να θυμηθούμε ότι ο άνθρωπος αυτός είναι ΧΑΛΔΑΙΟΣ! Ο άνθρωπος αυτός κατάγεται από την ΟΥΡ της Χαλδαίας, που σημαίνει ότι ανήκει στην ιδιαίτερη εκείνη κατηγορία των ανθρώπων, που έκαναν την Χαλδαία γνωστή σαν τη σημαντικότερη χώρα αποκρυφισμού, μαγείας - μαγγανείας και διάσημο κέντρο πάσης φύσεως μελλοντολόγων, θεραπευτών και ψευδολόγων Μάγων!

Ο κατ' επάγγελμα ψεύτης Αβραάμ... ορκίζεται πως δεν θα ξαναπεί ψέματα!!! Γέν.21. 24.

«κατ’ εκείνο τον καιρόν ο Αβιμέλεχ, (ο Φιλισταίος βασιλιάς που εξαπατήθηκε απ’ τους έρωτες της Σάρρας, και πλήρωσα πολλά στον Αβραάμ, για να γίνει καλά αυτός και ολόκληρος ο πληγωμένος οίκος του), είπε προς τον Αβραάμ... Τώρα λοιπόν ορκίσου προς εμέ... ότι δεν θέλεις ψευσθή προς εμέ, ούτε προς τον υιόν μου, ούτε προς τους εγγονούς μου» Γέν.21.22- 23. Αυτός κι αν είναι φόβος έως τρίτης γενεάς!

«Και είπεν ο Αβραάμ. Εγώ ομούμαι (ορκίζομαι)»!.Ο΄ Γέν.21. 24.

Ορκίστηκε λοιπόν ο παράξενος κυνηγός υλικών αγαθών Αβραάμ, ότι δε θα ξαναπεί σ’ αυτόν τον βασιλιά και στους απογόνους του τα πανάκριβα ψέματά του, που συνοδεύονταν από ανεξήγητες πληγές και απ’ τις ανάλογες κερδο­φό­ρες θεραπευτικές τελετές!

Ο Αβραάμ λοιπόν μεθ’ όρκου παραδέχεται πως ήταν ψεύτης!

Να ονειρεύεσαι

Ο Henry David Thoreau, είπε πώς «η πιό αληθινή ζωή μας είναι όταν είμαστε στα όνειρα ξύπνιοι».

Να ονειρεύεσαι πάντα, έτσι έλεγε ο Μικρός Πρίγκιπας παρόλο που τα όνειρα καμιά φορά μπορεί να μας προδώσουν, μπορεί και να μας διαλύσουν. Παρόλα αυτά, είναι αδύνατο να μην κάνουμε σχέδια για το μέλλον. Εξάλλου, χωρίς όνειρα δεν έχει ουσία η ζωή.

Ακόμα κι αν δεν έρθουν τα πράγματα, όπως τα θέλεις εσύ ο ίδιος, να ξέρεις πώς για να πετύχεις κάτι, αυτό που επιθυμείς πολύ, πρέπει να έχεις πίστη, να αγωνίζεσαι με όλη σου την ψυχή (εάν πιστεύεις πραγματικά γι’ αυτό που παλεύεις) έχοντας ανεξάντλητη υπομονή και να θυμάσαι πως κάποιες φορές τα πιο όμορφα πράγματα έρχονται εκεί που δεν τα περιμένεις.

Να προσπαθείς να ονειρεύεσαι. Να κάνεις όνειρα για πράγματα που μπορείς να πετύχεις έτσι ώστε να μπορείς να αντιμετωπίσεις τις δυσκολίες που θα παρουσιαστούν, διαφορετικά θα απογοητευτείς και είναι δύσκολο πολλές φορές να καταφέρεις να βρείς την δύναμη να ξανακάνεις όνειρα και να παλέψεις γι’ αυτά.

Δεν είναι λίγες οι φορές που αποτυχίες έχουν χαλάσει σε μεγάλο βαθμό την ψυχολογία, έχουν προκαλέσει ψυχικές ασθένειες και έχουν στιγματίσει την ζωή κάποιον ανθρώπων. Χρειάζεται πολλή προσπάθεια να μπορέσει ο άνθρωπος να ισοζυγίσει ανάμεσα στο δυνατό και στο αδύνατο. Δηλαδή σ’ αυτό που μπορεί να γίνει και σ΄ αυτό που δεν μπορεί να γίνει. Δεν έχουν όλοι οι άνθρωποι τις ίδιες δυνατότητες και τις ίδιες ευκαιρίες. Με πρώτη αυτή τη σκέψη, να ονειρεύεται ο άνθρωπος. Ζωή χωρίς όνειρα, δεν υπάρχει. Όνειρα όμως, προσγειωμένα που δεν θα μας κάνουν ούτε να αισθανθούμε γελοίοι ούτε όμως θα μας αρρωστήσουν.

Η ζωή δεν πρέπει να κτίζεται πάνω στα όνειρα, γιατί αν γκρεμιστούν τα όνειρα, γκρεμίζεται και η ίδια η ζωή. Ονειρέψου, με σταθερά τα πόδια στην γή. Πάλεψε για όσα μπορείς να καταφέρεις και να πετύχεις. Αυτό το όνειρο, ας κρατηθεί σταθερό στην σκέψη του καθενός.

Το κλειδί για την θεραπεία των ψυχολογικών τραυμάτων

Η τοξική ντροπή και άλλοι συναισθηματικοί μηχανισμοί προσαρμογής από βαθιά τραύματα της παιδικής ηλικίας συχνά κάνουν τους ανθρώπους να αισθάνονται πως δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τον πόνο που βίωσαν όταν ήταν μικρά και αθώα ανθρώπινα όντα. Η τραυματική κακοποίηση-είτε είναι σεξουαλική, φυσική ή συναισθηματική- προκαλεί μόνιμες αλλαγές στο νευρικό σύστημα και στη χημεία του εγκεφάλου. Δεν είναι περίεργο το ότι βρίσκουμε δύσκολο να αλλάξουμε την κοσμοθεωρία μας και να θεραπευτούμε. Υπάρχει ένας τρόπος για να το κάνουμε, αν και μπορεί να μην είναι όπως τον φαντάζεστε.

Όταν κάποιος βιώνει ένα τραύμα σε μικρή ηλικία, η φυσιολογική αναπτυξιακή διαδικασία αλλάζει πολύ. Τείνει να διαμερίζει και να αποθηκεύει τα συναισθήματα που νιώθει όταν είναι μικρός επειδή είναι πολύ επίπονα για να τα αποδεχτεί τη στιγμή που συμβαίνουν. Ενώ αυτό μπορεί να οδηγήσει σε όλων των ειδών προβλήματα αργότερα στη ζωή από φυσικές αρρώστιες έως ψυχολογικές δυσκολίες που απομακρύνουν το συναισθηματικό φορτίο είναι ένας μηχανισμός προσαρμογής. Είναι επίσης ένας καλός γιατί μας βοηθά να επιβιώσουμε.

Δυστυχώς, μέχρι να νιώσουμε, να συγχωρήσουμε και να ενσωματώσουμε το τραύμα θα προκαλέσει στη γνωστική και στη φυσιολογική λειτουργία του ατόμου μεγάλες δυσκολίες.

Τείνουμε να μην μπορούμε να επεξεργαστούμε συγκεκριμένες εμπειρίες όταν είμαστε μικροί, για το πως λειτουργεί ο κόσμος, γιατί κάποιοι άνθρωποι συμπεριφέρονται με τέτοιο τρόπο και αντίθετα επανερχόμαστε σε μια πρωτόγονη κωδικοποίηση. Μπορείτε να σκεφτείτε αυτή την κωδικοποίηση σε μορφή συμβόλων και φυσικών αισθήσεων ως στενογραφία για τον εγκέφαλο και για το σώμα.

Όταν αυτά τα σημάδια ενεργοποιούνται κάπως πολύ αργότερα, αφού έχει συμβεί το αρχικό τραύμα τα νιώθουμε στο σώμα ως άγχος, πονοκέφαλοι, ταχυπαλμίες, εφιάλτες και άλλες μορφές κωδικοποιημένης μνήμης.

Ενώ αυτές οι αναμνήσεις μένουν σε μη επεξεργασμένη, κωδικοποιημένη μορφή, πιθανώς να βιώσουμε ξαφνικά ενοχλητικά συναισθήματα, πανικό υψηλού επιπέδου και άγχος. Δεν γνωρίζουμε συνειδητά το γιατί αισθανόμαστε έτσι αλλά οι φυσικές αισθήσεις και οι συμβολισμοί στα όνειρα είναι πραγματικά και όχι ευχάριστα.

Τότε είναι που ίσως πρέπει να δράσουμε ενάντια σε αυτόν τον φυσικό και συναισθηματικό πόνο που νιώθουμε, όπου δεν καταλαβαίνουμε τις αντιδράσεις μας. Ίσως να απελευθερώσουμε οργή ή να φωνάξουμε ανεξέλεγκτα σε κάποιον αθώο γύρω μας ή να προκαλέσουμε ένα μικρό καβγά με έναν αγαπημένο μας. Νιώθουμε πως πρέπει να προστατεύσουμε αυτά τα πληγωμένα μέρη βιαίως, επειδή δεν είχαν θεραπευτεί ποτέ. Θα είναι σαν να ξανά-ανοίγουμε μια πληγή και να επιτρέπουμε στο αναβλύζων αίμα να ρεύσει προς τα έξω ξανά.

Αν και υπάρχει πιθανόν ένας μικρός αληθινός κίνδυνος, αισθανόμαστε κίνδυνο και επιθυμούμε να απομακρυνθούμε από τον πόνο- αλλά αυτό είναι ένα από τα παράδοξα του πόνου. Όσο προσπαθούμε να απομακρυνθούμε από αυτόν, εκείνος θα γίνεται δυνατότερος μέχρι να μπορέσουμε να αποδεχτούμε αυτό που μας συνέβη και να το δούμε στο λαμπερό φως της πλήρους συνείδησης, θα ελέγχει τις συναισθηματικές επαναλαμβανόμενες πράξεις μας στο παρόν. Αν παρατηρήσατε είπα επαναλαμβανόμενες πράξεις και όχι σκέτες πράξεις. Αυτό γιατί δεν αντιδρούμε στο τώρα όπως συμβαίνει αλλά μέσω των τραυμάτων του παρελθόντος.

Σε κάποιους ανθρώπους, το τραύμα που βίωσαν ήταν τόσο δριμύ που πραγματικά διαχωρίστηκαν από το σώμα τους. Νιώθουν παράλυτοι ή «ανύπαρκτοι» για να αντιμετωπίσουν τον πόνο. Αυτή η «παράλυση» μπορεί να είναι ένα αίσθημα αποκοπής από την αγάπη ή από την οικειότητα στις σχέσεις ή ένα διανοητικό «χώρισμα» για να μην είναι παρόντες στον πόνο που εμφανίζεται στην επιφάνεια. Άλλοι καταφεύγουν στα ναρκωτικά, στο αλκοόλ, στα ψώνια, στο σεξ, σε φυσικές δραστηριότητες ή στη δουλειά τους για να αγνοήσουν τον πόνο που κρύβεται κάτω από την επιφάνεια.

Ωστόσο, καμία από αυτές τις τακτικές δεν λειτουργούν. Μπορεί να παρέχουν μια προσωρινή ανακούφιση αλλά δεν επιτρέπουν στον πόνο να απελευθερωθεί και έτσι με τον καιρό, το σώμα μας καταρρέει, το μυαλό γίνεται αδύναμο και τελικά αρχίσουμε να ζούμε με τρόπους που δεν βγάζουν νόημα επειδή είναι αυτοκαταστροφικοί. Πρέπει ριζικά να αποδεχτούμε αυτόν τον πόνο προτού μας κυριεύσει.

Ο εγωισμός όπως και ο νους μας, μπορεί να μας εξαπατήσει. Μπορεί να χειραγωγήσει τα συναισθήματα μας. Μπορεί να μας πει ότι δουλεύουμε 60 ώρες την εβδομάδα ή ότι χρεώνουμε το 30ο ζευγάρι παπούτσια στην πιστωτική κάρτα επειδή «αξίζουμε να έχουμε ωραία πράγματα.» Ο εγωισμός μπορεί να μας πει ότι χρειαζόμαστε αλκοόλ και ναρκωτικά για να διασκεδάσουμε αλλά εγκαίρως το σώμα θα αποκαλύψει την αλήθεια που ο εγωισμός προσπαθεί να κρύψει.

Μπορούμε επίσης να καλύψουμε τα συμπτώματα του πόνου με φαρμακευτική αγωγή, ή με δίαιτες αλλά αυτά τα «κόλπα» επίσης θα αποτύχουν όσο δεν αποδεχόμαστε αυτό που μας συνέβη και θα εξυπηρετήσουν μόνο στο να ναρκώσουν τα συναισθήματα που δε θέλουμε να νιώθουμε.

Μέσα μας βρίσκεται αυτό το αθώο παιδί που περιμένει να είμαστε αρκετά δυνατοί, θαρραλέοι και συγχωρητικοί ώστε να αντιμετωπίσουμε όποιο τρομερό τραύμα υπομείναμε. Δε θα δεχτεί συμβιβασμούς ή δικαιολογίες αλλά περιμένει υπομονετικά την μέρα που θα είμαστε ξανά ελεύθεροι-να αγαπάμε χωρίς επιφυλάξεις και να ζούμε στην απόλυτη ελευθερία.

Στον διαλογισμό, μαθαίνουμε να παρατηρούμε όλες τις σκέψεις καθώς εμφανίζονται χωρίς να τις κρίνουμε. Δεν έχει σημασία αν είναι η κλασική πρακτική του διαλογισμού ή η πνευματική- η μέθοδος είναι η ίδια. Επιτρέπουμε σε όλα τα συναισθήματα, στις φυσικές αισθήσεις, στις διανοητικές εικόνες ακόμα και στις μυρωδιές ή στα ψυχικά φαινόμενα να εμφανιστούν στην επιφάνεια και να χαθούν. Σε αυτή τη πρακτική μαθαίνουμε, με ένα βήμα τη φορά, να επιτρέπουμε σε όλα τα συναισθήματα μας να υπάρχουν χωρίς άρνηση.

Ίσως δεν θυμόμαστε τι ήταν αυτό ακριβώς που μας έκανε να μαζευτούμε στον εαυτό μας αλλά μπορούμε να νιώσουμε τον πόνο, ένα αίσθημα πανικού στο τσάκρα της καρδιάς ή να δούμε παράξενα πολύχρωμα φώτα να εμφανίζονται όταν συγκεκριμένες αναμνήσεις εγείρονται από τα σκοτεινά βάθη του υποσυνείδητου. Σιγά σιγά ο φόβος, ο θυμός, η θλίψη και το τραύμα αρχίζουν να «αφαιρούνται» από το σώμα μας καθώς επιτρέπουμε στον εαυτό μας να τα γνωρίσει. Περιέργως με το να επιτρέψουμε σε αυτούς τους φόβους και στους πόνους να υπάρχουν, τους απελευθερώνουμε. Όπως και ο ποιητής Rumi έγραψε κάποτε: «Η θεραπεία για τον πόνο είναι μέσα στον πόνο.»

Πώς θεραπεύουμε τον εαυτό μας από τα τραύματα του παρελθόντος που κάνουν την ζωή μας να βρίσκεται σε αδράνεια στο τώρα; Ριζικά αποδεχόμαστε τον πόνο. Με αυτόν τον τρόπο, αφήνει το σώμα, το μυαλό και την καρδιά μας και γινόμαστε ελεύθεροι.

Πώς το παρελθόν μας, επηρεάζει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε το παρόν μας

Το παρελθόν μας αποτελεί κομμάτι της προσωπικής μας ιστορίας. Αποτελεί μέρος της ταυτότητας μας, καθώς έχει συμβάλει στη διαμόρφωση της. Στο παρελθόν έχουν κατασκευαστεί οι καταγραφές που έχουμε για τον εαυτό μας και τον κόσμο γύρω μας. Όσα έλαβαν χώρα στο «τότε», επηρεάζουν το «τώρα», με τρόπο που πολύ συχνά δεν κατανοούμε.

Κάθε ένας από εμάς έχει τις δικές του ξεχωριστές καταγραφές, την δική του πραγματικότητα, με την οποία πορεύεται στη ζωή. Οι καταγραφές αυτές είναι ο τρόπος που αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας και οτιδήποτε συμβαίνει γύρω μας. Είναι οι πεποιθήσεις που έχουμε, οι ερμηνείες που κάνουμε, το νόημα που αποδίδουμε στα πράγματα, η αντίληψη μας για τη ζωή γενικότερα. Διαμορφώνονται από πολύ νωρίς στη ζωή μας και καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη τους διαδραματίζουν οι σχέσεις που αναπτύσσουμε με τα πρόσωπα που μας φροντίζουν (συνήθως τους γονείς μας), καθώς και τα πρώιμα βιώματα μας.

Όταν είμαστε ακόμη παιδιά δεν διαθέτουμε τις απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες προκειμένου να μπορέσουμε να ανταπεξέλθουμε στις καταστάσεις που συναντάμε. Στην παιδική ηλικία αρχίζουμε να αποκτάμε όλα εκείνα τα εφόδια για την μετέπειτα ζωή μας. Μαθαίνουμε να μιλάμε, να επικοινωνούμε με τους γύρω μας, να κατανοούμε τον εαυτό μας, δοκιμάζουμε τα όρια και τις δυνατότητες μας, ανακαλύπτουμε δεξιότητες, αποκτούμε γνώσεις, επεξεργαζόμαστε όσα μας συμβαίνουν. Όλα τα παραπάνω όμως δεν μπορούμε να τα επιτύχουμε χωρίς την κατάλληλη καθοδήγηση. Οδηγοί μας λοιπόν σε αυτή την πορεία προς τη γνώση, τόσο του εαυτού μας, όσο και του κόσμου είναι οι γονείς μας.

Αν λοιπόν είχαμε γονείς συναισθηματικά παρόντες, οι οποίοι μας φρόντιζαν, ανταποκρίνονταν στις ανάγκες μας και μας μάθαιναν να επεξεργαζόμαστε τις εμπειρίες και τα βιώματα μας με αποτελεσματικό τρόπο, τότε έχουμε μεγαλώσει σε ασφαλές πλαίσιο και έχουμε μάθει να εμπιστευόμαστε τον εαυτό μας, τους ανθρώπους και τις σχέσεις μαζί τους. Σχετιζόμαστε χωρίς να φοβόμαστε, διαθέτουμε εσωτερική συγκρότηση και απέναντι στις δυσκολίες επιστρατεύουμε αποτελεσματικούς τρόπους διαχείρισης και μηχανισμούς ρύθμισης του συναισθήματος μας. Σε αυτή την περίπτωση αποκτούμε καταγραφές, όπως: είμαι σημαντικός, έχω αξία, ο κόσμος είναι ασφαλής, μπορώ να έχω εμπιστοσύνη στους άλλους, οι άλλοι ανταποκρίνονται στις ανάγκες μου.

Αν αντίθετα είχαμε γονείς κακοποιητικούς, απορριπτικούς, απόντες συναισθηματικά, οι οποίοι δεν ήταν σε θέση να καλύψουν τις ανάγκες μας και να μας παρέχουν ασφάλεια σε σταθερό πλαίσιο, τότε μαθαίνουμε να μην εμπιστευόμαστε τον εαυτό μας και τους ανθρώπους και παύουμε να νιώθουμε ασφαλείς. Όταν από πολύ νωρίς έχουμε εκτεθεί σε δύσκολες και τραυματικές καταστάσεις, τις οποίες δεν ήμασταν σε θέση να διαχειριστούμε, τότε αποκτούμε καταγραφές όπως: ο κόσμος είναι επικίνδυνος, οι σχέσεις δεν βγαίνουν, όλοι θα με προδώσουν, δεν είμαι ικανός για τίποτα, δεν έχω τον έλεγχο στη ζωή μου. Σε αυτή την περίπτωση δεν έχουμε καταφέρει να αποκτήσουμε εσωτερική ασφάλεια, δεν έχουμε μάθει να κατανοούμε τον εαυτό μας και τους άλλους, δεν εμπιστευόμαστε το μαζί. Μπροστά στις δυσκολίες καθηλωνόμαστε, καθώς νιώθουμε πως δεν έχουμε τη δύναμη να τις αντιμετωπίσουμε.

Με αυτόν τον τρόπο αρχίζουμε σταδιακά να διαμορφώνουμε έναν χάρτη, με την βοήθεια του οποίου ερμηνεύουμε τη ζωή. Αν αυτός ο χάρτης έχει δημιουργηθεί με θετικές καταγραφές τότε έχουμε αποκτήσει αρκετά εφόδια, ώστε να τα βγάζουμε πέρα με τις αντιξοότητες, αλλά και να χαιρόμαστε τη ζωή. Αν από την άλλη έχει δημιουργηθεί με αρνητικές, τότε δεν έχουμε την καθαρότητα να δούμε όσα μας συμβαίνουν στο παρόν απαλλαγμένοι από τις σκιές του παρελθόντος. Αν για παράδειγμα έχω την καταγραφή πως δεν μπορώ να εμπιστεύομαι τους άλλους, γιατί θα με προδώσουν, τότε μπορεί να μην επιτρέπω στον εαυτό μου να συνδεθεί συναισθηματικά μαζί τους και να κρύβω τις σκέψεις και τα συναισθήματα μου, από φόβο μήπως πληγωθώ. Έτσι όμως χάνω την ευκαιρία να συνδεθώ ουσιαστικά και με άτομα που είναι ικανά να ανατρέψουν όσα πιστεύω μέχρι τώρα. Με παρόμοιο τρόπο λειτουργούν όλες οι καταγραφές. Θεωρούμε πως αποτελούν βεβαιότητες και συνήθως εστιάζουμε σε εκείνες τις εμπειρίες που τις επιβεβαιώνουν και τις ενισχύουν, με αποτέλεσμα να διαφεύγουν από την αντίληψη μας εκείνες που τις ανατρέπουν.

Το καλό όμως με τις καταγραφές είναι ότι μπορούν να αλλάξουν και πως εμείς οι ίδιοι έχουμε την ευθύνη και τη δύναμη γι' αυτό. Μπορεί να μην είμαστε σε θέση να ελέγξουμε τις εξωτερικές συνθήκες, μπορούμε όμως να ελέγξουμε τον τρόπο που τις ερμηνεύουμε και αποκρινόμαστε σε αυτές. Αυτό που χρειάζεται είναι να μπορέσουμε πρώτα να αναγνωρίσουμε τις παγιωμένες πεποιθήσεις μας και έπειτα να δοκιμάσουμε να αμφισβητήσουμε όσες μας δυσκολεύουν και θολώνουν την κρίση μας. Αυτός ο δρόμος δεν είναι εύκολος. Απαιτεί να γυρίσουμε πίσω, ώστε να αποκτήσουμε περισσότερες πληροφορίες για το πως δημιουργήθηκαν, να μπορέσουμε να τις νοηματοδοτήσουμε, να επεξεργαστούμε τις εμπειρίες που συνέβαλαν στη διαμόρφωση τους, να τις αποδεχτούμε, να κατανοήσουμε τον τρόπο με τον οποίο στέκονται εμπόδιο στη ζωή μας και να βρούμε τη δύναμη να τους πάμε κόντρα και να ζήσουμε απαλλαγμένοι από βάρη και περιορισμούς.

Το σημαντικότερο όμως είναι να πιστέψουμε ότι μπορούμε να το κάνουμε και κυρίως να πιστέψουμε ότι αξίζουμε. Ας θυμόμαστε πως σαν ενήλικες εμείς φέρουμε την ευθύνη του εαυτού μας και των επιλογών μας. Οδηγοί πλέον είμαστε εμείς. Ας αναρωτηθούμε λοιπόν πως επιθυμούμε να ζήσουμε στο παρόν και με ποιον τρόπο μπορούμε να απαλλαγούμε από τις αρνητικές καταγραφές. Όσο κι αν έχουμε δυσκολευτεί, τραυματιστεί, υποφέρει σαν παιδιά, έχουμε το δικαίωμα να ξεφύγουμε από την επίδραση που ασκεί το παρελθόν στη ζωή μας.

Το εσωτερικό μας κενό δεν γεμίζει με αντικείμενα

Οι εξωτερικές δράσεις και η αναζήτηση της απόλαυσης, κλ.π., είναι ασπιρίνες για να ξεχνούν οι άνθρωποι το κενό και τα προβλήματά τους και να αποφεύγουν να δουν τι συμβαίνει μέσα τους. Τα προβλήματα όμως θα παραμένουν άλυτα όσο κανείς αποφεύγει να τα αντιμετωπίσει ή αναζητά επιφανειακές λύσεις.

Οι άνθρωποι σήμερα αποφεύγουν να δουν αυτό που συμβαίνει μέσα τους και για να ξεχνιούνται, το ρίχνουν στο φαί, στο σεξ, στη διασκέδαση, στα σπορ, στην πολιτική, στις εκδρομές, στα χόμπι, στο ντύσιμο, στο κυνήγι του χρήματος, στο να ασχολούνται με τους άλλους, στην τηλεόραση, το ιντερνέτ, τα θεάματα, το ποτό, τα ναρκωτικά, οποιαδήποτε περίεργη απόλαυση και ότι μπορεί να βάλει ο νους του άνθρωπου.

Είναι δυνατόν όμως, να λυθούν τα προβλήματα που έχουν συσσωρευτεί στο νου και την καρδιά του, αποφεύγοντας να τα δει και να τα αντιμετωπίσει; Ή είναι δυνατόν να βρει κανείς ικανοποίηση και ευτυχία, να γεμίσει το κενό του, καταφεύγοντας σε πράγματα έξω από αυτόν, σε υλικά αντικείμενα; Εξ άλλου τα αντικείμενα και οι απολαύσεις τους, όπως και οι ίδιες αισθήσεις υπόκεινται σε πολλούς περιορισμούς. Πράγματα φθαρτά και υποκείμενα σε περιορισμούς είναι αδύνατο να μας φέρουν μόνιμη ευτυχία, εσωτερική πληρότητα, ειρήνη κ.λπ.. Είναι γεγονός ότι δεν μπορούμε να έχουμε πάντα αυτό που θέλουμε και έτσι νοιώθουμε δυστυχισμένοι. Αλλά είναι γεγονός ότι και όταν αποκτούμε αυτό που θέλουμε πάλι δυστυχούμε, γιατί ανακαλύπτουμε ότι το συγκεκριμένο πράγμα που φανταζόμασταν ότι θα μας έκανε πλήρεις και ευτυχισμένους δεν το πραγματοποίησε.

Κανένα αντικείμενο καμία εξωτερική κατάσταση δεν εμπεριέχει ευτυχία και πληρότητα. Είναι μόνο η φαντασία του νου που προβάλει σε όλα τα εξωτερικά πράγματα και καταστάσεις ιδιότητες που δεν έχουν. Η πλειοψηφία των ανθρώπων ποτέ δεν έψαξε τα πράγματα λίγο βαθύτερα, να δει δηλαδή κατά πόσο όλα αυτά που έμαθε από τους γονείς το σχολείο την κοινωνία κ.λπ. σχετικά με τον εαυτό του, και τον κόσμο είναι πράγματι έτσι. Η άγνοια όμως είναι ο χειρότερος σύντροφος του ανθρώπου. Η λανθασμένη κατανόηση των πραγμάτων μας οδηγεί σε λανθασμένες δράσεις και πόνο.

Μπορεί προσωρινά όλες αυτές οι εξωτερικές δράσεις που κάνει, να του φέρουν μία ψευδαισθησιακή ευχαρίστηση και να ξεχνάει κανείς τις ουσιαστικές του ανάγκες. Γρήγορα όμως αυτές οι εσωτερικές άλυτες καταστάσεις θα ξανάρθουν στην επιφάνεια και θα αναζητούν τη λύση τους. Η αδιαφορία να κοιτάξει κανείς αυτά και να δώσει λύσεις απλά παρατείνει και αυξάνει τον πόνο και το αδιέξοδο.

Όσο αναβάλει κανείς τη μελέτη του εαυτού του και το ταξίδι προς την αληθινή του φύση, η διαφυγή από τα προβλήματα και τον πόνο αυτής της ζωής, είναι αδύνατη. Αυτό μπορείς να το διαπιστώσεις κοιτώντας γύρω σου, πως ζούνε οι άνθρωποι και τι τους συμβαίνει. Άμα ανοίξεις την τηλεόραση ή διαβάσεις εφημερίδα, είναι εύκολο να δεις τον ανθρώπινο πόνο σε όλο του το μεγαλείο. Αυτό συμβαίνει σε συναισθηματικό, νοητικό και σωματικό επίπεδο. Πολύς ή λίγος πόνος, απλά διακόπτεται από μικρά διαλλείματα απόλαυσης και αδράνειας.

Παρά ταύτα, αυτό που συνεχίζει να κάνει η πλειοψηφία των ανθρώπων είναι να ψάχνει να βρει ευτυχία και πληρότητα στις απολαύσεις και γενικότερα στα εξωτερικά πράγματα.

Και αυτό μας οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια στην αυτοκαταστροφή μας ως ανθρωπότητα και μάλιστα με βήματα γοργά αφού πια έχουμε την τεχνολογία να προκαλούμε μαζικές καταστροφές και θάνατο.

Λιμοκτονούν ηθικά οι άνθρωποι που δεν βρίσκουν μέσα στην παιδεία του τόπου και του καιρού των τα στοιχεία που θα θρέψουν το πνεύμα τους

Cultura (Kultur) ονομάζεται στη διεθνή γλώσσα, ως εξαντικειμενικευμένο πνεύμα (objektiver Geist), το ιστορικό περιβάλλον. Στην ελληνική μεταφράζαμε τον όρο με τη λέξη «πολιτισμός»
(πλάσμα των αρχών του 19ου αιώνα)∙ θα προτιμούσα όμως στη θέση της την αρχαία ελληνική
παιδεία (που καταχρηστικά τη μεταχειριζόμαστε σήμερα για να δηλώσομε αυτό που
κυριολεκτικά πρέπει να ονομάζεται εκπαίδευση—instruction). Την παιδεία αποτελούν τα
δοκιμασμένα και κατακυρωμένα από το χρόνο προϊόντα της πνευματικής παραγωγής του
ανθρώπου ως όντος κατ’ εξοχήν κοινωνικού. Συγκεκριμένα:

1. Η γλώσσα και οι κανόνες της σκέψης
2. Ο μύθος και οι τύποι της λατρείας
3. Τα έθιμα του οικογενειακού βίου
4. Οι πολιτικοί θεσμοί και το δίκαιο
5. Οι μέθοδοι της εργασίας και της συναλλαγής
6. Οι καλαισθητικές και οι ηθικές αποτιμήσεις
7. Οι τρόποι της κοινωνικής συμπεριφοράς.

(Επισημαίνω τα κυριότερα στοιχεία. Η σειρά δεν είναι ένδειξη αξιολογικής προτεραιότητας).
Με το νόημα τούτο η παιδεία είναι ένα κεφάλαιο από πνευματικά αγαθά που σχηματίζεται
σιγά ‐ σιγά μέσα στην ιστορία και από την ιστορία ενός λαού (ή μιας οικογένειας λαών) και
καθώς περνάει από γενεά σε γενεά μεγαλώνει σαν τη χιονόσφαιρα, ή συμπιέζεται και φθίνει.
Στις εποχές της πνευματικής στειρότητας το κεφάλαιο τούτο, μένοντας ανεκμετάλλευτο,
φθείρεται, λιγοστεύει, χάνει ένα μικρό ή μεγάλο μέρος της αξίας του. Όταν πάλι μπαίνουν
στον ιστορικό στίβο γενεές με πνεύμα γενναίο και δημιουργικό, που όχι μόνο «παίρνουν»
από την παιδεία του λαού τους, αλλά και της «δίνουν» με τη φαντασία, την ευαισθησία, την
οξύνοια, την πρωτοβουλία τους, το κεφάλαιο πολλαπλασιάζεται, επενδύεται σε αξίες
υψηλότερου επιπέδου, και τότε είναι τυχερώτερες οι επερχόμενες γενεές, γιατί θα ζήσουν
μέσα σ’ ένα ευνοϊκότερο για την προκοπή τους πνευματικό περιβάλλον, στους κόλπους μιας
παιδείας πλουσιότερης, βαθύτερης, λεπτότερης. 

Είναι λοιπόν αγαθή τύχη και δώρο ακριβό για ένα λαό, για μια γενεά, ή για ένα άτομο να διατρέξει την τροχιά της ζωής του μέσα στον κύκλο ενός μεγάλου πολιτισμού, και δύστηνος εκείνος που ο χώρος και ο χρόνος του τον ανάγκασαν να γίνει τρόφιμος μιας παιδείας αποτελματωμένης, φτωχής και ανάπηρης. Όπως ένας οργανισμός αρρωσταίνει ή φυτοζωεί όταν δεν βρίσκει στο φυσικό περιβάλλον τις ουσίες
που χρειάζεται για να συντηρηθεί και να ευδοκιμήσει, έτσι και λιμοκτονούν ηθικά οι
άνθρωποι που δεν βρίσκουν μέσα στην παιδεία του τόπου και του καιρού των τα στοιχεία
που θα θρέψουν το πνεύμα τους, για να δυναμώσει και ν’ ακτινοβολήσει. Ακόμη και εκλεκτά
άτομα δεν μπορούν κατά το μέγεθός τους να λάμψουν στο θολό στερέωμα μιας
μισοσβησμένης παιδείας. Έχει και σ’ αυτή την περίπτωση εφαρμογή η παρατήρηση του
Θεμιστοκλή: ούτε ο Σίφνιος στην Αθήνα ούτε αυτός στη Σίφνο θ’ αξιωνόταν να τελέσει τα
έργα που τον εδόξασαν.

ARTHUR SCHOPENHAUER: Αυτό που κανείς δεν μπορεί να μας το πάρει αλλά ούτε και να μας το δώσει

Αυτό που έχουμε μέσα μας, αυτό που μας συντροφεύει ακόμα και στην άκρα μοναξιά, αυτό που κανείς δεν μπορεί να μας το πάρει αλλά ούτε και να μας το δώσει, είναι πολύ πιο ουσιαστικό απ’ όλα τα αγαθά που μπορεί να διαθέτουμε, απ’ όλες τις εντυπώσεις που μπορεί να δίνουμε στους άλλους.

Ο πλούσιος πνευματικά άνθρωπος απασχολείται και διασκεδάζει έξοχα, ακόμα και σε απόλυτη μοναξιά με τις δικές του σκέψεις και φαντασιώσεις: ενώ ο περιορισμένος, παρά τη συνεχή εναλλαγή έργων, εορτών και ταξιδιών, νιώθει αγιάτρευτη πλήξη. – Ένας καλός, ολιγαρκής, ελαφρός χαρακτήρας μπορεί να νιώθει ικανοποιημένος ακόμα και σε συνθήκες στέρησης, ενώ ένας κακός, άπληστος, ζηλόφθονος χαρακτήρας δε νιώθει ευτυχία όσα πλούτη κι αν κατέχει. (Λέει πολύ σωστά ο Γκαίτε στο Ντιβάν: «Η μεγαλύτερη ευτυχία είναι η προσωπικότητα». Ο άνθρωπος μπορεί ν’ αφομοιώσει από έξω πολύ λιγότερα πράγματα απ’ ό,τι συνήθως νομίζουμε). – Πόσες και πόσες απολαύσεις δεν είναι περιττές, ίσως μάλιστα ενοχλητικές και επαχθείς για τον άνθρωπο που διαθέτει τη μόνιμη απόλαυση μιας εξαίρετης ατομικότητας!*
------------------------
*Σωκράτης, Οράτιος [εδώ ο Σοπενχάουερ παραπέμπει στην πρόταση του Σωκράτη σε σχέση με μια έκθεση ειδών πολυτελείας: «Πόσα πράγματα υπάρχουν λοιπόν που αν δεν τα’χω δε θα μου λείψουν καθόλου» και στο στίχο του Οράτιου: «Φίλντισι, μάρμαρο, κοσμήματα, τυρρηνικά αγάλματα, πίνακες, ασημικά, λουσάτα ρούχα βαμμένα στην πορφύρα. Τα λιμπίζονται πολλοί, αλλά υπάρχουν μερικοί που ούτε καν ρωτούν γι’ αυτά». (Οράτιος, Επιστολές, II, 2,180-182.)]

Άρθουρ Σοπενχάουερ, Η ΤΕΧΝΗ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΟΣ

ΟΣΚΑΡ ΟΥΑΙΛΝΤ: Δε θέλω να πάω στον παράδεισο, κανένας από τους φίλους μου δεν είναι εκεί

Το να πιστεύουμε σε μια άλλη ζωή, όπου θα αποζημιωθούμε για τα επίγεια βάσανα είναι θεμιτό, αυτό δεν πρέπει όμως να χρησιμεύει ως πρόφαση για να χάνουμε τη μοναδική ζωή που έχουμε τώρα στα χέρια μας: αυτήν εδώ.

Ήδη από τον 50 αιώνα, ο Ρωμαίος στοχαστής Βοήθιος κατέβαλε προσπάθεια να φέρει τη ζωή στο επίπεδο των θνητών, λέγοντας πως «ο άνθρωπος που μοναδική του επιθυμία είναι να πάει στον ουρανό δε θα πάει ποτέ εκεί. Υπάρχει δουλειά που πρέπει να γίνει στη γη».

Άλλες σκέψεις αυτού του κλασικού συγγραφέα που με την Παραμυθία της φιλοσοφίας επηρέασε ολόκληρο τον Μεσαίωνα, είναι οι ακόλουθες:
  • Η καλλιέργεια της αρετής οδηγεί στη σοφία, η σοφία οδηγεί στην καλοσύνη, κι αυτή στην ευτυχία.
  • Η αγάπη δεν υπακούει σε νόμους, γιατί είναι νόμος από μόνη της.
  • Τίποτα δεν είναι φτωχό ή άθλιο παρά μόνο αν το αντιλαμβανόμαστε έτσι.
  • Ο Θεός είναι προσωπικό ον, έστω κι αν μας δημιουργεί πολλές αμφιβολίες: Αν υπάρχει Θεός. από που προέρχονται όλα τα κακά; Αν δεν υπάρχει, από που προέρχεται το κάθε καλό;
ΟΣΚΑΡ ΟΥΑΙΛΝΤ

ANTON CHEKHOV: Το στοίχημα

Ήταν μια σκοτεινή φθινοπωρινή νύχτα. Ο γέροντας τραπεζίτης βημάτιζε στο γραφείο του από τη μια γωνιά στην άλλη και θυμόταν που, δεκαπέντε χρόνια πριν, ένα φθινοπωρινό βράδυ, είχε στο σπίτι του καλεσμένους. Σ’ εκείνη τη συγκέντρωση ήταν πολλοί γνωστικοί άνθρωποι κι έγιναν ενδιαφέρουσες συζητήσεις.

Μεταξύ των άλλων μίλησαν και για τη θανατική ποινή. Οι επισκέπτες, ανάμεσα στους οποίους βρίσκονταν αρκετοί επιστήμονες και δημοσιογράφοι, στην πλειοψηφία τους τάχτηκαν αρνητικά σχετικά με την ποινή του θανάτου. Έβρισκαν ξεπερασμένο αυτό τον τρόπο τιμωρίας, ανάρμοστο και ανήθικο για χριστιανικές κυβερνήσεις. Ορισμένοι υποστήριζαν ότι η θανατική ποινή θα έπρεπε, γενικά και παντού, ν’ αντικατασταθεί με τα ισόβια δεσμά.

— Εγώ δε συμφωνώ μαζί σας, είπε ο οικοδεσπότης. Δε δοκίμασα ούτε τη θανατική ποινή ούτε τα ισόβια δεσμά, αλλά, αν μπορεί κανείς να κρίνει a priori, τότε, κατά τη δική μου γνώμη, η θανατική ποινή είναι ηθικότερη και πιο ανθρωπιστική από τα ισόβια. Η εκτέλεση σκοτώνει αμέσως, αλλά τα ισόβια σκοτώνουν σιγά σιγά. Ποιος δήμιος απ’ τους δυο είναι πιο ανθρωπιστικός; Εκείνος που σας σκοτώνει μέσα σε λίγα λεπτά ή αυτός ο οποίος σας αφαιρεί λίγο λίγο τη ζωή για πολλά χρόνια;
— Και το ένα και το άλλο είναι το ίδιο ανήθικα, παρατήρησε κάποιος απ’ τους επισκέπτες, επειδή έχουν έναν και τον αυτό σκοπό: την αφαίρεση ζωής. Η κυβέρνηση δεν είναι θεός. Δεν έχει το δικαίωμα να αφαιρέσει εκείνο που δεν μπορεί, αν θελήσει, να δώσει πίσω. Μεταξύ των επισκεπτών ήταν κι ένας νομικός, νέος άνθρωπος, γύρω στα είκοσι πέντε. Όταν του ζήτησαν τη γνώμη, είπε:
— Και η ποινή του θανάτου και τα ισόβια είναι το ίδιο ανήθικα, αλλά, αν μου πρότειναν να διαλέξω ένα από τα δυο, θα διάλεγα βέβαια το δεύτερο. Να ζεις με κάποιον τρόπο είναι καλύτερα από το να μη ζεις.

Η συζήτηση άναψε για τα καλά. Ο τραπεζίτης, που τότε ήταν νεότερος και πιο νευρώδης, έγινε ξαφνικά έξω φρενών, χτύπησε τη γροθιά του στο τραπέζι και φώναξε απευθυνόμενος στο νεαρό νομικό:

— Δεν είναι αλήθεια! Βάζω στοίχημα δυο εκατομμύρια ότι δε θα μένατε στο κελί ούτε πέντε χρόνια.
— Αν το λέτε σοβαρά, απάντησε ο νομικός, βάζω στοίχημα ότι θα μείνω όχι πέντε αλλά δεκαπέντε!
— Δεκαπέντε. Εντάξει! φώναξε ο τραπεζίτης.
Κύριοι, βάζω δυο εκατομμύρια!
— Σύμφωνοι! Εσείς βάζετε τα εκατομμύρια κι εγώ την ελευθερία μου! είπε ο νομικός.
Κι αυτό, λοιπόν, το ανήκουστο και ανόητο στοίχημα μπήκε! Ο τραπεζίτης, μην ξέροντας τότε ούτε κι ο ίδιος πόσα εκατομμύρια έχει, κακομαθημένος κι απερίσκεπτος, ήταν ενθουσιασμένος με το στοίχημα.
Στο δείπνο πείραζε το νομικό κι έλεγε:
— Βάλτε λίγο μυαλό, νεαρέ μου, πριν ακόμα είναι αργά. Για μένα δυο εκατομμύρια δεν είναι τίποτα, εσείς όμως κινδυνεύετε να χάσετε τρία τέσσερα από τα καλύτερα χρόνια της ζωής σας. Λέω τρία τέσσερα γιατί δε θα μείνετε περισσότερο. Μην ξεχνάτε επίσης, κακόμοιρε, ότι η εθελοντική φυλάκιση είναι πολύ πιο βαριά από την υποχρεωτική. Η σκέψη ότι οποιαδήποτε στιγμή έχετε το δικαίωμα να βγείτε έξω ελεύθερος θα δηλητηριάσει όλη σας την ύπαρξη μέσα στο κελί της φυλακής. Σας λυπάμαι!

Ο τραπεζίτης τώρα, βηματίζοντας από τη μια γωνιά στην άλλη, θυμόταν όλ’ αυτά κι αναρωτιόταν:
«Γιατί μπήκε αυτό το στοίχημα; Ποιο το όφελος που ο νομικός έχασε δεκαπέντε χρόνια ζωής, κι εγώ πετάω δυο εκατομμύρια; Μπορεί αυτό να αποδείξει στους ανθρώπους ότι η καταδίκη σε θάνατο είναι χειρότερη ή καλύτερη από τα ισόβια δεσμά; Όχι βέβαια. Μωρολογίες κι ανοησίες. Από τη δική μου πλευρά ήταν μια παραξενιά ανθρώπου που είναι χορτάτος, κι απ’ την πλευρά του νομικού απληστία για λεφτά…».

Θυμήθηκε επίσης αυτά που έγιναν ύστερα από το βράδυ εκείνο. Αποφάσισαν ο νομικός να εκτίσει την εθελοντική ποινή του κάτω από την αυστηρότερη επίβλεψη, σε μία από τις πτέρυγες κοντά στο σπίτι του τραπεζίτη. Συμφώνησαν ότι στη διάρκεια των δεκαπέντε χρόνων δε θα είχε το δικαίωμα να περάσει το κατώφλι της πτέρυγας, να βλέπει ανθρώπους ζωντανούς, ν’ ακούει ανθρώπινες φωνές και να παίρνει γράμματα ή εφημερίδες.

Του επιτρεπόταν να έχει μουσικό όργανο, να διαβάζει βιβλία, να γράφει γράμματα, να πίνει κρασί και να καπνίζει. Με τον έξω κόσμο, σύμφωνα με ειδικό όρο, μπορούσε να επικοινωνεί μόνο χωρίς να μιλάει, μέσα από ένα μικρό παράθυρο φτιαγμένο ειδικά γι’ αυτόν το σκοπό. Η συμφωνία προέβλεπε ακόμα και τις πιο ασήμαντες λεπτομέρειες, ώστε να υπάρχει αυστηρή απομόνωση, και υποχρέωνε το νομικό να μείνει στη φυλακή ακριβώς δεκαπέντε χρόνια, από τις 12 το μεσημέρι της 14ης Νοεμβρίου 1870 μέχρι τις 12 το μεσημέρι της 14ης Νοεμβρίου 1885. Η παραμικρή απόπειρα από το νομικό να παραβεί τους όρους, έστω και δυο λεπτά πριν από το τέλος της προθεσμίας, απελευθέρωνε τον τραπεζίτη από την υποχρέωση να του πληρώσει τα δυο εκατομμύρια.

Τον πρώτο χρόνο φυλακής του, κι όσο μπορεί κανείς να κρίνει από τα σύντομα σημειώματα, υπέφερε πολύ από τη μοναξιά και την πλήξη. Από την πτέρυγα, νύχτα και μέρα, ακουγόταν συνεχώς το πιάνο. Κρασί και καπνό αρνήθηκε να πάρει. Το κρασί, έγραφε, διεγείρει τις επιθυμίες, οι οποίες είναι εχθροί του φυλακισμένου. Άλλωστε, να πίνεις ωραίο κρασί και να μη βλέπεις κανέναν, δεν υπάρχει τίποτα πιο πληκτικό. Όσο για τον καπνό, βρομίζει τον αέρα στο δωμάτιο του. Τον πρώτο χρόνο του έστελναν κυρίως βιβλία ελαφρού περιεχομένου. Περίπλοκα ερωτικά μυθιστορήματα, διηγήματα με εγκληματικό και φανταστικό περιεχόμενο, κωμωδίες και άλλα.

Τη δεύτερη χρονιά η μουσική σίγησε στην πτέρυγα κι ο νομικός ζητούσε στα σημειώματα του μόνο κλασικούς. Τον πέμπτο χρόνο ακούστηκε πάλι μουσική κι ο έγκλειστος νομικός παρακάλεσε για κρασί. Εκείνοι που τον παρακολουθούσαν απ’ το παράθυρο έλεγαν ότι ολόκληρη εκείνη τη χρονιά μόνο έτρωγε, έπινε και ξάπλωνε στο στρώμα, συχνά χασμουριόταν και μιλούσε θυμωμένα με τον εαυτό του. Βιβλία δε διάβαζε. Μερικές φορές καθόταν τις νύχτες να γράψει. Έγραφε για πολλή ώρα και, κοντά στα ξημερώματα, έσκιζε σε μικρά κομμάτια όλα όσα είχε γράψει. Άλλες φορές τον άκουγαν που έκλαιγε.

Στο δεύτερο μισό του έκτου χρόνου ο φυλακισμένος ασχολήθηκε επίμονα με τη μελέτη γλωσσών, φιλοσοφίας και ιστορίας. Ρίχτηκε με τα μούτρα στη μελέτη αυτών των επιστημών, τόσο, που ο τραπεζίτης μόλις προλάβαινε να του στέλνει βιβλία. Μέσα σε τέσσερα χρόνια ζήτησε και του ‘στειλαν γύρω στους εξακόσιους τόμους. Κατά την περίοδο αυτής της μανίας ο τραπεζίτης, μεταξύ των άλλων, έλαβε από τον κατάδικό του το εξής γράμμα:

«Αγαπητέ μου δεσμοφύλακα! Σας γράφω αυτές τις γραμμές σε έξι γλώσσες. Δείξτε τις στους ειδικούς κι ας τις διαβάσουν. Αν δε βρουν κανένα λάθος, τότε, πολύ θα σας παρακαλούσα, προστάξτε να πυροβολήσουν στον κήπο με το ντουφέκι. Ο πυροβολισμός αυτός θα μου πει ότι οι προσπάθειές μου δεν πήγαν χαμένες. Οι μεγαλοφυίες όλων των εποχών και όλων των χωρών του κόσμου μιλούν σε διαφορετικές γλώσσες, αλλά μέσα σ’ όλους καίει μία και μόνη φλόγα. Ω, αν ξέρατε ποια ουράνια ευτυχία δοκιμάζει τώρα η ψυχή μου που ξέρω πώς να τους καταλάβω!».

Η επιθυμία του κατάδικου εκπληρώθηκε και ο τραπεζίτης πρόσταξε να πυροβολήσουν στον κήπο δυο φορές. Στη συνέχεια, μετά το δέκατο χρόνο, ο νομικός καθόταν ακίνητος στο τραπέζι και διάβαζε μόνο το Ευαγγέλιο. Στον τραπεζίτη φαινόταν περίεργο που ένας άνθρωπος ο οποίος κατάφερε να διαβάσει σε τέσσερα χρόνια εξακόσιους δύσκολους τόμους χρειάστηκε ένα σχεδόν χρόνο για να διαβάσει ένα ευκολονόητο και όχι χοντρό βιβλίο. Μετά το Ευαγγέλιο πήραν σειρά η ιστορία των θρησκειών και η θεολογία.

Τα τελευταία δυο χρόνια της φυλάκισης ο κατάδικος διάβαζε υπερβολικά πολύ, χωρίς καμία διάκριση. Τη μια φορά μελετούσε φυσικές επιστήμες, την άλλη ζητούσε Μπάυρον ή Σαίξπηρ. Σε μερικά σημειώματα του παρακαλούσε να του στείλουν ταυτόχρονα και χημεία και εγχειρίδιο ιατρικής και μυθιστόρημα και κάποια φιλοσοφική ή θεολογική πραγματεία. Μ’ όλα αυτά τα διαβάσματα που έκανε, έμοιαζε σαν να κολυμπούσε στη θάλασσα, ανάμεσα στα συντρίμμια κάποιου καραβιού, και, επιθυμώντας να σωθεί, πιανόταν άπληστα πότε απ’ το ‘να συντρίμμι και πότε απ’ τ’ άλλο!

Ο γερο-τραπεζίτης θυμόταν όλα αυτά και σκεπτόταν:

«Αύριο στις 12 το μεσημέρι θα είναι ελεύθερος. Κατά τη συμφωνία, υποχρεώνομαι να του πληρώσω δυο εκατομμύρια. Αν το κάνω, για μένα όλα τελειώνουν, θα χρεοκοπήσω οριστικά…». Πριν από δεκαπέντε χρόνια δεν ήξερε κι ο ίδιος πόσα εκατομμύρια είχε, αλλά τώρα φοβόταν να θέσει στον εαυτό του το ερώτημα: Τα λεφτά που είχε ή τα χρέη του ήταν περισσότερα; Το ριψοκίνδυνο χρηματιστηριακό παιχνίδι, οι τολμηρές κερδοσκοπίες και το θερμόαιμο του χαρακτήρα του, απ’ το οποίο δεν μπορούσε ν’ απαλλαγεί ακόμα και στα γεράματα, οδήγησαν λίγο λίγο τις δουλειές του σε παρακμή και ο απαθής, ο επαρμένος, ο περήφανος ζάπλουτος μεταμορφώθηκε σ’ έναν κοινό και μέτριο τραπεζίτη που τρέμει σε κάθε άνοδο και κάθοδο στις αξίες που έπαιρναν τα χρεόγραφα.

— Καταραμένο στοίχημα! μουρμούριζε ο γέρος πιάνοντας με απόγνωση το κεφάλι του. Γιατί δεν πέθανε αυτός ο άνθρωπος; Είναι ακόμα σαράντα χρονών. Θα μου πάρει ό,τι έχω και δεν έχω, θα παντρευτεί, θα απολαύσει τη ζωή, θα παίζει στο χρηματιστήριο, κι εγώ, σαν ζητιάνος, θα βλέπω με ζήλια και θ’ ακούω κάθε μέρα να μου λέει τα ίδια λόγια: «Μένω υπόχρεος απέναντι σας για την ευτυχία μου, επιτρέψτε μου να σας βοηθήσω!». Ε όχι, αυτό πάει πολύ! Η μοναδική σωτηρία από τη χρεοκοπία και την ντροπή είναι ο θάνατος αυτού του ανθρώπου!

Χτύπησε η ώρα τρεις. Ο τραπεζίτης έβαλε το αυτί του ν’ αφουγκραστεί. Στο σπίτι όλοι κοιμούνταν και το μόνο που ακουγόταν ήταν ο θόρυβος έξω απ’ τα παράθυρα που έκαναν τα παγωμένα απ’ το κρύο δέντρα. Προσπαθώντας να μη βγάλει ούτε άχνα, πήρε από το χρηματοκιβώτιο το κλειδί της πόρτας, η οποία δεν άνοιξε ποτέ στη διάρκεια δεκαπέντε χρόνων, φόρεσε το παλτό του και βγήκε απ’ το σπίτι. Έξω ήταν σκοτεινά κι έκανε κρύο. Έβρεχε. Στο αλσύλλιο φυσούσε με βουητό δυνατός υγρός αέρας, που έκανε τα δέντρα να γέρνουν ακατάπαυστα μια από δω και μια από κει. Ο τραπεζίτης προσπαθούσε να εντείνει την όραση του, αλλά δεν έβλεπε ούτε γη ούτε άσπρα αγάλματα ούτε δέντρα ούτε την πτέρυγα. Πλησιάζοντας προς το μέρος της, φώναξε δυο φορές το φύλακα. Απάντηση καμία. Ήταν φανερό ότι είχε πάει να καλυφθεί απ’ την κακοκαιρία και τώρα θα κοιμόταν κάπου στην κουζίνα ή στο θερμοκήπιο.

«Αν έχω το κουράγιο να κάνω αυτό που σκοπεύω να κάνω» σκέφτηκε ο γέρος «η υποψία θα πέσει πρώτα απ’ όλα στο φύλακα». Ψηλαφώντας στο σκοτάδι τα σκαλοπάτια και την πόρτα, μπήκε στον προθάλαμο της πτέρυγας. Προχώρησε λίγο χωρίς να βλέπει και βρέθηκε σ’ ένα μικρό διάδρομο. Άναψε ένα σπίρτο. Δεν υπήρχε ψυχή.

Είδε μόνο το κρεβάτι χωρίς στρώμα, ενώ στη γωνιά μαύριζε μια μαντεμένια σόμπα. Οι σφραγίδες στην πόρτα που οδηγούσε στο δωμάτιο του φυλακισμένου ήταν άθικτες…
Όταν έσβησε το σπίρτο, ο γέρος, τρέμοντας από την ταραχή, κοίταξε στο παραθυράκι. Μέσα στο δωμάτιο φώτιζε αμυδρά ένα κερί. Ο ίδιος ο φυλακισμένος καθόταν κοντά στο τραπέζι. Φαινόταν μόνο η ράχη του, τα μαλλιά του κεφαλιού και τα πόδια. Πάνω στο τραπέζι, στα δυο καθίσματα και στο χαλί, κοντά στο τραπέζι, βρίσκονταν ανοιχτά βιβλία.

Πέρασαν πέντε λεπτά κι ο φυλακισμένος δεν κουνήθηκε ούτε μια φορά. Τα δεκαπέντε χρόνια στη φυλακή τον δίδαξαν να κάθεται ακίνητος. Ο τραπεζίτης χτύπησε με το δάχτυλο στο παράθυρο, αλλά ο φυλακισμένος δεν απάντησε στο χτύπο ούτε με μια κίνηση. Ο τραπεζίτης τότε έβγαλε προσεχτικά απ’ την πόρτα τη σφραγίδα κι έβαλε το κλειδί στην κλειδαρότρυπα. Από τη σκουριασμένη κλειδαριά ακούστηκε ένας βραχνός ήχος και η πόρτα έτριξε. Ο τραπεζίτης περίμενε ότι θ’ ακουστεί αμέσως κραυγή έκπληξης και βήματα, αλλά πέρασαν δυο τρία λεπτά και μέσα ήταν ησυχία όπως πρώτα. Αποφάσισε να μπει στο δωμάτιο.

Στο τραπέζι καθόταν ακίνητος ένας άνθρωπος που δεν έμοιαζε με τους συνηθισμένους ανθρώπους. Ήταν σκελετός τυλιγμένος εφαρμοστά με δέρμα, είχε μακριά, όπως οι γυναίκες, σγουρά μαλλιά και τραχύμαλλη γενειάδα. Το χρώμα στο πρόσωπο του ήταν κίτρινο με χωματένια απόχρωση, τα μάγουλα βαθουλωτά, η ράχη μακρουλή και στενή, και το χέρι με το οποίο κρατούσε το μαλλιαρό του κεφάλι ήταν τόσο λεπτό κι αδύνατο, που, όταν το κοίταζες, ένιωθες φρίκη. Τα μαλλιά του έλαμπαν σαν ασήμι και, κοιτάζοντας το γεροντικό κι εξαντλημένο πρόσωπο, κανένας δε θα πίστευε ότι ήταν μόνο σαράντα χρονών. Κοιμόταν… Μπροστά στο γερμένο κεφάλι του, πάνω στο τραπέζι, ήταν ένα φύλλο χαρτιού, που είχε κάτι γραμμένο με ψιλά γράμματα.

«Απαίσιος άνθρωπος!» σκέφτηκε ο τραπεζίτης.

«Κοιμάται και στα όνειρα του ίσως βλέπει εκατομμύρια! Αρκεί να πάρω αυτόν το μισοπεθαμένο, να τον πετάξω στο κρεβάτι και να τον πνίξω απλά με το μαξιλάρι. Ακόμα και η πιο ευσυνείδητη πραγματογνωμοσύνη δεν πρόκειται να βρει σημάδια βίαιου θανάτου. Αλλά ας κοιτάξουμε πρώτα να δούμε τι γράφει εδώ».

Ο τραπεζίτης πήρε απ’ το τραπέζι το χαρτί και διάβασε τα εξής:

«Αύριο στις 12 το μεσημέρι παίρνω την ελευθερία μου και το δικαίωμα να επικοινωνώ με τους ανθρώπους. Προτού όμως αφήσω αυτό το δωμάτιο και προτού ιδώ τον ήλιο, θεωρώ αναγκαίο να σας πω λίγα λόγια. Με καθαρή τη συνείδηση μπροστά στο Θεό, ο οποίος με βλέπει, σας δηλώνω ότι περιφρονώ και την ελευθερία και τη ζωή και την υγεία και όλα όσα ονομάζονται στα βιβλία σας αγαθά του κόσμου.»

Επί δεκαπέντε χρόνια σπούδασα προσεχτικά τη ζωή. Είναι αλήθεια ότι δεν είδα γη και ανθρώπους, αλλά, διαβάζοντας τα βιβλία σας, γεύτηκα το αρωματικό κρασί, τραγούδησα τραγούδια, κυνήγησα ελάφια κι αγριογούρουνα, αγάπησα γυναίκες… Αιθέριες καλλονές, πλασμένες με τη μαγεία που τους εμφύσησε η μεγαλοφυία των ποιητών σας, μ’ επισκέπτονταν τα βράδια σαν ένα πανάλαφρο σύννεφο και μου έλεγαν ψιθυριστά υπέροχα παραμύθια, με τα οποία μεθούσε το μυαλό μου. Μέσα από τα βιβλία σας σκαρφάλωνα στις κορφές του Έλμπορους και του Μονμπλάν, απ’ όπου τα πρωινά έβλεπα τον ήλιο να ανατέλλει και τα δειλινά να πλημμυρίζει τον ουρανό, τον ωκεανό και τις κορφές των βουνών με το πορφυρό του χρυσάφι. Από κει ψηλά έβλεπα πώς έλαμπαν οι αστραπές, όταν πάνω απ’ το κεφάλι μου χαράκωναν εκτυφλωτικά τα σύννεφα. Έβλεπα πράσινα δάση, λιβάδια, ποτάμια, λίμνες, πόλεις, άκουγα τις Σειρήνες να τραγουδούν και τους βοσκούς να παίζουν τις φλογέρες τους, ψηλάφιζα τα φτερά υπέροχων διαβόλων που έρχονταν πετώντας να μιλήσουμε για το Θεό… Ριχνόμουν μέσα στην απύθμενη άβυσσο των βιβλίων σας, έκανα θαύματα, σκότωνα, έκαιγα πόλεις, έκανα κηρύγματα νέων θρησκειών, κατακτούσα ολόκληρα βασίλεια…»

Τα βιβλία σας μου ‘δωσαν σοφία. Όλα αυτά που για αιώνες δημιουργούσε η ακούραστη ανθρώπινη σκέψη στριμώχτηκαν στο κρανίο μου σ’ ένα μικρό σβόλο. Ξέρω ότι είμαι πιο γνωστικός απ’ όλους σας.
«Περιφρονώ τα βιβλία σας κι όλα τα καλά του κόσμου, περιφρονώ τη σύνεση και τη σοφία. Είναι όλα ασήμαντα, εφήμερα, πλασματικά κι απατηλά, είναι αρρωστημένη φαντασία. Είστε σοφοί και περήφανοι, αλλά ο θάνατος θα σας εξαφανίσει από το πρόσωπο της γης, ακριβώς όπως θα κάνει και με τα ποντίκια που είναι κάτω από το πάτωμα. Όσο για τους απογόνους σας, την ιστορία, την αθανασία των μεγαλοφυών ανθρώπων σας, θα παγώσουν όλα ή θα καούν κι αυτά μαζί με τη γήινη σφαίρα. »Έχετε χάσει το λογικό σας και δε βαδίζετε στο σωστό δρόμο. Το ψέμα το δέχεστε σαν αλήθεια και την ασχήμια σαν ομορφιά. Θα σας έκανε έκπληξη αν, σαν αποτέλεσμα κάποιων συνθηκών, στις μηλιές και στις πορτοκαλιές μεγάλωναν ξαφνικά, αντί καρπών, βάτραχοι και σαύρες ή αν τα τριαντάφυλλα άρχιζαν να αναδίνουν μυρουδιά ιδρωμένων αλόγων. Εκπλήσσομαι, λοιπόν, με σας, που ανταλλάξατε τον ουρανό με τη γη. Δε θέλω να σας καταλάβω. »Για να σας αποδείξω στην πράξη την περιφρόνηση μου σε κάτι με το οποίο εσείς ζείτε, αρνούμαι να πάρω τα δύο εκατομμύρια, τα οποία κάποτε ονειρευόμουν σαν να ήταν ο παράδεισος και τα οποία τώρα καταφρονώ. Για να αφαιρέσω από τον εαυτό μου το δικαίωμα αυτό, θα βγω από δω πέντε ώρες πριν από το συμφωνημένο χρόνο και, με τον τρόπο αυτό, θα καταπατήσω τη συμφωνία».

Αφού τα διάβασε αυτά, ο τραπεζίτης άφησε το χαρτί στο τραπέζι, φίλησε τον παράξενο άνθρωπο στο κεφάλι, άρχισε να κλαίει και βγήκε από την πτέρυγα.

Ποτέ άλλη φορά, ακόμα κι ύστερα από μεγάλες χασούρες στο χρηματιστήριο, δεν αισθανόταν τέτοια καταφρόνηση για τον εαυτό του όπως τώρα. Όταν έφτασε στο σπίτι ξάπλωσε στο κρεβάτι, αλλά η συγκίνηση και τα κλάματα δεν τον άφηναν να κοιμηθεί για πολλή ώρα…

Την άλλη μέρα το πρωί έτρεξαν χλωμοί οι φύλακες και του ανακοίνωσαν ότι ο άνθρωπος που έμενε στην πτέρυγα βγήκε απ’ το παράθυρο στον κήπο, πήγε στην εξώπορτα κι ύστερα κάπου εξαφανίστηκε.

Ο τραπεζίτης μαζί με τους υπηρέτες πήγε αμέσως στην πτέρυγα και διαπίστωσε την απόδραση του φυλακισμένου του. Για να μην προκληθούν περιττές διαδόσεις, πήρε απ’ το τραπέζι το χαρτί με την απάρνηση και, επιστρέφοντας στο σπίτι του, το κλείδωσε μέσα στο χρηματοκιβώτιο.

ΑΝΤΟΝ ΤΣΕΧΟΦ, ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΟΝΟΠΡΑΚΤΑ

Πώς αναγνωρίζουμε αν πάσχουμε από κατάθλιψη;

Ο επίσημος οδηγός ψυχολογίας DSM μάς διαφωτίζει

Όλοι περνάμε μέρες που νιώθουμε καταθλιπτικά συμπτώματα, όμως αυτό δεν σημαίνει πως έχουμε κατάθλιψη. Η κατάθλιψη ή μείζων καταθλιπτική διαταραχή είναι μάστιγα, αφού μετά το άγχος είναι η πιο συνηθισμένη ψυχική διαταραχή. Οι γυναίκες εμφανίζουν πιο συχνά κατάθλιψη από τους άντρες ενώ περίπου το 10% όσων επισκέπτονται τον γιατρό για κάποια σωματική πάθηση στην πραγματικότητα δεν έχουν κάποιο οργανικό πρόβλημα αλλά πάσχουν από κατάθλιψη. Η συχνότητα εμφάνισής της είναι ανεξάρτητη από τη φυλή, τη μόρφωση και την οικονομική κατάσταση των πασχόντων. Για να διαγνωσθεί ένα άτομο με κατάθλιψη, σύμφωνα με το εγχειρίδιο DSM της Αμερικανικής Ψυχιατρικής Εταιρείας, θα πρέπει να έχει πέντε ή και περισσότερα από τα παρακάτω συμπτώματα, για περίοδο μεγαλύτερη των δύο εβδομάδων, ενώ ένα τουλάχιστον σύμπτωμα από αυτά θα πρέπει να είναι το καταθλιπτικό συναίσθημα ή η απώλεια ενδιαφέροντος για καθετί που κάποτε προκαλούσε ευχαρίστηση.

1. Καταθλιπτικό συναίσθημα. Το άτομο αισθάνεται λυπημένο, απογοητευμένο και έχει χάσει το ενδιαφέρον του για τη ζωή. Το συναίσθημα αυτό υπάρχει και κατευθύνει τον ψυχισμό του κατά το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας.

2. Απώλεια της ευχαρίστησης. Ο καταθλιπτικός ασθενής δεν αντλεί πια ευχαρίστηση από τη ζωή και από τις δραστηριότητες που απολάμβανε στο παρελθόν.

3. Άγχος. Οι περισσότεροι καταθλιπτικοί ασθενείς παρουσιάζουν άγχος που βιώνεται ως αίσθημα εσωτερικής δυσφορίας. Το αίσθημα αυτό προέρχεται από ανεξήγητο φόβο επικείμενου θανάτου. Το άγχος συνοδεύεται συνήθως από σωματικά συμπτώματα του αυτόνομου νευρικού συστήματος, όπως ταχυκαρδία, ναυτία, έντονο τρόμο, δύσπνοια, αίσθημα πνιγμού και πανικού, εφίδρωση κ.ά.

4. Χαμηλή βούληση και αυτοεκτίμηση. Το άτομο θεωρεί τον εαυτό του ανίκανο για οποιαδήποτε ενέργεια. Είναι πολύ αναποφάσιστο και παραμελεί την εμφάνισή του, την προσωπική του υγιεινή αλλά και τις υποχρεώσεις του, είτε στο σπίτι είτε στη δουλειά.

5. Διαταραχές της σκέψης. Το άτομο έχει ένα διαρκές αίσθημα ματαιότητας και έλλειψη ελπίδας. Τα βλέπει όλα μαύρα και πιστεύει πως έτσι θα παραμείνουν. Η σκέψη του χαρακτηρίζεται από ανησυχία και απαισιοδοξία. Εκφράζει ιδέες ενοχής, αναξιότητας και αυτο-υποτίμησης. Τυπικά πιστεύει ότι ο ίδιος φταίει για την τροπή που έχει πάρει η ζωή του και κατηγορεί τον εαυτό του σε υπερβολικό βαθμό για ό,τι αρνητικό συμβαίνει.

6. Διαταραχές ύπνου. Άνθρωποι με κατάθλιψη μπορεί να κοιμούνται πάρα πολλές ώρες ή να μην κοιμούνται σχεδόν καθόλου. Άλλοι κάνουν ακανόνιστο ύπνο, ξυπνώντας πολλές φορές κατά τη διάρκεια της νύχτας. Το πιο συνηθισμένο είναι να ξυπνούν υπερβολικά νωρίς το πρωί και να μην μπορούν να ξανακοιμηθούν.

7. Διαρκές αίσθημα κόπωσης ή απώλειας ενεργητικότητας. Άνθρωποι με κατάθλιψη μπορεί να νιώθουν διαρκώς κουρασμένοι ή εξαντλημένοι, σαν να μην έχουν ενέργεια και ζωτικότητα. Μπορεί να παρουσιάζουν βραδύτητα στην επιτέλεση των σωματικών και ψυχικών λειτουργιών και η ομιλία τους να είναι διστακτική, χαμηλόφωνη και αργή. Σε περιπτώσεις έντονου άγχους, η ψυχοκινητική δραστηριότητα αυξάνεται, με τα αντίθετα ακριβώς αποτελέσματα

8. Ελάττωση της σεξουαλικής διάθεσης (ανηδονία). Η απώλεια του ενδιαφέροντος για την ερωτική πράξη είναι τυπικό σύμπτωμα της κατάθλιψης. Ακόμα και αν το άτομο έχει σεξουαλικές επαφές, ουσιαστικά δεν το επιθυμεί και δεν αντλεί καμία ευχαρίστηση από αυτές.

9. Διαταραχές στην όρεξη. Η απώλεια της όρεξης με μείωση βάρους είναι πιο συνηθισμένη στα άτομα με κατάθλιψη. Ωστόσο, μπορεί να υπάρχει αύξηση της όρεξης και υπερφαγία, καθώς και κρίσεις βουλιμίας με υπερφαγικά επεισόδια.

10. Δυσκολία σε συγκέντρωση/σκέψη/μνήμη/λήψη αποφάσεων. Το άτομο που παρουσιάζει κατάθλιψη δεν μπορεί να συγκεντρωθεί εύκολα, επικεντρώνεται στις καταθλιπτικές τους ιδέες και αδιαφορεί για το περιβάλλον του. Καθώς ασχολείται έντονα με τις καταθλιπτικές του ιδέες, οι γνωσιακές του λειτουργίες επηρεάζονται.

11. Σωματικά συμπτώματα. Πολλοί ασθενείς με κατάθλιψη αναφέρουν μια ποικιλία από σωματικά συμπτώματα όπως πονοκεφάλους, πόνους γενικά στο σώμα τους, δυσκοιλιότητα, δυσκολία στην αναπνοή, πόνο στο στήθος, υπόταση, ξηροστομία κ.λπ. Χαρακτηριστικό είναι ότι τα συμπτώματα αυτά δεν μπορούν να εξηγηθούν από ιατρικές εξετάσεις.

12. Αυτοκαταστροφικός ιδεασμός. Πρόκειται για εμμονή με σκέψεις θανάτου ή/και ιδέες αυτοκτονίας. Η απόπειρα αυτοκτονίας είναι η πιο σοβαρή και επικίνδυνη επιπλοκή της κατάθλιψης. Αν και οι αιτίες την κατάθλιψης δεν είναι απόλυτα κατανοητές, μπορεί να σχετίζονται με βιολογικούς παράγοντες και θέματα υγείας. Αν νιώθουμε παρατεταμένη καταθλιπτική διάθεση, συμβουλευόμαστε οπωσδήποτε τον γιατρό μας.

Ο στωικισμός

Τα πάθη είναι αρρώστιες που μπορούμε και πρέπει να ξεριζώσουμε

Η στωική λογική

Ο στωικισμός υπήρχε ως εν σπέρματι στον Κυνισμό (κι ακόμα στο Σωκράτη) όπως ο επικουρισμός στον Αρίστιππο. Ο Ζήνων ήταν μαθητής του Κράτητος, πολύ νεος άνοιξε σχολή στην Αθήνα στην Ποικίλη. Η Ποικίλη ήταν μια στοά απ’ όπου πήραν και το όνομα. Ο Ζήνων εδίδαξε πάνω – κάτω τριάντα χρόνια κι όταν πλησίαζε να γεράσει αυτοκτόνησε.

Ο Ζήνων επίστευε, όπως ο Επίκουρος και ο Σωκράτης, πως η φιλοσοφία οφείλει νάναι η γνώση της ζωής και πως η γνώση της ζωής είναι η σοφία. Η σοφία συνίσταται στο να σκέφτεται κανείς λογικά και στο να ενεργεί καλά, πράγμα που ανήκει εντελώς στο Σωκράτη και περιορίζει κάθε επιστημονική περιέργεια, κάθε αναζήτηση απάνω στις λεπτομέρειες των πραγμάτων. Σ’ αυτά ο στωικισμός είναι στενότερος από τον επικουρισμό.

Επομένως ο άνθρωπος χρειάζεται μια λογική (οι στωικοί είναι οι πρώτοι που μεταχειρίζονται αυτή τη λέξη) πολύ ξεκάθαρη, πολύ σταθερή, και πολύ αυστηρή. Ο άνθρωπος οπλισμένος μ’ αυτό το όργανο και μεταχειριζόμενος αυτό μόνο για να γνωρίζει και να κυβερνά τον εαυτό του γίνεται σοφός. Ο «σοφός» για τους στωικούς είναι ένα είδος «άγιος, υπεράνθρωπος καθώς είπανε αργότερα και που έχει πολλές αναλογίες με το θεό του, καταβάλλει κάθε προσπάθεια για να εξακριβώσει, να δαμάσει και να εξαφανίσει τα πάθη του που δεν είναι τίποτα άλλο παρά οι αρρώστιες της ψυχής». Όσο για τον εξωτερικό κόσμο, περιφρονεί όλα τα «τυχαία» πράγματα, δηλαδή, όλα εκείνα που δεν εξαρτώνται απ’ την ανθρώπινη θέληση και τα θεωρεί σα να μην υπάρχουν: οι σωματικές αρρώστιες, οι θλίψεις, οι συμφορές, τα δυστυχήματα, οι ταπεινώσεις δεν είναι κακά, είναι απλώς πράγματα δίχως ενδιαφέρων. Απ’ εναντίας τα εγκλήματα και τα σφάλματα είναι τόσο κακά, όσο και βδελυρά, και ο σοφός πρέπει να κατηγορεί τον εαυτό του για το παραμικρότερο σφάλμα, όπως για το μεγαλύτερο έγκλημα, θεωρία παράδοξη που εξόργισε τους αντιθέτους κι ακόμα τους ευλαβείς των στωικών και ιδιαίτερα τον Κικέρωνα.

Γνωμικά των στωικών

Το αξίωμα που επαναλάμβαναν συχνά ήταν: «Μένε και κράττει», «Ν’ απέχεις και να υπομένεις», ν’ απέχεις από κάθε κακό και να υπομένεις κάθε επίθεση και κάθε υποτιθέμενο δυστύχημα χωρίς ν’ αγανακτείς και χωρίς να παραπονιέσαι.

Έχουν ακόμα ένα άλλο ρητό πολύ διαδεδομένο ανάμεσά τους: «ομολογουμένως τη φύσει ζην»· (να ζει κανείς σύμφωνα με τη φύση) που μοιάζει μοναδικά μ’ ένα επικούρειο ρητό. Χρειάζεται εξήγηση. Το γνωμικό αυτό για τους στωικούς έχει τη σημασία: Να προσκολλάται κανείς ελεύθερα και με ευλάβεια στην παγκόσμια τάξη. Ο κόσμος είναι ένας Θεός, που ζει σύμφωνα με τους νόμους, που έθεσε ο ίδιος και που εμείς δεν μπορούμε να κρίνουμε. Οι νόμοι αυτοί μας περιβάλλουν, μας παρασύρουν και κάποτε μας πληγώνουν. Πρέπει να τους σεβόμαστε και νάμαστε προσκολλημένοι σ’ αυτούς, να τους δεχόμαστε με ευλάβεια ακόμα κι όταν έρχονται σ’ αντίθεση με μας, να ζούμε τέλος σύμφωνα μ’ αυτούς. Κατά την αντίληψη τους το να ζει κανείς σύμφωνα με τη φύση δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια άποψη του να απέχεις και να υπομένεις.

Οι κυριότεροι στωικοί

Οι κυριότεροι οπαδοί και διδάσκαλοι του στωικισμού στην Ελλάδα ήταν συγχρόνως και μετά τον Ζήνωνα, ο Κλεάνθης, ο Χρύσιππος, ο Αρίστων, ο Ήριλλος, στη Ρώμη ο Κάτων ο Βρούτος και σ’ ένα σημείο ο Κικέρων ο Θρασέας, ο Επίκτητος, ο Σενέκας και τέλος ο αυτοκράτωρ Μάρκος Αυρήλιος.

Ο στωικισμός έγινε πολύ νωρίς μια θρησκεία που είχε τις ιεροτελεστίες της, τις ιεραρχίες της τους ασκητικούς της κανόνες, τους οδηγούς της των συνειδήσεων, τους οπαδούς της που φορούσαν ένα ορισμένο φόρεμα είχαν μακριά γενειάδα και μακρύ μανδύα.

Είχε μια σημαντική επίδραση, που μπορεί να συγκριθεί (μόνο να συγκριθεί) με το χριστιανισμό, μη έχοντας όμως οπαδούς παρά στις ανώτερες και μεσαίες τάξεις και ελάχιστους ανάμεσα στο λαό.

ΒΑΚΧΥΛΙΔΗΣ: Επίνικοι (11.43-11.84)

τὰς ἐξ ἐρατῶν ἐφώβησε‹ν› [στρ. β]
παγκρατὴς Ἥρα μελάθρων
45 Προίτου, παραπλῆγι φρένας
καρτερᾷ ζεύξασ᾽ ἀνάγκᾳ·
παρθενίᾳ γὰρ ἔτι
ψυχᾷ κίον ἐς τέμενος
πορφυροζώνοιο θεᾶς·
50 φάσκον δὲ πολὺ σφέτερον
πλούτῳ προφέρειν πατέρα ξανθᾶς παρέδρου
σεμνοῦ Διὸς εὐρυβία.
ταῖσιν δὲ χολωσαμένα
στήθεσσι παλίντροπον ἔμβαλεν νώημα·
55 φεῦγον δ᾽ ὄρος ἐς τανίφυλλον
σμερδαλέαν φωνὰν ἱεῖσαι,

Τιρύνθιον ἄστυ λιποῦσαι [αντ. β]
καὶ θεοδμάτους ἀγυιάς.
ἤδη γὰρ ἔτος δέκατον
60 θεοφιλὲς λιπώντες Ἄργος
ναῖον ἀδεισιβώαι
χαλκάσπιδες ἡμίθεοι
σὺν πολυζήλῳ βασιλεῖ.
νεῖκος γὰρ ἀμαιμάκετον
65 βληχρᾶς ἀνέπαλτο κασιγνητοῖς ἀπ᾽ ἀρχᾶς
Προίτῳ τε καὶ Ἀκρισίῳ·
λαούς τε διχοστασίαις
ἤρειπον ἀμετροδίκοις μάχαις τε λυγραῖς.
λίσσοντο δὲ παῖδας Ἄβαντος
70 γᾶν πολύκριθον λαχώντας

Τίρυνθα τὸν ὁπλώτερον [επωδ. β]
κτίζειν, πρὶν ἐς ἀργαλέαν πεσεῖν ἀνάγκαν·
Ζεύς τ᾽ ἔθελεν Κρονίδας
τιμῶν Δαναοῦ γενεὰν
75 καὶ διωξίπποιο Λυγκέος
παῦσαι στυγερῶν ἀχέων.
τεῖχος δὲ Κύκλωπες κάμον
ἐλθώντες ὑπερφίαλοι κλεινᾷ π[ώλ]ει
κάλλιστον, ἵν᾽ ἀντίθεοι
80 ναῖον κλυτὸν ἱππώβοτον
Ἄργος ἥρωες περικλειτοὶ λιπώντ[ες.
ἔνθεν ἀπεσσύμεναι
Προίτου κυανοπλώκαμοι
φεῦγον ἄδματοι θύγατρες.

***
Παλιότερα, απ᾽ το ωραίο του Προίτου σπίτι [στρ. β]
είχε αυτές τις κοπέλες φευγατίσει
η παντοδύναμη Ήρα
σε ζυγό τρέλας σφίγγοντας το νου τους·
γιατί σπρωγμένες
από παρθενική μια ορμή, στ᾽ άγιο άλσος
πήγαν της πορφυρόζωνης της Ήρας
50 και παινεύτηκαν ότι είχαν πατέρα
πιο πλούσιον κι από την ξανθή
συντρόφισσα του δυνατού
του Δία· εκείνη θύμωσε,
τους πήρε τα συλλοϊκά
και στην καρδιά τους έβαλε τρελή μια ορμή να φύγουν·
και γύριζαν μες στων βουνών τους λόγγους τότε οι κόρες
και ξεφωνίζαν άγρια. Το πατρικό τους σπίτι
στην Τίρυνθα ήταν· κείθε, από τους δρόμους

τους θεόχτιστους έφυγαν και πάνε. [αντ. β]
Ναι, χρόνια εννιά διαβήκανε από τότε
60 που ᾽χαν αφήσει το Άργος,
την πόλη τη θεοφίλητη, και ζούσαν
στην Τίρυνθα όλοι,
ο ζηλεμένος βασιλιάς κι εκείνοι
οι ημίθεοι που ᾽χαν μπρούτζινες ασπίδες,
που αδείλιαστοι ήταν στων μαχών τους βρόντους.
Γιατί είχαν πέσει οι δυο αδερφοί,
ο Προίτος κι ο Ακρίσιος,
απ᾽ αλαφρό ξεκίνημα
σ᾽ όχτρητ᾽ ακαταλάγιαστη·
και σπάραζε η συνερισιά πέρ᾽ απ᾽ το δίκιο μέτρο
και το λαό, και πέφτανε σε φονικές αμάχες,
κι εκείνους, του Άβαντα τους γιους, θερμά παρακαλούσαν,
70 η οδυνηρή πριν τους σφίξει ανάγκη,

να μοιράσουν τα χωράφια, [επωδ. β]
γη με το πολύ κριθάρι,
και την Τίρυνθα να χτίσει
ο πιο νέος. Αλλά κι ο Δίας, του Κρόνου ο γιος,
που πολύ τιμούσε
του Λυγκέα του αρματηλάτη τη γενιά
και του Δαναού, ποθούσε
το σταμάτημα της μαύρης συμφοράς.
Για τη νέα, μα φημισμένη εκείνη πόλη
οι πελώριοι πήγαν Κύκλωπες και τείχος
έξοχο έχτισαν· κι αφού άφησαν πια τ᾽ Άργος,
80 το τρανό κι αλογοβόσκητο, οι λαμπροί
ήρωες έμεναν στο νέο αυτό καστρί.
Απ᾽ την Τίρυνθα λοιπόν του Προίτου οι κόρες,
κοπελιές μαυρομαλλούσες, φύγαν πια
κι όλο αλήτευαν αλάργ᾽ απ᾽ την πατρίδα.