Περιπέτειες στον Όλυμπο, Θέτις και Πηλέας.

To σύγχρονο μυθολογικό ευθυμογράφημα που ακολουθεί, βασίστηκε στον σατυρικό τρόπο γραφής του Λουκιανού του Σύρου (125 - 180 μ.Χ.). Ο Λουκιανός ήταν ρήτορας και σατιρικός συγγραφέας, δημιουργός του σατιρικού διαλόγου, και από τους σημαντικότερους Αττικιστές συγγραφείς της Δεύτερης σοφιστικής. Ο λόγος του Λουκιανού είναι αιχμηρός και διεισδυτικός, και χρησιμοποιεί κατά κόρον τον διάλογο για να σατιρίσει, να καυτηριάσει και να αναπτύξει τα θέματα που της αρχαίας Ελληνικής μυθολογίας. Η προσπάθεια που ακολουθεί, δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να συγκριθεί με την πρωτοτυπία και την αξία των έργων του Λουκιανού ή οποιουδήποτε άλλου αρχαίου Έλληνα συγγραφέα. Αποτελεί απλώς ένα σατυρικό κείμενο το οποίο αντλεί την έμπνευση του, από την μαγευτική και ανεξάντλητη αρχαία Ελληνική μυθολογία. Οι αναγνώστες του κειμένου θα πρέπει να το εκλάβουν ως τέτοιο και μόνο. Το κείμενο αναρτάται σε συνέχειες.

Τα Δυο Θεϊκά αδέλφια, ο Δίας και ο Ποσειδώνας ήθελαν και οι δύο να κάνουν γυναίκα τους την Θέτιδα, αλλά εκείνη αρνιόταν πεισματικά. Η Θέμιδα άρχισε να κυκλοφορεί φήμες πως δήθεν υπήρχε χρησμός πως ο γιος που θα έφερνε στον κόσμο, που θα ήταν δυνατότερος από τον πατέρα του. Έτσι, ο Δίας, φοβούμενος για την εξουσία του, πάντρεψε τη Θέτιδα με ένα θνητό, τον Πηλέα, το γιο του Αιακού.

Η Θέτις όμως δεν ήθελε να παντρευτεί προτιμούσε την συντροφιά των σαράντα εννέα αδελφών της, του πατέρα, και της μητέρας της, στα βάθη της θάλασσας. Ο Πηλέας ζήτησε τότε τη βοήθεια του Κένταυρου Χείρωνα, ο οποίος τον συμβούλευσε να κάνει το εξής: ένα πρωινό που η Θέτιδα θα έβγαινε από τη θάλασσα, εκείνος θα ορμούσε και θα την άρπαζε από τη μέση, αγκαλιάζοντάς τη σφιχτά. Έτσι κι έγινε. Η Θέτιδα στην προσπάθειά της να ξεφύγει από τα χέρια του, μεταμορφώθηκε σε φωτιά, νερό, άνεμο, δέντρο, όρνιθα, τίγρη, λιοντάρι, φίδι και σουπιά, αλλά δεν κατάφερε να απελευθερωθεί. Έτσι, υποχρεώθηκε να τον παντρευτεί. Ο γάμος τους έγινε στις κορυφές του Πηλίου, στο Χειρώνιον Άντρον.

Και εορτάστηκαν οι γάμοι του Πηλέα και της Θέτιδας με μεγάλη λαμπρότητα. Όλοι οι Ολύμπιοι έτρεξαν να προσφέρουν δώρα λαμπρά στους νεόνυμφους. Ο Ποσειδώνας χάρισε τα δύο αθάνατα άλογα που συντρόφευσαν τον Αχιλλέα στον κάμπο της Τρωάδας. Ο Ήφαιστος στην όμορφη Θέτιδα της χάρισε πολλά και ωραία δώρα. Ο Άρης, λαμπρά όπλα και ένα κοντάρι, τόσο βαρύ που μόνο ο Πηλέας και αργότερα μονάχα ο Αχιλλέας, μπορούσε να σηκώνει και να το χρησιμοποιεί στη μάχη. 

Η μόνη από τους Θεούς που δεν είχαν καλέσει ήταν η Έριδα (η γνωστή γρουσούζα και καβγατζού). Η Έριδα τα πήρε κρανίο. Αποφάσισε, να τα κάνει «γυαλιά καρφιά», να τα κάνει «λίμπα», το ήξερε το κόλπο εξάλλου, ήταν η ειδικότητα της. Πήρε ένα μήλο, και έγραψε επάνω του αφιερωμένο εξαιρετικά στην ωραιότερη «ΤΗ ΚΑΛΛΙΣΤΗ» Θεά του Ολύμπου, και το πέταξε πάνω στο τραπέζι που καθόντουσαν οι Θεές Ήρα, Αθηνά και Αφροδίτη.

Ποιος είδε τις Θεές και δεν τις φοβήθηκε. Άρχισε το μαλλιοτράβηγμα, και οι τσιρίδες μεταξύ των Θεαινών. Ο φουκαράς ο Δίας, για ακόμη μία φορά έμπλεξε με γυναικείες υποθέσεις. Για να αποποιηθεί την ευθύνη και την μίρλα, λύση φώναξε το Ερμή, να πάρει τις τρεις καλλονές θεές και να τις πάει σούμπιτο, στη Φρυγία, στο γιο του Πριάμου, τον Πάρι τον γελαδάρη, που φύλαγε ανέμελος τις αγελάδες του, στο βουνό Ίδη. Θα έβλεπε τις Θεές, και θα έκρινε αυτός ποια είναι η πιο ωραία. Από τις σβουνιές των αγελάδων, κριτής Θεϊκής ομορφιάς, πλάκα έχουν οι Θεοί….!!

Οι τρείς Θεές με την συνοδεία του Ερμή, βρήκαν αμέσως τον Πάρι, που δεν ήξερε ο έρμος τι το περιμένει. Βλέπει τον Ερμή με τις Θεές και μένει «κόκκαλο». «Κολλάει» το κεφάλι στο χώμα σαν στρουθοκάμηλος, και δεν λέει να το σηκώσει. Είναι γνωστό εξάλλου τι παθαίνουν οι θνητοί που βλέπουν τις «κρυφές χάρες» των Θεών.

-«Γιε του Πριάμου, μην σκιάζεσαι. Εντολή και άδεια του κοσμοσείστη Δία σου μεταφέρω, το βλέμμα να σηκώσεις, και να δεις την ομορφιά από θεές που κανείς θνητός έως τώρα δεν έχει δει, και ούτε θα ξαναδεί ποτέ. Εσύ θα είσαι ο κριτής», του λέει, και του εξηγεί τα καθέκαστα.

«Κόκκαλο» ξανά μανά, ο Πάρις, τον έζωσαν τα φίδια. Κουκλάρες και οι τρεις Θεές.

 –«Κοτζάμ Δίας, και δεν παίρνει απόφαση, θα βγάλω εγώ το φίδι από την τρύπα;», ψιθυρίζει στον Ερμή, τρομοκρατημένος ο Πάρις.

-«Μεγάλε σου «έκατσε λαχείο», μην «κωλώνεις», κάνε αυτό που πρέπει, και δεν θα χάσεις», του λέει ο Ερμής κλείνοντας του πονηρά το μάτι.

Αν δεν μπορείς να το αποφύγεις απόλαυσε το λένε, έτσι λοιπόν και ο Πάρις νέο παλικάρι που έβραζε το αίμα του, είπε πως για να μπορέσει να αποφασίσει ποια είναι η ωραιότερη, θα έπρεπε όχι μόνο να του τάξουν δώρα, αλλά έπρεπε φυσικά και να γδυθούν, ώστε να είναι όσο το δυνατό περισσότερο αντικειμενικός. Δεν το είπε αυτός, εξάλλου, ο Δίας το είπε.

Χωρίς αναστολές οι Θεές έσκισαν τα ιμάτια τους, και παρουσιάστηκαν με όλη τους την χάρη μπροστά στον θνητό Πάρι.

Πρώτη μίλησε η Ήρα, η οποία εκτός των... ''άλλων'' προσφορών της, του υποσχέθηκε, ότι θα τον κάνει αφέντη ολοκλήρου της Ασίας.

Η Αθηνά εκτός των... ''άλλων'' προσφορών της, υποσχέθηκε, ότι θα τον κάνει σοφό, δυνατό και τροπαιούχο. Η Αφροδίτη πιο «τσαχπινογαργαλιάρα» εκτός των ''άλλων'' πιο φανερών προσφορών της, του υποσχέθηκε, ότι θα τον παντρέψει με την ωραιότερη γυναίκα του κόσμου, την Ελένη του Μενελάου.

Η συμφωνία κλείσθηκε. Η Αφροδίτη πήρε το «Μήλο» της έριδος, και ο Πάρις την Ελένη. Και από εκείνη την μέρα και μετά, ξεκίνησε ο δεκάχρονος Τρωικός πόλεμος, ο οποίος βασάνισε ανθρώπους και Θεούς, αλλά αυτό είναι μία άλλη ιστορία….!

Η Σιωπηλή Προσευχή

ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ

Στην Αληθινή Προσευχή δεν χρειάζεται προσπάθεια, δεν χρειάζεται χρόνος, δεν υπάρχει δυσκολία...

Στην Αληθινή Προσευχή απουσιάζει ο εαυτός... ο νους είναι καθαρός, σιωπηλός, κι ανοιχτός στον Ουρανό...

Όταν ο εαυτός ανακατεύεται ο νους γεμίζει σκέψεις, επιθυμίες, δραστηριότητες, και τρέχει πίσω από σκιές.

Η Πύλη για την Πραγματικότητα είναι στενή... τόσο στενή που δεν χωράει να περάσει όχι αίσθηση, ή σκέψη, ούτε καν η αντίληψη του εαυτού... Πρέπει να τα αφήσουμε όλα πίσω κι από την χαραμάδα να γλιστρήσουμε στο Ερεβοκτόνο Φως...

Ακόμα και την σκέψη του Παντός, την επιθυμία να έχουμε Εμπειρία του Παντός, την επιθυμία να Γνωρίσουμε το Παν... πρέπει να τα αφήσουμε πίσω, γιατί συχνά οδηγούν στη μεγαλομανία ότι μπορεί ένα εγώ να Δει το Παν, ότι Γνωρίζει το Παν, και μπορεί να μιλήσει για το Παν...

Στο Παν Οδηγεί μόνο η Σιωπή... Στο Παν μπορεί να σε καθοδηγήσει κάποιος που Βιώνει το Παν, αλλά δεν μιλά για Αυτό... γιατί αυτοί που μιλούν για τον Παν δεν τον Γνωρίζουν... Οι πιο σοφοί γέροντες στην έρημο της πνευματικής άσκησης ήταν αυτοί που Ζούσαν Μέσα Στο Παν χωρίς να το γνωρίζουν, αυτοί οι «τρελοί» που όταν τους ρωτούσαν για το Παν σου έλεγαν να σωπάσεις: Το Παν Είναι Παντού, και το Παντού, όπου κι αν πας, είναι τόπος ιερός. Πως θορυβείς; Ησυχία... Το Παν Είναι Εδώ...

Μην ακούτε ποτέ αυτούς που λένε πολλά λόγια για τον Θεό, για την Αλήθεια, για την Γνώση, για τον δρόμο, για την σωτηρία... Μην ακολουθείτε αυτούς που μιλούν και συμπεριφέρονται σαν να Γνωρίζουν τον Θεό... αν υπήρχε θα ήταν καλύτεροι, κι ο κόσμος δεν θα ήταν ορφανός...

Το Παν Είναι Εδώ, Τώρα, Πάντα, Ζούμε Μέσα Του, Ζει μέσα μας... κάθε εγώ, είναι μάταιος θόρυβος... Δεν χρειάζεται να βρούμε το Παν, δεν χρειάζεται να ψάξουμε αλλού... Μας έχει Βρει ήδη Εκείνο...

Αυτοί που αισθάνονται τον Παν μακριά είναι γιατί δεν Το βλέπουν... και θέλουν να σε οδηγήσουν και σένα μακριά, στο Παν, από τον μακρινό δρόμο, μέσα από θεωρίες, σκέψεις, ασκητισμούς, πνευματικούς αγώνες, ερημικές περιπλανήσεις...

Στην Αληθινή Προσευχή δεν χρειάζεται προσπάθεια, δεν χρειάζεται χρόνος, δεν υπάρχει δυσκολία... Είναι στον τόπο της πλάνης που χρειάζεται προσπάθεια, στην έρημο της ζωής που χρειάζεται χρόνος, να φτάσεις στην όαση, στον κακοτράχαλο δρόμο της απώλειας που ματώνουν τα πόδια σου...

«Ελάτε, όσοι είστε κουρασμένοι, απογοητευμένοι, χωρίς ελπίδα, και εγώ θα σας αναπαύσω»... έτσι έλεγε, κάποτε, με ανθρώπινα χείλη, το Παν...

«Ο Δρόμος μου είναι εύκολος, το φορτίο μου ελαφρύ, δεν ζητάω τίποτα εγώ... μα εσείς αν δεν χάσετε τον εαυτό σας στον κόσμο, ποτέ δεν θα βρείτε τον αληθινό εαυτό σας στον Ουρανό»...

«Και τι είναι για τον άνθρωπο καλύτερο, να κερδίσει την ζωή του χάνοντας τον κόσμο... ή να χάσει την ζωή του κερδίζοντας τον κόσμο όλο»;

Τα λόγια ακόμα αντηχούν στον αέρα της ιστορίας... χαϊδεύουν τα αυτιά των ανθρώπων μα δεν αγγίζουν την καρδιά τους...

Τι κρίμα! Πόση θλίψη στον Ουρανό! πόσος πόνος στη γη!

Το γέλιο μας ενώνει

Εδώ και λίγα χρόνια, το γέλιο έχει γίνει αντικείμενο επιστημονικών συζητήσεων. Η ιατρική και η ψυχολογία ανακαλύπτουν τις ευεργετικές του ιδιότητες και μας συνιστούν να γελάμε γιατί μας κάνει καλό. Με ποιο τρόπο όμως κάνει καλό το γέλιο;

Καταρχήν σε καθαρά σωματικό επίπεδο, επειδή όταν γελάμε η αρτηριακή πίεση πέφτει, οι αρτηρίες της καρδιάς διευκολύνουν την είσοδο αίματος και οξυγόνου, οι δύο «κλάδοι» του αυτόνομου νευρικού συστήματος έρχονται σε ισορροπία, ακόμη και τα κύτταρα του ανοσοποιητικού είναι πιο δραστήρια ενάντια σε ιούς ή τον καρκίνο. Έπειτα, σε συναισθηματικό επίπεδο, είναι αυτή η ευχαρίστηση, η ελαφρότητα, η χαρά, η χαλάρωση που αισθανόμαστε όταν γελάμε.

Εκτός απ' αυτά όμως, το γέλιο έχει και έντονα κοινωνικό χαρακτήρα: δυναμώνει τους δεσμούς μας με τους ανθρώπους, μας φέρνει πιο κοντά.

Μιλάμε βέβαια για το «αληθινό» γέλιο, το αυθόρμητο, αυτό που δεν μπορούμε ούτε να το αναγκάσουμε να έρθει ούτε και να το σταματήσουμε πριν περάσει η επίδραση αυτού που μας το έφερε. Αρκεί να δούμε ή να ακούσουμε ανθρώπους να σκάνε στα γέλια κι αισθανόμαστε αυτό το γαργάλημα στην κοιλιά που κάνει το διάφραγμα να συσπάται ρυθμικά, και παίρνει τον έλεγχο της αναπνοής μας, της φωνής, των μυών του προσώπου.

Φυσικά, γελάμε και μόνοι μας, όταν διαβάσουμε μια αστεία ιστορία, όταν θυμηθούμε ένα κωμικό γεγονός, όταν βλέπουμε μια ταινία. Συνήθως όμως αυτό το γέλιο που κάνουμε όταν είμαστε μόνοι κρατάει λίγο και δεν είναι πολύ έντονο, ακόμη κι όταν είναι πραγματικά αυθόρμητο και απολαυστικό. Κι αυτό που κάνουμε πολλές φορές είναι ότι αργότερα, κάποια άλλη στιγμή που μιλάμε μ' ένα φίλο, του διηγιόμαστε το αστείο στιγμιότυπο για να γελάσουμε μαζί ή το «κρατάμε» για να το πούμε αργότερα στο σύντροφο μας, στα παιδιά, στους συναδέλφους μας με σκοπό να μοιραστούμε μαζί τους και να ευχαριστηθούμε ακόμα μια φορά και ακόμα πιο έντονα τη στιγμή του γέλιου.

Μπορεί αυτό που επιδιώκουμε να είναι λίγες παραπάνω στιγμές ελαφρότητας και χαράς, όμως ταυτόχρονα –ακόμη κι αν δεν το κάνουμε συνειδητά- με τον τρόπο αυτό δυναμώνουμε τους δεσμούς μας με τους άλλους. Πώς;

Καταρχήν γιατί όταν γελάμε αληθινά δείχνουμε τον εαυτό μας όπως πραγματικά είναι. Όσο προσποιητό και τυπικό μπορεί να είναι το χαμόγελο, τόσο αυθεντικό είναι το αληθινό γέλιο. Οι μάσκες πέφτουν, το «εγώ» ξεγυμνώνεται, είναι σαν να λέμε «αυτός είμαι, εδώ είμαι, με βλέπεις ως μέσα στην ψυχή μου». Όταν γελάμε δεχόμαστε να αφήσουμε για λίγο τον έλεγχο, τα παιχνίδια δύναμης, τον φόβο «πώς θα φανούμε».

Είναι σαν μια βαθιά εκμυστήρευση και ως γνωστόν, οι εκμυστηρεύσεις μας φέρνουν πιο κοντά στους άλλους. Οι καλοί φίλοι λένε τα μυστικά τους, οι καλοί φίλοι γελάνε μαζί.

Επίσης, όταν γελάμε είναι σαν να χρησιμοποιούμε μια μυστική γλώσσα, έναν κώδικα που δεν μοιραζόμαστε με όλους.

Δεν μπορούμε να γελάσουμε απολαυστικά με όλους τους ανθρώπους αλλά μόνο με αυτούς που καταφέρνουμε να εγκαταστήσουμε τους «κατάλληλους κωδικούς». Αυτό γίνεται με άλλους περισσότερο και με άλλους λιγότερο, σε κάποιες σχέσεις απ' την πρώτη στιγμή και σε άλλες ποτέ.

Όταν όμως γίνεται, τότε δημιουργείται μια μυστική συμμαχία, κάτι που μας ενώνει με αυτούς με τους οποίους γελάμε μαζί. Γυρνάμε, τους κοιτάμε για μια στιγμή, βλέπουμε ότι «είναι μαζί μας» και το γέλιο δυναμώνει, η ευχαρίστηση πολλαπλασιάζεται.

Αυτή η υπέροχη επίδραση του γέλιου είναι πολλές φορές σωτήρια για τις σχέσεις, προσωπικές ή επαγγελματικές. Ένας καβγάς, μια ένταση σ΄ ένα ζευγάρι μπορεί να εξατμιστεί σε λίγα λεπτά όταν ο ένας απ' τους δύο ή και οι δύο βρουν κάτι που θα τους κάνει να ξεκαρδιστούν.

Ένας προϊστάμενος με χιούμορ έχει πολύ περισσότερες πιθανότητες να έχει ευχαριστημένους και αποτελεσματικούς υφισταμένους από έναν πολύ σοβαροφανή, βλοσυρό και δύσκαμπτο.

Γι' αυτό είναι καλό να μοιραζόμαστε στιγμές γέλιου με τους ανθρώπους που μας είναι σημαντικοί.

Πώς; Βλέποντας με παρέα την αγαπημένη μας κωμική σειρά, κρατώντας ζωντανά όσα μας κάνουν να γελάμε μαζί με τον σύντροφο μας, διαβάζοντας στα παιδιά μας ή βάζοντας τα να μας διαβάσουν αυτά την αγαπημένη τους αστεία ιστορία. Άλλωστε το παιδικό γέλιο είναι ιδιαίτερα μεταδοτικό!

Φράνσις Γκάλτον: Η στατιστική στη Ψυχολογία κι η θεωρία περί ευγονικής

Ο βιολόγος και στατιστικός Φράνσις Γκάλτον, ήταν αυτός που εισήγαγε τη στατιστική σκέψη στη βιολογία. Πρωτοπόρος σε πολλούς τομείς και, αν και κάποιες πλευρές του έργου του είναι παραπάνω από αμφιλεγόμενες, η γενικότερη συμβολή του στην επιστήμη δεν είναι αμελητέα.

Αυτός που εισήγαγε τη στατιστική σκέψη στη βιολογία ήταν ο πρώτος ξάδελφος του Κάρολου Δαρβίνου. Άνθρωπος με αρκετή οικονομική άνεση, ο Φράνσις Γκάλτον είχε γραφτεί στο Κολέγιο Τρίνιτυ του Καίμπριτζ το 1840.

Αρχικά σπούδασε ιατρική, αλλά στη συνέχεια ακολουθώντας τη συμβουλή του Δαρβίνου στράφηκε στα μαθηματικά. Ήταν είκοσι δύο ετών όταν ο πατέρας του πέθανε κληροδοτώντας του ένα αξιοπρεπές ποσό. Χωρίς να χρειαστεί ποτέ του να εργαστεί για να ζήσει, ο Γκάλτον έγινε ερασιτέχνης επιστήμονας.

Η εμμονή του ήταν οι μετρήσεις: μετρούσε τα κεφάλια των ανθρώπων, τις μύτες τους, τα άκρα τους, πόσες νευρικές κινήσεις έκαναν αυτοί που παρακολουθούσαν μια διάλεξη και πόσο ελκυστικές ήταν οι κοπέλες που συναντούσε στον δρόμο (τα κορίτσια του Λονδίνου πέτυχαν την ψηλότερη βαθμολογία, ενώ του Αμπερντήν τη χαμηλότερη). Μετρούσε τα χαρακτηριστικά των δακτυλικών αποτυπωμάτων, πρακτική που οδήγησε στην υιοθέτηση της αναγνώρισης μέσω δακτυλικών αποτυπωμάτων από τη Σκότλαντ Γιαρντ το 1901. Μετρούσε ακόμα και τη διάρκεια ζωής των ηγεμόνων και των ιερωμένων, η οποία όπως διαπίστωσε ήταν παραπλήσια με τη διάρκεια ζωής ανθρώπων από άλλους επαγγελματικούς κλάδους, γεγονός που τον οδήγησε στο συμπέρασμα ότι η προσευχή δεν ωφελεί σε τίποτα.

Στο βιβλίο του Hereditary Genius («Κληρονομική ιδιοφυία»), που εκδόθηκε το 1869, ο Γκάλτον έγραψε ότι το ποσοστό του πληθυσμού που έχει ύψος εντός οποιουδήποτε συγκεκριμένου διαστήματος υψών θα πρέπει να είναι σχεδόν σταθερό με την πάροδο του χρόνου, και ότι η κανονική κατανομή διέπει τόσο το ύψος όσο και οποιοδήποτε άλλο φυσικό χαρακτηριστικό: την περίμετρο του κεφαλιού, το μέγεθος του εγκεφάλου, το βάρος της φαιάς ουσίας, το πλήθος των εγκεφαλικών ινών κ.ο.κ.

Όμως ο Γκάλτον δεν σταμάτησε εκεί. Πίστευε ότι και ο χαρακτήρας των ανθρώπων καθορίζεται από την κληρονομικότητα και ότι, όπως και τα φυσικά χαρακτηριστικά των ανθρώπων, ακολουθεί με κάποιο τρόπο την κανονική κατανομή. Έτσι, σύμφωνα με τον Γκάλτον, οι άνδρες δεν είναι όλοι «ίσης αξίας, ως κοινωνικές μονάδες, εξίσου ικανοί να ψηφίζουν και τα παρόμοια». Αντίθετα, ισχυρίστηκε, περίπου 250 άνδρες στο 1 εκατομμύριο κληρονομούν εξαιρετικές ικανότητες σε κάποιο τομέα με αποτέλεσμα να διαπρέπουν στον τομέα αυτό. (Επειδή στις μέρες του οι γυναίκες κατά κανόνα δεν εργάζονταν, ο Γκάλτον δεν έκανε αντίστοιχη ανάλυση γι’ αυτές.)

Βασιζόμενος σ’ αυτές τις ιδέες, ο Γκάλτον θεμελίωσε ένα νέο ερευνητικό πεδίο, το οποίο ονόμασε «ευγονική», από τις ελληνικές λέξεις ευ (καλό και γένος (γέννηση). Με την πάροδο των ετών, η λέξη ευγονική απέκτησα διαφορετικές σημασίες για διαφορετικούς ανθρώπους. Τόσο ο όρος όσο και κάποιες από τις ιδέες του Γκάλτον υιοθετήθηκαν από τους Ναζί, χωρίς ωστόσο να υπάρχει καμία ένδειξη ότι ο ίδιος θα ενέκρινε τις δολοφονικές πρακτικές των Γερμανών. Αντίθετα, η προσδοκία του ήταν να βρει έναν τρόπο για να βελτιώσει την κατάσταση της ανθρωπότητας μέσω επιλεκτικής αναπαραγωγής.

Πιο κάτω θα εξετάσουμε τους λόγους που η απλή ερμηνεία της επιτυχίας βάσει αιτίας-αποτελέσματος κατά τον Γκάλτον είναι τόσο ελκυστική. Όπως θα δούμε, λόγω των χιλιάδων προβλέψιμων και τυχαίων εμποδίων που πρέπει να ξεπεραστούν για να ολοκληρωθεί ένα έργο οποιοσδήποτε πολυπλοκότητας, η σύνδεση μεταξύ ικανότητας και επιτυχίας είναι πολύ πιο έμμεση για να μπορεί να εξηγηθεί με τις ιδέες του Γκάλτον.

Μάλιστα, τα τελευταία χρόνια οι ψυχολόγοι έχουν ανακαλύψει ότι η ικανότητα να συνεχίζει κάποιος την προσπάθειά του με επιμονή παρά τα εμπόδια που συναντά είναι τουλάχιστον εξίσου σημαντικός παράγοντας επιτυχίας όσο και το ταλέντο. Γι’ αυτό και οι ειδικοί αναφέρονται συχνά στον «κανόνα των δέκα ετών», με την έννοια ότι απαιτείται τουλάχιστον μια δεκαετία σκληρής εργασίας, άσκησης και αγώνα για να φτάσει να γίνει κανείς πολύ επιτυχημένος στους περισσότερους τομείς δραστηριότητας.

Η σκέψη ότι η προσπάθεια και η τύχη μετρούν όσο και το έμφυτο ταλέντο μπορεί να φαίνεται αποκαρδιωτική· εγώ όμως τη βρίσκω αντίθετα ενθαρρυντική, γιατί ενώ η γενετική μας σύσταση δεν εμπίπτει στον δικό μας έλεγχο, ο βαθμός της προσπάθειας εξαρτάται από εμάς. Ακόμα και οι επιπτώσεις της τύχης μπορούν να αμβλυνθούν σε κάποιο βαθμό, με την έννοια ότι μπορούμε να αυξήσουμε τις πιθανότητες επιτυχίας μας κάνοντας επανειλημμένες προσπάθειες.

Όποια κι αν είναι τα υπέρ και τα κατά της ευγονικής, οι έρευνες του Γκάλτον για την κληρονομικότητα τον οδήγησαν στην ανακάλυψη δύο μαθηματικών εννοιών που έχουν κεντρική θέση στη σύγχρονη στατιστική. Τη μία τη συνέλαβε το 1875, όταν μοίρασε σπόρους από μοσχομπίζελα σε επτά φίλους του. Ο κάθε φίλος πήρε σπόρους με ομοιόμορφο μέγεθος και βάρος, τους καλλιέργησε και επέστρεψε στον Γκάλτον τους σπόρους των επόμενων γενεών. Μετρώντας τους, ο Γκάλτον διαπίστωσε ότι η διάμεση διάμετρος των απογόνων μεγάλων σπόρων ήταν μικρότερη από αυτή των γονιών τους, ενώ η διάμεση διάμετρος των απογόνων μικρών σπόρων ήταν μεγαλύτερη από αυτή των γονιών τους. Αργότερα, χρησιμοποιώντας δεδομένα που συγκέντρωσε από ένα εργαστήριο που είχε στήσει στο Λονδίνο, παρατήρησε το ίδιο στο ύψος των ανθρώπων, γονέων και παιδιών.

Το φαινόμενο αυτό -ότι σε μετρήσεις ποσοτήτων που συνδέονται αλυσιδωτά, αν η μια μετρούμενη ποσότητα απέχει πολύ από τη μέση τιμή της, τότε η άλλη θα βρίσκεται πλησιέστερα στη μέση τιμή της- το ονόμασε «παλινδρόμηση προς τη μέση τιμή».

Η Απόκρυφη και Μαγική παράδοση των Tattoo

Τα τελευταία 25 χρόνια η δημοτικότητα των Tattoo έχει αυξηθεί δραματικά σε παγκόσμιο επίπεδο. Και αν παλαιότερα το θέμα των Tattoo ήταν ταμπού, και ειδικότερα στην Ελληνική κοινωνία, σήμερα σχεδόν όλοι διακοσμούν κάποιο σημείο του σώματός τους με ένα τατουάζ. Η Αρχαία τέχνη και η παράδοση των Tattoo υπάρχει όμως εδώ και πάρα πολλούς αιώνες, και κρύβει μέσα της μία τελετουργική και απόκρυφη πλευρά.

 

Η Ιστορία του Tattoo

 

Ο Εμπλουτισμός του δέρματος με μελάνι είναι μία αρχαία πρακτική που μετρά χιλιάδες χρόνια ζωής εκκινώντας την παράδοση των  Tattoo, υπάρχει σε διάφορους πολιτισμούς του Αρχαίου Κόσμου και χρησιμοποιήθηκε για διάφορους λόγους: Για την διαφοροποίηση των κοινωνικών τάξεων, σε θρησκευτικά τελετουργικά, για λόγους καλλωπισμού, για προστασία από τα πνεύματα και τις κακοδαιμονίες, για να προσδώσει στο άτομο μαγικές δυνάμεις, για να θεραπεύσει από ασθένειες και να απαλύνει τον πόνο…

 

Το παλαιότερο Tattoo ανακαλύφθηκε στην Ευρωπαϊκή Μούμια “Oetzi” που έρχεται από την εποχή του Χαλκού. Ο Άνδρας με τα ταττού χρονολογείται 5.500 ετών και βρέθηκε πριν 25 χρόνια στο Τίρολο των Άλπεων. Πρόκειται για το πιο παλιό γνωστό παράδειγμα στην παράδοση των  Tattoo, αυτό του ανθρώπου με τα Φαρμακευτικά Tattoo διατηρημένα στο μουμιοποιημένο κορμί του. Στα απομεινάρια της Πριγκίπισσας από την Σιβηρία με το όνομα Ukok που ανακαλύφθηκε πριν 19 χρόνια στα Βουνά Altai, βρέθηκαν μοτίβα από Tattoo, μόνο που στην δική της περίπτωση τα σημάδια σηματοδοτούσαν το κοινωνικό της προφίλ, αλλά και την βοήθησαν μαζί με τα άλλα αντικείμενα που βρέθηκαν στον χώρο ταφής της να έχει ένα ασφαλές πέρασμα στον άλλο κόσμο.

 

Οι απόκρυφες χρήσεις του Tattoo

Οι Αιγύπτιοι της Νούβια χρησιμοποιούσαν τα ταττού μόνο στις γυναίκες και λέγεται πως λειτουργούσαν ως φυλακτά για να τις προφυλάσσουν κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης αλλά και της γέννας. Στην Ινδία η κουκκίδα στο μέτωπο που αντικαθιστά την ελιά υπήρχε ως τατουάζ για να προστατεύει από το κακό μάτι.

Οι Αρχαίοι Έλληνες και οι Ρωμαίοι χρησιμοποιούσαν επίσης τα «Στίγματα» όπως τα αποκαλούσαν, τα οποία ήταν Tattoo που αποκάλυπταν πως κάποιος ανήκει σε κάποια Θρησκευτική ή Μυστικιστική σέκτα. Τα χρησιμοποιούσαν όμως και για να σημαδέψουν τους σκλάβους και τους εγκληματίες.

Το κοινό σημείο της Δερματοστιξίας όμως από τους αρχαίους καιρούς ως και τις ημέρες μας, είναι πως το σύμβολο που επιλέγει ο κάθε άνθρωπος χαράσσεται με αίμα, τεχνική που μπορεί να βρεί κανείς σε μαγικά τελετουργικά ανά τον κόσμο, με την προσφορά του αίματος να «ενεργοποιεί» παντοτινά το σύμβολο στην ενεργειακή δομή και την ειμαρμένη του ατόμου. Εξάλλου αν κοιτάξουμε γύρω μας θα διαπιστώσουμε πως είναι αρκετοί αυτοί που αποφάσισαν να τοποθετήσουν στο σώμα τους για πάντα σύμβολα ή σημαδιακές ημερομηνίες, φύλακες Άγγελους ή δαίμονες, που στον ψυχισμό τους λειτουργούν και δρουν ως ενεργειακά talisman που επιφέρουν τύχη, ή αποτυπώνονται για να υπενθυμίζουν για πάντα μία παρελθοντική κατάσταση που ποτέ δεν θα επανέλθει, παρά μόνο αν κοιτάξεις το Tattoo. Όπως και να έχει, συνήθως τα Tattoo που κουβαλάμε εμπεριέχουν το λιγότερο ένα συναισθηματικό δέσιμο μεταξύ ατόμου και συμβόλου, λειτουργώντας σχεδόν ως ζωντανή οντότητα που βρίσκεται στο σώμα μας και μας συντροφεύει παντοτινά.

 

Η Χρήση των Συμβόλων στα Σύγχρονα Tattoo

 

Πέρα από την δημοφιλή πιά τελετουργία του Tattoo, έχει παρατηρηθεί πως έχουν αυξηθεί δραματικά τα απόκρυφα Σύμβολα – Tattoo, ειδικότερα στους Νέους ανθρώπους. Φαίνεται λες και σχεδόν όλοι επιλέγουν εσωτερικά ή θρησκευτικά σύμβολα, ή γενικότερα tattoo συμβολικής φύσης για να αποτυπώσουν στο δέρμα τους.

 

Μέσα από αυτή την διαδικασία δρα η πνευματική φύση στην παράδοση των Tattoo καθώς οι άνθρωποι γεμίζουν με σύμβολα γεμάτα νόημα, απόκρυφο ή μη. Αυτό εξαρτάται από τον τρόπο που ο κάθε άνθρωπος αντιμετωπίζει την πνευματικότητα, την ζωή και την τροποποίηση του ανθρώπινου σώματος. Ακόμα και αν δεν είμαστε σε κάποια «φυλή» ή πνευματική ομάδα, μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα tattoo και τα σύμβολα που τοποθετούμε στο σώμα μας με τρόπο πνευματικό, αφού μέσα από την τελετουργική διαδικασία της τοποθέτησης του Tattoo, εσωτερικά γίνεσαι ένα με το σύμβολο που “χτυπάς”, και αυτό είναι κάτι που δεν μπορείς να αποφύγεις. Έτσι φρόντισε να επιλέξεις με σοφία τα σύμβολα που θα τοποθετήσεις και θα κουβαλάς για πάντα στο κορμί σου, αφού θα επηρεάσουν μέσα από τις «ιδιότητές» τους την ζωή και την ύπαρξή σου περισσότερο από όσο νομίζεις.

Ποιος ξέρει, ίσως αυτή η αποτύπωση των πνευματικών συμβόλων πέρα από την προσωπική σημασία, να προκαλείται και από μία ανώτερη πνευματική ανάγκη που επηρεάζει το συλλογικό ασυνείδητο, και μετατρέπεται σε μόνιμο σημάδι στα κορμιά των νεών ανθρώπων. Ας δούμε τα συνηθέστερα απόκρυφα σύμβολα που βρίσκουμε πλέον στην παράδοση των Tattoo:

 

Τρίγωνο

 

Τα τρίγωνα χρησιμοποιούνται ως σύμβολα για αρκετά πράγματα και η δημοφιλία τους ξεπερνά την παράδοση των Tattoo. Στον χριστιανισμό αλλά και άλλες Θρησκευτικές παραδόσεις συμβολίζουν την τριάδα. Τα πλανητικά Σύμβολα είναι συνήθως τρίγωνα με διαφορετικές γραμμές και σχήματα μέσα και έξω. Ο Προσανατολισμός του τριγώνου έχει μεγάλη σημασία, καθώς ένα όρθιο τρίγωνο με την μύτη προς τα πάνω συμβολίζει τελείως διαφορετικά πράγματα από ένα ασταθές και αντεστραμμένο με την μύτη προς τα κάτω. Τα δύο τρίγωνα που δείχνουν προς δύο αντίθετες κατευθύνσεις σχηματίζουν ένα εξάγραμμο. Το πιο γνωστό από αυτά είναι το Άστρο του Δαυίδ, και είναι ένα σύμβολο που χρησιμοποιείται σε αποκρυφιστικούς κύκλους για να συμβολίσει την αντίθεση, το Αρσενικό και το θηλυκό. Επίσης τα τρίγωνα χρησιμοποιούνται στην Αλχημεία για να αποτυπώσουν τα τέσσερα στοιχεία.

 

Ο Πανενόπτης Οφθαλμός

 

Ο Διάσημος Πανενόπτης Οφθαλμός είναι γνωστός και απεικονίζεται με ένα μάτι μέσα σε ένα τρίγωνο. Παραπέμπει στην Θεϊκή όραση, στην δύναμη του θείου που παρακολουθεί και προστατεύει σε κάθε πιθανή στιγμή. Σήμερα το σύμβολο έχει συσχετιστεί με τον ΕλευθεροΤεκτονισμό, και αποτελεί την βάση για διάφορες θεωρίες Συνωμοσίας. Το Μάτι του Ώρου είναι μία διαφοροποιημένη εκδοχή του «Ματιού του Θεού» και είναι το πιό πρώιμο παράδειγμα συμβόλου.

 

Οι Ρούνοι

 

Οι Ρούνοι είναι μία παλιά αλφάβητος που ανακαλύφθηκε στην Δανία και την Γερμανία. Φαίνεται πως οι Ρούνοι δεν χρησιμοποιούνταν ως τρόπος γραφής αλλά και ως μαγικά σύμβολα, και η ίδια η λέξη σημαίνει «Μυστικό» Σήμερα σχετίζονται με την Μαγεία και τον Υπερβατισμό αν και δεν υπάρχει σαφής απόδειξη τέτοιας χρήσης. Οι Ρούνοι χαράσσονται συνήθως σε λίθους και τοποθετούνται σε ένα μικρό πουγκί ώσπου να αποκαλυφθούν για να διαβαστούν. Κάθε ένας Ρούνος έχει την δική του σημασία μέσα από το σύμβολο που βρίσκεται χαραγμένο πάνω του.

Τα Mandala

 

Τα Mandala είναι πνευματικά και θρησκευτικά σύμβολα που αντιπροσωπεύουν το Σύμπαν. Χρησιμοποιούνται στον Ινδουισμό και τον Βουδισμό και απεικονίζονται από ένα στρογγυλό σχήμα και ένα τετράγωνο σχήμα μέσα ή έξω, πάντοτε με μία ισορροπία και συμμετρία. Η Βασική μορφή των Μαντάλα είναι τετράγωνη με τέσσερις πύλες που περιέχουν ένα κύκλο με ένα κεντρικό σημεία. Είναι ο μικρόκοσμος του Σύμπαντος, και είναι γνωστά για τα αποτελέσματα που έχουν στο νευρικό σύστημα.

 

Το Πεντάγραμμο (Πεντάλφα)

 

Το Πεντάγραμμο είναι ίσως το δημοφιλέστερο απόκρυφο σύμβολο, το άστρο μέσα στον κύκλο. Πρόκειται για μία προστατευτική σφραγίδα που αντιπροσωπεύει τα τέσσερα στοιχεία με ένα πέμπτο, τον αιθέρα και το σύμπαν τριγύρω. Οι Σύγχρονοι Παγανιστές και η Wicca βρίσκονται πίσω από την δημοφιλία του συμβόλου αυτού. Για εκείνους είναι ένα φυλαχτό και ένα σύμβολο προστασίας, αλλά και η απεικόνιση της Θεάς και της σύνδεσης του ανθρώπου με την Μητέρα Γη.

 

Το Χέρι Hamsa

 

Ένα ανοιχτό δεξί χέρι, που απεικονίζεται με το μάτι του θεού ακριβώς στο κέντρο. Το χέρι Hamsa είναι γνωστό σε πολλές θρησκείες, συμπεριλαμβανομένου του Ιουδαϊσμού, του Χριστιανισμού και του Ισλαμισμού. Ο Θρύλος πίσω από το σύμβολο σε κάθε μία από αυτές διαφέρει, όμως η σημασία και η χρήση του είναι ακριβώς ίδια: Πρόκειται για ένα σύμβολο προστασίας, είτε απεικονίζεται με τα δάκτυλα να δείχνουν προς τα επάνω, είτε προς τα κάτω. Το Σύμβολο αυτό αντιπροσωπεύει επίσης την δύναμη, την υπομονή και την ισχύ και κρατά το κακό μακριά…

Ποια είναι η ηθική του Θεού;

Ο Θεός είναι πανάγαθος, μου λένε. Είναι επίσης παντοδύναμος και παντογνώστης. Έτσι μου λένε εδώ και χρόνια από τότε που τη μόρφωσή μου την έπαιρνα μόνο από το σχολείο.

 

Το παραπάνω ακούγεται πολύ ωραίο και απολύτως λογικό, για ένα θεό. Αλλά αν κοιτάξουμε τον πραγματικό κόσμο και όχι τον κόσμο όπως θα θέλαμε να είναι, βλέπουμε κάτι εντελώς διαφορετικό.

Κάθε χρόνο 9.000.000 παιδιά πεθαίνουν κάτω από την ηλικία των 5. Για να καταλάβετε το μέγεθος του αριθμού αυτού σκεφτείτε ένα τσουνάμι σαν αυτό που έσπειρε το θάνατο πριν μερικά χρόνια και σκότωσε περίπου 250.000 ανθρώπους. Για να φτάσουμε λοιπόν τον αριθμό των 9.000.000 πρέπει να έχουμε ένα τέτοιο τσουνάμι κάθε 10 μέρες και να σκοτώνει μόνο παιδιά κάτω των 5 ετών. Μιλάμε για 24.000 παιδιά την ημέρα, 1.000 την ώρα, 17 περίπου το λεπτό. Πριν τελειώσω αυτό το κείμενο μερικές εκατοντάδες παιδιά θα έχουν πεθάνει.

Αυτή τη στιγμή, μερικές χιλιάδες γονείς που πιστεύουν στο Θεό προσεύχονται σε αυτόν για να σωθούν τα παιδιά τους, αλλά οι προσευχές τους δεν θα εισακουστούν.

Ένας Θεός που επιτρέπει να πεθάνουν τόσα παιδιά και να υποφέρουν τόσοι γονείς, είτε δεν μπορεί να σταματήσει το κακό, είτε δεν ενδιαφέρεται, διότι η επιλογή να ενδιαφέρεται και να μην κάνει κάτι ακυρώνει την πιθανότητα να είναι πανάγαθος. Συνεπώς ο Θεός είτε είναι ανίκανος είτε κακός.

Ακόμα χειρότερα, οι περισσότεροι από αυτούς τους ανθρώπους θα πάνε στη κόλαση διότι προσεύχονται στον λάθος Θεό. Είχαν την ατυχία να γεννηθούν σε μια χώρα που δεν είναι Χριστιανική, όπου ποτέ δεν έμαθαν την «αλήθεια» και έτσι δεν θα μπουν στον παράδεισο. Ο Θεός τους τοποθέτησε σε αυτή τη χώρα, ο Θεός κανόνισε να είναι απομονωμένοι και ο Θεός επέλεξε ο Ιησούς να γεννηθεί σε ένα αραιοκατοικημένο μέρος του κόσμου και όχι πχ στη Κίνα όπου ο πληθυσμός εκείνη τη περίοδο ήταν σαφώς μεγαλύτερος.

Όλοι αυτοί οι άνθρωποι, επειδή ο Θεός έκανε κάποιες επιλογές, θα πάνε στη κόλαση.

Από την άλλη, ο χειρότερος φονιάς που σκοτώνει και βιάζει σε όλη του τη ζωή, αρκεί να μετανοήσει τη τελευταία στιγμή της ζωής του και θα πάει στον παράδεισο.

Αυτό θεωρείται λογικό και σωστό στον Χριστιανισμό. Θεωρείται και ηθικό.

Όταν όμως ένας σκεπτικιστής αναφέρει αυτό το ηθικό πρόβλημα τότε του λένε πως ο Θεός είναι μυστηριώδης και πως δεν μπορούμε να καταλάβουμε τα κίνητρά του, σε αντίθεση με όλα όσα καταλαβαίνουμε από τη Βίβλο, αφού βέβαια την ερμηνεύσουμε κατά το δοκούν.

Όταν κάποιος βάζει γκολ, βρίσκει θέση να παρκάρει ή τα χαμένα κλειδιά του, τότε ευχαριστεί το Θεό, διότι ο Θεός μεσολάβησε να συμβεί αυτό το θαύμα.

Αλλά όταν τα παιδιά πεθαίνουν κατά χιλιάδες, «άγνωσται αι βουλαί του κυρίου».

Το πρόβλημα αυτής της «λογικής» μεγαλώνει όταν ακούς, κατά τ’ άλλα έξυπνους ανθρώπους, να σου λένε αυτά και άλλα παρόμοια, όπως το «έχουμε ελεύθερη βούληση, ας λύσουμε τα προβλήματα αντί να κάνουμε πολέμους».

Αυτή η Χριστιανική ηθική είναι η αποκορύφωση του εγωκεντρισμού και της ματαιοδοξίας, διότι σε οδηγεί να πιστέψεις πως εσύ, που απολαμβάνεις την εύνοια του Θεού, είσαι με κάποιο τρόπο καλύτερος από τους άλλους που τιμωρούνται σε αυτή τη ζωή αλλά και στην επόμενη.

Αυτή η Χριστιανική ηθική είναι που επιτρέπει σε εκατομμύρια λογικούς ανθρώπους να πιστέψουν σε αυτό που μόνο ένας ψυχοπαθής θα μπορούσε να πιστέψει. Διότι αν κάποιος περνούσε όλη του τη ζωή πιστεύοντας πως ο Άγιος Βασίλης κάνει ντιλίβερι δώρα τα Χριστούγεννα, το λιγότερο που θα λέγαμε είναι πως δεν στέκει καλά. Αλλά για κάποιο λόγο αυτό δεν ισχύει αν αντί για τον Άγιο Βασίλη πιστεύει στον Ιησού, τον Μωάμεθ ή μερικές χιλιάδες άλλους θεούς.

Έμπνευση του παραπάνω ήταν αυτό από τον μεγάλο Sam Harris.

ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ: Όσο είναι κανείς νέος ας μην αναβάλλει για το μέλλον τη φιλοσοφία, μα κι όταν γεράσει ας μην βαριέται να φιλοσοφεί

Όσο είναι κανείς νέος ας μην αναβάλλει για το μέλλον τη φιλοσοφία, μα κι όταν γεράσει ας μην βαριέται να φιλοσοφεί. Γιατί για κανέναν δεν είναι ποτέ νωρίς και ποτέ αργά για ό,τι έχει να κάνει με την υγεία της ψυχής του. Κι όποιος λέει πως δεν ήρθε ακόμα η ώρα για φιλοσοφία ή ότι πέρασε πια ο καιρός, μοιάζει με άνθρωπο που λέει πως δεν είναι ώρα τώρα για την ευτυχία ή πως δεν έμεινε πια καιρός γι’ αυτήν. Πρέπει, λοιπόν, να φιλοσοφεί και ο γέρος και ο νέος: ο ένας ώστε καθώς γερνά, να νιώθει νέος μες στα αγαθά που του προσφέρει η χάρη των περασμένων- ενώ ο άλλος, αν και νέος, να είναι συνάμα και ώριμος, αφού δεν θα ‘χει αγωνία για το αύριο. Χρειάζεται, λοιπόν, να στοχαζόμαστε τα όσα φέρνουν την ευδαιμονία, αφού όταν την έχουμε, έχουμε τα πάντα, κι όταν τη στερούμαστε κάνουμε τα πάντα για να την αποκτήσουμε.

Να πράττεις και να μελετάς αυτά που συνεχώς σου παράγγελνα, θεωρώντας τα ως βασικές αρχές του καλώς ζήν.

ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ

Ελάχιστοι νικούν. Οι πλείστοι πεθαίνουν χωρίς να γνωρίσουν το αληθινό πρόσωπό τους

Ψεύδος και νοθεία στην έκφραση δεν είναι το ίδιο πράγμα. Μολονότι και η μία και η άλλη εκτροπή παρατηρείται όχι μόνο στη συγκινησιακή, αλλά και στη νοητική και στη βουλητική σφαίρα του ψυχικού είναι, ευκολώτερη γίνεται η διαστολή στις συναισθηματικές παρορμήσεις. Άλλα είναι τα αναληθή, τα ψεύτικα συναισθήματα και άλλα τα νόθα. Όταν λ.χ. σκόπιμα παίρνω την εξωτερική πρόσοψη της λύπης, για ν’ αποκρύψω τα αληθινά εσωτερικά γεγονότα του ψυχικού μου κόσμου, υποκρίνομαι, και η έκφρασή μου είναι ένα ψεύδος, που μπορεί να μου προσφέρει πολλές υπηρεσίες:να προσθέσει στην υπόληψή μου, ή στην τσέπη μου. Ούτε λυπούμαι ούτε θέλω να λυπηθώ∙ προσποιούμαι τον λυπημένο, για να επιτύχω σ’ αυτήν ή σ’ εκείνη την επιδίωξή μου. —Στην περίπτωση του νόθου συναισθήματος η κατάσταση είναι διαφορετική. Εδώ είμαι τίμιος στις προθέσεις μου και προσπαθώ με ειλικρίνεια να λυπηθώ για ένα περιστατικό (για το ατύχημα π.χ. ενός συναδέλφου μου), αλλά δεν το κατορθώνω∙ το «εσωτερικό» μου, το βάθος της ψυχής μου δεν παρακολουθεί (είτε γιατί άλλα, συνειδητά ή ασύνειδα, ελατήρια εμποδίζουν, είτε γιατί η φιλαλληλία ως αληθινό βίωμα είναι μέσα στον ψυχικό μου κόσμο μια φτωχή και ασήμαντη φλέβα). Ντύνομαι λοιπόν εξωτερικά τη λύπη, επειδή ντρέπομαι, φοβούμαι να προδοθώ, αλλά όλη η συμπεριφορά μου είναι απλούστατα μια ηθοποιία. Και στις δύο λοιπόν περιπτώσεις (του ψεύδους και της νοθείας) φορώ μια μάσκα, παρουσιάζομαι εξωτερικά διαφορετικός από κείνον που είμαι εσωτερικά. Αλλά στο ψεύδος έχω στην ψυχή μου ένα γεγονός που με την πλαστή έκφραση το κρύβω, ενώ στη νοθεία μέσα μου υπάρχει κενό∙ η εξωτερική συμπεριφορά είναι μια φόρμα αδειανή.

Με τη μικρή αυτή ανάλυση καταλαβαίνομε, νομίζω, καλύτερα τι είναι στην υπόσταση του ανθρώπου το πρόσωπο, και τι το προσωπείο. Όπου η φανέρωση (έκφραση, λόγος, ζωή) αναβλύζει από τον μέσα μας κόσμο με αλήθεια και γνησιότητα, αυθόρμητα και ειλικρινά, με ακρίβεια και συνέπεια, εκεί είμαστε και για τους άλλους αυτοί που είμαστε για τον εαυτό μας, καθαροί και ακέραιοι∙ επομένως αυτό που δείχνομε προς τα έξω είναι το πρόσωπό μας. Όπου όμως καμιά αντιστοιχία δεν υπάρχει μεταξύ της εξωτερικής μας επιφάνειας και του εσωτερικού μας είναι, αλλά η φανέρωσή μας είναι μια κατασκευή που έγινε για να κρύψει στους άλλους ό,τι είμαστε για τον εαυτό μας ή για να σκεπάζει το μέσα μας κενό, εκεί αυτό που δείχνομε δεν είναι το πρόσωπο αλλά το προσωπείο μας.

—Κατά βάθος συμβατικός, ψεύτικος και νόθος είναι ο άνθρωπος που πάσχει από ψυχική πενία, από έλλειψη δημιουργικότητας, από δειλία ή οκνηρία, από αδυναμία (με μια λέξη) να προχωρήσει έως τις πηγές της αληθινής ζωής και εκεί μέσα να καθαρίσει και ν’ ανανεώσει τον εαυτό του.

Ο Nietzsche διατύπωσε επιγραμματικά αυτή τη μεγάλη αλήθεια. «Όσο μεγαλύτερη» γράφει «είναι η ουσία της πραγματικότητας και η δημιουργική δύναμη του ανθρώπου, τόσο περισσότερο αναπηδάει από τα μέσα προς τα έξω η φυσιογνωμία του∙ όταν είναι μικρή η δημιουργική δύναμη, η προσωπικότητα διαπλάσσεται από τα έξω προς τα μέσα και διαμορφώνεται κάτω από την επίδραση της παράδοσης, του ειδώλου του παρελθόντος, της κοινωνίας και της κοινής γνώμης».

Ο άνθρωπος είναι απ’ όλα τα ζώα το εφευρετικότερο και το ικανότερο να ψευτίζει και τα πράγματα γύρω του και τον ίδιο τον εαυτό του. Για τούτο η αλήθεια έγινε ανέκαθεν ο μεγάλος καημός, το ιδανικό και η αρετή του. Από τα πρώτα βήματα της ζωής το ψεύδος μας πολιορκεί και προσπαθεί να μας υποτάξει. Αδύνατοι καθώς είμαστε στην αρχή, πριν γνωρίσομε το αληθινό μας πρόσωπο, κατασκευάζομε σιγά ‐ σιγά το προσωπείο μας — για να αμυνόμαστε με τις περισσότερες ελπίδες και να κάνομε τις επιθέσεις μας με τις λιγότερες απώλειες. Όσο δυναμώνομε και πλουτίζομε τον εσωτερικό μας κόσμο, όσο γινόμαστε στερεώτεροι, τόσο η «ηθοποιία» μάς στενοχωρεί και μας ντροπιάζει και αναζητούμε στην αλήθεια την ελευθερία μας, το φανέρωμα και την πραγμάτωση του γνήσιου εαυτού μας. Η αναζήτηση αυτή είναι ένας θανάσιμος, τραχύς και επικίνδυνος αγώνας, όπου ελάχιστοι νικούν και σώζονται. Οι πλείστοι πεθαίνουν χωρίς ούτε οι άλλοι, ούτε οι ίδιοι να γνωρίσουν το αληθινό πρόσωπό τους.

ΓΙΝΕ ΟΝΕΙΡΕΥΤΗΣ

Ο μέσος όρος της ανθρωπότητας βρίσκεται στην ηλικία ενός παιδιού 10 χρονών. Άλλος είναι μελετηρός, άλλος είναι όλη μέρα έξω και παίζει, άλλος έχει πρόβλημα συγκέντρωσης, άλλος δεν καταλαβαίνει τη διαίρεση, κάποιος είναι υπόδειγμα μαθητή και καμάρι των «γονιών» του, κάποιος είναι στο περιθώριο με την ταμπέλα ΔΕΠΥ, άλλος είναι κλεισμένος στον εαυτό του, άλλος μαθαίνει ξένες γλώσσες κι άλλος περιορίζεται στα «γαλλικά», μα όλοι έχουν κάτι κοινό: είναι παιδιά. Φυσικά, υπάρχει κι ένα μεγάλο μέρος που δεν έχει ξεπεράσει ακόμη τα 3 έτη, με όλες τις συναισθηματικές προσκολλήσεις και τις συμπεριφορικές ιδιοτροπίες που τα συνοδεύουν. Κάποιοι, λίγοι, έχουν μπει στην εφηβεία, και ακόμη λιγότεροι (και συνήθως αφανείς) έχουν ενηλικιωθεί.

Θα μπορούσε κανείς να πει «τι πειράζει, η παιδική ηλικία είναι μαγική! Τα παιδιά ονειρεύονται!», αλλά εδώ συνοδεύεται από την αυταπάτη των γνώσεων και δεξιοτήτων: είμαστε παιδιά που νομίζουμε πως είμαστε ενήλικες και παίζουμε με παιχνίδια ενηλίκων. Προϋπόθεση της ενηλικίωσης είναι η ανάληψη της ατομικής μας ευθύνης.

Δύσκολο πράγμα! Χρειάζεται σιωπή και εσωτερική μετακίνηση, κι εμείς έχουμε συνηθίσει να στεκόμαστε ακίνητοι πίσω από ένα παράθυρο, παρατηρώντας τα λάθη των συχωριανών μας….

Κοιτάξτε γύρω, και πείτε μου αν αυτή δεν είναι ξεκάθαρα μια μαγική εποχή! Είναι η εποχή του παιδιού-ονειρευτή, του Dreamer που βλέπει γύρω του να ξετυλίγεται αυτό στο οποίο εστιάζει! Τόσες παράλληλες ειδήσεις, παράλληλα προβλήματα, παράλληλες εξηγήσεις, τόσες αλήθειες μαζεμένες και ταυτόχρονα καμιά απόδειξη, αλλά ο καθένας «βλέπει» μόνο τη δική του, γιατί σ΄ αυτήν εστιάζει! Έχουμε το παιδί-ονειρευτή της παγκόσμιας κατάρρευσης, το παιδί-ονειρευτή της ανα-γέννησης, το παιδί-ονειρευτή της καταστροφής των εθνών, το παιδί-ονειρευτή της δικαίωσης. Είναι η εποχή του Dreamer!

Προσωπικά, προσπαθώ να σβήσω τα μου κεράκια, και να πω «τώρα είμαι υπεύθυνος για την ύπαρξή μου». Για εσάς, όμως, συνταξιδιώτες μου, που δεν έχετε ακόμη λάβει τέτοιες αποφάσεις, σας προτρέπω να παίξουμε ένα παιχνίδι:

BE A REAL DREAMER
ΓΙΝΕ ΟΝΕΙΡΕΥΤΗΣ ΟΝΕΙΡΟΥ ΚΙ ΟΧΙ ΕΦΙΑΛΤΗ

Ονειρέψου αυτό που ονειρευόσουν παιδί, όταν ήσουν στα βιολογικά σου 10 έτη, κι άσε τα άσχημα όνειρα στην άκρη!

Άσε τη γκρίνια, και βάλε στη ζωή σου την ευγνωμοσύνη!

Σταμάτα τα παράπονα, και χαμογέλα!

Υπάρχουν 1000 +1 λόγοι για να χαμογελάς, και όχι αυτοί που αφηγήθηκε η Χαλιμά. Φτιάξε τους δικούς σου!

Αγάπα! Παίξε μαζί με τ΄ άλλα παιδάκια! Φτιάξε ομάδες, φαντάσου κόσμους, γίνε ήρωας στη δική σου ιστορία!

Ο κόσμος χρειάζεται ονειρευτές-ήρωες, όχι άλλη ανάλυση του εφιάλτη!

Γίνε ονειρευτής-ήρωας, και μια μέρα θα κλείσεις τα 18 και θα βοηθήσεις τους νέους Dreamers. Γιατί τότε, δεν θα κάθεσαι πια πίσω από το παράθυρο ακίνητος, κοιτάζοντας έξω, αλλά θα έχεις μάθει να κινείσαι, ίσως και να πετάς!

BE A DREAMER TODAY
ΓΙΝΕ ΟΝΕΙΡΕΥΤΗΣ ΤΩΡΑ!

μικρέ μου, ανήλικε συνταξιδιώτη…

ΟΣΟ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΣ, ΑΛΛΟ ΤΟΣΟ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΑΠΑΤΗΛΟΣ

Έχει διατυπωθεί ποικιλοτρόπως από τους σοφούς όλων των εποχών, όπως και από τους σύγχρονους φυσικούς επιστήμονες, ότι η συνείδηση είναι πάνω από όλα τα πράγματα αυτού του κόσμου, καθώς και ότι αυτή είναι που μπορεί να δημιουργήσει ή να μεταβάλλει την ύλη, όπως επίσης και ότι αυτή είναι η πηγή τόσο του εξωτερικού κόσμου, όσο και του υποκειμενικού εσωτερικού μας κόσμου.

Η ιδέα ότι η συνείδηση επηρεάζει την ύλη επικρατεί πλέον ως θέσφατο στις σύγχρονες φυσικές επιστήμες και κυρίως στη Κβαντική Φυσική.

O Eυγένιος Bίγκνερ, κάτοχος βραβείου Νόμπελ στη Φυσική, λέει ότι πρέπει να επανεξετάσουμε τη σχέση ανάμεσα στη συνείδηση και στην αντικειμενική πραγματικότητα, θεωρεί ότι πρέπει, πλέον, να κατανοήσουμε μία νέα σχέση ανάμεσα στον παρατηρητή και στο παρατηρούμενο και καταλήγει ότι ουσιαστικά υπάρχουν δύο πραγματικότητες: η υποκειμενική και η αντικειμενική.

Κάτι ανάλογο υποστηρίζει και ο αστρονόμος Tζέημς Tζην: «Το Σύμπαν μοιάζει σαν μία τεράστια σκέψη μάλλον, παρά σαν μία μεγάλη μηχανή και αρχίζουμε να υποψιαζόμαστε ότι ο Νους είναι ο δημιουργός και κυβερνήτης όλου του υλικού κόσμου».

Ο Φρεντ Άλαν Γουλφ, καθηγητής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Σαν Ντιέγκο στην Αμερική, λέει ξεκάθαρα: «Το καθετί στο Σύμπαν είναι συνειδητό και στην ουσία δημιουργούμε ότι παρατηρούμε μέσα από μία κβαντική ομίχλη πιθανοτήτων. Ακόμη και το μέλλον μπορεί να επηρεάσει τις παρελθοντικές μας αναμνήσεις. Κάθε απόφαση που παίρνουμε, δημιουργεί πολλαπλά Σύμπαντα, που κατοικούνται από τους πολλαπλούς άλλους εαυτούς μας, οι οποίοι από πλευράς τους και ο καθένας χωριστά ζητάει μία απορριφθείσα ευκαιρία».

Έτσι, παρ' όλο που η αβεβαιότητα υφίσταται στην καρδιά της πραγματικότητας, το βέβαιο είναι ότι οι παρατηρήσεις μας επηρεάζουν αυτό που βλέπουμε και το τελικό συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι ο κόσμος μας είναι πραγματικός και απατηλός ταυτόχρονα.

Το Μίσος

Το μίσος είναι μια αρνητική, έντονη σε διάρκεια χρωματισμένη αίσθηση που αντανακλά την αηδία, την απόρριψη, την εχθρότητα στο αντικείμενο του μίσους (ομάδα, πρόσωπο, φαινόμενο, άψυχο αντικείμενο). Ένα αρνητικό συναίσθημα προκαλείται είτε από τις ενέργειες του αντικειμένου είτε από τις ιδιότητες που είναι εγγενείς σε αυτό. Ο μίσος μπορεί να σχετίζεται με την ευχαρίστηση των αποτυχιών του αντικειμένου, καθώς και με την επιθυμία να προκαλέσει βλάβη στο αντικείμενο αυτό.

Οι αιτίες του μίσους και της κακίας μπορούν να είναι τόσο ασήμαντες και ασήμαντες ώστε ο προφανής παραλογισμός αυτών των αιτιών να μπορεί εύκολα να εμπνέεται από το εξωτερικό και αυτό με τη σειρά του καθιστά δυνατή την ανάληψη της αρχικής ανάγκης των ανθρώπων για μίσος και εχθρότητα.

Μέρος των συγκρούσεων που σχετίζονται με αρνητικά συναισθήματα θεωρείται ως απελευθέρωση επιθετικότητας , με μίσος που κατευθύνεται από το ένα αντικείμενο στο άλλο. Σε άλλες περιπτώσεις, το μίσος δεν εμφανίζεται σε συγκρούσεις, αλλά υπάρχει ως διανοητικός μηχανισμός. Το κοινωνικό μίσος νοείται ως το μίσος μιας ομάδας ανθρώπων που συμβαίνει με τις πιο σοβαρές συγκρούσεις στην κοινωνία (πόλεμος, αναταραχή, γενοκτονία) και επίσης αποτελεί έναν από τους λόγους των διακρίσεων.

Μίσος των ανθρώπων

Αυτό το συναίσθημα μπορεί να εμφανιστεί φυσικά σε κάθε άτομο. Αυτό συμβαίνει ανάλογα με την ικανοποίηση ή τη δυσαρέσκεια για τη ζωή κάποιου, καθώς και για τον εαυτό του. Το μίσος των ανθρώπων αναπτύσσεται για εντελώς αντικειμενικούς λόγους, καθώς και για καθαρά υποκειμενικούς λόγους, που αντικατοπτρίζουν αποκλειστικά το προσωπικό όραμα οποιουδήποτε προσώπου, καθώς και των ανθρώπων συνολικά.

Από το μίσος, ένα άτομο είναι σε θέση να βλάψει και να ωφεληθεί, αλλά, επίσης, από οποιοδήποτε άλλο συναίσθημα. Όλα εξαρτώνται από τον έλεγχο και τη διαχείριση των συναισθημάτων και συναισθημάτων μας. Για μια αρνητική αίσθηση, κάθε άτομο μπορεί να έχει πραγματικά εξηγητικούς καθώς και εντελώς φυσικούς λόγους. Ωστόσο, πριν συνειδητοποιήσουμε γιατί μισούμε, πρέπει να αναρωτηθούμε: σε ποιους αγαπάμε; Ποιος μας αρέσει; Τι είδους μπορούμε να σεβόμαστε; Είναι οι εγωιστές μας συμπαθούν; Και οι άνθρωποι είναι αρκετά έξυπνοι και αρκετά ισχυροί, αγνοώντας τα συμφέροντά μας - μας αρέσουν; Μας αρέσουν οι άνθρωποι που δεν ανταποκρίνονται στα συμφέροντά μας και παρεμποδίζουν τη ζωή μας; Αλλά σε αυτή τη ζωή κανείς δεν μας χρωστάει τίποτα, αλλά πολλοί από εμάς περιμένουμε περισσότερο από άλλους ανθρώπους παρά από τους εαυτούς μας, και αν οι προσδοκίες μας δεν πληρούνται, αρχίζουμε να μισούμε αυτούς τους ανθρώπους. Δεν νομίζετε ότι το μίσος είναι μια απόδειξη για την αδυναμία, την ηλίθια, την αδυναμία σας.

Το μίσος σε ένα πρόσωπο εκφράζεται στην εσωτερική του εξέγερση, η οποία προκύπτει από εξωτερικές απαράδεκτες περιστάσεις. Αυτή η ταραχή από μέσα καταστρέφει το άτομο, γιατί ένα άτομο έχει τη δική του επιθυμία να λάβει, αλλά δεν υπάρχουν ευκαιρίες. Τι συμβαίνει στη συνέχεια; Δεν χυθεί επιθετικότητα με τη μορφή του μίσους τρώει τον εσωτερικό κόσμο ενός ατόμου, παραμορφώνοντας την ψυχή του. Στην πραγματικότητα, το μίσος είναι η ίδια δυσαρέσκεια, μόνο σε μια πιο συγκεκριμένη και σκληρή μορφή. Προσβεβλημένος, δεν θέλετε κάτι κακό για ένα άτομο, ενώ ο hater έχει αρνητικές επιθυμίες για το αντικείμενο του μίσους.

Μίσος και αγάπη

Αυτά τα αντιτιθέμενα συναισθήματα είναι αντωνύμια και συχνά θεωρούνται ανεξάρτητα το ένα από το άλλο.

Ο μίσος και η αγάπη θεωρούνται συστατικά μιας ορισμένης ενότητας · αυτά τα συναισθήματα μπορούν ταυτόχρονα να συνδυαστούν σε ένα άτομο και να εκδηλωθούν σε μια διπλή σχέση με ένα άλλο άτομο. Η αμφισημία του μίσους και της αγάπης στις στενές σχέσεις είναι μία από τις κεντρικές ιδέες της ψυχανάλυσης. Ο Φρόυντ συνδέει ταυτόχρονα τις εκδηλώσεις μίσους και αγάπης σε στενές σχέσεις σε καταστάσεις συγκρούσεων.

Ορισμένοι ηθολόγοι σημείωσαν ότι υπάρχει σχέση μεταξύ μίσους και αγάπης μέσω της σύνδεσης μεταξύ ψυχικών και φυσιολογικών μηχανισμών που παρέχουν στους ανθρώπους και στα ζώα την ικανότητα να αναπτύσσουν προσωπικές στενές σχέσεις, καθώς και την ικανότητα επιθετικότητας.

Ο Conrad Lorenz επεσήμανε ότι δεν υπάρχει αγάπη χωρίς επιθετικότητα και επίσης δεν υπάρχει κανένα μίσος χωρίς αγάπη. Συχνά ένα άτομο μισεί αυτό που αγαπά και συχνά αυτά τα συναισθήματα δεν μπορούν να μοιραστούν. Συνυπάρχουν και δεν καταστρέφει αυτό που δημιουργεί το άλλο.

Μία από τις εξηγήσεις για την ισχυρή σχέση μεταξύ μίσους και αγάπης είναι η ιδέα ότι μια βαθιά σχέση με ένα άλλο πρόσωπο επηρεάζει σημαντικά την πορεία των σχέσεων, οπότε αν προκύψει μια σύγκρουση, θα προχωρήσει με περισσότερο πάθος και δύναμη από ό, τι οι φιλονικίες με τους ξένους. Σημειώνεται ότι ενώ αισθάνεστε αγάπη για το αντικείμενο, αυτό το συναίσθημα δεν επιτρέπει την έκφραση των αναδυόμενων αρνητικών συναισθημάτων, που οδηγούν στη συσσώρευση και εντατικοποίηση της εχθρότητας.

Η λαϊκή συνείδηση ​​έχει παρατηρήσει ότι υπάρχει μόνο ένα βήμα από την αγάπη για το μίσος, ωστόσο, αυτή η λαϊκή σοφία αμφισβητείται από τον ψυχολόγο Erich Fromm, ο οποίος ισχυρίζεται ότι το μίσος δεν μεταμορφώνεται σε αγάπη, αλλά στον ναρκισσισμό των εραστών, πράγμα που σημαίνει ότι αυτό δεν είναι αληθινή αγάπη.

Οι ψυχολόγοι σημειώνουν ότι για να σχηματίσουν συναισθήματα αγάπης, καθώς και αισθήματα μίσους χρειάζεται κάποιος εμπειρία από την παιδική ηλικία, σχέσεις με το αντικείμενο της αγάπης.

Το αγιαστικό μίσος εμφανίζεται με οξεία δυσαρέσκεια με την εκδήλωση γεγονότων που δεν είναι τόσο επιθυμητή. Για παράδειγμα, ένας αγαπημένος έχει σταματήσει να ικανοποιεί τις ανάγκες του ΕΓΩ ενός αγαπημένου προσώπου (έλλειψη φροντίδας, θαυμασμού, στοργής, προσοχής).

Όταν μια αίσθηση αυτοπεποίθησης (EGO) είναι ελαφρώς ανεπτυγμένη, τότε ένα πρόσωπο αγαπά ανεξάρτητα από το αν υπάρχει απάντηση σε σχέση με αυτόν. Με ένα ισχυρό αναπτυγμένο EGO, υπάρχει αρχικά μια προσβολή στο αντικείμενο της αγάπης: «πώς δεν με αγαπούν;», «Και με αγαπούν διαφορετικά από μένα». Ένα άτομο έχει μια αντίθεση ανάμεσα στην πραγματικότητα και τις προσδοκίες. Και τελικά, η δυσαρέσκεια εξελίσσεται σε μίσος, ως αμυντική αντίδραση του ΕΓΩ: "Αν δεν με αγαπάς, τότε δεν θα σε αγαπώ!" Είναι δύσκολο να συγχωρήσει κάποιον που μας υποτίμησε και δεν ανταποκρίθηκε.

Οι άνθρωποι έχουν ξεχάσει ότι η αγάπη είναι το υψηλότερο πνευματικό συναίσθημα, το οποίο εννοείται ως συγχώρεση, πνευματική απονομή, υπομονή, αυτοθυσία. Όλοι αγαπούν διαφορετικά. Κάποιος δίνει αγάπη (χωρίς απάντηση), ενώ κάποιος είναι μόνο έτοιμος να λάβει αγάπη, αλλά δεν είναι έτοιμος να δώσει. Για να αναπτύξετε μια προθυμία για δώρο αγάπης, χρειάζεστε πνευματική εργασία για τον εαυτό σας και κάθε αποτυχία αγάπης είναι μια εμπειρία που αναπτύσσεται και κάνει έναν άνθρωπο πιο ισχυρό.

Ο θυμός και το μίσος

Ποια είναι η διαφορά μεταξύ μίσους και θυμού; Αρχικά, ο θυμός δημιουργείται, όπως ένα φλογερό συναίσθημα, το οποίο στη συνέχεια μετατρέπεται σε αρνητικό συναίσθημα. Οι ψευδαισθήσεις συχνά αντιπροσωπεύουν επιθετικότητα ή σε μια συγκεκριμένη κατάσταση, ή σε ένα ζωντανό ον. Αυτό το συναίσθημα δεν είναι μόνο αρνητικό αποτέλεσμα, διότι δεν είναι μάταιο ότι είναι εγγενές στον άνθρωπο από τη φύση. Ωστόσο, όταν η συγκίνηση του θυμού ξεπεραστεί, μπορεί να προκαλέσει μεγάλη ζημιά στον άνθρωπο.

Μην καταδικάζετε την οργή και να την ονομάζετε ανεξιόητους και αφύσικους ανθρώπους. Αν ο θυμός δεν ήταν εγγενής στους ανθρώπους, τότε θα ήταν ρομπότ. Κάθε άτομο μπορεί να είναι θυμωμένος. Το πράγμα είναι αυτό ακριβώς που θα γεμίσει αυτός ο θυμός. Είναι σημαντικό να διατηρηθεί η ισορροπία στα πάντα. Τα αρνητικά συναισθήματα πρέπει να εναλλάσσονται με τα θετικά και όλα αυτά προκειμένου να διατηρηθεί η ανθρώπινη υγεία. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε όταν τα συναισθήματα της αρνητικότητας να επικρατούν, τότε επιβραδύνει τη δουλειά του. Ο αντικειμενικός τρόπος σκέψης εξαφανίζεται σε έναν άνθρωπο και κανείς δεν έχει καμία σκέψη για τις συνέπειες. Αυτή η συγκίνηση επηρεάζει αρνητικά το έργο του καρδιαγγειακού συστήματος.

Ο φθόνος είναι το μίσος

Υπάρχει μια άποψη ότι ο φθόνος δημιουργεί μίσος, αφού ο φθόνος είναι ικανός να αναπτυχθεί από μια έντονη μορφή σε ένα αρνητικό συναίσθημα. Συχνά, ένας ζηλιάρης κρυφά προσπαθεί να βλάψει κάποιον που ζηλεύει.

Το φθόνο αποδίδεται στην προσωπική αίσθηση και το μίσος μπορεί να περιλαμβάνει τις ανθρώπινες κοινότητες (λαούς, έθνη, κράτη).

Ο Σπινόζα χαρακτήρισε το φθόνο ως ένα μίσος που ενεργούσε σε ένα άτομο με τέτοιο τρόπο ώστε το άτομο να αισθάνεται δυσαρέσκεια με την όραση της ευτυχίας κάποιου άλλου ή το αντίστροφο - είναι ευχάριστο από τη θέα της κακοποίησης κάποιου άλλου.

Μερικοί μελετητές αποδίδουν φθόνο και μίσος σε ριζικές λέξεις. Άλλοι σημειώνουν ότι ο φθόνος εκφράζεται στην ικανότητα να παρατηρεί κανείς τα όρια των πόρων του, και το μίσος σημειώνεται απουσία της ικανότητας να βλέπει κανείς τις αρετές και τους πόρους σε άλλα άτομα.

Μίσος των ανδρών

Συχνά, το μίσος των ανδρών έχει παιδικό υπόβαθρο. Υπάρχει μια αρνητική αίσθηση για τους άνδρες στις μελλοντικές γυναίκες λόγω των προσβολών και της παρενόχλησης από τους μπαμπάδες, τους παππούδες ή τους μεγαλύτερους αδελφούς. Προϋπόθεση για αρνητικές συμπεριφορές μπορεί να είναι η ενδοοικογενειακή βία κατά άλλων μελών, όπως η μαμά. Ως αποτέλεσμα, υπάρχει ο φόβος των ανδρών και ο φόβος της οικοδόμησης σχέσεων με αυτούς.

Έτσι, το μίσος των ανδρών προκύπτει από ψυχολογικά προβλήματα: δεν δέχονται τους άνδρες στη φυσική τους εκδήλωση και δεν δέχονται τον εαυτό τους ως γυναίκες. Σε περίπτωση αρνητικής εμπειρίας, για παράδειγμα, όταν οι γονείς διαζούν, ζουν σε διαμάχες, διαμαρτύρονται, και η οικογένεια έχει βία, σκληρότητα, αγένεια, αυτό θα έχει άμεσο αντίκτυπο στην απόρριψη των ανδρών από τη μελλοντική γυναίκα. Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα το μίσος των ανδρών ή το μίσος των αγέννητων παιδιών. Η έλλειψη αρμονίας στην αποδοχή από την γυναίκα της ουσίας των ανδρών επηρεάζει την ψυχολογική κατάσταση (προκαλώντας έλλειψη κατανόησης, κατάθλιψη, αυτοδιάθεση, αποτυχία στην προσωπική της ζωή) και επηρεάζει επίσης τη σωματική ευεξία της γυναίκας.

Μισεί τον πρώην σύζυγο

Είναι πολύ δύσκολο να μεταφέρουμε τα λόγια όταν πολλοί μη συστηματοποιημένοι ισχυρισμοί προκύπτουν σε έναν πολύ κοντά και πολύ αγαπητό άνθρωπο, δημιουργώντας ένα αίσθημα μίσους που υπονομεύει τις εσωτερικές δυνάμεις.

Πώς να απαλλαγείτε από το μίσος για έναν πρώην σύζυγο; Απλά πρέπει να συγχωρήσετε και να το δεχτείτε με όλες τις ελλείψεις. Η μέθοδος της συγχώρεσης περιλαμβάνει μόνο επτά διαδοχικά βήματα.

• Βήμα πρώτο: Πρέπει να καταγράψετε γιατί μισείτε τον πρώην σύζυγό σας και τι ακριβώς τον κατηγορείτε. Παράλληλα, αντικατοπτρίστε πώς αισθάνεστε σε αυτές τις καταστάσεις. Έτσι, εξακολουθείτε να ρίχνετε ένα επιπλέον αρνητικό.
• Βήμα δεύτερο: πρέπει να απαντήσετε στην ερώτησή σας - ποιες προσδοκίες έχετε συνδέσει με τον πρώην σύζυγό σας. Έτσι, θα ολοκληρώσετε με τι ακριβώς σας ενοχλήσατε στην κατάσταση με τον πρώην σύζυγό σας και τι προκάλεσε το αρνητικό συναίσθημα.
• Βήμα τρίτο: Προσπαθήστε να τοποθετήσετε τον εαυτό σας στη θέση του. Αυτό θα δώσει την ευκαιρία να καταλάβετε, καθώς και να καταλάβετε τα συναισθήματά του. Ίσως βίωσε παρόμοιους φόβους, από τους οποίους είχε την επιθυμία να ξεφορτωθεί. Αναλύοντας την κατάσταση, μια στιγμή μπορεί να φανεί στο φως όταν ο πρώην σύζυγός σας σας κατηγόρησε για το ίδιο.
• Τέταρτο βήμα: συγχωρέστε τον εαυτό σας, δηλαδή το μέρος που μισούσε τον πρώην και συνεπώς συμπεριφέρθηκε εσφαλμένα, επειδή έκανε όλα αυτά από φόβο.
• Βήμα πέντε: Δοκιμάστε τον εαυτό σας - έχετε συγχωρήσει; Σε αυτή την περίπτωση, φανταστείτε αν μπορείτε να πείτε στον πρώην σύζυγό σας για τα τρία βήματα που έχουν ληφθεί. Τι νιώθεις στη σκέψη; Η αμφιβολία και ο φόβος μιλούν για στάδια που δεν έχουν ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος.
• Βήμα έξι: μιλήστε με τον πρώην σύζυγό σας, πείτε μας για τις εμπειρίες σας και μάθετε αν έχει βιώσει παρόμοια συναισθήματα για σας.
• Έβδομο βήμα: αναλύστε τη ζωή σας - έχουν υπάρξει παρόμοιες καταστάσεις με τον πατέρα σας σε σχέση με εσάς. Ίσως τον κατηγορήσατε και εσείς. Εάν η απάντηση είναι ναι, εφαρμόστε όλα τα παραπάνω βήματα σε αυτό.

Η μοναδικότητα της μεθόδου έγκειται στη δυνατότητα αλλαγής της αντίληψης στο υποσυνείδητο επίπεδο, που θα σας επιτρέψει να συγχωρήσετε και να αφήσετε να ξεχάσετε όλες τις αρνητικές πτυχές της ζωής σας.

Πώς να απαλλαγείτε από το μίσος

Η ικανότητα συγχώρεσης είναι μια ποιότητα γενναιόδωρων και ισχυρών ανθρώπων. Οι ψυχολόγοι συμβουλεύουν να καλλιεργήσουν ανοχή και ανοχή. Αυτές οι ιδιότητες είναι απαραίτητες για απλή και εύκολη επικοινωνία με τους ανθρώπους.

Για να αναπτύξετε ανοχή στον εαυτό σας, μελετήστε τους ανθρώπους. Κατανόηση των ανθρώπων, μπορεί κανείς να μάθει να ανέχεται ανθρώπους με διαφορετικό κοινωνικό καθεστώς, εθνικότητα, θρησκεία, επίπεδο πολιτισμού και εκπαίδευσης. Μόνο με τη μελέτη ανθρώπων γνωρίζετε τον εαυτό σας καλύτερα. Κατανοώντας τον εαυτό σας, μπορείτε να μάθετε να ελέγχετε καλύτερα τον εαυτό σας. Αυτό θα βοηθήσει στην αντιμετώπιση των αρνητικών συναισθημάτων ευκολότερα, και τότε δεν θα υπάρχει τίποτα που να μισεί.

Η εμφάνιση του μίσους συνδέεται με την υπεροχή μιας πιθανής αίσθησης ενοχής μπροστά στον εαυτό του για μια μη πραγματοποιημένη προσωπικότητα, αυτοκριτική, αδυναμία επίλυσης προβλημάτων. Η αρνητικότητα, που συσσωρεύεται για μήνες μέσα και απειλεί να εκτοξεύσει, μπορεί να προκαλέσει έκρηξη. Αν έχετε ένα αίσθημα μίσους, τότε αναζητήστε τον λόγο αρχικά στον εαυτό σας. Ένα πρόσωπο με θετική σκέψη και εσωτερική αρμονία δεν θα επιτρέψει το μίσος να κρατήσει τον εσωτερικό κόσμο του.

Τι να κάνει με το μίσος; Ένας τρόπος για να απαλλαγείτε από το μίσος είναι η συγχώρεση. Δεδομένου ότι οι άνθρωποι δεν είναι τέλειοι, κάνουν συχνά λάθη κάνοντας λάθος αποφάσεις, και όταν ενοχλούνται κάνουν λάθη και κακό. Συγχωρήστε τους, έτσι ώστε να απελευθερωθείτε από τη συσσωρευμένη αρνητική ενέργεια. Αποδεχτείτε τους ανθρώπους για το ποιοι είναι και μην κρατάτε τη μνησικακία εναντίον αυτών που δηλητηριάζει τη ζωή σας. Προσπαθήστε να ξεχάσετε την αντίθεση σας. Περάστε περισσότερο χρόνο με την οικογένεια, την οικογένεια και άλλα σημαντικά θέματα.

Αποσπάστε τον εαυτό σας με ευχάριστες αγαπημένες στιγμές, και στο μέλλον αντιλαμβάνονται τον κόσμο όπως είναι, χωρίς ψευδαισθήσεις. Μόνο κάτω από αυτές τις συνθήκες δεν θα αντιμετωπίσετε περιττό ερεθισμό και μίσος.

Είμαι άραγε κανονικός;

Στο σημερινό μας κείμενο, θα ασχοληθούμε με την έννοια της κανονικότητας και τον τρόπο με τον οποίο οι διάφορες κανονικότητες επηρεάζουν την καθημερινότητά μας και την ζωή μας από πιο μακροπρόθεσμη σκοπιά. Εμπνεόμενοι από αναλύσεις του Ζαν-Πωλ Σαρτρ και της Σιμον ντε Μποβουάρ θα προσπαθήσουμε να ασκήσουμε μια κριτική στο “κανονικό” και να περιγράψουμε πώς αυτό διαμορφώνει τη ζωή μας, περιορίζει τον ορίζοντα των δυνατοτήτων μας και συγκροτεί πολλές φορές την ταυτότητά μας. Αν ακούγεται βαρύ κι ασήκωτο, δεν είναι. Θα ασχοληθούμε με ερωτήματα όπως: ποιο είναι το σωστό ή το κανονικό βάρος για μια γυναίκα; Πόσο κανονική είναι μια σύγχρονη γυναίκα που ασχολείται περισσότερο με την δουλειά της και βλέπει τα παιδιά της ελάχιστα μέσα στη μέρα, ενώ παράλληλα δεν αφιερώνει σχεδόν καθόλου χρόνο στις δουλειές του σπιτιού; Είναι κανονικός ένας γκέι άντρας ή μια τρανς γυναίκα; Και τελικά πόσο σημαντικό είναι να έχουμε μια κανονική ζωή;

Πρώτα, όμως, απ’ όλα αυτά οφείλουμε να αποπειραθούμε έναν ορισμό του κανονικού. Το κανονικό, θα μπορούσαμε να πούμε, είναι από τη μία αυτό που τείνει να συμβεί, αυτό που συμβαίνει συνήθως ή αυτό που θα συνέβαινε χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση. Από την άλλη, το κανονικό είναι αυτό που συμβαίνει σύμφωνα με τον κανόνα, αυτό που υπακούει στον κανόνα.

Για να δούμε ποια από τις δύο διαστάσεις του ορισμού πρέπει να υπερισχύσει στην σκέψη μας, ποια διάσταση δημιουργεί την άλλη, θα αναλύσουμε ένα πολύ κοινό επιχείρημα του μέσου ανθρώπου που είναι αντίθετος με την πρακτική της ομοφυλοφιλίας: «είμαι αντίθετος με τους ομοφυλόφιλους γιατί είναι παρά φύσιν». Το επιχείρημα αυτό μας ενδιαφέρει γιατί συγχέει, μάλλον σκόπιμα, το κανονικό με το φυσιολογικό. Το φυσιολογικό ή το φυσικό είναι αυτό που συμβαίνει σύμφωνα με τους νόμους της φύσης, οι οποίοι, ως νόμοι, δεν επιδέχονται μεταβολής παρά με ανθρώπινη παρέμβαση. Μια πέτρα όσες φορές κι αν την αφήσω από το χέρι μου θα πέσει κάτω. Η μόνη περίπτωση να μην πέσει κάτω είναι αν την πιάσω: μόνο η ανθρώπινη βούληση μπορεί εδώ να σταματήσει την κανονική πορεία της φύσης. Στον μοντέρνο πολιτισμό, όμως, αυτό ακριβώς είναι που κάνει ο άνθρωπος συνεχώς: παρεμβαίνει στον φυσικό κόσμο για να επιτύχει τους σκοπούς του. Πλέον όχι μόνο μια πέτρα μπορούμε να κρατήσουμε στον αέρα αλλά ολόκληρα αεροπλάνα. Δεν είναι φυσικό με αυτή την έννοια να υπάρχουν μηχανές που μοιάζουν με πουλιά και χρησιμοποιούν τεράστια ποσά ενέργειας για να κρατηθούν στον αέρα, είναι προϊόν ανθρώπινης παρέμβασης. Κάτι ανάλογο θέλει να ισχυριστεί ο ομοφοβικός με το επιχείρημά του: ζούμε σε μια κοινωνία όπου είναι πλέον εύκολο για εμάς να αντιστρέψουμε την πορεία της φύσης, και οι τεχνολογικές μας ικανότητες μας έχουν οδηγήσει στην αλαζονεία να επιχειρήσουμε να παρέμβουμε και στην ανθρώπινη φύση. Γι’ αυτόν η φύση προκρίνει την ετεροφυλοφιλία και η ομοφυλοφιλία δεν είναι παρά μια ανθρώπινη, πέραν των ορίων του φυσικού, παρέμβαση. Σύμφωνα, λοιπόν, με τον πρώτο ορισμό του κανονικού είναι και μη κανονική. Το κανονικό είναι οι άντρες να έχουν σχέσεις με γυναίκες και το αντίστροφο. Οι σχέσεις αντρών με άντρες και γυναικών με γυναίκες είναι μια «παρέκκλιση», είναι κάτι αντικανονικό.

Γιατί αφιερώσαμε τόσο χρόνο και χώρο σε αυτό το επιχείρημα; Γιατί είναι αρχέτυπο της προσέγγισης που θέλει τη φύση, τα πράγματα, όπως είναι πριν επέμβουμε σε αυτά, όπως τα βρίσκουμε έτοιμα στον κόσμο, να θέτουν τον κανόνα που μετά εμείς καλούμαστε να ακολουθήσουμε. Κατά τον ομοφοβικό, οι άνθρωποι είναι φύσει ετεροφυλόφιλοι, άρα αυτό είναι το κανονικό. Η φύση θέτει τον κανόνα, η φύση μας λέει τι μπορούμε και τι δεν μπορούμε να είμαστε. Εδώ όμως προκύπτει μια αντινομία: επί τη βάσει της αναλογίας που χρησιμοποιήσαμε πριν, αν μια ομοφυλόφιλη γυναίκα είναι αντικανονική, το ίδιο είναι και ένα αεροπλάνο! Οι νόμοι της φύσης, όπως τους βρήκαμε και πριν παρέμβουμε σε αυτούς, δεν μας επιτρέπουν να πετάμε. Πολύ αμφιβάλλω βέβαια αν ο ομοφοβικός έχει παρόμοιο πρόβλημα και με τα αεροπλάνα ή με τα αυτοκίνητα ή με τους υπολογιστές ή με τα σπίτια! Εδώ εντοπίζουμε μια ασυνέπεια στο επιχείρημα του, αλλά περισσότερο μας ενδιαφέρει να δούμε τι αποκαλύπτει αυτή η ασυνέπεια.

Το επιχείρημα αυτό εκμεταλλεύεται την αμφισημία μεταξύ κανονικού και φυσιολογικού, για να στηρίξει την προκατάληψη απέναντι στην ομοφυλοφιλία. Είδαμε παραπάνω πώς προκύπτει αυτή η αμφισημία και είναι πλέον εύκολο να την ξεκαθαρίσουμε με την εξής ερώτηση: είναι κάτι μη κανονικό να πετάμε με αεροπλάνα; Η προφανής απάντηση που θα δώσει ακόμα και ο ομοφοβικός συνομιλητής μας είναι όχι. Είναι όμως κάτι μη φυσικό; Ναι, αν θεωρούμε φυσικό μόνο ότι η φύση μας επιτρέπει να κάνουμε πριν αναπτύξουμε πολιτισμό. Εδώ μπορούμε να ακολουθήσουμε πια δύο στρατηγικές. Η πρώτη είναι να θεωρήσουμε ότι τελικά φυσικό είναι και ό,τι έχουμε δημιουργήσει με τον πολιτισμό, από την στιγμή που στην πραγματικότητα δεν δημιουργήσαμε κάτι εκ του μηδενός αλλά χρησιμοποιήσαμε τις ήδη υπαρκτές φυσικές δυνάμεις συνδυάζοντάς τες με διαφορετικούς τρόπους για να παράξουμε ένα νέο αποτέλεσμα. Για παράδειγμα, το αεροπλάνο δεν είναι παρά ένας συνδυασμός μιας φυσικής ενεργειακής πηγής (κηροζίνη), με ένα κατασκεύασμα από διαφορετικά είδη μετάλλου, που επίσης στην φύση τα βρίσκουμε. Αυτό που δημιουργούμε εμείς το πρώτον είναι η τεχνική, ο πρωτότυπος συνδυασμός των στοιχείων αυτών σε μορφή τέτοια που να επιτρέπει την υπερνίκηση της βαρύτητας. Τα στοιχεία αυτά, όμως, προϋπάρχουν στην φύση. Με αυτή την έννοια το μη φυσιολογικό θα ήταν να κάνουμε κάτι τελείως μη επιτρεπτό από τις φυσικές μας δυνατότητες, π.χ. κουνώντας έντονα τα χέρια μας να καταφέρουμε να πετάξουμε, κάτι δηλαδή το αδύνατον! Η άλλη στρατηγική είναι να αμφισβητήσουμε κατά πόσο τελικά το φυσιολογικό ορίζει και τι είναι το κανονικό. Σε αυτή την περίπτωση το αεροπλάνο είναι κάτι μη φυσιολογικό, αφού δεν το έδωσε η φύση εξαρχής έτοιμο, αλλά είναι πάντως κάτι κανονικό: γιατί οι άνθρωποι ερχόμενοι στη φύση και δημιουργώντας πολιτισμό την δάμασαν και δημιούργησαν νέες δυνατότητες εκτός αυτής. Έθεσαν δηλαδή νέους κανόνες: το να μένουμε σε σπίτια, το να αγοράζουμε την τροφή μας έτοιμη από αγορές αντί να κυνηγάμε, το να πηγαίνουμε στο χωριό για το Πάσχα με το αυτοκίνητο και όχι με τα πόδια είναι με αυτήν την έννοια νέοι κανόνες που τέθηκαν από εμάς στην φύση.

Όποια στρατηγική και αν ακολουθήσει κανείς, το αποτέλεσμα είναι για τον ομοφοβικό το ίδιο. Με την πρώτη, η ομοφυλοφιλία ανάγεται σε μια φυσική τάση του ανθρώπου να βιώνει την σεξουαλική απόλαυση με το ένα ή το άλλο φύλο (ή να μην την βιώνει και καθόλου) και είναι δίχως άλλο φυσιολογική κι άρα κανονικότατη. Με την δεύτερη, η ομοφυλοφιλία συνδέεται με την άνοδο του πολιτισμού και τη δημιουργία το πρώτον νέων δυνατοτήτων και τρόπων ηδονής, δηλαδή την δημιουργία νέων κανόνων που ρυθμίζουν την σεξουαλική ζωή μας πέραν του φυσικού. Και σε αυτήν την περίπτωση, λοιπόν, η ομοφυλοφιλία είναι τόσο κανονική όσο και το να μένουμε σε σπίτι ή το να οδηγούμε αυτοκίνητα. Εδώ να σημειώσουμε ότι κατά την προσωπική μας άποψη η ομοφυλοφιλία είναι μέρος της ανθρώπινης φύσης, όπως υποστηρίζει η πρώτη εκτιθέμενη στρατηγική. Θέλουμε όμως να καταδείξουμε ότι, ακόμα κι αν δεχτούμε την παραδοχή του ομοφοβικού ότι πρόκειται για κάτι που βαίνει πέραν της φύσης, και πάλι πρόκειται για μια πρακτική ανθρώπινη και κανονική, εφόσον από τα πιο θεμελιώδη χαρακτηριστικά του ανθρώπου είναι η ικανότητα του να διαμορφώνει τη φύση κατά τη βούλησή του, και ο ομοφοβικός συνομιλητής μας υποπίπτει σε αφόρητη αντίφαση.

Όποια προσέγγιση και αν προτιμήσει κανείς, θα φτάσει σε ένα κοινό συμπέρασμα που είναι και αυτό που μας ενδιαφέρει περισσότερο εδώ: το κανονικό κυριαρχεί επί του φυσιολογικού. Δεν είναι η φύση που μας λέει τι είναι κανονικό, αλλά εμείς θέτουμε κανόνες στη φύση. Πρόκειται για ένα δίλημμα μεταξύ φύσης και κοινωνικής σύμβασης που εγείρουν ήδη οι σοφιστές στην αρχαία Ελλάδα. Για τις ανάγκες της συζήτησής μας το κρίσιμο είναι να αναγνωρίσουμε το εξής: είτε ο νέος κανόνας συνίσταται στον συνδυασμό ήδη υπαρχουσών φυσικών δυνατοτήτων, οπότε δεν βαίνει εκτός φύσης, είτε τίθεται από τον άνθρωπο σε βάρος της φύσης χάρη στη δυνατότητά του να φτιάχνει πολιτισμό, πρόκειται πάντως για έναν κανόνα νέο που δημιουργείται το πρώτον από εμάς τους ίδιους. Και τι σημαίνει αυτό; Ότι εμείς οι ίδιοι μπορούμε να τον πετάξουμε και να τον αντικαταστήσουμε με έναν καινούριο, αφού και οι δύο κανόνες είναι σε τελική ανάλυση κοινωνικές κατασκευές. Αν ο κανόνας είναι ο ετεροφυλόφιλος έρωτας, τελικά δεν είναι παρά αυτό: ένας κανόνας. Μπορούμε να τον αλλάξουμε με ένα νέο κανόνα που να επιτρέπει και τον ομοφυλόφιλο έρωτα. Αντιστοίχως, αν ο κανόνας είναι ότι η γυναίκα μένει σπίτι και μεγαλώνει τα παιδιά χωρίς να μπορεί να δουλέψει ή να ψηφίσει, μπορούμε πάντα να τον αντικαταστήσουμε με έναν κανόνα που λέει ότι η γυναίκα μπορεί να δρα και εκτός σπιτιού, όπως και ο άντρας. Αν ο κανόνας λέει ότι το βιολογικό μας φύλο καθορίζει το κοινωνικό, ότι δηλαδή όποιος γεννήθηκε άντρας δεν μπορεί ποτέ να γίνει γυναίκα, μπορούμε πια πολύ εύκολα να τον διαψεύσουμε και να τον αντικαταστήσουμε. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι βάσει μιας κοινωνικής πλειοψηφίας μπορεί ο κανόνας να ξαναγίνει η καταπίεση γυναικών, ομοφυλόφιλων κ.λπ., αφού δεν πρόκειται παρά για κοινωνική κατασκευή; Η απάντηση είναι ότι πάντα υπάρχει πιθανότητα υποχώρησης των δικαιωμάτων του ανθρώπου και δεν μπορούμε να εφησυχάζουμε. Αλλά και έτσι, δεχόμενοι πλήρως ότι η κανονικότητα είναι κοινωνικά κατασκευασμένη, αφαιρούμε από τους πιο οπισθοδρομικούς το επιχείρημα ότι όσα προτείνουν συμβαδίζουν με την φύση. Έτσι, είναι μάλλον ακόμα δυσκολότερο να δικαιολογηθεί μια τέτοια καταπίεση.

Η τόσο μεγάλη σημασία που δόθηκε στον ορισμό της έννοιας της κανονικότητας είναι ακριβώς για να αναδείξουμε το γεγονός ότι οι διάφορες έννοιες του κανονικού, είτε αυτό είναι το ετεροφυλόφιλο, η γυναίκα-νοικοκυρά ή ο άντρας που δεν μπορεί να γίνει γυναίκα, είναι συμβατικές. Είναι κοινωνικά κατασκευάσματα που ως κατασκευάσματα μπορούν να αλλάξουν. Για όποιον το αμφισβητεί, δεν μένει παρά να δει τα επιχειρήματα κατά της χειραφέτησης των γυναικών στον εικοστό αιώνα, που επιβιώνουν σε έναν βαθμό και σήμερα. Οι γυναίκες είναι αυτές που γεννάνε το παιδί, άρα φέρουν μεγαλύτερη ευθύνη απέναντί του, το αγαπάνε περισσότερο γιατί είναι κομμάτι τους, άρα φέρουν και τον πρώτο ρόλο στην ανατροφή του. Αυτός είναι ο φυσικός τους ρόλος και αν τους επιτρέψουμε να ψηφίζουν και να δουλεύουν εκτός σπιτιού πάμε κόντρα στην φύση. Όλο αυτό το επιχείρημα δεν είναι παρα μία ρητορική, ένα αφήγημα που υιοθετεί μια συγκεκριμένη κοινωνική κατασκευή για τον ρόλο της γυναίκας. Όπως ανέδειξε η Σιμόν ντε Μποβουάρ στο έργο-σταθμό για τον φεμινισμό «Το δεύτερο φύλο», η ισχυρότερη τακτική του σεξιστή, του ομοφοβικού, του ρατσιστή είναι πάντα να αναγάγει τις κοινωνικές διαφορές σε φυσικές, άρα και αμετάβλητες.

Τα ανθρώπινα ωάρια προτιμούν το σπέρμα ορισμένων ανδρών περισσότερο σε σχέση με άλλων

Τα ανθρώπινα ωάρια χρησιμοποιούν χημικά σήματα για να ελκύσουν το σπέρμα. Νέα έρευνα από το Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης και το MFT (Manchester University NHS Foundation Trust) δείχνει ότι τα ωάρια χρησιμοποιούν αυτά τα χημικά σήματα για να «διαλέξουν» σπέρμα. Ωάρια διαφορετικών γυναικών έλκουν σπέρματα διαφορετικών ανδρών – και όχι απαραίτητα των συντρόφων τους.

Οι άνθρωποι ξοδεύουν πολύ χρόνο και ενέργεια για να επιλέξουν τους συντρόφους τους. Η νέα μελέτη, από τους ερευνητές των ιδρυμάτων που προαναφέρθηκαν, δείχνει ότι η επιλογή συντρόφου συνεχίζει ακόμη και μετά το σεξ – τα ανθρώπινα ωάρια μπορούν να «επιλέξουν» σπέρμα. «Τα ανθρώπινα ωάρια απελευθερώνουν χημικά που ονομάζονται χημοελκυστές (chemoattractants) που έλκουν το σπέρμα για μη γονιμοποιημένα ωάρια. Θελήσαμε να μάθουμε εάν τα ωάρια χρησιμοποιούν αυτά τα χημικά σήματα για να επιλέξουν ποιο σπέρμα θα ελκύσουν», ανέφερε ο John Fitzpatrick, αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης.

Οι ερευνητές εξέτασαν με ποιο τρόπο το σπέρμα απαντά στο θυλακικό υγρό, το οποίο περιβάλλει τα ωάρια και περιέχει χημοελκυστές σπέρματος. Οι ερευνητές αναζήτησαν να βρουν αν το θυλακικό υγρό διαφορετικών γυναικών έλκυε το σπέρμα κάποιων ανδρών περισσότερο από ότι κάποιων άλλων.

Μικροσκοπική επιλογή συντρόφου

«Το θυλακικό υγρό από ένα θηλυκό ήταν καλύτερο στο να έλκει σπέρμα από ένα αρσενικό, ενώ το θυλακικό υγρό από ένα άλλο θηλυκό ήταν καλύτερο στο να έλκει σπέρμα από ένα διαφορετικό αρσενικό», είπε ο Fitzpatrick. «Αυτό δείχνει ότι οι αλληλεπιδράσεις μεταξύ ανθρωπίνων ωαρίων και σπέρματος εξαρτώνται από την ειδική ταυτότητα της γυναίκας και του άνδρα που εμπλέκονταν». Το ωάριο δεν συμφωνεί πάντα με την επιλογή του συντρόφου της γυναίκας. Οι ερευνητές βρήκαν ότι τα ωάρια γυναικών δεν έλκυαν πάντα περισσότερο το σπέρμα από τους συντρόφους τους σε σύγκριση με το σπέρμα από έναν άλλο άνδρα.

Είναι αυτό επιλογή του ωαρίου ή του σπέρματος; Ο καθηγητής Fitzpatrick εξήγησε ότι το σπέρμα έχει μόνο μια δουλειά – να γονιμοποιήσει τα ωάρια – έτσι δεν έχει νόημα για αυτά να επιλέγουν. Τα ωάρια από την άλλη μεριά μπορούν να επωφεληθούν επιλέγοντας υψηλής ποιότητας ή γενετικά συμβατό σπέρμα. «Η ιδέα ότι τα ωάρια επιλέγουν το σπέρμα είναι πραγματικά νέα στη ανθρώπινη γονιμότητα», είπε ο επικεφαλής συγγραφέας αυτής της μελέτης, καθηγητής Daniel Brison, Επιστημονικός Διευθυντής του Τμήματος Ιατρικής Αναπαραγωγικής στο Saint Marys’ Hospital, που είναι μέρος του MFT.

Θεωρείται, από τους ερευνητές, ότι η έρευνα για τον τρόπο με τον οποίο ωάρια και σπέρμα αλληλοεπιδρούν θα αναβαθμίσει τις θεραπείες γονιμότητας και τελικά θα βοηθήσει στην κατανόηση ορισμένων πρόσφατων «ανεξήγητων» αιτιών στειρότητας των ζευγαριών.

Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την ενέργεια του κενού;

Η ενέργεια μηδενικού σημείου (Zero Point Energy) είναι ένα δομικό και αναπόφευκτο στοιχείο της κβαντικής φυσικής. Έχει μελετηθεί θεωρητικά και πειραματικά, ήδη από την δεκαετία του 1920 και τα πρώτα βήματα της κβαντομηχανικής. Οφείλεται στο γεγονός ότι ακόμη και στο απόλυτο μηδέν τα σωματίδια στην κβαντική φυσική διατηρούν μια παλμική ενέργεια.

Η θερμοκρασία στη φυσική είναι το μέτρο της έντασης της τυχαίας μοριακής κίνησης και θα αναμέναμε ότι, καθώς η θερμοκρασία θα μειώνεται στο απόλυτο μηδέν, όλες οι κινήσεις να σταματούν και τα μόρια να ακινητοποιούνται. Στην πραγματικότητα, ωστόσο, η κίνηση που αντιστοιχεί στην ενέργεια μηδενικού σημείου δεν εξαφανίζεται ποτέ.

Η ενέργεια μηδενικού σημείου προκύπτει από τις αρχές της κβαντικής μηχανικής. Εάν τα σωματίδια ηρεμήσουν ποτέ εντελώς, τότε θα εντοπίζονταν με ακρίβεια και θα είχαν ταυτόχρονα συγκεκριμένες ταχύτητες, δηλαδή, μηδενική τιμή. Αλλά ένα αξίωμα της κβαντικής μηχανικής (Αρχή της αβεβαιότητας ) λέει ότι κανένα αντικείμενο δεν μπορεί ποτέ να έχει ακριβείς τιμές της θέσης και της ταχύτητας ταυτόχρονα. Έτσι τα σωματίδια δεν μπορούν ποτέ να είναι ήρεμα εντελώς.

Η ενέργεια του κενού είναι μια ειδική περίπτωση της ενέργειας μηδενικού σημείου και αποτελεί πηγή αρκετών παρερμηνειών και σύγχυσης. Σ’ ένα τελείως άδειο και επίπεδο σύμπαν, οι κβαντικοί υπολογισμοί μας δίνουν άπειρη τιμή τόσο για τη θετική όσο και για την αρνητική ενέργεια, και αυτό είναι κάτι που προφανώς είναι αναντίστοιχο με τον πραγματικό κόσμο.
 

Στην κλασσική φυσική, αν θεωρήσουμε ένα σωματίδιο επί του οποίου ενεργεί μια συντηρητική δύναμη, τότε η ολική του ενέργεια είναι:  E = (1/2) mv² + V(x). Όπου V(x) είναι η δυναμική του ενέργεια στη θέση x του χώρου.

Για να βρούμε την πιο χαμηλή ενεργειακή κατάσταση του σωματιδίου στην κλασσική φυσική, αρκεί να θέσουμε την ταχύτητά του ίση με 0 (κι έτσι μηδενίζουμε την κινητική του ενέργεια) και επίσης να τοποθετήσουμε το σωματίδιο στο σημείο που έχει την ελάχιστη δυναμική ενέργεια V(x). Επειδή όμως με τον τρόπο αυτόν, τόσο η ορμή του σωματιδίου όσο και η θέση του έχουν απολύτως καθορισμένες τιμές (v=0 και x τέτοια ώστε V(x) minimum), παραβιάζεται η περίφημη αρχή της κβαντικής απροσδιοριστίας. Σύμφωνα με αυτήν θα πρέπει το γινόμενο της απροσδιοριστίας στη θέση επί την απροσδιοριστία στην ορμή να ισούται με τη σταθερά του planck h διαιρεμένη δια 2π. (Δp•Δx= h/2π)

Με άλλα λόγια, η κβαντομηχανική μέσω της αρχής απροσδιοριστίας, επιβάλλει στο σωματίδιο να μην έχει καθορισμένη ορμή και θέση συγχρόνως, κι έτσι να κατέχει μια ελάχιστη ενέργεια που είναι μεγαλύτερη από την κλασσικά ελάχιστη ενέργεια. Έτσι η ενέργεια μηδενικού σημείου (ΖΡΕ) ορίζεται ως:

E(ZPE) = E(κβαντικά ελάχιστη ενέργεια) – E(κλασσικά ελάχιστη ενέργεια) > 0

Αν φανταστούμε ότι καθώς το σωματίδιο βρίσκεται στο ελάχιστο της δυναμικής του ενέργειας, του δίνουμε μια ελαφρά ώθηση, τότε αυτό ταλαντώνεται γύρω από αυτή τη θέση της ευσταθούς ισορροπίας του με μια συχνότητα που μπορούμε να υπολογίσουμε και ονομάζεται φυσική ιδιοσυχνότητα με τη συγκεκριμένη μορφή δυναμικού.

Η Κβαντομηχανικά τώρα είναι εύκολο να δειχτεί με τη βοήθεια της αρχής απροσδιοριστίας ότι η ενέργεια μηδενικού σημείου του σωματιδίου όταν βρίσκεται υπό την συγκεκριμένη μορφή δυναμικού, όπου hbar είναι η σταθερά του Planck διαιρεμένη δια 2π και ω0 είναι η φυσική ιδιοσυχνότητα της ταλάντωσης που αναφέρθηκε πιο πάνω.

Αυτή η ενέργεια μηδενικού σημείου εμφανίζεται σε όλα τα συστήματα που μπορούν να ταλαντώνονται, όπως π.χ. στους δεσμούς των ατόμων και των μορίων.

Ας εξετάσουμε τώρα κάποιο πεδίο όπως είναι λ.χ. το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο. Το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο όπως και κάθε πεδίο στη φυσική, μπορούμε να το φανταζόμαστε σα να είναι ο χώρος γεμάτος μπαλίτσες που ταλαντώνονται και που είναι συζευγμένες μεταξύ τους με ένα πλέγμα από ελατήρια.

Η ένταση του πεδίου αντιστοιχεί με την απομάκρυνση τοπικά κάθε μπαλίτσας από τη θέση ισορροπίας της. Οι ταλαντώσεις αυτού του πεδίου διαδίδονται σύμφωνα με την κατάλληλη κυματική εξίσωση που ισχύει για το συγκεκριμένο πεδίο. Σε κάθε σημείο του χώρου βρίσκεται σύμφωνα με την εικόνα αυτή και από ένας τέτοιος ταλαντωτής.

Σύμφωνα πάλι με την κλασσική άποψη, η πιο χαμηλή ενεργειακή κατάσταση είναι εκείνη που το ηλεκτρικό και το μαγνητικό πεδίο (δηλαδή τα αντικείμενα που ταλαντώνονται) είναι συγχρόνως μηδέν και τα δύο. Και πάλι η κβαντομηχανική μας λέει ότι αυτό δεν μπορεί να συμβαίνει λόγω της αρχής της απροσδιοριστίας η οποία εφαρμόζεται και εδώ με λίγο πιο περίπλοκο τρόπο.

Αν κάθε δυνατός συλλογικός τρόπος ταλάντωσης (mode), όλων αυτών των συζευγμένων ταλαντωτών έχει μια ξεχωριστή φυσική ιδιοσυχνότητα ω, τότε η ενέργεια μηδενικού σημείου θα είναι:

Ε(ΖΡΕ) = (Ηλεκτρομαγνητική ενέργεια του κενού) = Άθροισμα σε όλα τα modes, της ποσότητας (1/2) hbar •ω του κάθε mode

Λόγω του άπειρου πλήθους των δυνατών τρόπων ταλάντωσης, η ενέργεια αυτή του κενού φαίνεται να απειρίζεται. Οι άπειρες ποσότητες πάντα αναστάτωναν τους μαθηματικούς και φυσικούς. Το ξεπέρασμα της δυσκολίας του απείρου, δόθηκε με την παρατήρηση ότι εκείνο που μετρείται φυσικά είναι μόνο οι διαφορές στην ενέργεια. Όπως ακριβώς κάναμε και με τη δυναμική ενέργεια στην κλασσική μηχανική, όπου μετράμε μόνο τις διαφορές της. Με τη μέθοδο λοιπόν της λεγόμενης επανακανονικοποίησης, μετράμε μόνο τις διαφορές που εμφανίζονται στην ενέργεια του κενού όταν ένα σωματίδιο αλληλεπιδρά με τα πεδία του.

Συχνά θα δούμε επίσης να γράφεται ότι στο κενό δημιουργούνται συνεχώς και καταστρέφονται εξαιρετικά βραχύβια δυνάμει σωματίδια όλων των ειδών. Τα σωματίδια αυτά πριν καταστραφούν προλαβαίνουν και αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Οι αλληλεπιδράσεις τους αυτές είναι που μας εξηγούν όλες τις φυσικές δυνάμεις που παρατηρούμε. Αποδεικνύεται πάντως ότι αν κάνουμε τον υπολογισμό της ενέργειας του κενού μέσω αυτών των δυνάμει σωματιδίων και των αλληλεπιδράσεών τους, η ενέργεια που παίρνουμε είναι η ίδια με αυτή που προκύπτει με τη μέθοδο των κβαντικών ταλαντωτών που αναφέραμε παραπάνω. Το ίδιο πρόβλημα της επανακανονικοποήσης εμφανίζεται και στη μέθοδο αυτή.

Ο απειρισμός αυτός της ενέργειας είναι που γεννάει τις προσδοκίες για τιθάσευση από τον άνθρωπο μιας άπειρης και ανεξάντλητης πηγής ενέργειας. Δυστυχώς όπως θα δούμε, τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι.

Αν εισάγουμε στο κενό έναν αγωγό ή κάποιο διηλεκτρικό, μπορούμε να επηρεάσουμε το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο και να προκαλέσουμε έτσι κάποια μεταβολή στην ενέργεια μηδενικού σημείου. Αυτό ακριβώς συμβαίνει και στο περίφημο φαινόμενο Casimir. Σύμφωνα με αυτό, δύο αγώγιμες τελείως ουδέτερες πλάκες δεν αναμένεται σύμφωνα με την κλασσική φυσική να έλκονται μεταξύ τους. Σύμφωνα όμως με την κβαντική φυσική οι ουδέτεροι αγωγοί διαταράσσουν το κενό του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου και δημιουργούνται μετρήσιμες μεταβολές στην ενέργειά του καθώς μετακινούνται οι πλάκες. Η πρόβλεψη αυτή έχει επιβεβαιωθεί πλήρως πειραματικά αλλά μιλάμε για πολύ μικρές ενεργειακές μεταβολές.

Αν αντί για αγώγιμες πλάκες χρησιμοποιηθούν μονωτές, υπάρχουν κάποιοι θεωρητικοί και πειραματικοί που ισχυρίζονται ότι οι μεταβολές στην ενέργεια κενού του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου μπορεί να δημιουργήσει ακόμα και το φαινόμενο της ηχοφωταύγειας.

Κάποιοι άλλοι πάλι προτείνουν ότι το φαινόμενο Casimir που είναι μικροσκοπικό στα γήινα πειράματα, μπορεί να γίνει υπεύθυνο για αστρικούς σεισμούς στα άκρα νετρονίων και για τις μυστηριώδεις εκλάμψεις των ακτίνων γ.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ενέργεια μηδενικού σημείου πράγματι υπάρχει. Όμως μόνο οι μεταβολές της μπορούν να είναι μετρήσιμες και αξιοποιήσιμες. Η δυνατότητά μας να εκμεταλλευτούμε τις μεταβολές αυτές ενέργειας είναι περιορισμένη σε μικροσκοπικά φαινόμενα όπως το φαινόμενο Casimir. η φαντασία όμως των ανθρώπων έχει εν πολλοίς μεγαλοποιήσει τη σημασία της ενέργειας του κενού. Οι προτάσεις λοιπόν που θέλουν τον άνθρωπο να εξορύσσει απεριόριστα ποσά ενέργειας από το κενό, θα πρέπει μάλλον να αντιμετωπίζονται με εξαιρετικό σκεπτικισμό.

Κανείς δεν γνωρίζει σήμερα πως με αλληλεπιδράσεις πραγματικών σωματιδίων με τα εν δυνάμει σωματίδια του κενού, να μπορεί να αντλήσει μια πρακτικά χρήσιμη ποσότητα ενέργειας από το κενό.

Επίκουρος: τι σημαίνει ελεύθερος βίος;

Επίκουρος: 341–270 π.Χ.

Ο άνθρωπος είναι υπεύθυνος για την ελευθερία του

§1. Όταν γίνεται λόγος για τον Επίκουρο, ουσιαστικά γίνεται αναφορά στο αποκορύφωμα μιας σοφίας, που δεν αφήνει αναπάντητο κανένα πρόβλημα της ζωής ούτε ασυγκίνητο τον σοβαρό μελετητή της φιλοσοφίας του. Γι’ αυτό και ενθουσίασε τόσο πολύ τον Νίτσε, που δεν παρέλειψε να εξυμνήσει το μεγαλείο της επικούρειας σκέψης και να βαδίσει σε έναν παράλληλο δρόμο: να αναπτύξει μια ακαταμάχητη σοφία, που φωτίζει λυτρωτικά όλους τους σκοτεινούς αιώνες του ανθρώπου. Είναι αλήθεια πως η φιλοσοφία του Επίκουρου αποτελεί μια ολοζώντανη σοφία, που συνάπτει το ηδονιστικό ιδεώδες με το ευ ζην. Από τότε μέχρι και σήμερα, λίγοι είναι εκείνοι οι φιλόσοφοι, που κατόρθωσαν να συνδυάσουν θεωρητικά ιδεώδη με ένα ευέλικτο πρακτικό πνεύμα της φιλοσοφίας, ώστε να καταστήσουν την τελευταία απελευθερωτική δύναμη μετάβασης από το απλώς ζην στο καλώς ζην. Η εν λόγω μετάβαση είναι ουσιαστικά μια γιγαντομαχία γύρω από το νόημα της ζωής και ως εκ τούτου πραγματοποιείται ως υπέρβαση των κατασκευασμένων μύθων, που τα εκάστοτε καθεστώτα – πολιτικά, ιδεολογικά, ακαδημαϊκά κ.λπ.– προβάλλουν ως ανώτερα ιδανικά, προκειμένου να κατευθύνουν τη συνείδηση των πολλών προς την ιδιωφέλεια που τα ίδια υπηρετούν.

§2. Ο άνθρωπος διαχρονικά καταδυναστεύεται από τους ολοφυρόμενους κατασκευαστές ή διακινητές ιδεολογιών, προορισμένων, υποτίθεται, να αποτελέσουν ρεαλιστικά «ιδεώδη» για μια ευτυχισμένη ζωή. Τέτοια «ιδεώδη» ωστόσο αποδεικνύονται στην πράξη πιθηκισμοί εκείνων των πλείστων χαύνων του πολιτικού ακτιβισμού, για τους οποίους η ανώτερη πνευματική ηδονή είναι η αδηφαγία, η αλόγιστη συσσώρευση πλούτου, οι αγχώδεις βλέψεις σε υψηλά αξιώματα κ.λπ., και όλα τούτα συντροφιά με την εναγώνια μωροφιλοδοξία για αποδοχή τους από το πλήθος και για εξουσιαστικό έλεγχο του τελευταίου· δηλαδή, ό,τι ακριβώς συμβαίνει στις μέρες μας με το νεοφασιστικό καθεστώς των νευρασθενών της φεουδαρχικής «αριστεράς». Σημειώνει με αφοπλιστική σαφήνεια ο Επίκουρος:

«Ποτέ δεν επιθύμησα να γίνω αρεστός στους πολλούς. Αφενός δεν κάθισα να μάθω τι αρέσει στους πολλούς και αφετέρου τα όσα ήξερα εγώ βρίσκονταν μακριά από τη δική τους αντίληψη».

Η πραγματική ευτυχία, μας λέει ο φιλόσοφος, δεν έχει σχέση με καμιά εξάρτηση από πλασματικές ικανοποιήσεις των άλλων ή ανάλογες ορέξεις του κάθε ατομικού υποκειμένου· ούτε ακόμη με την κατάργηση κάθε λελογισμένου ηθικού περιορισμού, ασυμβίβαστου με τις εξαπατήσεις, τις ψευδολογίες, τις απατηλές υποσχέσεις και με κάθε είδους νόρμα της ανηθικότητας.

§3. Το ηθικό πρόταγμα στον Επίκουρο δεν έχει καμιά σχέση με «δέκα εντολές» ή οποιαδήποτε εξωτερικά προστάγματα, καθώς όλα τούτα συνιστούν στρεψοδικίες και καθιδρύουν μια κοινωνική ηθική, που καθυβρίζει και καταπιέζει την ελευθερία του ανθρώπου. Τούτο βέβαια δεν συνεπάγεται περιφρόνηση ή αποκήρυξη των ηθικών και νομικών κανόνων της κοινωνίας συλλήβδην· απεναντίας αναγνωρίζει την αναγκαιότητά τους ως ηθικών αρχών στο μέτρο που ομιλούν τη γλώσσα του αυθεντικού κόσμου της φύσης και ως εκ τούτου ανταποκρίνονται στην αληθινή φύση του κόσμου. Η αρμονία του κόσμου της φύσης υπαγορεύει και την αρμονία του κόσμου της κοινωνίας· επειδή όμως η κοινωνία συνιστά πολλότητα ατόμων με όλες τις προαναφερθείσες ασχήμιες (βλ.§2) και πλείστες άλλες, η απαιτούμενη αρμονία είναι εφικτή πρωτίστως ως ατομική επιδίωξη και δη ως ψυχική αταραξία του ανθρώπινου ατόμου:

«Πριν απ’ όλα να θεωρείς ότι ο σκοπός της γνώσης των ουρανίων σωμάτων … δεν είναι άλλος από την ψυχική αταραξία και την απόκτηση μιας σταθερής πεποίθησης … Και ότι δεν πρέπει να βιάζουμε τα δεδομένα για να τα ταιριάξουμε με μια απίθανη ερμηνεία ούτε να υιοθετήσουμε μια μέθοδο έρευνας … και άλλα παρόμοια θεωρήματα, που δέχονται μονάχα μια εξήγηση, εναρμονισμένη με τη μαρτυρία των αισθήσεων… Δεν πρέπει να μελετούμε τη φύση βασιζόμενοι σε κενές υποθέσεις και αυθαίρετους νόμους, μα σε συμφωνία με τις απαιτήσεις των φαινομένων. Γιατί η ζωή μας δεν έχει ανάγκη από υποκειμενισμούς (ἰδιολογίας) και από κενές δοξασίες, αλλά από ψυχική ηρεμία».

§4. Το βατερλό ορισμένων ερμηνειών της επικούρειας φιλοσοφίας βρίσκεται στο διαχωρισμό της φυσικής και της ηθικής θεωρίας του· κάτι που αποκλείει ρητά το παραπάνω απόσπασμα και ο συνολικός ορίζοντας της επικούρειας σκέψης. Η κατά Επίκουρο ηθική, ήτοι ο αρμονικός τρόπος ζωής, έχει χάρη και διέπεται από θαυμαστό ρεαλισμό, μας λέει το ως άνω απόσπασμα, όταν συνάπτεται με τις κατά φύση και τις κατ’ αίσθηση ανάγκες του ανθρώπου και όχι όταν υποτάσσεται βίαια σε ένα σύνολο ορισμών και αξιωμάτων, επιβαλλομένων έξωθεν με τη μορφή αυθαίρετων ιδεολογιών, ήτοι συναισθηματικών και αστόχαστων υποκειμενισμών. Η αίσθηση είναι ένα αξιόπιστο οντολογικό συστατικό του ανθρωπίνως υπάρχειν, αλλά γίνεται ανέκκλητα αξιόπιστο, όταν βρίσκεται σε αρμονική ανταπόκριση με την αληθινή φύση του σύμπαντος κόσμου και συμμετέχει ενεργά στο "συνοράν", δηλαδή στην αντιληπτική συνανάγνωση αυτού του κόσμου. Από τον άνθρωπο εξαρτάται –και εδώ έγκειται η μέγιστη ελευθερία του– να γνωρίζει τη Φύση και συνακόλουθα τη φύση του και να ανακαλύπτει τους όρους που ετούτη η φύση του υπαγορεύει. Τότε δεν θα έχει την ανάγκη κανενός πολιτικού, ιδεολογικού ή άλλου «θεού», για να του μάθει πώς πρέπει να ζει και για να τον θέτει υπό φαντασιακούς ή κατασκευασμένους περιορισμούς ιδιοτελών κοινωνικών, πολιτικών, οικονομικών και άλλων συμφεροντολογικών ομάδων.

§5. Τέτοιου είδους περιορισμοί, οντολογικώς εξεταζόμενοι, ευτελίζουν την ανθρώπινη υπόσταση και της αφαιρούν πλήρως τη δυνατότητα να αποκτά Γνώση και Επίγνωση των πραγματικών περιορισμών, που επιβάλλονται από τη φύση. Τότε και τώρα και πάντα η βασική αντίθεση, άρα η πιο ισχυρή μορφή περιορισμών, που κινεί την κοινωνία, την πολιτεία, τον πολιτισμό, την πολιτική, τη διανόηση, αυτή τούτη την οντολογική μας υπόσταση, ήτοι την ολότητα του κοινωνικού μας Είναι, δεν είναι μόνο και κύρια η οικονομική ή ταξική αντίθεση, αλλά θεμελιωδώς η αντίθεση ανάμεσα στα φτηνά σαρκία των υποτελών του χυδαίου ηδονισμού και στις ευαίσθητες οντότητες ενός φιλοσοφικού ευ ζην. Κάθε είδους οικονομική, υλική ή ταξική αντίθεση είναι μια αντικειμενική συνθήκη, που χωρίς τη δημιουργική ενέργεια του φιλοσοφικού υποκειμένου συντρίβει κάθε ωραίο και υψηλό: όταν προτάσσεται έτσι αφηρημένα, ερήμην της Εδώ και Τώρα υπαρκτικής σύστασης και συμπεριφοράς του ανθρώπου, καθιστά πρωταγωνιστές του παίγνιου της πολιτικής –πολιτικής με το ευρύτερο νόημα του εύτακτου χώρου του ανθρώπου της πόλεως– τα πιο αποχαυνωμένα και αιμοχαρή όντα, σαν τα σημερινά πολιτικά κύμβαλα, που έχουν

«άρρωστες ψυχές … και η απληστία τούς παγιδεύει σε επιθυμίες που διαρκώς αλλάζουν».

Οι αλόγιστες επιθυμίες συνιστούν το βασίλειο της ανοησίας και της δυστυχίας. Διαταράσσουν την αρμονικότητα της ζωής και εξοπλίζουν με νομιμοφανή αυθαιρεσία όλα εκείνα τα χθαμαλά όντα, που με επίπλαστα «θεσμικό», δηλαδή κατ’ επίφαση ηθικό τρόπο, βιαιοπραγούν ασύστολα ενάντια στο σύνολο της κοινωνίας και εξανδραποδίζουν ανθρώπους και λαούς με αξιοζήλευτες ιστορικές καταβολές. Η αλήθεια, ως μη λήθη/ως αποκάλυψη του Είναι (μας) [Χάιντεγκερ], προ-χωρεί πέρα από τους - και ενάντια στους- αλαλαγμούς των εν λόγω χθαμαλών όντων.

ΠΛΑΤΩΝ: Ἵππίας μείζων (287d-288e)

Απόπειρες ορισμού του ωραίου

ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Ἀλλὰ μέντοι δῆλον ὅτι σὺ κάλλιον οἶσθα. ὅμως δέ, ὠγαθέ, ἄθρει· ἐρωτᾷ γάρ σε οὐ τί ἐστι καλόν, ἀλλ᾽ ὅτι [287e] ἐστὶ τὸ καλόν.
ΙΠΠΙΑΣ. Μανθάνω, ὠγαθέ, καὶ ἀποκρινοῦμαί γε αὐτῷ ὅτι ἐστι τὸ καλόν, καὶ οὐ μή ποτε ἐλεγχθῶ. ἔστι γάρ, ὦ Σώκρατες, εὖ ἴσθι, εἰ δεῖ τὸ ἀληθὲς λέγειν, παρθένος καλὴ καλόν.
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Καλῶς γε, ὦ Ἱππία, νὴ τὸν κύνα καὶ εὐδόξως ἀπεκρίνω. ἄλλο τι οὖν, ἂν ἐγὼ τοῦτο ἀποκρίνωμαι, τὸ [288a] ἐρωτώμενόν τε ἀποκεκριμένος ἔσομαι καὶ ὀρθῶς, καὶ οὐ μή ποτε ἐλεγχθῶ;
ΙΠΠΙΑΣ. Πῶς γὰρ ἄν, ὦ Σώκρατες, ἐλεγχθείης, ὅ γε πᾶσιν δοκεῖ καὶ πάντες σοι μαρτυρήσουσιν οἱ ἀκούοντες ὅτι ὀρθῶς λέγεις;
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Εἶεν· πάνυ μὲν οὖν. φέρε δή, ὦ Ἱππία, πρὸς ἐμαυτὸν ἀναλάβω ὃ λέγεις. ὁ μὲν ἐρήσεταί με οὑτωσί πως· «Ἴθι μοι, ὦ Σώκρατες, ἀπόκριναι· ταῦτα πάντα ἃ φῂς καλὰ εἶναι, εἰ τί ἐστιν αὐτὸ τὸ καλόν, ταῦτ᾽ ἂν εἴη καλά;» ἐγὼ δὲ δὴ ἐρῶ ὅτι εἰ παρθένος καλὴ καλόν, ἔστι δι᾽ ὃ ταῦτ᾽ ἂν εἴη καλά;
[288b] ΙΠΠΙΑΣ. Οἴει οὖν ἔτι αὐτὸν ἐπιχειρήσειν σε ἐλέγχειν ὡς οὐ καλόν ἐστιν ὃ λέγεις, ἢ ἐὰν ἐπιχειρήσῃ, οὐ καταγέλαστον ἔσεσθαι;
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Ὅτι μὲν ἐπιχειρήσει, ὦ θαυμάσιε, εὖ οἶδα· εἰ δὲ ἐπιχειρήσας ἔσται καταγέλαστος, αὐτὸ δείξει. ἃ μέντοι ἐρεῖ, ἐθέλω σοι λέγειν.
ΙΠΠΙΑΣ. Λέγε δή.
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. «Ὡς γλυκὺς εἶ,» φήσει, «ὦ Σώκρατες. θήλεια δὲ ἵππος καλὴ οὐ καλόν, ἣν καὶ ὁ θεὸς ἐν τῷ χρησμῷ ἐπῄνεσεν;» [288c] τί φήσομεν, ὦ Ἱππία; ἄλλο τι ἢ φῶμεν καὶ τὴν ἵππον καλὸν εἶναι, τήν γε καλήν; πῶς γὰρ ἂν τολμῷμεν ἔξαρνοι εἶναι τὸ καλὸν μὴ καλὸν εἶναι;
ΙΠΠΙΑΣ. Ἀληθῆ λέγεις, ὦ Σώκρατες· ἐπεί τοι καὶ ὀρθῶς αὐτὸ ὁ θεὸς εἶπεν· πάγκαλαι γὰρ παρ᾽ ἡμῖν ἵπποι γίγνονται.
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. «Εἶεν,» φήσει δή· «τί δὲ λύρα καλή; οὐ καλόν;» φῶμεν, ὦ Ἱππία;
ΙΠΠΙΑΣ. Ναί.
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Ἐρεῖ τοίνυν μετὰ τοῦτ᾽ ἐκεῖνος, σχεδόν τι εὖ οἶδα ἐκ τοῦ τρόπου τεκμαιρόμενος· «Ὦ βέλτιστε σύ, τί δὲ χύτρα καλή; οὐ καλὸν ἄρα;»
[288d] ΙΠΠΙΑΣ. Ὦ Σώκρατες, τίς δ᾽ ἐστὶν ὁ ἄνθρωπος; ὡς ἀπαίδευτός τις ὃς οὕτω φαῦλα ὀνόματα ὀνομάζειν τολμᾷ ἐν σεμνῷ πράγματι.
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Τοιοῦτός τις, ὦ Ἱππία, οὐ κομψὸς ἀλλὰ συρφετός, οὐδὲν ἄλλο φροντίζων ἢ τὸ ἀληθές. ἀλλ᾽ ὅμως ἀποκριτέον τῷ ἀνδρί, καὶ ἔγωγε προαποφαίνομαι· εἴπερ ἡ χύτρα κεκεραμευμένη εἴη ὑπὸ ἀγαθοῦ κεραμέως λεία καὶ στρογγύλη καὶ καλῶς ὠπτημένη, οἷαι τῶν καλῶν χυτρῶν εἰσί τινες δίωτοι, τῶν ἓξ χοᾶς χωρουσῶν, πάγκαλαι, εἰ τοιαύτην ἐρωτῴη [288e] χύτραν, καλὴν ὁμολογητέον εἶναι. πῶς γὰρ ἂν φαῖμεν καλὸν ὂν μὴ καλὸν εἶναι;
ΙΠΠΙΑΣ. Οὐδαμῶς, ὦ Σώκρατες.
ΣΩΚΡΑΤΗΣ. «Οὐκοῦν καὶ χύτρα,» φήσει, «καλὴ καλόν; ἀποκρίνου.»
ΙΠΠΙΑΣ. Ἀλλ᾽ οὕτως, ὦ Σώκρατες, ἔχει, οἶμαι· καλὸν μὲν καὶ τοῦτο τὸ σκεῦός ἐστι καλῶς εἰργασμένον, ἀλλὰ τὸ ὅλον τοῦτο οὐκ ἔστιν ἄξιον κρίνειν ὡς ὂν καλὸν πρὸς ἵππον τε καὶ παρθένον καὶ τἆλλα πάντα τὰ καλά.

***
Πρώτος ορισμός του όμορφου.

ΣΩ. Φυσικά, συ ξέρεις καλύτερα. Όμως κοίταξε, καλέ μου: σε ρωτάει όχι τί είναι όμορφο παρά τί [287e] είναι το όμορφο.
ΙΠ. Κατάλαβα, καλέ μου, και θα του αποκριθώ τί πράγμα είναι το όμορφο, και δεν υπάρχει κανένας φόβος να με βγάλει πως δεν ξέρω τί λέω. Αν πρέπει να πω την αλήθεια, Σωκράτη, ξέρε το καλά, μια όμορφη κοπέλα είναι κάτι όμορφο.
ΣΩ. Όμορφη, αλήθεια, μά το σκύλο, Ιππία, και περίφημη η απόκρισή σου. Αν λοιπόν εγώ του δώσω την απόκριση αυτή, [288a] δεν θα έχω δώσει άλλη απόκριση παρά σ᾽ αυτό που με ρώτησε, και μάλιστα σωστή, και δεν υπάρχει φόβος να με βγάλουν πως δεν ξέρω τί λέω. Έτσι δεν είναι;
ΙΠ. Και πώς θα έβγαινες ψεύτης, Σωκράτη, τη στιγμή που όλος ο κόσμος έχει αυτή τη γνώμη, και όλοι όσοι ακούν θα μαρτυρήσουν ότι μιλείς σωστά;
ΣΩ. Πάει καλά!
ΙΠ. Έτσι είναι.
ΣΩ. Έλα όμως τώρα, Ιππία, να πάρω πάνω μου αυτό που λες σαν να το λέω εγώ. Εκείνος τότε θα με ρωτήσει κάπως έτσι: Εμπρός, Σωκράτη, αποκρίσου μου! Όλα αυτά που λες πως είναι όμορφα θα μπορούσαν να είναι όμορφα, μόνο αν υπάρχει το όμορφο καθαυτό. Ή όχι; Και εγώ θα πω πως αν η όμορφη κοπέλα είναι κάτι όμορφο, τότε υπάρχει κάτι που εξαιτίας του αυτά τα πράγματα μπορούν να είναι όμορφα.
[288b] ΙΠ. Και φαντάζεσαι πως αυτός θα δοκιμάσει πια να σε βγάλει ψεύτη, πως δεν είναι όμορφο αυτό που λες, ή, αν δοκιμάσει, πως δεν θα γελάσουν μαζί του όλοι;
ΣΩ. Πως θα δοκιμάσει, ξακουστέ μου φίλε, το ξέρω καλά. Αν τώρα δοκιμάζοντας κάνει τους άλλους να γελάσουν μαζί του, αυτό θα το δείξει το ίδιο το πράγμα. Θέλω όμως να σου πω το τί εκείνος θα πει.
ΙΠ. Και δεν το λες!
ΣΩ. Σωκράτη μου, να σε χαρώ, θα πει. Και η φοράδα η όμορφη, που και ο θεός την παίνεψε στο χρησμό του, δεν είναι όμορφο πράγμα; [288c] Τί θα πούμε, Ιππία; Θα του πούμε πως και η φοράδα είναι όμορφο πράγμα, όποια βέβαια είναι όμορφη. Ή όχι; Πώς θα τολμούσαμε να αρνηθούμε για το όμορφο πως δεν είναι όμορφο;
ΙΠ. Αλήθεια λες, Σωκράτη. Και ο θεός σωστά το είπε· γιατί στον τόπο μου έχουμε πολύ όμορφα άλογα.
ΣΩ. Καλά, θα πει· και η λύρα η όμορφη; Δεν είναι όμορφο πράγμα; Να το δεχτούμε, Ιππία;
ΙΠ. Ναι.
ΣΩ. Και εκείνος έπειτα από αυτό θα πει — είμαι λίγο πολύ σίγουρος, αν κρίνω από τον τρόπο που σκέφτεται: Καλέ μου εσύ, τί θα πεις για τη χύτρα την όμορφη; Δεν είναι τάχα όμορφο πράγμα;
[288d] ΙΠ. Μα ποιός είναι ο άνθρωπος αυτός, Σωκράτη; Πόσο αμόρφωτος πρέπει να είναι, την ώρα που τολμάει σε ένα τόσο σοβαρό ζήτημα να εκφράζεται με τόσο πρόστυχες εκφράσεις.
ΣΩ. Τέτοιος είναι, Ιππία! Με καθόλου λεπτούς τρόπους, ένας από τον χοντρό λαό, που δεν νοιάζεται για τίποτε άλλο έξω από την αλήθεια. Οπωσδήποτε, πρέπει να δώσουμε απόκριση στον άνθρωπο, και εγώ τουλάχιστο τη λέω από τώρα τη γνώμη μου: Αν η χύτρα είναι φτιαγμένη από καλόν τσουκαλά, γυαλιστερή και στρογγυλή και καλοψημένη, όπως είναι κάτι όμορφες χύτρες με δύο αυτιά, που χωρούν έξι χόες, πάρα πολύ όμορφες — αν ρωτούσε για μια τέτοια [288e] χύτρα, πρέπει να συμφωνήσουμε πως είναι όμορφη. Πώς μπορούμε για ένα πράγμα που είναι όμορφο να πούμε πως δεν είναι όμορφο;
ΙΠ. Με κανέναν τρόπο, Σωκράτη.
ΣΩ. Και μια χύτρα λοιπόν όμορφη, θα πει, δεν είναι κάτι όμορφο; Δώσε απόκριση.
ΙΠ. Νομίζω ωστόσο, Σωκράτη πως το πράγμα έχει έτσι: Και αυτό το κουζινικό είναι βέβαια όμορφο, αν είναι όμορφα δουλεμένο, γενικά όμως, αν το συγκρίνουμε με τη φοράδα και την κοπέλα και όλα τα άλλα όμορφα, δεν αξίζει να πούμε πως είναι όμορφο.