Γιατί δεν έγινες εσύ;

Γιατί δεν έγινες εσύ;

Αυτή είναι η πρωταρχική σου ευθύνη γιατί, αν δεν ήταν αυτή, τότε είσαι τόσο απίστευτα μοναδικός; Όλοι είμαστε διαφορετικοί. Όλοι έχουμε να δώσουμε κάτι που δεν το έχει κανένας άλλος στον κόσμο. Δε φτάνει αυτό για να ενθουσιαστείς με τον εαυτό σου; Και για να πεις: «Πρέπει να βρω τι είναι αυτό».

Τα λέω αυτά στους μαθητές μου και μου λένε: «Εγώ; Μα εγώ δεν έχω τίποτε χρήσιμο». Κοίτα, αν το πιστεύεις αυτό και αν ακούς τους άλλους, θα πειστείς τελικά ότι έτσι είναι. Δεν καταλαβαίνω γιατί οι άλλοι προτιμούν πάντα να μας υποβιβάζουν αντί να μας ενθαρρύνουν να γίνουμε ολοκληρωμένοι άνθρωποι, αφού η δίκη σου ολοκλήρωση θα μου χαρίσει ένα κόσμο που δε θα μπορούσα να τov έχω με άλλο τρόπο. Είμαι σίγουρα γραμμένος στο Βιβλίο Γκίνες για τα ρεκόρ μου στο αγκάλιασμα. Ξέρετε πως δεν υπάρχουν δυο άνθρωποι που να αγκαλιάζουν το ίδιο; Είναι αυτός που αγκαλιάζει χαλαρά και σχεδόν πλέει μέσα στα χέρια σου. Είναι αυτός που σε αρπάζει και σε σφίγγει. Είναι αυτός που σε χτυπάει μπαμ, μπαμ, μπαμ, στην πλάτη. Είναι ο τρυφερός που χάνεται στη αγκαλιά σου. Μη μου πείτε πως μπορεί κανείς να βρει το αγκάλιασμα ανιαρό!

Ένα όμως από τα πιο δύσκολα πράγματα που έχεις να κάνεις —θα πρεπε να είναι και το πιο απλό— είναι να είσαι εσύ, να βρεις: ποιος είσαι και τι έχεις να δώσεις. Αφού το βρεις αυτό, θα πρέπει να το καλλιεργήσεις, ώστε να μπορείς να το δώσεις και στους άλλους, γιατί αυτός είναι ο μοναδικός λόγος που αξίζει να έχεις κάτι. Το καταπληκτικό με τον εαυτό είναι ότι δεν πρόκειται για κάτι συγκεκριμένο. Αυτό που θ’ αφήσεις πίσω σου δεν είναι χειροπιαστό. Είναι κάτι το υπέροχα πνευματικό. Αυτό που είσαι. Κι αν καλλιεργήσεις αυτό, θα το αφήσεις σ’ όποιον αγγίξεις. Και θα γίνει κάτι περισσότερο. Χρειάζεται όμως αγώνας.

Συχνά κάτω από το όνομα της αγάπης κρύβεται η πιο μεγάλη παραβίαση της προσωπικότητας, γιατί δίνουμε την αγάπη μας υπό όρους: «Θα σ’ αγαπώ, αν μου φέρεις καλούς βαθμούς». «Θα σ’ αγαπώ, αν είσαι όπως σε θέλω». Θα ήθελα να υπάρχει έστω και ένας άνθρωπος στον κόσμο που να λέει απλά, «Θα σ’ αγαπώ».

Κανονικά αυτό θα’ πρεπε να είναι οι οικογένειες. Ο Ρόμπερτ Φροστ έχει πει «Το σπιτικό είναι ένα μέρος όπου, όταν πας, σε δέχονται πάντα». Και ποτέ δε σου λένε: «Εγώ σου το ’χα πει. Δεν έπρεπε να φερθείς έτσι». Απλώς η μητέρα κι ο πατέρας ετοιμάζουν επιδέσμους και λένε: «Κάτσε κάτω. Θα σου δέσω τα τραύματα και μετά πήγαινε να ξαναδοκιμάσεις». Ένας άνθρωπος μόνο! Δε ζητάω πολλά. Φερθείτε έτσι σε κάποιον. Κι αν σας το προσφέρουν ποτέ, δεχτείτε το, γιατί είναι δύσκολο να πάρεις, όσο και να δώσεις. Μερικοί μάλιστα δυσκολεύονται πιο πολύ να πάρουν παρά να δώσουν.

Έτσι λοιπόν ο πιο δύσκολος αγώνας που θα χρειαστεί να παλέψεις, είναι ο αγώνας για να γίνεις ο εαυτός σου. Θα τον συνεχίσεις αυτό τον αγώνα σ’ όλη σου τη ζωή μέσα σ’ ένα κόσμο, όπου οι άλλοι αισθάνονται πιο άνετα, αν είσαι όπως σε θέλουν αυτοί. Αν όμως παραιτηθείς από τον εαυτό σου, δε θα σου μείνει τίποτε. Ενώ αν συγκεντρώσουμε όλες τις ιδιότητές μας μπορούμε να γίνουμε όλα τα πράγματα που είμαστε. Τότε μόνο μπορείς να πεις: «Είμαι. Γίνομαι εγώ. Είμαι γεμάτος αγάπη, γιατί σας δίνω τον εαυτό μου ελεύθερα». Τι ωραίο πράγμα! Μην το στερηθείς. Μη στερηθείς τον εαυτό σου. Βρες τον, συνάντησέ τον. Χαιρέτησέ τον και πες του: «Γεια σου! Πού κρυβόσουνα όλα αυτά τα χρόνια; Τώρα που βρεθήκαμε, θα συνεχίσουμε μαζί». Τότε θα δεις ότι ο εαυτός σου δεν έχει τέλος. Το δυναμικό σου είναι απεριόριστο. Κανείς δεν μπόρεσε να βρει ποια είναι τα όρια του ανθρώπινου δυναμικού. Θα μάθεις ν’ αγγίζεις, όπως δεν έχεις αγγίξει ποτέ. Να κοιτάζεις, όπως δεν κοίταξες ποτέ. Να ακούς, όπως δεν άκουσες ποτέ. Να νιώθεις, όπως δεν ένιωσες ποτέ! Να «είσαι» ο εαυτός σου, όπως δεν ήσουν ποτέ. Κι όταν τα κάνεις όλα αυτά, θα διαπιστώσεις ότι ποτέ δεν τέλειωσε. Έχεις όλο και πιο πολλά να καλλιεργήσεις και να δώσεις. Τι υπέροχο πράγμα! Κι έτσι, όταν φτάσεις στο τέλος και σε ρωτήσουν: «Ήσουνα ο εαυτός σου; Έγινες ο εαυτός σου;», θα μπορείς να πεις: «Ναι».

Μπορούμε να εκπαιδεύσουμε τον εαυτό μας, ώστε να μην πέφτει θύμα του άγχους

Αν είμαστε επιρρεπείς στο άγχος, πρέπει να εξασκηθούμε επιμελώς ώστε να το αντιμετωπίζουμε ήρεμα και θετικά, ξεκινώντας από το σώμα.

“Σφυρίξτε, για να μη χάσετε το κουράγιο σας”: δεν είναι απλώς ένα σχήμα λόγου, λέει ο Γουίλιαμ Τζέιμς στο βαρυσήμαντο δοκίμιό του «Τι είναι το συναίσθημα;» .

Ο εγκέφαλος και οι νευρώνες του χαρακτηρίζονται από απίστευτη πλαστικότητα και κάθε εμπρόθετη πράξη με σκοπό την αλλαγή, όσο μικρή κι αν είναι, συνεισφέρει στην εδραίωση νέων συμπεριφορικών προτύπων -καθώς και νέων νευρωνικών κυκλωμάτων που βρίσκονται πίσω από αυτά- ώστε να παρακάμπτονται οι αγχωτικές αντιδράσεις μας.

Μπορούμε να εκπαιδεύσουμε τον εαυτό μας να διορθώνει τη συμπεριφορά του και να μην πέφτει θύμα του άγχους. Σταδιακά, η στρατηγική αποφυγής του φόβου θα εδραιωθεί στον εγκέφαλό μας ως η προτιμητέα νευρωνική οδός, με αποτέλεσμα να αντιμετωπίζουμε καλύτερα εξοπλισμένοι το άγχος. Πριν μας ισοπεδώσει το άγχος, θα έχουμε τη δυνατότητα να «ενεργοποιήσουμε» την εναλλακτική διαδρομή. Η αξιοποίηση της πλαστικότητας του εγκεφάλου μοιάζει με την αξιοποίηση των διαφορετικών διαδρομών που μπορούμε ν’ ακολουθήσουμε για να φτάσουμε στον προορισμό μας. Φανταστείτε, λόγου χάρη, ότι για να φτάσετε σε μια λίμνη στο μέσον του δάσους ακολουθούσατε πάντα την ίδια διαδρομή. Μια μέρα παρατηρείτε ότι όχι και τόσο μακριά από τη συνηθισμένη διαδρομή σας, κρυμμένο πίσω από τους θάμνους, υπάρχει ένα μονοπάτι που κάποιος έχει αρχίσει να διαμορφώνει, και αποφασίζετε να το ακολουθήσετε. Αρχικά, η νέα διαδρομή θα είναι γεμάτη λακκούβες και εξογκώματα. Όσο περισσότερο, όμως, την περπατάτε, τόσο θα φαρδαίνει και θα ισιώνει. Μετά από λίγο καιρό, το νέο μονοπάτι θα μετατραπεί σε κανονικό δρόμο και θα παγιωθεί σαν η αγαπημένη σας διαδρομή.

Οι αυξανόμενες γνώσεις μας για το φαινόμενο της νευροπλαστικότητας έχουν επίσης αναδιαμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο κατανοούμε την ψυχανάλυση και άλλες μορφές ψυχοθεραπείας. Σήμερα είναι πια ξεκάθαρο ότι οι κάθε είδους «διά του λόγου θεραπείες» δεν είναι απλώς «διανοουμενίστικες» συνομιλίες, αλλά μια βιολογική θεραπεία που επηρεάζει άμεσα τον εγκέφαλό μας. Αρκετές νευροαπεικονιστικές μελέτες στις οποίες έγιναν τομογραφίες εγκεφάλου πριν και μετά τη θεραπεία, έδειξαν πως ο εγκέφαλος όντως αναδιατάσσεται κατά τη διάρκεια αυτών των θεραπειών. Το εντυπωσιακό είναι πως όσο πιο επιτυχημένη η θεραπεία, τόσο πιο βαθιές οι αλλαγές στον εγκέφαλο. Η ανάκληση των αναμνήσεων, η επεξεργασία τους και η συνειδητή επανεστίαση της προσοχής σε νέα συμπεριφορικά πρότυπα, προκαλούν ανθεκτικές βιολογικές αλλαγές στον εγκέφαλο: οι συναπτικές συνδέσεις αυξάνονται και τροποποιούνται, ενώ δημιουργούνται και νέες νευρωνικές συνδέσεις. Μια νέα νοητική πραγματικότητα εδραιώνεται. Για παράδειγμα, μια τομογραφία του εγκεφάλου μέσω fMRI αποκάλυψε ότι τέσσερις εβδομάδες ψυχοθεραπείας επανέφεραν σε φυσιολογικά επίπεδα την υπερβολική δραστηριοποίηση της αμυγδαλής σε ασθενείς που βίωναν διαταραχές πανικού.

Η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία βασίζεται στην παραδοχή ότι το άγχος προκαλείται από γνωσιακές διαστρεβλώσεις, δηλαδή, μη ρεαλιστικές ή υπερβολικές σκέψεις – για παράδειγμα, να φοβόμαστε ότι ένας οπλοφόρος θα εισβάλει ένα ήσυχο κυριακάτικο απόγευμα στο καφέ που συχνάζουμε και θ’ αρχίσει να πυροβολεί τους πελάτες, όταν ξέρουμε ότι ένα τέτοιο γεγονός, αν και όχι αδύνατον, είναι εξαιρετικά απίθανο.

Η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία μάς συμβουλεύει, μεταξύ άλλων, να αναγνωρίζουμε αυτές τις διαστρεβλωμένες γνωσιακές αντιλήψεις μας, να εντοπίζουμε τους φόβους μας, να τους αξιολογούμε «εξ αποστάσεως» και να ταυτοποιούμε όλους τους λόγους για τους οποίους κάποιοι δεν βγάζουν νόημα, αφού στην πραγματικότητα είναι αβάσιμοι. Με άλλα λόγια, μας διδάσκει να δίνουμε στον φόβο τους λόγους, αν υπάρχουν, που ο φόβος αναζητεί. Αν η σκέψη του οπλοφόρου μάς αποτρέπει να επισκεφτούμε το αγαπημένο μας καφέ, ο ψυχοθεραπευτής θα μας ενθαρρύνει να ξεπεράσουμε αυτόν τον ανορθολογικό φόβο παρατηρώντας και βιώνοντας την ασφάλειά μας στο καφέ. Ζητώντας μας να αντικαταστήσουμε παλιές και αρνητικές συμπεριφορές να προβούμε σε καινοτόμους πράξεις, οι ψυχοθεραπευτές μας ενθαρρύνουν να αξιοποιήσουμε την πλαστικότητα του εγκεφάλου μας. Με τη βοήθεια ενός επιδέξιου και καλά καταρτισμένου συμβούλου, η ψυχοθεραπεία σκαλίζει σε βάθος τον εγκέφαλό μας σαν νευροχειρουργός. Βγαίνουμε από την αίθουσα ψυχοθεραπείας ανακαινισμένοι. Όχι μόνο εξαιτίας της νέας επίγνωσης για τα παρελθοντικά και τα τωρινά συμπεριφορικά μας πρότυπα, αλλά επίσης επειδή αυτή η επίγνωση υποβοηθείται από διαρκείς χημικούς μετασχηματισμούς στον εγκέφαλό μας.

AMS: Μια δεκαετία στο διάστημα μετρά κοσμικές ακτίνες και βελτιώνει τις γνώσεις μας

Για το μεγαλύτερο επιστημονικό όργανο του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ΔΔΣ) σήμερα κλείνουν 10 χρόνια σε τροχιά. Είναι, λοιπόν, μια γιορτινή μέρα για τους ανθρώπους που εργάζονται και το αξιοποιούν για να διευρύνουν τις γνώσεις μας. Πρόκειται για το Alpha Magnetic Spectrometer (AMS-02), τον κυνηγό κοσμικών ακτίνων που εγκαταστάθηκε στο εξωτερικό του ΔΔΣ. Το AMS-02 είναι ένας ανιχνευτής υποατομικών σωματιδίων ο οποίος ψάχνει για σκοτεινή ύλη, αντιύλη και μετρά κοσμικές ακτίνες. Πήρε περίπου 20 χρόνια και έλαβαν μέρος 16 χώρες για να γίνει πραγματικότητα. Συναρμολογήθηκε στο CERN, ελέγχθηκε στις εγκαταστάσεις ESTEC της ESA στην Ολλανδία και εγκαταστάθηκε στον ΔΔΣ το 2011.

Μετά από περισσότερες από 175 δισεκατομμύρια κοσμικών ακτίνων, τα επιστημονικά αποτελέσματα του AMS-02 έχουν αλλάξει την κατανόηση της Ανθρωπότητας για την προέλευση αυτών των σωματιδίων και για τον τρόπο με τον οποίο ταξιδεύουν στο διάστημα κοντά στην ταχύτητα του φωτός. Τα αποτελέσματα αυτά περιλαμβάνουν την αποκάλυψη ότι οι πρωτογενείς κοσμικές ακτίνες έχουν τουλάχιστον δύο διακριτές τάξεις, μία που αποτελείται από ελαφρείς πυρήνες και άλλη μία που αποτελείται από βαρείς πυρήνες. Οι πρωτογενείς κοσμικές ακτίνες παράγονται στις υπερκαινοφανείς εκρήξεις στον Γαλαξία μας και πέρα από αυτόν, και ταξιδεύουν εκατομμύρια χρόνια πριν φθάσουν στο AMS.

Σύντομα μη αναστρέψιμη η τήξη των πάγων σε τμήμα της Γροιλανδίας

Νέα επιστημονική έρευνα έρχεται να καταδείξει ότι η τήξη των πάγων σε σημαντικό τμήμα της Γροιλανδίας θα είναι πάρα πολύ σύντομα μη αναστρέψιμη. Ενώ προειδοποιούν πως θα μπορούσε να οδηγήσει σε ένα “ντόμινο” που θα προκαλέσει εν τέλει αύξηση της στάθμης κατά 7 μέτρα και κατάρρευση των κλιματικών ζωνών όπως τις ξέρουμε.

Χωρίς να προσδιορίζουν με λεπτομέρεια το χρονικό “παράθυρο”, αντιλαμβανόμαστε πως μάλλον δεν υπάρχει περιθώριο για δράση που θα οδηγούσε σε αναστροφή του φαινομένου, τουλάχιστον για το “υπό κατάρρευση τμήμα”. Ενώ, χαρακτηρίζουν το φαινόμενο ως “πολύ ανησυχητικό“.

Ειδικότερα οι επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Πότσδαμ που έκαναν τη σχετική δημοσίευση, έχουν εντοπίσει νέα σημάδια που υποδεικνύουν ότι το κεντρικό-δυτικό τμήμα του στρώματος πάγου της Γροιλανδίας ενδέχεται να υποστεί μια κρίσιμη και μη αναστρέψιμη μεταβολή σχετικά σύντομα.

Η μελέτη των ερευνητών από τη Νορβηγία και τη Γερμανία, δείχνει ότι λόγω των αυξανόμενων θερμοκρασιών, η αποσταθεροποίηση του πάγου έχει ξεκινήσει και η διαδικασία τήξης μπορεί να κλιμακωθεί ήδη με μικρά επίπεδα περαιτέρω αύξησης της θερμοκρασίας.

Η ανατροπή στα επίπεδα του πάγου θα αυξήσει σημαντικά τη μακροπρόθεσμη παγκόσμια άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

«Βρήκαμε στοιχεία ότι το κεντρικό-δυτικό τμήμα του πάγου της Γροιλανδίας έχει αποσταθεροποιήσει και τώρα πλησιάζει σε μια κρίσιμη μετάβαση», εξηγεί ο επικεφαλής συγγραφέας Niklas Boers. “Τα αποτελέσματά μας υποδηλώνουν ότι θα υπάρξει ουσιαστικά ενισχυμένη τήξη στο μέλλον – κάτι που είναι πολύ ανησυχητικό.”

Ο μηχανισμός σταθεροποίησης μπαίνει σε φαύλο κύκλο

Ένας βασικός μηχανισμός που καθορίζει τη συνολική σταθερότητα του στρώματος πάγου της Γροιλανδίας είναι η ανατροφοδότηση της ανύψωσης του λιωμένου πάγου. Ουσιαστικά, η αύξηση της θερμοκρασίας προκαλεί τήξη του πάγου, γεγονός που μειώνει το ύψος του πάγου.

Ένα βουνό, είναι κρύο στην κορυφή και λιγότερο κρύο στο κάτω μέρος. Ως εκ τούτου, καθώς η επιφάνεια του πάγου λιώνει, βυθίζεται σε χαμηλότερο, θερμότερο αέρα περιβάλλοντος- ο οποίος με τη σειρά του οδηγεί σε επιταχυνόμενη τήξη και επιπλέον απώλεια ύψους – έναν φαύλο κύκλο.

«Αυτός ο μηχανισμός είναι από καιρό γνωστός και είναι ένας από τους πρωταρχικούς ύποπτους για την ανιχνευθείσα αποσταθεροποίηση των κεντρικών-δυτικών τμημάτων του πάγου της Γροιλανδίας. Αλλά δεν μπορούμε να αποκλείσουμε ότι άλλα στοιχεία, για παράδειγμα που σχετίζονται με το albedo (αντανάκλαση) του πάγου, παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο », εξηγεί ο Boers.
Τα προηγούμενα αποτελέσματα ήθελαν την τήξη αναπόφευκτη από επιπλέον 0.8° Κελσίου

Σύμφωνα με τα προηγούμενα αποτελέσματα του μοντέλου, η τήξη του στρώματος πάγου της Γροιλανδίας είναι αναπόφευκτη πέρα ​​από ένα κρίσιμο παγκόσμιο μέσον όριο θερμοκρασίας που κυμαίνεται από 0,8 έως 3,2 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα προ-βιομηχανικά επίπεδα.

Μόλις ξεπεραστεί αυτό το κατώφλι, ολόκληρο το στρώμα πάγου θα μπορούσε να λιώσει εντελώς για εκατοντάδες ή χιλιάδες χρόνια, οδηγώντας ενδεχομένως σε παγκόσμια άνοδο της στάθμης της θάλασσας πάνω από 7 μέτρα και κατάρρευση της Atlantic Meridional Overturning Circulation (AMOC), η οποία είναι υπεύθυνη για τη σχετική ζεστασιά στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική.

Όμως, εκτός από πολλές θετικές ανατροφοδοτήσεις που επιταχύνουν την τήξη, υπάρχουν αρνητικές ανατροφοδοτήσεις που θα μπορούσαν να σταθεροποιήσουν το στρώμα πάγου της Γροιλανδίας σε ενδιάμεσα επίπεδα, κυρίως μέσω της αύξησης της συσσώρευσης.

«Πρέπει επειγόντως να κατανοήσουμε καλύτερα την αλληλεπίδραση των διαφορετικών μηχανισμών θετικής και αρνητικής ανάδρασης που καθορίζουν την τρέχουσα σταθερότητα και τη μελλοντική εξέλιξη του πάγου», λέει ο Boers.

Κρίσιμο όριο – Άγνωστο πως επηρεάζει το σύνολο

Η μελέτη υποδηλώνει ότι τουλάχιστον στο κεντρικό-δυτικό τμήμα του πάγου της Γροιλανδίας βρίσκεται ένα κρίσιμο όριο θερμοκρασίας.

Ωστόσο, πώς αυτό επηρεάζει το πάγο στο σύνολό του παραμένει ασαφές: «Δεδομένων των σημείων που εντοπίζουμε στους πυρήνες πάγου από το κεντροδυτικό τμήμα, πρέπει να αυξήσουμε τις προσπάθειές μας για να συγκεντρώσουμε περισσότερη παρατήρηση και να αυξήσουμε την κατανόηση των μηχανισμών που παίζουμε, για πιο αξιόπιστες εκτιμήσεις για τη μελλοντική εξέλιξη του πάγου της Γροιλανδίας », λέει ο ειδικός ερευνητής Rypdal.

“Να μειώσουμε τις θερμοκρασίες” – Γρήγορη απανθρακοποίηση

«Το κύριο πρόβλημα είναι η λεγόμενη υστέρηση», συνεχίζει ο Boers. «Ανεξάρτητα από την ακριβή αλληλεπίδραση των διαφορετικών ανατροφοδοτήσεων, θα πρέπει να μειώσουμε σημαντικά τις θερμοκρασίες κάτω από την προ-βιομηχανική για να επιστρέψουμε στα επίπεδα ύψους πάγου των τελευταίων αιώνων.

Πρακτικά, η τρέχουσα και στο εγγύς μέλλον μαζική απώλεια θα είναι σε μεγάλο βαθμό μη αναστρέψιμη. Γι' αυτό είναι καιρός να μειώσουμε γρήγορα και ουσιαστικά τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου από την καύση ορυκτών καυσίμων και να σταθεροποιήσουμε εκ νέου το πάγο και το κλίμα μας. “

Πλωτίνος

Πλωτίνος: 205-270 μ.Χ.

Ο Πλωτίνος είναι κάτι περισσότερο από ένας τενόρος του νεοπλατωνισμού, γιατί ανέπτυξε σε όλη της την αδρότητα και καθαρότητα τη μυστικιστική διάσταση της φιλοσοφίας, μέχρι του σημείου που την κατέστησε την άλλη δυνατή τυπική στάση απέναντι στο λόγο της οντο- θεολογίας και της μεταφυσικής. Το Ον παραχωρεί την πρώτη θέση στο Εν και ο λόγος στη σιωπή. Αυτό που εξακολουθεί να είναι φιλοσοφία συναντά αυτό που δεν είναι πια μια. Στο είδος του ο Πλωτίνος είναι αξεπέραστος.

Αν παραδεχτούμε ότι η γλώσσα είναι δυνατόν να παραιτηθεί από κάθε αξίωση, ο συλλογισμός είναι μια αμείλικτη λογική (είναι το παράδοξο των Εννεαδών- «ομάδων των εννέα»). Στο τέρμα της φιλοσοφικής ανόδου, ανακαλύπτουμε την Αρχή απόλυτα πρώτη, απόλυτα τέλεια, που δεν εξαρτάται από τίποτα, αλλά από την οποία εξαρτώνται τα πάντα. Κα­θώς δίνει ύπαρξη σε ό,τι υπάρχει, είναι πάνω από την ύπαρξη: δεν είναι. Αλλά καθώς κανένα πράγμα δεν μπορεί να υπάρχει χωρίς να είναι (ένας στρατός, ένας χορός, ένα σπίτι, ένα κο­πάδι...), ενώ διαφέρει από αυτήν την ενότητα στην οποία συμ­μετέχει, η ανυποθετική Αρχή, που δεν είναι ούτε υπάρχει, είναι συνεπώς το Εν. 

Το Εν δεν θα ήταν το πιο τέλειο αν παρέμενε μόνο. Όμως αυτό δε σημαίνει ότι χρειάζεται να δημιουργήσει. Δεν είναι ένας Θεός με πρόσωπο, ελευθερία και υποκειμενι­κότητα, δημιουργός του κόσμου. Δεν είναι ούτε πρότυπο ούτε αρχέτυπο, όπως η πλατωνική Ιδέα. Το Εν είναι δύναμη του παντός, και η δύναμη του διαχέεται παντού, αναδύεται όπως η ζέστη από μια εστία. Οι ουσίες (ή υποστάσεις) που ανα­δύονται από το Εν είναι η Ευφυΐα, η Ψυχή, τέλος ο υλικός κό­σμος. Τι μπορεί να πει κανείς για το Εν; Τίποτα. Αρχή του λόγου, βρίσκεται πέρα από το λόγο, ξεφεύγει από αυτόν. Αρ­χή της ευφυΐας, παραμένει πάνω από την ευφυΐα, η οποία δεν μπορεί συνεπώς να το κατανοήσει. Το μόνο που μας μένει εί­ναι η μυστικιστική εμπειρία. Στην κίνηση της καθόδου (κά­θοδος του Ενός μέχρι την ύλη) πρέπει να απαντήσει η κίνηση της ανόδου, με την οποία η ψυχή, κομμάτι του θείου, πρέπει να υψωθεί προς το Εν για να ενωθεί με αυτό. Απαλλαγμένη απ’ ό,τι δεν είναι «ούτε καθαρό ούτε αγνό» (την κλήση προς το σώμα και την ύλη), η ψυχή ξαναβρίσκει την ομορφιά της, της οποίας πηγή είναι ή ανυποθετική Αρχή. Μέσα στην έκ­σταση, ο σοφός γίνεται «θεός».

Η πνευματική διαλεκτική έδωσε τη θέση της στην πνευ­ματική ζωή. Η φιλοσοφία του Πλωτίνου είναι μια θρησκευτική φιλοσοφία, αλλά χωρίς θρησκεία.

ΑΡΡΙΑΝΟΣ - Ἀλεξάνδρου Ἀνάβασις (1.2.4-1.3.4)

[1.2.4] Ὡς δὲ ἔμαθεν αὐτῶν τὴν ὁρμήν, καὶ αὐτὸς ὑποστρέψας τὸ ἔμπαλιν ἐπὶ τοὺς Τριβαλλοὺς ἦγεν, καὶ καταλαμβάνει καταστρατοπεδεύοντας ἤδη. καὶ οἱ μὲν καταληφθέντες πρὸς τῷ νάπει τῷ παρὰ τὸν ποταμὸν παρετάσσοντο· Ἀλέξανδρος δὲ καὶ αὐτὸς τὴν μὲν φάλαγγα ἐς βάθος ἐκτάξας ἐπῆγε, τοὺς τοξότας δὲ καὶ τοὺς σφενδονήτας προεκθέοντας ἐκέλευσεν ἐκτοξεύειν τε καὶ σφενδονᾶν ἐς τοὺς βαρβάρους, εἴ πως προκαλέσαιτο αὐτοὺς ἐς τὰ ψιλὰ ἐκ τοῦ νάπους. [1.2.5] οἱ δὲ ὡς ἐντὸς βέλους ἐγένοντο, παιόμενοι ἐξέθεον ἐπὶ τοὺς τοξότας, ὅπως ἐς χεῖρας ξυμμίξειαν γυμνοῖς οὖσι τοῖς τοξόταις. Ἀλέξανδρος δὲ ὡς προήγαγεν αὐτοὺς ἐκ τῆς νάπης ἔξω, Φιλώταν μὲν ἀναλαβόντα τοὺς ἐκ τῆς ἄνωθεν Μακεδονίας ἱππέας προσέταξεν ἐμβάλλειν κατὰ τὸ κέρας τὸ δεξιόν, ᾗπερ μάλιστα προὐκεχωρήκεσαν ἐν τῇ ἐκδρομῇ· Ἡρακλείδην δὲ καὶ Σώπολιν τοὺς ἐκ Βοττιαίας τε καὶ Ἀμφιπόλεως ἱππέας κατὰ τὸ εὐώνυμον κέρας ἐπάγειν ἔταξε. [1.2.6] τὴν δὲ φάλαγγα τῶν πεζῶν καὶ τὴν ἄλλην ἵππον πρὸ τῆς φάλαγγος παρατείνας κατὰ μέσους ἐπῆγε. καὶ ἔστε μὲν ἀκροβολισμὸς παρ᾽ ἑκατέρων ἦν, οἱ Τριβαλλοὶ οὐ μεῖον εἶχον· ὡς δὲ ἥ τε φάλαγξ πυκνὴ ἐνέβαλλεν ἐς αὐτοὺς ἐρρωμένως καὶ οἱ ἱππεῖς οὐκ ἀκοντισμῷ ἔτι, ἀλλ᾽ αὐτοῖς τοῖς ἵπποις ὠθοῦντες ἄλλῃ καὶ ἄλλῃ προσέπιπτον, τότε δὴ ἐτράπησαν διὰ τοῦ νάπους εἰς τὸν ποταμόν. [1.2.7] καὶ ἀποθνήσκουσι μὲν τρισχίλιοι ἐν τῇ φυγῇ, ζῶντες δὲ ὀλίγοι καὶ τούτων ἐλήφθησαν, ὅτι ὕλη τε δασεῖα πρὸ τοῦ ποταμοῦ ἦν καὶ νὺξ ἐπιγενομένη τὴν ἀκρίβειαν τῆς διώξεως ἀφείλετο τοὺς Μακεδόνας. αὐτῶν δὲ Μακεδόνων τελευτῆσαι λέγει Πτολεμαῖος ἱππέας μὲν ἕνδεκα, πεζοὺς δὲ ἀμφὶ τοὺς τεσσαράκοντα.

[1.3.1] Ἀπὸ δὲ τῆς μάχης τριταῖος ἀφικνεῖται Ἀλέξανδρος ἐπὶ τὸν ποταμὸν τὸν Ἴστρον, ποταμῶν τῶν κατὰ τὴν Εὐρώπην μέγιστον ὄντα καὶ πλείστην γῆν ἐπερχόμενον καὶ ἔθνη μαχιμώτατα ἀπείργοντα, τὰ μὲν πολλὰ Κελτικά, ὅθεν γε καὶ αἱ πηγαὶ αὐτῷ ἀνίσχουσιν, ὧν τελευταίους Κουάδους καὶ Μαρκομάνους· [1.3.2] ἐπὶ δὲ Σαυροματῶν μοῖραν, Ἰάζυγας· ἐπὶ δὲ Γέτας τοὺς ἀπαθανατίζοντας· ἐπὶ δὲ Σαυρομάτας τοὺς πολλούς· ἐπὶ δὲ Σκύθας ἔστε ἐπὶ τὰς ἐκβολάς, ἵνα ἐκδιδοῖ κατὰ πέντε στόματα ἐς τὸν Εὔξεινον πόντον. [1.3.3] ἐνταῦθα καταλαμβάνει αὐτῷ ἡκούσας ναῦς μακρὰς ἐκ Βυζαντίου διὰ τοῦ πόντου τοῦ Εὐξείνου κατὰ τὸν ποταμόν. ταύτας ἐμπλήσας τοξοτῶν τε καὶ ὁπλιτῶν τῇ νήσῳ ἐπέπλει, ἵνα οἱ Τριβαλλοί τε καὶ οἱ Θρᾷκες ξυμπεφευγότες ἦσαν, καὶ ἐπειρᾶτο βιάζεσθαι τὴν ἀπόβασιν. [1.3.4] οἱ δὲ βάρβαροι ἀπήντων ἐπὶ τὸν ποταμὸν, ὅπῃ αἱ νῆες προσπίπτοιεν· αἱ δὲ ὀλίγαι τε ἦσαν καὶ ἡ στρατιὰ οὐ πολλὴ ‹ἡ› ἐπ᾽ αὐτῶν, καὶ τῆς νήσου τὰ πολλὰ ἀπότομα ἐς προσβολήν, καὶ τὸ ῥεῦμα τοῦ ποταμοῦ τὸ παρ᾽ αὐτήν, οἷα δὴ ἐς στενὸν συγκεκλεισμένον, ὀξὺ καὶ ἄπορον προσφέρεσθαι.

***

[1.2.4] Μόλις πληροφορήθηκε ο Αλέξανδρος την κίνηση αυτή των Τριβαλλών, ξαναγύρισε και αυτός πίσω οδηγώντας τον στρατό του εναντίον τους· και τους έπιασε την ώρα πια που στρατοπέδευαν. Αυτοί αιφνιδιάστηκαν και προσπαθούσαν να παραταχθούν κοντά στη δασώδη χαράδρα δίπλα στον ποταμό· και ο ίδιος όμως ο Αλέξανδρος, αφού παρέταξε τη φάλαγγα σε σχηματισμό βάθους, άρχιζε την επίθεση και διέταξε τους τοξότες και τους σφενδονήτες να τρέχουν μπροστά ρίχνοντας βέλη και πέτρες στους βαρβάρους, μήπως τους αναγκάσει να βγουν από τη δασώδη χαράδρα στα γυμνά μέρη. [1.2.5] Πραγματικά, όταν οι βάρβαροι βρέθηκαν σε απόσταση βολής και τους χτυπούσαν πια τα βέλη, εξόρμησαν εναντίον των τοξοτών του Αλεξάνδρου, που ήταν χωρίς ασπίδες, για να συγκρουσθούν μαζί τους σώμα με σώμα. Αφού με αυτόν τον τρόπο ο Αλέξανδρος τους έβγαλε έξω από τη δασώδη χαράδρα, διέταξε τον Φιλώτα να πάρει μαζί του το ιππικό της Άνω Μακεδονίας και να επιτεθεί στη δεξιά πτέρυγα των βαρβάρων, στο σημείο ακριβώς όπου είχαν προχωρήσει περισσότερο κατά την επίθεσή τους· διέταξε επίσης τον Ηρακλείδη και τον Σώπολη να επιτεθούν κατά της αριστερής πτέρυγας των βαρβάρων με το ιππικό της Βοττιαίας και της Αμφιπόλεως. [1.2.6] Ο ίδιος οδήγησε εναντίον του εχθρικού κέντρου την παράταξη του πεζικού και το υπόλοιπο ιππικό και τα παρέταξε μπροστά από την φάλαγγα. Όσην ώρα λοιπόν οι αντίπαλοι πολεμούσαν με ακροβολισμούς αναμεταξύ τους, οι Τριβαλλοί δεν υστερούσαν. Όταν, όμως, τους επιτέθηκε και η φάλαγγα σε πυκνό σχηματισμό και με ορμή, ενώ οι ιππείς δεν έριχναν πια ακόντια αλλά άρχισαν να εφορμούν πότε εδώ και πότε εκεί και να τους σπρώχνουν με τα ίδια τα άλογα, τότε πια οι Τριβαλλοί τράπηκαν σε φυγή προς τον ποταμό περνώντας μέσα από τη δασώδη χαράδρα. [1.2.7] Κατά τη φυγή σκοτώθηκαν τρεις χιλιάδες Τριβαλλοί, λίγοι όμως από αυτούς πιάστηκαν ζωντανοί, επειδή το πυκνό δάσος που ήταν μπροστά στον ποταμό και η νύχτα που ακολούθησε δεν επέτρεψαν στους Μακεδόνες να διεξαγάγουν αποτελεσματικά την καταδίωξή τους. Ο Πτολεμαίος αναφέρει ότι από τους Μακεδόνες σκοτώθηκαν ένδεκα ιππείς και σαράντα περίπου πεζοί.
[1.3.1] Τρεις μέρες ύστερα από τη μάχη έφθασε ο Αλέξανδρος στον ποταμό Ίστρο που είναι ο μεγαλύτερος της Ευρώπης, διασχίζει πολύ μεγάλο τμήμα της ευρωπαϊκής γης και χωρίζει πολεμικότατες φυλές. Από τις φυλές αυτές οι περισσότερες είναι κελτικές, από τη χώρα των οποίων πηγάζει ο Ίστρος, και οι πιο απομακρυσμένες είναι οι Κούαδοι και οι Μαρκομάνοι. [1.3.2] Μετά από αυτούς ο Ίστρος περνά από τους Ιάζυγες, που είναι κλάδος των Σαυροματών, και στη συνέχεια από τους Γέτες, που πιστεύουν στην αθανασία της ψυχής. Έπειτα διασχίζει τη χώρα των πολυπληθών Σαυροματών και τέλος τη χώρα των Σκυθών μέχρι τις εκβολές του, όπου με πέντε στόματα χύνεται στον Εύξεινο Πόντο. [1.3.3] Εκεί βρήκε ο Αλέξανδρος πολεμικά πλοία του που είχαν έρθει στις εκβολές του Ίστρου από το Βυζάντιο, αφού διέπλευσαν τον Εύξεινο Πόντο. Τα πλοία αυτά τα γέμισε με τοξότες και οπλίτες και έπλευσε εναντίον της νήσου, στην οποία είχαν καταφύγει μαζί οι Τριβαλλοί και οι Θράκες, προσπαθώντας επίμονα να επιτύχει διά της βίας την αποβίβαση. [1.3.4] Οι βάρβαροι έτρεχαν σε όποιο μέρος του ποταμού επιχειρούσαν τα πλοία να πλησιάσουν στη γη. Τα πλοία όμως ήταν λίγα και οι στρατιώτες που μετέφεραν δεν ήταν πολλοί, ενώ το νησί κατά το μεγαλύτερο μέρος του ήταν απόκρημνο και ακατάλληλο για απόβαση. Και το ρεύμα του ποταμού κοντά στο νησί, επειδή περιοριζόταν σε στενό χώρο, ήταν ορμητικό και δεν προσφερόταν για απόβαση.

ΔΡΑΜΑΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ: ΣΟΦΟΚΛΗΣ - Ἀντιγόνη (69-99)

ΑΝ. οὔτ᾽ ἂν κελεύσαιμ᾽ οὔτ᾽ ἄν, εἰ θέλοις ἔτι

70 πράσσειν, ἐμοῦ γ᾽ ἂν ἡδέως δρῴης μέτα.
ἀλλ᾽ ἴσθ᾽ ὁποῖά σοι δοκεῖ, κεῖνον δ᾽ ἐγὼ
θάψω. καλόν μοι τοῦτο ποιούσῃ θανεῖν.
φίλη μετ᾽ αὐτοῦ κείσομαι, φίλου μέτα,
ὅσια πανουργήσασ᾽· ἐπεὶ πλείων χρόνος
75 ὃν δεῖ μ᾽ ἀρέσκειν τοῖς κάτω τῶν ἐνθάδε.
ἐκεῖ γὰρ αἰεὶ κείσομαι· σοὶ δ᾽ εἰ δοκεῖ,
τὰ τῶν θεῶν ἔντιμ᾽ ἀτιμάσασ᾽ ἔχε.
ΙΣ. ἐγὼ μὲν οὐκ ἄτιμα ποιοῦμαι, τὸ δὲ
βίᾳ πολιτῶν δρᾶν ἔφυν ἀμήχανος.
80 ΑΝ. σὺ μὲν τάδ᾽ ἂν προύχοι᾽· ἐγὼ δὲ δὴ τάφον
χώσουσ᾽ ἀδελφῷ φιλτάτῳ πορεύσομαι.
ΙΣ. οἴμοι, ταλαίνης ὡς ὑπερδέδοικά σου.
ΑΝ. μὴ ᾽μοῦ προτάρβει· τὸν σὸν ἐξόρθου πότμον.
ΙΣ. ἀλλ᾽ οὖν προμηνύσῃς γε τοῦτο μηδενὶ
85 τοὔργον, κρυφῇ δὲ κεῦθε, σὺν δ᾽ αὕτως ἐγώ.
ΑΝ. οἴμοι, καταύδα· πολλὸν ἐχθίων ἔσῃ
σιγῶσ᾽, ἐὰν μὴ πᾶσι κηρύξῃς τάδε.
ΙΣ. θερμὴν ἐπὶ ψυχροῖσι καρδίαν ἔχεις.
ΑΝ. ἀλλ᾽ οἶδ᾽ ἀρέσκουσ᾽ οἷς μάλισθ᾽ ἁδεῖν με χρή.
90 ΙΣ. εἰ καὶ δυνήσῃ γ᾽· ἀλλ᾽ ἀμηχάνων ἐρᾷς.
ΑΝ. οὐκοῦν, ὅταν δὴ μὴ σθένω, πεπαύσομαι.
ΙΣ. ἀρχὴν δὲ θηρᾶν οὐ πρέπει τἀμήχανα.
ΑΝ. εἰ ταῦτα λέξεις, ἐχθαρῇ μὲν ἐξ ἐμοῦ,
ἐχθρὰ δὲ τῷ θανόντι προσκείσῃ δίκῃ.
95 ἀλλ᾽ ἔα με καὶ τὴν ἐξ ἐμοῦ δυσβουλίαν
παθεῖν τὸ δεινὸν τοῦτο· πείσομαι γὰρ οὐ
τοσοῦτον οὐδὲν ὥστε μὴ οὐ καλῶς θανεῖν.
ΙΣ. ἀλλ᾽ εἰ δοκεῖ σοι, στεῖχε· τοῦτο δ᾽ ἴσθ᾽, ὅτι
ἄνους μὲν ἔρχῃ, τοῖς φίλοις δ᾽ ὀρθῶς φίλη.

***

ΑΝΤ. Ούτε θα σε παρακαλούσα, μα ούτε
κι αν το ᾽θελες ακόμα θα δεχόμουν
70 μ᾽ ευχαρίστηση εγώ τη σύμπραξή σου·
μείνε με τις ιδέες σου εσύ, μα εκείνον
θα θάψω εγώ· γλυκός για μένα θα ᾽ναι,
σαν θα το κάμω, ο θάνατος· μαζί του,
σ᾽ αγαπημένον πλάι αγαπημένη
θα κείτομαι, για τ᾽ άγιο αυτό μου κρίμα·
γιατ᾽ είν᾽ ο χρόνος πιο πολύς που πρέπει
στους κάτω πάρα στους εδώ ν᾽ αρέσω,
αφού με κείνους θα ᾽μαι αιώνια· εσύ
μπορείς, αν θέλεις, να περιφρονείς
τα τίμια των θεών. ΙΣΜ. Εγώ καθόλου
δεν τα περιφρονώ, μα και δε βλέπω,
πώς ενάντια μπορώ να πάω στην πόλη.
80 ΑΝΤ. Φέρν᾽ εσύ αυτές τις πρόφασες, μα εγώ
να σκάψω τάφο του ακριβού αδερφού μου
πηγαίνω. ΙΣΜ. Ω δυστυχία, τί φόβο πὄχω
για σένα. ΑΝΤ. Ησύχασε και μη φοβάσαι
για μένα, τη δικιά σου να φροντίσεις
ζωή να εξασφαλίσεις. ΙΣΜ. Κοίτα καν
μην πας κι άλλου το πεις, μα κράτα
κρυφό το σχέδιό σου, και ᾽γώ το ίδιο.
ΑΝΤ. Σκοτιά μου! πρόδωσέ το· πιο θα μού είσαι
εχθρή αν σωπάσεις, παρ᾽ αν το κηρύξεις
σ᾽ όλον τον κόσμο. ΙΣΜ. Έχεις καρδιά θερμή
για πράματα ψυχρά. ΑΝΤ. Φτάνει που ξέρω
πως σε κείνους που πρέπει θεν᾽ αρέσω.
ΙΣΜ. Ανίσως και πετύχεις· μα ζητάς
90 τ᾽ αδύνατα. ΑΝΤ. Λοιπόν μόνο αν δε θα ᾽χω
δύναμη πια, τότε κι εγώ θα πάψω.
ΙΣΜ. Μα κι απαρχής να κυνηγά δεν πρέπει
τ᾽ αδύνατα κανείς. ΑΝΤ. Αν μιλάς έτσι,
και το μίσος θενά ᾽χεις το δικό μου
και μισημένη απ᾽ τον νεκρό θενά εισαι
πλάι του, σαν πεθάνεις, με το δίκιο.
Μ᾽ άφησ᾽ κι εμέ και την ανεμυαλιά μου
το κακό αυτό να πάθομε· γιατί, όχι,
δεν έχω τέτοιο τίποτα να πάθω
που εγώ να μην πεθάνω τιμημένα.
ΙΣΜ. Αφού έτσι κρίνεις, πήγαινε· μα ξέρε
πως δίχως νου πηγαίνεις, όμως βέβαια
μ᾽ αγάπη αληθινή στους φίλους φίλη.

Αρχαία Ελληνική Γραμματολογία: 2. Αρχαϊκή εποχή (700-508 π.Χ.)

2.4.Β.ii.α. Ίαμβοι

Η λέξη ἴαμβος είναι προελληνική. Στα ιστορικά χρόνια ως ἴαμβοι ή ἰαμβεῖα χαρακτηρίζονταν στίχοι και ποιήματα συνθεμένα σε ιαμβικό ρυθμό - ρυθμό που «συγγενεύει με την ομιλία περισσότερο από κάθε άλλον· σημάδι, ότι στις μεταξύ μας κουβέντες συμβαίνει να λέμε πολλά σε ιαμβικό ρυθμό» (Αριστοτέλης).[1]

Ιάμβη ονομαζόταν στη μυθολογία μια γριά δούλη στο παλάτι της Ελευσίνας που με τα τολμηρά της αστεία και πειράγματα έκανε τη θεά Δήμητρα να χαμογελάσει, τότε που τριγύριζε απελπισμένη αναζητώντας την κόρη της. Ο μύθος εκφράζει μιαν αλήθεια, καθώς εξαρχής οι ίαμβοι χρησιμοποιήθηκαν για χωρατά και πειράγματα, συχνά και για κατηγόριες: τόσο ο ποιητής του Μαργίτη, όσο και ο Ξενοφάνης στα επικριτικά του ποιήματα, τους Σίλλους, δε δίστασαν να παρεμβάλουν ιαμβικά μέτρα στους δακτυλικούς εξάμετρους στίχους τους. Όλα αυτά συνδέονταν με τη λαϊκή συνήθεια σε ορισμένες γιορτές της Δήμητρας και του Διονύσου να επιτρέπονται κάθε λογής πειράγματα και χοντροκοπιές, που διατυπώνονταν ιαμβικά και τραγουδιόνταν με τη συνοδεία ενός έγχορδου οργάνου που ονομαζόταν ἰαμβύκη.

ΑΡΧΙΛΟΧΟΣ (περ. 680-640 π.Χ.)

Τον Άρη ξέρω εγώ ρηγάρχη μου· σ᾽ αυτόν δουλεύω· ωστόσο

με το γλυκό τους χάρισμα με προίκισαν οι Μούσες.
Απόσπ. 1 W. 

Γεννήθηκε στην Πάρο τις πρώτες δεκαετίες του 7ου π.Χ. αιώνα. Στο έργο του μνημονεύεται η έκλειψη του ήλιου που έγινε το 648 π.Χ. Ο πατέρας του ήταν από παλιά αρχοντική οικογένεια, αλλά η μητέρα του δούλη. Νέος ξεκίνησε αναζητώντας την τύχη του στον αποικισμό της Θάσου, αλλά δεν τα κατάφερε να προκόψει. Έζησε ταξιδεύοντας και πολεμώντας εδώ κι εκεί· και τη μια φορά που θέλησε να στεριώσει και να παντρευτεί μια Παριανή από καλό σπίτι, τη Νεοβούλη, ο γάμος του ναυάγησε. Λένε πως τότε, θυμωμένος με τον παρ᾽ ολίγο πεθερό του και τις κόρες του, ο ποιητής τούς κακολόγησε με τους ιάμβους του τόσο ώστε να αυτοκτονήσουν.

Για όλα αυτά, για τους πολέμους, τα ταξίδια, την αγάπη του, ο Αρχίλοχος μίλησε με πάθος και αμεσότητα τη γλώσσα της αλήθειας. Από το έργο του απουσιάζει ο απόμακρος μύθος με τους φανταστικούς πρωταγωνιστές και τις πλαστές καταστάσεις· στο προσκήνιο στέκει ο ίδιος ο ποιητής και περιγράφει τη δική του σύγχρονη πραγματικότητα, δίχως φτιασίδια, ρεαλιστικά, όπως ακριβώς τη βιώνει. Ελεύθερο πνεύμα με έντονη κριτική διάθεση, ο Αρχίλοχος ξεγυμνώνει, και τις περισσότερες φορές στιγματίζει, καταστάσεις και πρόσωπα, πρώτα και πάνω απ᾽ όλα τον εαυτό του.

Λέγεται πως ο Αρχίλοχος, «ζώντας στην πολυτάραχη εποχή των μεγάλων αποικισμών, που αμφισβήτησε τη θέση και τις ταξικές αξίες των ευγενών» (Α. Λέσκι), θέλησε συνειδητά όχι μόνο να απομακρυνθεί ο ίδιος από τα ηρωικά ποιητικά πρότυπα, αλλά και να κατεδαφίσει συστηματικά το αριστοκρατικό ιδεολογικό οικοδόμημα. Έτσι, δε δίστασε να προβάλλει επιδεικτικά στο έργο του πλήθος αυτοβιογραφικά στοιχεία που λογικό θα ήταν να τα αποκρύψει. Δεν είχε, για παράδειγμα, κανένα λόγο να φανερώσει ούτε ότι ήταν νόθος, ούτε ότι αρραβωνιασμένος με τη Νεοβούλη ξελόγιαζε τη νεότερη αδελφή της, ούτε ότι σε κάποια μάχη είχε εγκαταλείψει, μεγάλη ντροπή, την ασπίδα του στον εχθρό (απόσπ. 5 W.):[2]

Την ασπίδα μου τη χαίρεται ένας Θράκας,

όπλο αψεγάδιαστο, που άθελά μου το παράτησα σ᾽ ένα θάμνο.

Τον εαυτό μου τον έσωσα! Τι με μέλει η ασπίδα;

Ας χαθεί· γρήγορα θ᾽ αποκτήσω μιαν άλλη, όχι χειρότερη!

Όλα αυτά δεν εμπόδισαν τα τραγούδια του να αγαπηθούν και τη φήμη του να διαδοθεί τόσο ώστε πολλοί να τον τοποθετούν ισάξιο ποιητή δίπλα στον Όμηρο. Από το έργο του, που εκτός από τους ιάμβους περιλαμβάνει ελεγείες, ύμνους και άλλα λυρικά είδη, μας σώζονται αρκετά αποσπάσματα, καθώς στα παπυρικά ευρήματα ήρθαν το 1949 να προστεθούν οι επιγραφές από το Αρχιλόχειο, ένα τέμενος που του αφιέρωσαν στην Πάρο οι συντοπίτες του τον 3ο π.Χ. αιώνα για να τον τιμήσουν.

Στον μύθο της Πανδώρας, όπως τον διηγείται ο Ησίοδος (Έργα 47-105), μια γυναίκα ήταν η αρχή κάθε ανθρώπινης συμφοράς· και γενικά, στις κοινωνίες όπου κυριαρχούν οι άντρες, οι μύθοι, οι λαϊκές διηγήσεις, οι παροιμίες κλπ. (αντίστοιχα και η επώνυμη λογοτεχνία) παρουσιάζουν τις αρνητικές περισσότερο παρά τις θετικές ιδιότητες των γυναικών. Πρώτο μετά τον Ησίοδο παράδειγμα ο Ἴαμβος κατὰ γυναικῶν του Σημωνίδη.

ΣΗΜΩΝΙΔΗΣ (περ. 660-600 π.Χ.)

Λίγο νεότερος από τον Αρχίλοχο, ο Σημωνίδης γεννήθηκε στη Σάμο, αλλά εγκαταστάθηκε και έζησε ως άποικος στην Αμοργό. Λίγοι στίχοι σώζονται από τις βαρύθυμες βιοσοφικές ελεγείες του· όμως σπάνια τύχη το θέλησε να περισωθεί ένας σχεδόν ολόκληρος ίαμβος: 118 στίχοι, δίχως χάσματα.

Τις γυναίκες, λέει ο ποιητής, τις έπλασε ο Δίας από ζώα: τις πονηρές από την αλεπού, τις κοκέτες από τη φοράδα, τις πανάσχημες από τη μαϊμού, κλπ. κλπ. Ένας ένας παρουσιάζονται γυναικείοι τύποι, με πλήθος ελαττώματα και ελάχιστες αρετές, και το ποίημα καταλήγει στη διαπίστωση ότι μονάχα οι λιγοστές γυναίκες που κατάγονται από τη μέλισσα είναι ευλογία για τους άντρες τους· όλες οι άλλες είναι καταστροφή, μέγιστον κακόν!

Η ιδέα δεν είναι του Σημωνίδη, που παράλλαξε και εκμεταλλεύτηκε στο τραγούδι του μια λαϊκή διήγηση γνωστή και από τους αισώπειους μύθουςκαι από πολλά σύγχρονα νεοελληνικά και ξένα παραμύθια.

Ο Ιππώνακτας (περ. 560-500 π.Χ.) γεννήθηκε στην Έφεσο, αλλά οι τύραννοι τον υποχρέωσαν να μετοικήσει στις Κλαζομενές. Τα τραγούδια του, ρεαλιστικά και αθυρόστομα, όταν δεν αναφέρονται στην αγαπημένη του Αρήτη, κακολογούν τους εχθρούς του, και πάνω απ᾽ όλα διεκτραγωδούν, όχι χωρίς κάποιο χαμόγελο, τη μεγάλη του φτώχεια (απόσπ. 32 W.):

Ερμή, αγαπημένε Ερμή, πολύ κρυώνω!

Δώσε μια χλαίνα στον Ιππώνακτα, κι ένα ρουχαλάκι

και πεδιλάκια και μποτάκια και χρυσάφι…
--------------------------
1. Δεν είναι σύμπτωση πως και ο αντίστοιχος νεοελληνικός ιαμβικός ρυθμός συγγενεύει με την καθημερινή μας ομιλία, όπου συχνά συμβαίνει να τον ακολουθούμε.

2. Το παράδειγμα του, ωστόσο, ακολούθησαν και άλλοι ποιητές: ο Αλκαίοςαποκάλυψε ότι στη μάχη για το Σίγειο ο ίδιος σώθηκε «όχι όμως και τα όπλα του, που οι Αθηναίοι τα κρέμασαν στον ναό της γαλανομάτας Αθηνάς» (απόσπ. 184 P.), και πάλι ανάλογες ομολογίες συναντούμε στα έργα του Ανακρέοντακαι ενός σημαντικού ρωμαίου ποιητή, του Οράτιου.

Η ζωή μου έμαθε πολλά πράγματα

Έμαθα ότι δεν μπορείς να κάνεις κάποιον να σ’ αγαπήσει. Το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να γίνεις κάποιος που μπορεί να αγαπηθεί. Τα υπόλοιπα εξαρτώνται από τους άλλους.

Έμαθα πως όσο και να ενδιαφερθώ, μερικοί άνθρωποι δεν το ανταποδίδουν.
Έμαθα ότι μπορεί να πάρει μια ολόκληρη ζωή να χτίσεις μια σχέση και αρκούν μόνο ελάχιστα δευτερόλεπτα να καταστραφεί.
Έμαθα ότι δεν έχει σημασία ποιόν έχεις στην ζωή σου, αλλά ποιόν έχεις στη ζωή σου που να μετρά.
Έμαθα ότι μπορείς να καταφέρεις κάτι με την γοητεία σου για περίπου 15 λεπτά. Μετά καλό θα είναι να γνωρίζεις κάτι.
Έμαθα ότι δεν πρέπει να συγκρίνεις τον εαυτό σου με ότι καλύτερο μπορούν να κάνουν οι άλλοι, αλλά με ότι καλύτερο μπορείς να κάνεις εσύ.
Έμαθα ότι δεν έχει σημασία τι σημαντικό συμβαίνει στους ανθρώπους. Είναι τι κάνουν οι ίδιοι μ’ αυτό.
Έμαθα ότι είναι πολύ πιο εύκολο να δράσω παρά να σκεφτώ.

Έμαθα ότι πρέπει να αποχαιρετάς πάντα αγαπημένα πρόσωπα με λόγια αγάπης. Μπορεί να είναι η τελευταία φορά που τα βλέπεις.
Έμαθα ότι μπορείς να συνεχίζεις πολύ πιο πέρα από ότι νόμιζες ότι μπορούσες.
Έμαθα ότι είμαστε υπεύθυνοι για ότι κάνουμε, άσχετα με το πώς αισθανόμαστε.
Έμαθα ότι πρέπει είτε να ελέγξεις την συμπεριφορά σου αλλιώς θα σε ελέγξει εκείνη.
Έμαθα πως άσχετα πόσο δυνατή είναι μια σχέση στην αρχή, το πάθος υποχωρεί και πάντα υπάρχει κάτι άλλο να πάρει τη θέση του.
Έμαθα ότι θαρραλέοι είναι οι άνθρωποι που κάνουν αυτό που πρέπει να γίνει, την στιγμή που πρέπει να γίνει, άσχετα με τις συνέπειες.
Έμαθα πώς το να συγχωρείς θέλει εξάσκηση.
Έμαθα πως υπάρχουν άνθρωποι που σ’ αγαπούν πολύ, αλλά δεν ξέρουν πώς να στο δείξουν.
Έμαθα πως το χρήμα είναι ένας λάθος τρόπος να μετράς την επιτυχία.

Έμαθα ότι με τον καλύτερο μου φίλο μπορούμε να κάνουμε τα πάντα αλλά και τίποτα και να περνάμε εξαιρετικά.
Έμαθα ότι πολλές φορές οι άνθρωποι που περιμένεις να σε κλωτσήσουν όταν είσαι πεσμένος, είναι και αυτοί που θα σε βοηθήσουν να σηκωθείς.
Έμαθα πως όταν μερικές φορές είμαι θυμωμένος, έχω το δικαίωμα να είμαι θυμωμένος, αλλά αυτό δεν μου δίνει το δικαίωμα να είμαι κακός.

Έμαθα ότι η αληθινή φιλία συνεχώς εξελίσσεται, ακόμα και αν η απόσταση είναι μεγάλη. Το ίδιο συμβαίνει και με την αληθινή αγάπη.
Έμαθα που αν κάποιος δεν σ’ αγαπά με τον τρόπο που θα ήθελες να σ’ αγαπά δεν σημαίνει πως δεν σ’ αγαπά με όλη την καρδιά του.
Έμαθα ότι η εμπειρία έχει να κάνει περισσότερο με τις διάφορες καταστάσεις που έζησες και πολύ λιγότερο με πόσα κεριά έσβησες.
Έμαθα ότι δεν πρέπει ποτέ να λες σε ένα παιδί ότι τα όνειρα του είναι απραγματοποίητα. Ελάχιστα πράγματα είναι τόσο προσβλητικά και πολύ τραγικά, ειδικά αν το πιστέψει.
Έμαθα ότι η οικογένεια σου δεν θα είναι εκεί πάντα για σένα. Μπορεί να φαίνεται αστείο, αλλά οι άνθρωποι που δεν είναι συγγενείς σου, σε φροντίζουν και σου μαθαίνουν να εμπιστεύεσαι ξανά τους ανθρώπους. Οι οικογένειες δεν είναι βιολογικές.

Έμαθα πως άσχετα πόσο καλός είναι κάποιος φίλος, θα σε πληγώσει κάποιες φορές και εσύ θα πρέπει να τον συγχωρείς.
Έμαθα πως δεν είναι πάντα αρκετό να σε συγχωρούν οι άλλοι. Κάποιες φορές πρέπει και εσύ να συγχωρείς τον εαυτό σου.
Έμαθα πως άσχετα πόσο στενοχωρημένος είσαι με κάτι, ο κόσμος δεν σταματά στη λύπη σου.
Έμαθα πως το παρελθόν μας και οι καταστάσεις έχουν επηρεάσει αυτό που είμαστε, αλλά είμαστε οι μόνοι υπεύθυνοι γι’ αυτό που έχουμε γίνει.
Έμαθα πως επειδή δύο άνθρωποι μαλώνουν, δεν σημαίνει πως δεν αγαπιούνται. Αλλά και επειδή δεν μαλώνουν δεν σημαίνει ότι αγαπιούνται.
Έμαθα ότι πολλές φορές πρέπει να βάζεις τον άνθρωπο πιο πάνω από τις πράξεις του.
Έμαθα ότι δεν χρειάζεται να αλλάζουμε φίλους αν κατανοήσουμε ότι και οι φίλοι αλλάζουν.
Έμαθα ότι δεν πρέπει να καίγεσαι να μάθεις κάποιο μυστικό. Μπορεί να σου αλλάξει τη ζωή για πάντα.

Έμαθα ότι δύο άνθρωποι μπορεί να βλέπουν ακριβώς το ίδιο πράγμα και όμως να βλέπουν κάτι εντελώς διαφορετικό.
Έμαθα πως δεν έχει σημασία πόσο σκληρά προσπαθείς να προστατέψεις τα παιδιά σου, θα έρθει η στιγμή που θα πληγωθούν και μαζί τους θα πληγωθείς και εσύ.
Έμαθα πως υπάρχουν πολλοί τρόποι να αγαπήσεις και να συνεχίσεις να αγαπάς.
Έμαθα ότι παρά τις όποιες συνέπειες, εκείνοι που είναι ειλικρινείς με τον εαυτό τους, πηγαίνουν μακρύτερα στην ζωή.
Έμαθα ότι πολλά πράγματα ξεκινούν από το μυαλό, αλλά το μυστικό είναι πάντα ο αυτοέλεγχος.
Έμαθα ότι άσχετα με το πόσους φίλους έχεις, αν είσαι το αποκούμπι τους, θα αισθανθείς μόνος και χαμένος την ώρα που θα τους χρειαστείς.
Έμαθα ότι η ζωή σου μπορεί να αλλάξει ακόμα και μέσα σε μερικές ώρες από ανθρώπους που δεν σε γνωρίζουν καν.
Έμαθα πως ακόμη και όταν νομίζεις πως δεν έχεις να δώσεις, όταν ο φίλος στο ζητήσει, θα βρεις την δύναμη να δώσεις.
Έμαθα πως το να γράφεις, αλλά και να μιλάς, μπορεί να απαλύνει τον συναισθηματικό πόνο.
Έμαθα πως αυτό που ζούμε δεν είναι το μόνο που μας έχει προσφερθεί.
Έμαθα πως τα πτυχία στον τοίχο δεν σε κάνουν τον σωστό άνθρωπο.

Έμαθα πως οι άνθρωποι για τους οποίους νοιάζεσαι περισσότερο στην ζωή είναι και αυτοί τους οποίους η ζωή παίρνει από κοντά σου πιο νωρίς.
Έμαθα ότι παρά το ότι η λέξη «αγάπη» μπορεί να έχει πολλές και διαφορετικές σημασίες, χάνει την αξία της όταν την χρησιμοποιείς συχνά.

Προκατάληψη επιβεβαίωσης: Γιατί αγνοούμε πληροφορίες που έρχονται σε αντίθεση με τις πεποιθήσεις μας;

Ένα από τα γνωστότερα γνωστικά σφάλματα ή μεροληψίες είναι η προκατάληψη επιβεβαίωσης (confirmation bias). Δηλαδή, η επιλογή εκείνων των δεδομένων που επιβεβαιώνουν την αρχική άποψή μας, αγνοώντας ταυτόχρονα όλα τα άλλα. Είναι μια διακριτική επιλογή εκείνων των στατιστικών και άλλων στοιχείων που οδηγούν στο προεπιλεγμένο συμπέρασμα.

Σύμφωνα με την γνωσιακή επιστήμη (cognitive science), η οποία ασχολείται με τη μελέτη του νου, πρόκειται για ένα ασυνείδητο σφάλμα του επαγωγικού συλλογισμού που οδηγεί σε ανορθολογική κρίση. Όσο μεγαλύτερη βεβαιότητα υπάρχει για μία πεποίθηση, τόσο πιο επιρρεπής είναι ο εγκέφαλός μας να παραβλέψει πληροφορίες που την αμφισβητούν. Επομένως, αμφιλεγόμενα ζητήματα, που περιλαμβάνουν πολύπλοκες αποφάσεις, ή συναισθηματικά φορτισμένα θέματα και βαθιά ριζωμένες πεποιθήσεις, όπως οι πολιτικές ή θρησκευτικές απόψεις, εντείνουν την εν λόγω προκατάληψη.

Είναι εντυπωσιακό το πώς, οι ίδιοι άνθρωποι, μπορούμε να αφιερώσουμε ώρες για να πάρουμε γνώμες και απόψεις για ένα ζευγάρι παπούτσια ή ένα κοστούμι και να στηριχτούμε στο ένστικτό μας, μια μεροληψία ή ακόμα χειρότερα ένα λάθος υπόδειγμα, για να επενδύσουμε εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ.

Γιατί συμβαίνει αυτό;

Καθότι υφίσταται ως ασυνείδητη διαδικασία, μας διακατέχει όλους, ανεξάρτητα της μόρφωσης ή της ευφυίας μας. Όλοι λαμβάνουμε αποφάσεις υπό την επιρροή της, χωρίς καν να συνειδητοποιούμε την ύπαρξη της. Δεν εξετάζουμε τις καταστάσεις με ουδέτερο, αντικειμενικό τρόπο αλλά ζυγίζοντας το κόστος του να κάνουμε λάθος, προστατεύοντας έτσι τον ψυχισμό και το γόητρό μας. Συνηθίζουμε να αντιδρούμε με θυμό, άρνηση και αποστροφή σε ότι υπονομεύει τις πεποιθήσεις που χτίζουν την προσωπικότητά μας.

Αυτός, άλλωστε, είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για το μυαλό μας να επεξεργάζεται πληροφορίες. Για να σχηματίζει πάντα κάποιος μια αμερόληπτη στάση, θα έπρεπε να αξιολογεί κριτικά τις απεριόριστες πληροφορίες στις οποίες εκτίθεται, κάτι που είναι αδύνατον. Επομένως φιλτράρουμε όσες μπορούμε να συνδυάσουμε. Επιπλέον, η λειτουργία αυτή συμβάλει στην αυτοεκτίμησή μας, καθώς ελαχιστοποιεί την γνωστική ασυμφωνία. Η σύγκρουση δύο αντιφατικών πεποιθήσεων μπορεί να προκαλέσει τρομερή ανησυχία και να μας διχάσει ψυχικά. Οι άνθρωποι έχουμε ανάγκη να φτάνουμε σε συμπεράσματα και να συμφωνούμε με όσα πιστεύουμε.

Καταλαβαίνουμε, έτσι, ότι η προκατάληψη της επιβεβαίωσης είναι ιδιαίτερα δύσκολο να καταπολεμηθεί, επειδή επικοινωνεί άμεσα με το δύσκαμπτο σύστημα αξιών μας. Η συναναστροφή αποκλειστικά με ότι ταιριάζει στις απόψεις μας δυσχεραίνει ακόμη περισσότερο την καταπολέμησή της. Συναναστρεφόμαστε με ανθρώπους στο ίδιο μήκους κύματος με εμάς, επιλέγουμε τις πηγές πληροφόρησης που γνωρίζουμε πως θα μας επιβεβαιώσουν και στον διαδικτυακό κόσμο τα φίλτρα προσαρμόζονται για να μας δείξουν αυτό που πιστεύουν ότι θέλουμε να δούμε. Επομένως, για την αντιμετώπισή της θα πρέπει να επιστρατεύσουμε συνειδητές άμυνες. Η αμφισβήτηση των αξιών μας από εμάς τους ίδιους, η αναζήτηση διαφορετικών πτυχών στις ιδεολογίες μας και ο επαναπροσδιορισμός των στάσεων μας μπορούν να αποτελέσουν τα όπλα ενάντια στις προκαταλήψεις του μυαλού μας.

Δεν υπάρχει δε κανείς αλγόριθμος, για να «ταιριάξει» τις πιθανές επιλογές με τις ανάγκες και τις αξίες μας.

Η ορθολογική απόφαση

Οι ψυχολόγοι και ιδιαίτερα ο νομπελίστας Daniel Kahneman, έχουν αποδείξει, όσο και αν πιστεύουμε το αντίθετο, ότι κανείς μας δεν είναι ορθολογικός. Για τους χρηματοοικονομικούς συμβούλους, η έννοια του «ορθολογικού επενδυτή» είναι ένα θεωρητικό μοντέλο και τίποτε άλλο. Όλοι επηρεαζόμαστε από το περιβάλλον, τις απόψεις, τα πιστεύω και βεβαίως τις μεροληψίες μας.

Σήμερα, στην εποχή της ταχύτητας και των μεγάλων αλλαγών, οι αποφάσεις απαιτούν μερική αποστασιοποίηση, χρόνο, ανάλυση δεδομένων και χρήση όσο περισσότερων εργαλείων είναι δυνατόν.

Προσέχοντας να αποφύγουμε την παράλυση από την υπερβολική ανάλυση, πρέπει να αποφύγουμε τους μύθους με τους οποίους μεγαλώσαμε, κάποιοι από εμάς διδαχθήκαμε και ακόμα χειρότερα, «δούλεψαν» στο παρελθόν.

Τι μπορούμε να κάνουμε

Αναγνωρίζοντας την ύπαρξη του προκατάληψη επιβεβαίωσης θα ήταν προτιμότερο να είμαστε πιο ανοιχτοί σε άλλες απόψεις. Να ακούμε πάντα προσεκτικά την αντίθετη πλευρά και να προσπαθούμε να καταλάβουμε γιατί διατηρούν αυτή τη στάση.

Δυστυχώς, όλοι διακατεχόμαστε από προκατάληψη επιβεβαίωσης και λαμβάνουμε αποφάσεις υπό την επιρροή του. Είναι ιδιαίτερα δύσκολο να καταπολεμηθεί επειδή επικοινωνεί άμεσα με το σύστημα αξιών μας, ένα δύσκαμπτο σύστημα. Για αυτό πολλές φορές είναι προτιμότερο οι ακτιβιστικές δράσεις να επικεντρώνονται στην αλλαγή συμπεριφοράς και όχι στην άμεση αλλαγή των αξιών/στάσης.

Αρχέτυπα: Ιερό Θηλυκό – Ιερό Αρσενικό

Όλη η ζωή έχει δημιουργηθεί από την ένωση δύο βασικών αρχών. Της αρσενικής και της θηλυκής. Της συνειδητότητας και της ενέργειας. Αυτές οι δύο αρχές συνυπάρχουν μέσα στο ευρύτερο πεδίο της Αγάπης, η οποία είναι η δομή ολόκληρου του σύμπαντος.

Όταν χρησιμοποιούμε τους όρους αρσενική και θηλυκή αρχή δεν αναφερόμαστε στους άντρες και τις γυναίκες αλλά στις διαφορετικές ποιότητες. Αυτές οι δύο ποιότητες χρειάζεται να βρίσκονται σε ισορροπία μέσα στον καθένα από εμάς αν θέλουμε να φτάσουμε στην ύψιστη προοπτική ατομικά και συλλογικά, για την εξέλιξη όλης της ανθρωπότητας.

Ένα παράδειγμα της εκδήλωσης στο φυσικό επίπεδο της αρσενικής και θηλυκής ενέργειας, είναι η τρέχουσα περιβαλλοντική κρίση όπου είναι το αποτέλεσμα μιας βαθιάς ανισορροπίας των δύο αυτών αρχών. Μιας ριζικής καταπίεσης της θηλυκής ενέργειας και μιας κυρίαρχης έκφρασης της αρσενικής συνειδητότητας.

Έχουμε αποσυνδεθεί από την θηλυκή αρχή (άντρες και γυναίκες εξίσου). Τώρα καλούμαστε να επανασυνδεθούμε, να εξισορροπήσουμε και να εναρμονίσουμε αυτές τις δύο αρχές μέσα μας και κατ’ επέκταση γύρω μας.

Τιμώντας το Θεϊκό Θηλυκό και το Θεϊκό Αρσενικό μέσα μας θέτουμε τη βάση για εξισορρόπηση. Το να δημιουργήσουμε ένα κόσμο βασισμένο στην αρμονία, την ισότητα και την αναγνώριση των δώρων του Θηλυκού και του Αρσενικού είναι ένα σημαντικό βήμα στο να δημιουργήσουμε ειρήνη.

Καθώς τιμούμε και αναγνωρίζουμε το αρσενικό και το θηλυκό, δημιουργούμε χώρο για ενότητα και αρμονία στον εσωτερικό και εξωτερικό μας κόσμο. Και οι δύο ενέργειες είναι ουσιώδεις και έχουν ισότιμο ρόλο στη δημιουργία του Ενός, της πληρότητας στη ζωή και το θεϊκό. Ο πλήρης εναγκαλισμός των δώρων και των δύο ενεργειών και το να τους επιτρέψουμε να ενωθούν εντός μας και εκτός μας συντελούν σε ένα κόσμο ειρήνης, ωριμότητας και εξέλιξης.

Κάθε γυναίκα είναι μία μοναδική έκφραση του θεϊκού-ιερού Θηλυκού.

Για να υπάρξει ισορροπία χρειάζεται να έρθουμε σε επαφή με όλες τις ποιότητες που αντιστοιχούν στην θηλυκή πλευρά μέσα μας. Με κάποιες μπορεί ήδη να έχουμε ισορροπημένη και υγιής σχέση, με κάποιες άλλες όχι.

Δεν είναι απαραίτητο να συμμορφωνόμαστε σε κάποιο από τα αρχέτυπα που αποτελούν το θεϊκό θηλυκό, χρειάζεται μόνο να έρθουμε σε επαφή, να αγκαλιάσουμε και να επιτρέψουμε σε όλες τις θηλυκές μας ποιότητες να εκφραστούν μέσα από εμάς, με τον δικό μας προσωπικό και μοναδικό τρόπο.

Αφού το έχουμε κάνει αυτό ως γυναίκες, μπορούμε αντίστοιχα να συνδεθούμε και με τις αρσενικές μας ποιότητες και να τις εναρμονίσουμε με τις θηλυκές, έτσι ώστε η φροντίδα, η αγάπη και η συμπόνια (κ.λ.π.) να είναι ίσες με την δύναμη και την δράση (κ.λ.π.)

Αντίστοιχα, κάθε άντρας είναι μια μοναδική έκφραση του Θεϊκού Αρσενικού. Λόγω της ανισορροπίας που υπάρχει εδώ και χιλιάδες χρόνια, η αρσενική ενέργεια έχει παρερμηνευτεί και καταχραστεί.

Το Θεϊκό Αρσενικό λοιπόν χρειάζεται να επαναπροσδιορίσει τις αρσενικές ποιότητες, να αποκτήσει μια υγιής και ισορροπημένη σχέση με αυτές και κατόπιν να έρθει σε επαφή με τις θηλυκές ποιότητες μέσα του, επιτρέποντας στα συναισθήματα, στην αγάπη, στην συμπόνια να υπάρχει και να εκφράζεται ισότιμα με το θάρρος και την δύναμη και να συνδυάσει για παράδειγμα την δράση με την συμπόνια ώστε να παράγει εποικοδομητική δράση.

Ερχόμενοι αρχικά σε επαφή με την κυρίαρχη φύση μας –Οι γυναίκες με τις θηλυκές ποιότητες και οι άντρες με τις αρσενικές- το επόμενο βήμα είναι η εναρμόνιση και η εξισορρόπηση και των δύο μέσα μας.

Έτσι ενσαρκώνουμε το ενδυναμωμένο θεϊκό θηλυκό και το θεϊκό αρσενικό αντίστοιχα.

Οι κυρίαρχοι φόβοι που εμποδίζουν την γυναίκα να αγκαλιάσει τις θηλυκές αρχές, είναι ο φόβος της καταπίεσης, της κυριαρχίας, ο φόβος του να μην ακούγεται και να μην εκτιμάται.

Ο κυρίαρχος φόβος του αρσενικού, ώστε να αγκαλιάσει τις θηλυκές αρχές, είναι ο φόβος του να χάσει την κυριαρχία του.

Η αναγνώριση, η αποδοχή, η αγάπη, ο σεβασμός και η εκτίμηση αρσενικού και θηλυκού και η συνειδητή δράση είναι η βάση για αρμονία, πληρότητα και ενότητα. Οι δύο αυτές αρχές δεν είναι αντίθετες, είναι συμπληρωματικές και αλληλένδετες.

Οι ποιότητες που αντιπροσωπεύουν την θηλυκή αρχή είναι:

Αποκατάσταση, ζωή, ανανέωση, δημιουργία, γέννηση, θεραπεία, δεκτικότητα, ειλικρίνεια, μητρότητα, ανατροφή, αγάπη, κατανόηση, συμπόνια, διορατικότητα, φροντίδα, διαίσθηση, σοφία, συγχώρεση, σύνδεση, αρμονία, αισθησιασμός, το φεγγάρι.

Οι ποιότητες που αντιπροσωπεύουν την αρσενική αρχή είναι :

Δράση, κατεύθυνση, κίνηση, υπευθυνότητα, εστίαση, πατρότητα, γενναιοδωρία, ενθάρρυνση, διαύγεια, υλική αφθονία, μετασχηματισμός, διάνοια, ανάπτυξη, ο ήλιος.

Ιερό, Θεϊκό Θηλυκό-Αρχέτυπα

Η Θεά- Η Βασίλισσα- Η Ιέρεια- Η Πολεμίστρια- Η Ερωμένη- Η Σοφή Γυναίκα

Η Θεά (Θεότητα)

Η Θεά είναι το αρχέτυπο που παρέχει υπερβατική εμπειρία, επανασύνδεση με την πηγή και την φροντίδα της θεϊκής ουσίας. Είναι ένα μυστήριο, μια βαθιά εξερεύνηση, του Κενού, μέσα από το οποίο όλα προέρχονται, μια βαθιά εξερεύνηση στην άγνωστη άβυσσο που είναι η Αγάπη.

Η Θεά είναι η σπίθα της ζωής, η δυναμική, εμπνευστική, ρευστή ενέργεια της δημιουργίας και της εξέλιξης. Είναι η αρχέγονη, πρωταρχική, προγονική δημιουργός αιτία. Η σοφία της είναι ανεξιχνίαστη και συνεχώς εξελισσόμενη. Αντιπροσωπεύοντας συνεχώς το μυστήριο του αγνώστου και αμάθητου, πυροδοτεί τον Έρωτα, την επιθυμία και τη ζωτική δύναμη αναζητώντας νέες εμπειρίες, νέους συνδέσμους, νέες πιθανότητες μέσα από τελματωμένες παλαιές τεχνολογίες και διαδικασίες.

Η Θεά μας συνδέει σε μια συνεχή, αυξανόμενη ροή πιθανοτήτων και νεοτερισμών.

Μας εμπνέει σε επίπεδο ψυχής να εξελιχθούμε σε νέα υφή έκφρασης και σύνδεσης με τη ζωή σε όλο της το εύρος και την πληρότητα. Η Θεά εκπέμπει διαπροσωπική, αρμονική αγάπη για όλους και όλα τα όντα.

Το αρχέτυπο της Θεάς είναι το πεδίο της πνευματικότητας, του μυστικισμού, της εμπειρίας και της διαίσθησης.

Μια γυναίκα πλήρως ενωμένη με το αρχέτυπο της Θεάς εκπέμπει δυναμική ενέργεια, ροή, με συνεχώς εξελισσόμενη απεριόριστη διαίσθηση, σοφία και δημιουργικότητα.

Η παρουσία της εμπνέει και προκαλεί σε κάποιον την αίσθηση της ανανέωσης, παρακινεί και αναζωογονεί. Είναι πνευματικά ισορροπημένη και εκπέμπει αγάπη σε όλη την ζωή γύρω της, χωρίς προκαταλήψεις και διαχωρισμό. Ενώ είναι η πηγή των ιδεών και των λύσεων αναζητά την συνεργασία και την ομοφωνία σε όλες τις εκδηλώσεις και εκφράσεις.

Η Βασίλισσα (Μητέρα)

Ίσως το δυνατότερο αρχέτυπο και συγχρόνως το πιο καταπιεσμένο με προσδοκίες και καθήκοντα, είναι αυτό της Βασίλισσας (Μητέρας). Είναι αυτή που είναι η αυθεντία και η τροφοδότης της ζωής και η πρωταρχική τροφός των τέκνων.

Να γεννάς είναι το πιο εμβριθές επίτευγμα που μπορεί κάποιος να βιώσει. Η ζωή να δίνει ζωή! Να φροντίζει και να οδηγεί αυτή τη ζωή σε αυτό-συντήρηση και πληρότητα είναι ο ανιδιοτελής σκοπός της μητέρας. Η πιο σπουδαία σχέση που κάποιος μπορεί να έχει είναι με τη μητέρα που τον γέννησε. Κανένας άλλος δεσμός δε διαθέτει την εμπειρία τέτοιας σύνδεσης, αφοσίωσης και συμπλέγματος.

Είναι η Βασίλισσα που φέρνει τάξη και ευλογία, καλοσύνη, γονιμότητα, ισορροπία, συμπόνια, δικαιοσύνη και ανιδιοτελή αγάπη.

Ενώ το αρχέτυπο της Θεάς είναι η Δημιουργός, εμπνέοντας το όραμα και τη φαντασία, η Βασίλισσα φέρνει σε δημιουργία, σε ύπαρξη. Γεννά ζωή και φροντίζει ενεργά για την ανάπτυξη και την ευημερία αυτής.

Το πεδίο ορισμού του αρχέτυπου της Βασίλισσας (Μητέρας) είναι η υλική εκδήλωση, η οικογένεια, το ‘’βασίλειο’’ (η σφαίρα επιρροής της ζωής), ο υλικός πλούτος και η αφθονία.

Μια γυναίκα που εκφράζει πλήρως το αρχέτυπο της Βασίλισσας ((Μητέρας) ενδιαφέρεται για την ευεξία, την ευημερία και την ευτυχία της οικίας της και όλων όσων είναι υπό την κυριαρχία της με καλοκάγαθη αγάπη και φροντίδα.

Η Ιέρεια

Το αρχέτυπο της Ιέρειας είναι πιθανότατα το λιγότερο γνωστό και κατανοητό, ειδικά στη σημερινή πατριαρχική μας κουλτούρα όπου κυριαρχεί και καθυποτάσσει την γυναικεία πνευματικότητα.

Το πεδίο ορισμού του αρχέτυπου της Ιέρειας είναι η διαισθητική επίγνωση και διορατικότητα της μυστικής και απόκρυφης γνώσης του αγνώστου, στην σφαίρα του πνεύματος.

Η Ιέρεια έχει μία μαγική σύνδεση με το Μεγάλο Μυστήριο, το Δημιουργικό κενό, την Μητέρα όλης της Δημιουργίας, την ενέργεια της Πηγής. Είναι ο σύνδεσμος και η συντονίστρια ανάμεσα στο υλικό και το πνευματικό. Είναι ένα διάμεσο ισχυρών πνευματικών, ψυχολογικών και συναισθηματικών ενεργειών που αποτελούν αυτό που είμαστε.

Η Ιέρεια επικαλείται και κατευθύνει ενέργειες ανάμεσα στην συνειδητή και υποσυνείδητη επίγνωση επηρεάζοντας την υλική και πνευματική αίσθηση της ευεξίας και της ευημερίας.

Μία γυναίκα σε πλήρη σύνδεση με το αρχέτυπο της Ιέρειας είναι μάστερ της υλικής και της πνευματικής της πραγματικότητας με εμπιστοσύνη στην γνώση του πώς να επικαλείται από τις πνευματικές αποθήκες ό,τι χρειάζεται για να μετασχηματίσει και να μεταμορφώσει όποιες ενέργειες θα μπορούσαν να κλονίσουν και να ανατρέψουν άλλες γυναίκες που δε βρίσκονται σε πληρότητα με το αρχέτυπο της Ιέρειας.

Είναι προσεκτική και στοχαστική και έχει βάθος στην παρουσία της και την διάνοιά της. Ξέρει πώς να αποκολλάται από εσωτερικές και εξωτερικές καταιγίδες και πώς να συνδέει βαθιές εσωτερικές αλήθειες με τη γήινη εμπειρία της ζωής. Βλέπει μία ανώτερη προοπτική και συντονίζεται με αυτή την αντήχηση. Δεν επηρεάζεται εύκολα από φθίνουσες παρορμήσεις και φέρνει δύναμη και αυτοπεποίθηση σε δύσκολες καταστάσεις που απαιτούν αλλαγή και μετάλλαξη, με χάρη και διορατικότητα

Η Πολεμίστρια

Το αρχέτυπο της Πολεμίστριας είναι το λιγότερο αντιπροσωπευτικό και κατανοητό αρχέτυπο για τις γυναίκες. Διαστρεβλωμένο και παρεξηγημένο από την κυρίαρχη πατριαρχική κουλτούρα. Κάθε έκφραση της πολεμίστριας αντιμετωπίζεται με κατάκριση και επίκριση.

Οι ποιότητες της πολεμίστριας είναι η αποφασιστικότητα και η διαύγεια της σκέψης, η ανιδιοτελής υπηρεσία, η αυθεντική ταπεινότητα, η δύναμη και η εμπειρική γνώση, το κουράγιο να κάνει αυτό που είναι ‘’σωστό’’ ακόμα κι όταν αυτό είναι μια προσωπική πρόκληση, διατηρώντας και υποστηρίζοντας καθιερωμένα συστήματα και άκαμπτες φόρμες, πίστη στο ανώτερο καλό πέρα από το προσωπικό όφελος.

Είναι ανιδιοτελής και διατηρεί μια ζεστή, συμπονετική, επαινετική και γενναιόδωρη σύνδεση σε όποιον υπηρετεί. Πολεμά τον ‘’καλό αγώνα’’ προς όφελος του μεγαλύτερου καλού, κάνοντας την ζωή πιο πλήρη για όλους.

Η γειωμένη αυτοπεποίθηση, η ήρεμη συμπεριφορά, η δύναμη του αναστήματος της γυναίκας που ενσαρκώνει πλήρως το αρχέτυπο της πολεμίστριας είναι προφανής και αδιαμφισβήτητη.

Συμβάλλει χωρίς χειρισμούς και υπερβολές και χωρίς να απαιτεί την προσοχή. Ανταποκρίνεται πρόθυμα σε παρακλήσεις προς υπηρεσία, δείχνοντας σεβασμό προς όλους, ειδικά στους γηραιότερους, όπως και σε όλους τους άντρες, τις γυναίκες, τα παιδιά, τα ζώα και την γη.

Γνωρίζει τον εαυτό της και βρίσκει τη θέση της στις ομάδες, παίρνοντας ικανοποίηση μέσω της συμμετοχής χωρίς φιλοδοξία και ανταγωνισμό.

Η γυναίκα σε πλήρη σύνδεση με το αρχέτυπο της πολεμίστριας σε κάνει να νιώθεις ασφαλής, χωρίς να νιώθεις καταπίεση από την υποστήριξή της. Είναι αποφασιστική, εύκολα αποκρινόμενη από την καρδιά χωρίς το Εγώ της προσωπικότητας.

Η Ερωμένη

Το αρχέτυπο της ερωμένης είναι ίσως το περισσότερο δυαδικό και διαστρεβλωμένο αρχέτυπο της μοντέρνας κοινωνίας. Υπάρχει η αντιπαράθεση του δυαδικού προτύπου της Παναγίας/Πόρνης που συσχετίζεται με την θηλυκή έκφραση του Έρωτα. Είναι είτε εξιδανικευμένη και πέρα από το εφικτό για τους άντρες προς λατρευτική άγνοια είτε υποτιμημένη και εκμεταλλευόμενη προς αχαλίνωτη λαγνεία. Και όμως, η πληρότητα του αρχέτυπου της Θεϊκής Ερωμένης μπορεί να περικλείει και να υπερνικά και τις δύο αυτές ανώριμες διακρίσεις.

Το αρχέτυπο της Ερωμένης έχει διαστρεβλωθεί σε μια εγωιστική και βαριά έκφραση με έλλειψη εύρους και πνεύματος. Ωστόσο η ερωμένη είναι η συνάντηση και ο συνδυασμός του σεξ και του πνεύματος, του έρωτα, της συμπαντικής ορμής για δέσιμο και ένωση.

Το αρχέτυπο της Ερωμένης σε πλήρη έκφραση είναι η αρχέγονη ενέργεια του πάθους, της σύμπλεξης με τη ζωή και της εκστατικής ύπαρξης, μία ζωντανή και ζωηρή άποψη του κόσμου.

Το πεδίο ορισμού του αρχέτυπου της Ερωμένης είναι οι πρωταρχικές ορμές της ύπαρξης : σεξ, φαί, ευημερία, παραγωγή και εκδηλώνεται με δημιουργική προσαρμογή και μυητική εμπειρία.

Η Θεϊκή Ερωμένη είναι η επιτομή του αισθησιασμού. Διαχέει αισθησιασμό στην διάθεση της, στην εμφάνιση της, στο περπάτημα της, στο παράστημα της. Ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για όλες τις μορφές αισθησιακής επαφής, βιώνοντας τον κόσμο σε όλο του το μεγαλείο. Είναι το αρχέτυπο του υγειές ερωτικού παιχνιδιού χωρίς ντροπή.

Μία γυναίκα σε πλήρη σύνδεση με το αρχέτυπο της Ερωμένης είναι αισθησιακή, είναι ανοικτή και σε προσκαλεί να αγγίξεις το μυαλό, το σώμα και την ψυχή της. Απολαμβάνει την σύνδεση με τους άλλους, ειδικά με το σημείο αυτό που είναι πέρα από την ικανοποίηση των αναγκών του Εγώ. Εκτιμά την ομορφιά σε όλες τις μορφές, βλέποντας και νιώθοντας την ομορφιά μέσα της, αναγνωρίζοντας ότι κατέχει αυτή την ομορφιά και ότι είναι συνδεδεμένη με αυτήν.

Είναι στο σώμα της, ζωογονώντας το με ζωτική ενέργεια μέσω του χορού, της γιόγκα ή της κίνησης φέρνει έρωτα, αισθησιασμό και την χαρά της ζωής σε οποιαδήποτε εκδήλωση ή συζήτηση.

Η Σοφή Γυναίκα

Η Σοφή Γυναίκα φέρει Σαμανικά Οράματα. Δεν έχει απλώς πρόσβαση στον πνευματικό κόσμο, αλλά φέρνει με πρακτικούς τρόπους την πνευματική ‘’τεχνολογία’’ στην οικία της και στον περίγυρό της. Διεισδύει στην απέραντη διαισθητική σοφία της και θαυματουργά παράγει λύσεις και εφαρμογές που προωθούν την πρόοδο και την επίλυση των αντιπαραθέσεων, των προκλήσεων και των ανόμοιων καταστάσεων.

Η Σοφή Γυναίκα έχει υπάρξει ένα ουσιώδες αρχέτυπο για την επιβίωση της κοινότητας, της οικογένειας και του ανθρώπινου είδους. Η Σοφή Γυναίκα φέρνει μια υποστηρικτική όψη ‘’σωστής δράσης’’ του ντάρμα.

Είναι η έκφραση του Εγώ σε υπηρεσία και σε σωστή συνεργασία με την δύναμη του Ανώτερου Εαυτού.

Η Σοφή Γυναίκα παρατηρεί, ανιχνεύει, καταγράφει πληροφορίες από όλες τις πηγές (εσωτερικές και εξωτερικές) και μεταφέρει σοφία που οδηγεί σε ‘’σωστή δράση’’.

Η γυναίκα που βρίσκεται σε πλήρη σύνδεση με την αρχέτυπη έκφραση της Σοφής Γυναίκας, αθόρυβα και επιδέξια ενορχηστρώνει και μεταδίδει σοφές συμβουλές και διαισθητική κατεύθυνση που μετασχηματίζει τον δέκτη προς νέες πιθανότητες και μονοπάτια που αντανακλούν ‘’σωστή δράση’’ για το μονοπάτι της ζωής τους. Διακριτικά υποστηρίζει την σοφία των άλλων μη ψάχνοντας επευφημίες ή προσοχή για την προσφορά της. Είναι στοχαστική και ξεκουράζεται στη σύνδεση της με το πνεύμα και στη γειωμένη σύνδεσή της με τη γη, με το πνεύμα της Γης, τη πηγή της διαίσθησης και της σοφίας της.

Η σπουδαιότητα της συμβολής της Σοφής Γυναίκας έρχεται στο προσκήνιο σε περίοδο κρίσεων και έντονης ανάγκης, δια μέσω του μοναδικά διαμορφωμένου αγωγού μέσω του οποίου η Σοφή Γυναίκα ενσαρκώνει την σοφία και την ‘’σωστή δράση’’. Με την συμβολή της Σοφής Γυναίκας νιώθουμε αυτοπεποίθηση και σιγουριά ότι το μονοπάτι μας είναι το ‘’σωστό’’ για εμάς και αντιδρούμε στη ζωή με μία ηρεμία που μεταμορφώνει τις κρίσεις και τις αλλαγές, με σοφία και χάρη.

Ιερό – Θεϊκό Αρσενικό/Αρχέτυπα

Ο Θεός – Ο Βασιλιάς- Ο Ιερέας- Ο Πολεμιστής- Ο Εραστής- Ο Σοφός Άντρας

Ο Θεός (Θεότητα)

Το αρχέτυπο του Θεού είναι η υπερβατική – ενωμένη με όλα όσα υπάρχουν- όψη του εαυτού. Είναι το κομμάτι μας που συνηχεί με την διαπροσωπική, αρμονική αγάπη για όλους και όλα τα όντα. Το αρχέτυπο του Θεού είναι ο ορισμός της πνευματικότητας, της μυστικιστικής εμπειρίας και της διαίσθησης.

Ο άντρας που εκφράζει το αρχέτυπο του Θεού σε πληρότητα, είναι ενωμένος με όλα όσα είναι και έχει την αυτοπεποίθηση του ‘’γνωρίζω’’ που απορρέει από αυτή τη σύνδεση. Έχει πνευματική ισορροπία και προσανατολισμό και εκπέμπει άνευ όρων αγάπη προς όλους με την παρουσία του.

Η δύναμη του βρίσκεται στην παρουσία του. Η πνευματική κεντραρισμένη επίγνωσή του, εστιάζει ολοκληρωτικά στην παρούσα στιγμή. Ενσωματώνει την αγάπη η οποία εκφράζεται με συμπόνια σε όποιον βρίσκεται στην σφαίρα επιρροής του.

Όταν βρίσκεται κανείς υπό την παρουσία του, έχει εμπνευσμένες ιδέες και συνδέσεις που δημιουργούν νέες εμπειρίες. Υποστηρίζει, συμβάλλει και προάγει το θεϊκό δικαίωμα της ευτυχίας, ισότιμα, για όλες τις φυλές, τα φύλα και τις σεξουαλικές εκφράσεις. Καθοδηγεί εμπνέοντας δημιουργικότητα, ομορφιά και αναζήτηση της Αλήθειας, εκπληρώνοντας τα ανώτερα ιδανικά και αρχές μέσα από το παράδειγμά του και όχι μόνο την έμπνευση.

Έχει πνευματική καθοδήγηση, υποστηρίζοντας και προωθώντας την δημιουργία, την υπεροχή και την επίλυση σε όλες τις μορφές. Σπέρνει σκεπτομορφές και ιδέες, χωρίς την αίσθηση ιδιοκτησίας, για το ανώτερο καλό. Ο άντρας που ‘’στέκεται’’ πλήρως στο αρχέτυπο του Θεού, αγαπά με ανιδιοτέλεια, είναι περιεκτικός ανοιχτός, κεντραρισμένος στην καρδιά, φιλόξενος, εστιασμένος στο πνεύμα, υποστηρικτικός και προσφέρει έμπνευση.

Ο Βασιλιάς (Πατέρας)

Το αρχέτυπο του Βασιλιά (Πατέρα), ενεργά παίζει τον κεντρικό ρόλο της τάξης και της ευλογίας, της καλοσύνης και της ευφορίας, της δύναμης και της ισορροπίας. Ενώ το αρχέτυπο του Θεού σπέρνει δια μέσω της σκέψης και των ιδεών, ο βασιλιάς τις γεννά και ενεργά φροντίζει για την ωρίμανση και την περαιτέρω εκδήλωση τους σε ύπαρξη, εποπτεύοντας.

Το αρχέτυπο του Βασιλιά κυβερνά τον τομέα της υλικής εκδήλωσης, της οικογένειας, του ‘’βασιλείου’’, την σφαίρα επιρροής μας, συμπεριλαμβανομένων των σχέσεων μας με άτομα και φυσικές τοποθεσίες όπως π.χ. το σπίτι, την γειτονιά, την κοινότητα κ.λπ. καθώς και τον υλικό πλούτο και την αφθονία.

Το αρχέτυπο του Βασιλιά διαθέτει την έξοχη, αγνή ποιότητα της ‘’ανυποχώρητης δύναμης του χαρακτήρα’’ και όλοι βασίζονται σε αυτόν ότι δεν υποχωρεί σε μη ευγενή, ιδιοτελή συμφέροντα και εξαναγκασμούς.

Έτσι ο βασιλιάς εμπνέει και ενώνει το βασίλειο, να ακολουθεί την ηγεσία του. Συνδυάζει αυτή τη δύναμη με νοημοσύνη, ‘’σωστή δράση’’ και σοφία.

To να είσαι με έναν άντρα που βρίσκεται σε πλήρη σύνδεση και επαφή με το αρχέτυπο του Βασιλιά (Πατέρα ) σε κάνει να νοιώθεις ότι είναι υποστηρικτικός και ότι φροντίζει την ευημερία και την ειρηνική συμμετοχή και την ευτυχία όλων όσων εμπλέκονται μαζί του. Είναι μια σταθεροποιητική και καθησυχαστική επιρροή σε όλες τις καταστάσεις. Από την ισορροπία του και την δραστικότητα του (δύναμη- αποτελεσματικότητα) οι άλλοι ενθαρρύνονται και επηρεάζονται ώστε να μιμηθούν το παράδειγμά του. Η συμπεριφορά του είναι ώριμη και ακολουθείτε από σοφία και όχι εφηβικές παρορμήσεις.

Το αρχέτυπο του Βασιλιά είναι πολύπλοκο με πολλαπλές πτυχές που περιλαμβάνουν αυτή τη μοναδική έκφραση του Θεϊκού. Η σοφία του, φέρει μια διαπροσωπική ανιδιοτέλεια, όπως ένας ευγενικός πατέρας. Είναι ένας αντιπρόσωπος του Θεϊκού με ευλάβεια για όλη την ζωή. Είναι φιλάνθρωπος, δίκαιος, ήρεμος, νοιάζεται, είναι παρών – και συγχρόνως παθιασμένος-, σε πληρότητα και εγκάρδια υποστηρικτικός. Είναι καθησυχαστικός στην βεβαιότητα ότι όλα είναι όπως ακριβώς έπρεπε να είναι, όλα αλλάζουν και δεν υπάρχει έλλειψη ή τίποτα που να φοβάται.

Ο Ιερέας

Το αρχέτυπο του Ιερέα είναι πιθανότατα το λιγότερο γνωστό και κατανοητό και το λιγότερο υποστηριγμένο στην κουλτούρα μας.

Το πεδίο ορισμού του Ιερέα είναι αυτό της πνευματικής επίγνωσης και διορατικότητας, συνδέοντας και αποκαλύπτοντας την υπερφυσική (απόκρυφη) γνώση του αγνώστου, με την φώτιση του Εαυτού και της ανιδιοτέλειας για τους πολλούς. Ο Ιερέας είναι ο αισθητήρας, ο σύνδεσμος και ο διευκολύνων ανάμεσα στον υλικό και πνευματικό κόσμο, τη συνειδητή προσωπικότητα και το Θεϊκό πεδίο του Πνεύματος.

Είναι το διάμεσο ισχυρών ενεργειών που συντελούν την εσωτερική συνάθροιση των αρχέτυπων και των στοιχείων της προσωπικότητας, εργαζόμενα στενά με τα αρχέτυπα του Βασιλιά και του Σοφού, δημιουργώντας και εκδηλώνοντας το πνεύμα σε μορφή.

Ο Ιερέας επικαλείται και κατευθύνει ενέργειες ανάμεσα στην συνειδητή και υποσυνείδητη επίγνωση, επηρεάζοντας την αίσθηση της ευημερίας και της επάρκειας στην ζωή μας. Ο Ιερέας φροντίζει την πνευματική σχέση ανάμεσα στην εγωική προσωπικότητα και το πνεύμα.

Βρισκόμενοι στην παρουσία ενός άντρα σε πλήρη σύνδεση με το αρχέτυπο του Ιερέα, νιώθουμε ότι είναι ένας άντρας που είναι κύριος της πνευματικής και της υλικής του πραγματικότητας και γνωρίζει πώς να φέρει από τις πνευματικές αποθήκες ότι χρειάζεται ώστε να μετασχηματίσει όποιες ενέργειες θα μπορούσαν να κλονίσουν και να ανατρέψουν άλλους άντρες που δεν βρίσκονται σε πληρότητα.

Είναι προσεκτικός και στοχαστικός και η παρουσία του έχει βάθος και διάνοια. Γνωρίζει πώς να διατηρεί ανώτερη προοπτική και μη προσκόλληση (ή να μένει ουδέτερος) σε εσωτερικές και εξωτερικές καταιγίδες και πώς να συνδέει βαθιές εσωτερικές αλήθειες και πηγές με την εμπειρία της ζωής. Δεν επηρεάζεται εύκολα από απατηλές επιρροές αλλά με χάρη και διορατικότητα φέρνει δύναμη και αυτοπεποίθηση στις δύσκολες καταστάσεις που απαιτούν επίλυση ή αλλαγή.

Ο Πολεμιστής

Το αρχέτυπο του Πολεμιστή είναι αυτό που εκπροσωπείται περισσότερο από όλα τα άλλα στην κουλτούρα μας. Όντας εξυψωμένο και σεβαστό από την πατριαρχική κοινωνία σαν τον πειθαρχημένο ηγέτη και προστάτη. Ενώ αυτές είναι δύο από τις ποιότητες του πολεμιστή, είναι όλα αυτά που συντελούν στην ολότητά του που δομούν αυτό το αρχέτυπο στην πλήρη θεϊκή του έκφραση.

Οι ποιότητες του Πολεμιστή περιλαμβάνουν : αποφασιστικότητα και διαύγεια σκέψης, ανιδιοτελή υπηρεσία, γνήσια ταπεινότητα, δύναμη εμπειρικής γνώσης, κουράγιο να πράττει ότι υπηρετεί το ανώτερο καλό ακόμα κι όταν αυτό αποτελεί προσωπική πρόκληση. Υπηρετεί την διατήρηση και υποστηρίζει δομημένα συστήματα και φόρμες συνειδητά χωρίς τυφλή ακαμψία, με υποδειγματική αφοσίωση στο κοινό καλό πέρα από το προσωπικό όφελος. Δεν έχει προσκόλληση (ή είναι ουδέτερος ως προς το αποτέλεσμα) κατά τη διάρκεια μιας πρόκλησης και παρ’ όλα αυτά συνδεδεμένος με τα αισθήματά του. Είναι ζεστός και συμπονετικός, εκτιμά και είναι γενναιόδωρος σε κάθε ευκαιρία. Πολεμά τον ‘’καλό πόλεμο’’ προς όφελος του κοινού καλού και κάνει την ζωή πιο πλήρης για όλους.

Υπό την παρουσία του Πολεμιστή, η δύναμη του χαρακτήρα του είναι προφανής και αδιαμφισβήτητη. Συμβάλλει χωρίς υπερβολές και χειρισμούς ή απαίτηση για προσοχή. Ανταποκρίνεται πρόθυμα σε παρακλήσεις υπηρεσίας, δείχνοντας σεβασμό προς όλους, ειδικά στους γηραιότερους, όπως και σε όλους τους άντρες, τις γυναίκες, τα παιδιά, τα ζώα και την γη.

Γνωρίζει τον εαυτό του και βρίσκει την θέση του στις ομάδες, βρίσκοντας ικανοποίηση μέσω της συμμετοχής, χωρίς φιλοδοξία και ανταγωνισμό.

Ο άντρας σε πλήρη σύνδεση με το αρχέτυπο του πολεμιστή σε κάνει να νοιώθεις ασφαλής, χωρίς να νοιώθεις καταπίεση από το ανάστημά του ή την προστασία του.

Ο Εραστής

Το αρχέτυπο του Εραστή είναι ίσως η πιο παρεξηγημένη και παρ’ όλα αυτά οικεία αρχέγονη ενέργεια. Το αρχέτυπο του Εραστή έχει διαστρεβλωθεί σε μια εγωιστική και βαριά έκφραση με έλλειψη εύρους και πνεύματος. Εν τούτοις ο Εραστής είναι η συνάντηση και ο συνδυασμός του σεξ και του πνεύματος, του έρωτα, της συμπαντικής ορμής για σύνδεση και ένωση. Περιλαμβάνει την αλχημεία που εμποτίζει το πνεύμα στην σαρκική επιθυμία, προτρέποντας σε δέσμευση και ερωτική έκφραση. Παρ’όλο που συνήθως εκφράζεται μέσω της ρομαντικής αγάπης και της σεξουαλικής φόρμας, το αρχέτυπο του Εραστή συμπεριλαμβάνει μια πολύ περισσότερο ευρεία έκφραση του Θείου.

Το αρχέτυπο του Εραστή στη πλήρη έκφρασή του είναι η αρχέγονη ενέργεια του πάθους, η εξεζητημένη δέσμευση με την ζωή και την εκστατική ύπαρξη. Μια ζωντανή και ζωηρή άποψη του κόσμου.

Το πεδίο ορισμού του Θεϊκού Εραστή είναι οι αρχέγονες ορμές της ύπαρξης: το σεξ, το φαί, η ευεξία, η προδημιουργία και εκδηλώνεται με δημιουργική προσαρμογή και μυητική εμπειρία.

Ο Εραστής είναι η επιτομή του αισθησιασμού. Ενδιαφέρεται στενά για όλες τις μορφές αισθησιασμού, βλέποντας τον κόσμο σε όλο του το μεγαλείο. Είναι το αρχέτυπο του παιχνιδιού και η υγιής ενσάρκωση χωρίς ντροπή. Το αρχέτυπο του Εραστή έχει μια μυστικιστική ποιότητα που αναζητά να βιώσει την ομορφιά και την ενότητα στην καθημερινή ζωή.

O άντρας που βιώνει πλήρως το αρχέτυπο του εραστή είναι αισθησιακός, είναι ανοιχτός και σε προσκαλεί να αγγίξεις το μυαλό, το σώμα και την ψυχή του. Είναι συνδεδεμένος και απολαμβάνει φυσική, ψυχολογική και πνευματική σύνδεση με τους άλλους και αντανακλά διευρυμένη αντίληψη και εμπειρία. Βυθίζεται στην εμπειρία, βιώνει την παρούσα στιγμή, εστιασμένος στην ποιότητα της σύνδεσης και της δέσμευσης. Εκτιμά την αισθησιακή εμπειρία της ζωής και συνηχεί βαθιά με πολλά επίπεδα της ύπαρξης. Είναι ευαίσθητος στις ανάγκες και στις διαθέσεις των άλλων και ανταποκρίνεται διαισθητικά. Είναι παρών στο σώμα του, εκπέμποντας ζωτική ενέργεια είτε μέσω του χορού, της γιόγκα, είτε μέσω της κίνησης. Φέρνει την χαρά της ζωής σε κάθε συνάθροιση, σε κάθε συζήτηση. Έχει σταματήσει την ‘’επίδειξη’’ και έχει χαλαρώσει στην αίσθηση του ‘’Είναι’’ χωρίς πίεση να καταφέρει ή να κερδίσει.

Ο Σοφός (Sage)

Το αρχέτυπο του Σοφού είναι μια σημαντική άποψη της έκφρασης του Ιερού Αρσενικού. Το αρχέτυπο του Σοφού είναι στενά συνδεδεμένο με το αρχέτυπο του Ιερέα, παρ’ όλα αυτά ο Σοφός εκφέρει μια επιπλέον όψη της ‘’σωστής δράσης’’, του ντάρμα.

Ο Σοφός είναι το Εγώ προς υπηρεσία και σε σωστή σχέση με την δύναμη του Ανώτερου Εαυτού.

Ο Σοφός παρατηρεί, εντοπίζει, ανιχνεύει πληροφορίες από όλες τις πηγές (εσωτερικές και εξωτερικές) και φέρνει σοφία που οδηγεί σε ‘’σωστή δράση’’. Ο Σοφός είναι μη προσκολλημένος στην ροή της καθημερινής ζωής, παρακολουθώντας και χρησιμοποιώντας τις ενέργειες με σοφία και σωστή δράση, όπως χρειάζεται για την συγχρονιστική αρμονία της ζωής.

Ο άντρας που βρίσκεται σε πλήρη σύνδεση και εκφράζει το αρχέτυπο του Σοφού αθόρυβα και επιδέξια ενορχηστρώνει και μεταδίδει σοφές συμβουλές και διαισθητική κατεύθυνση που μετασχηματίζει τον δέκτη προς νέες πιθανότητες και μονοπάτια που αντανακλούν ‘’σωστή δράση’’ για το μονοπάτι της ζωής τους. Διακριτικά υποστηρίζει τη σοφία των άλλων μη ψάχνοντας επευφημίες ή προσοχή για τη προσφορά του. Είναι στοχαστικός και ξεκουράζεται στην σύνδεση του με την γη, το πνεύμα της Γης, την πηγή της διαίσθησης και της σοφίας του.

Η σπουδαιότητα της συμβολής του Σοφού άντρα έρχεται στο προσκήνιο σε περίοδο κρίσεων και έντονης ανάγκης, διαμέσων του μοναδικά διαμορφωμένου αγωγού μέσω του οποίου ο Σοφός άντρας ενσαρκώνει την σοφία και την ‘’σωστή’’ δράση. Με την συμβολή του Σοφού άντρα νιώθουμε αυτοπεποίθηση και σιγουριά ότι το μονοπάτι μας είναι το ‘’σωστό’’ για εμάς και αντιδρούμε στη ζωή, με μια ηρεμία που μεταμορφώνει τις κρίσεις και τις αλλαγές με σοφία και χάρη.
Ενώ το αρχέτυπο του Ιερέα προσανατολίζεται προς τα εσωτερικά πεδία, το αρχέτυπο του Σοφού προσανατολίζεται προς τα έξω, εστιάζοντας στην υπηρεσία και στην διοχέτευση σοφίας στην ύπαρξη.

Τι σημαίνει αρχέτυπο

Ο όρος αρχέτυπο αναφέρεται σε:

1) Μία δήλωση, ένα μοτίβο συμπεριφοράς, ένα πρωτότυπο που λειτουργεί ως παράδειγμα προς μίμηση.
2) Η πλατωνική φιλοσοφική ιδέα, που αναφέρεται σε αγνές φόρμες που ενσωματώνουν τα θεμελιώδη χαρακτηριστικά κάποιου πράγματος.
3) Σύμφωνα με την ψυχολογία του Γιούνγκ, τα αρχέτυπα αναφέρονται σε μια συλλογική ασυνείδητη ιδέα, μοτίβο σκέψης, εικόνα κ.λπ. παγκοσμίως παρούσα στις ατομικές ψυχές. (κ.α.)

Η καλή διάθεση είναι επιλογή

«Δεν μας ενοχλεί το τι μας συμβαίνει, αλλά το τι θεωρούμε ότι μας συμβαίνει…» αναφέρει στο έργο του ο Έλληνας στωικός φιλόσοφος Επίκτητος. Η διαδικασία της αντίδρασης στα ερεθίσματα που δεχόμαστε καθορίζει τη διάθεση μας και είναι διαφορετική σε κάθε άνθρωπο. Για αυτό και κάποιοι μπορεί να βλέπουν ένα ποτήρι μισογεμάτο, άλλοι μισοάδειο και… κάποιοι άλλοι, όπως λέγεται χιουμοριστικά, κοιτούν αν έχει δαχτυλιές το ποτήρι…

Οι άνθρωποι αντιδρούν με διαφορετικό τρόπο στο ίδιο ερέθισμα, ή πολλές φορές μπορεί ο ίδιος άνθρωπος έχει άλλη αντίδραση στο ίδιο «πρόβλημα» και αυτό συμβαίνει γιατί η συναισθηματική μας διάθεση, επηρεάζεται από τα γεγονότα ανάλογα με το πώς αντιλαμβανόμαστε τον ίδιο μας τον εαυτό τη δεδομένη στιγμή. Αυτό μας κάνει να δίνουμε διαφορετικές «διαστάσεις» στα θέματα που μας απασχολούν και όχι αυτές που ρεαλιστικά τους αναλογούν και δυστυχώς αυτή η διαδικασία γίνεται βαρόμετρο της διάθεσης μας.

Επιρροές στη διάθεση

Η συναισθηματική μας διάθεση, το πότε και το πόσο συχνά νιώθουμε μέσα σε μια μέρα χαρά, λύπη ή ανησυχία επηρεάζεται από δύο παράγοντες, αφενός τα γεγονότα που συμβαίνουν στο περιβάλλον μας και κυρίως τις σκέψεις που κάνουμε συνεχώς για τα γεγονότα. Αυτές οι σκέψεις γίνονται μέσα από το πρίσμα του πως «αντιλαμβανόμαστε» εμείς τον εαυτό μας και αυτό αλλάζει με το πέρασμα των χρόνων και την… συλλογή εμπειριών που έχουμε.

Η αλήθεια είναι ότι πέρα από τα πρώιμα παιδικά μας χρόνια, κάθε γεγονός που συμβαίνει, η μνήμη μας το «ερμηνεύει» αλιεύοντας παλαιότερα όμοια γεγονότα και σύμφωνα με τις πεποιθήσεις και την «εικόνα» που έχουμε για εμάς. Επί παραδείγματι, ένα διαγώνισμα στο σχολείο, μπορεί για κάποιους να φαντάζει με παιχνίδι, ενώ για άλλους σημαίνει ένα τεστ δοκιμασίας της προσωπικής τους αξίας.

Είναι θετικό το γεγονός ότι δε γεννιόμαστε αισιόδοξοι ή απαισιόδοξοι, εσωστρεφείς ή εξωστρεφείς, τολμηροί ή διστακτικοί. Αυτά τα χαρακτηριστικά τα «υιοθετούμε» μέσα από τις εμπειρίες μας στα πρώτα χρόνια της ζωής μας αλλά δεν μένουν πάνω μας σαν «σφραγίδα» αφού γνωρίζουμε πλέον και μέσα από την πρόοδο των νευροεπιστημών, ότι ο ασυνείδητος τρόπος που βλέπουμε τον εαυτό μας και επομένως το περιβάλλον, μπορεί να αλλάξει, αρκεί να τον επεξεργαστούμε με τη σκέψη μας και να τον κάνουμε συνειδητό.

Το συναισθηματικό και το λογικό μυαλό

Το ανθρώπινο μυαλό, λειτουργεί σχεδόν όπως ένας πολύπλοκος ηλεκτρονικός υπολογιστής. Βέβαια υπάρχουν βασικές ομοιότητες και διαφορές με τα άψυχα μηχανήματα.

Μια ομοιότητα είναι πως το μυαλό όλων μας είναι «σχεδιασμένο» πάνω στο ίδιο βασικό σχέδιο. Υπάρχει για παράδειγμα πάντοτε ο «συναισθηματικός» και ο «λογικός» εγκέφαλος, οι οποίοι «συνεργάζονται» αρμονικά και συνέχεια.

Δεύτερη ομοιότητα είναι πως υπάρχουν πολλές «προσχεδιασμένες διαδικασίες» στον τρόπο λειτουργίας του μυαλού μας, οι οποίες «παράγουν» χημικές ουσίες (νευροδιαβιβαστές), απαραίτητες, προκειμένου να διατηρούμε μία καλή συναισθηματική διάθεση. Ο συναισθηματικός εγκέφαλος προηγείται στη λήψη διαφόρων αποφάσεων διότι θα ήταν μοιραία χρονοβόρο, αν μπροστά σε έναν μεγάλο κίνδυνο δε νιώθαμε φόβο και καθόμασταν με τη λογική να τον επεξεργαστούμε. Οι υπολογιστές δε νιώθουν χαρά, φόβο ή άλλα συναισθήματα αλλά ευτυχώς εμείς, όπως έλεγε ο Αριστοτέλης, ζούμε με συναισθήματα, όχι με τις ώρες στο ηλιακό ρολόι.

Τρίτον, ο «δικός μας» υπολογιστής κινείται με στόχο τη συναισθηματική ικανοποίηση και όχι με μαθηματική λογική. Κατ’ αυτόν τον τρόπο ερμηνεύονται οι συνήθειες, σε σχέσεις, πρόσωπα και καταστάσεις, που ενώ με «μαθηματικό» υπολογισμό μπορεί να μην είναι ιδιαίτερα ωφέλιμες, οι άνθρωποι προσκολλούνται σε αυτές λόγω του φόβου να ξεφύγουν και να προχωρήσουν δοκιμάζοντας κάτι καινούριο αλλά άγνωστο.

Τέταρτον, παρότι όλοι διαθέτουμε έναν παρόμοιο υπολογιστή φτιαγμένο από το ίδιο υλικό και «καλωδιωμένο» κατά το ίδιο πρότυπο (όπως η αντίδραση του φόβου απέναντι σε ότι θεωρείται απειλή για την επιβίωση), οι εμπειρίες που αποκτούνται κυρίως στα πρώιμα χρόνια της ζωής, επιδρούν πρόσθετα σε αυτή την καλωδίωση του υπολογιστή. Οι εμπειρίες αυτές μπορούν να διαμορφώσουν πεποιθήσεις, αξίες, συναισθηματικές αντιδράσεις, ακόμη και το αν κοιτάζοντας ένα ποτήρι το βλέπουμε μισογεμάτο ή μισοάδειο, μεταφορικά μιλώντας δηλαδή, τον υποκειμενικό τρόπο αντίληψης του περιβάλλοντος.

Όταν επομένως γράφεται ένα κείμενο ψυχολογίας, μπορεί να απευθύνεται γενικά, διότι το μυαλό όλων μας έχει τις ίδιες βασικές ανάγκες, αλλά δεν μπορεί να απευθύνεται ειδικά, καθώς οι ξεχωριστές εμπειρίες κάθε ανθρώπου έχουν δημιουργήσει έναν υπολογιστή με τη δική του, μοναδική σε διάφορα σημεία «καλωδίωση».

«Προσχεδιασμένες διαδικασίες» προκειμένου να διατηρούμε μία καλή συναισθηματική διάθεση

Από τη φύση μας είμαστε φτιαγμένοι να έχουμε κάποιες βασικές ανάγκες, οι οποίες όταν ικανοποιούνται, εκκρίνονται «θετικές» χημικές ουσίες, που μας κάνουν να νιώθουμε ευχάριστα, ακόμη και ευτυχισμένοι. Μέσα σε αυτές τις ανάγκες πέρα από την πείνα και τη δίψα, είναι και το σ3ξουαλικό ένστικτο. Τα συναισθήματα συντροφικότητας γεννιούνται χάρη στις χημικές ουσίες που παράγονται στο ανθρώπινο μυαλό κατά τη διάρκεια του σεξ.

Η κινητική ορμή…

«Προερχόμαστε» από τη φύση και όπως σε άλλα έμβια όντα, το παιχνίδι και η κίνηση αποτελεί ενστικτώδη εκδήλωση της εσωτερικής έκφρασης του ανθρώπου, που φανερώνεται με μια ποικιλία κινήσεων και αισθήσεων. Το παιχνίδι είναι μια γενική ένδειξη ζωής, γιατί δεν παίζουν μόνο οι άνθρωποι, αλλά και τα ζώα. Στον άνθρωπο όμως συνδυάζεται η ενστικτώδης ορμή για κίνηση και χαρά με την ανάγκη για δημιουργία.

Καθώς το μυαλό μας λειτουργεί πρώτα με το συναίσθημα, ο άνθρωπος δεν μπορεί να «αντέξει» την επανάληψη μιας καθημερινής επαναλαμβανόμενης ρουτίνας περιμένοντας μία φορά το χρόνο να ξεφύγει σε κάποιες διακοπές. Όταν η επανάληψη της ίδιας καθημερινότητας «φθείρει» τη συναισθηματική διάθεση, το μυαλό μας χρειάζεται να προσμένει στο άμεσο μέλλον κάτι ευχάριστο, μέσα στην ίδια εβδομάδα έστω, προκειμένου να διατηρήσει την καλή διάθεση.

«Η ευτυχία δεν μπορεί να είναι τίποτα λιγότερο και τίποτα περισσότερο από τη σταθερά καλή διάθεση, αυτή που βιώνεις μόνιμα και όχι παροδικά. Διότι το μεγάλο πρόβλημα είναι η διάρκεια, το θέμα είναι (και είναι εφικτό) να διατηρείς τη διάθεσή σου ακμαία κάθε μέρα», υπογράμμιζε ο Επίκουρος.

Βρείτε ενδιαφέρονται και το γέλιο σας μέσα από την επαφή

Το μυαλό έχει ανάγκη μία ποικιλία ερεθισμάτων μέσω των αισθήσεων. Η εξερεύνηση του φυσικού περιβάλλοντος, τα διάφορα ενδιαφέροντα και χόμπυ που φέρνουν πραγματική επαφή, επικοινωνία και κυρίως το γέλιο, βοηθούν το μυαλό να «παράγει» τις χημικές ουσίες που φέρνουν καλή διάθεση.

Η ανθρώπινη επαφή και επικοινωνία είναι «γραμμένη στα γονίδιά» μας ως φυσικό αντικαταθλιπτικό. Όχι, όμως μέσω του γραπτού λόγου, με τον οποίο γίνεται μεγάλο μέρος της επικοινωνίας σήμερα καθότι οι αισθήσεις και ο εγκέφαλος στερούνται με αυτόν τον απρόσωπο τρόπο και χάνουν αμέτρητα ερεθίσματα πληροφοριών, όπως η χροιά της φωνής, το βλέμμα των οικείων μας, η ανάγκη να αναγνωρίζεται η αξία μας και να λαμβάνουμε αποδοχή.

Όλοι κρυβόμαστε πίσω από τα προβλήματα μας και «βαριόμαστε» να αλλάξουμε. Υπάρχει ένας φαύλος κύκλος δικαιολογιών και μεταφοράς ευθυνών στον… άλλον, αλλά δυστυχώς με αυτόν τον τρόπο επιλέγουμε ουσιαστικά την απομόνωση και την απομάκρυνση και κανείς δεν κάνει την αρχή της επαφής υπό τον φόβο της αλλαγής και της έκθεσης του εαυτού μας. Ένας μεγάλος εγωισμός συνήθως κρύβει φόβο να δείξουμε τις ευάλωτες πλευρές μας. Ταυτόχρονα όμως είναι και μία αδιαμφισβήτητη απόδειξη ότι έχουμε πολλές ευάλωτες πλευρές. Αυτές, όμως εκλείπουν μόνο όταν εξασκούμαστε και εξοικειωνόμαστε με αυτό που φοβόμαστε.

Η συναισθηματική διάθεση αυξάνει σταδιακά

Όταν η συναισθηματική μας διάθεση είναι μέτρια, για λόγους βιολογικούς, η συγκέντρωση της προσοχής μας είναι πιο δύσκολη. Το να προσπαθήσουμε, για παράδειγμα, να διαβάσουμε σε μία τέτοια στιγμή ένα βιβλίο, το οποίο απαιτεί μεγαλύτερη συγκέντρωση, είναι εξαιρετικά δύσκολο. Έτσι συνήθως κάνουμε την «λάθος» επιλογή δηλαδή προτιμάμε την αλληλεπίδραση με μία οθόνη, η οποία όμως δεν «παράγει» κανένα χημικό της καλής διάθεσης. Το μυαλό όμως δε ξεγελιέται, αντιλαμβάνεται ότι δεν αλληλεπιδρούμε πραγματικά, καθώς γνωρίζει ότι απλά κοιτάμε μία οθόνη.

Πολλοί άνθρωποι μπορεί λόγω μέτριας διάθεσης να αποφεύγουν να βρεθούν με οικεία πρόσωπα νιώθοντας ότι μπορεί να ακούσουν προβλήματα άλλων και να δαπανήσουν «αρκετή ενέργεια» που πιστεύουν ότι δε διαθέτουν. Οι άνθρωποι που διατηρούν μία σταθερά καλή διάθεση όμως, προσπαθούν να κάνουν τους οικείους τους να γελάσουν, ώστε να «επωφεληθούν» από την ευχάριστη ατμόσφαιρα, που οι ίδιοι δημιουργούν.

Ακόμη και το γέλιο των άλλων συμβολίζει την αναγνώριση και την αποδοχή του εαυτού μας από τους άλλους, κάτι που είναι βασική μας ανάγκη, και βοηθά στο να «παραχθούν» τα φυσικά αντικαταθλιπτικά του μυαλού. Ο Αμερικανός συγγραφέας Μαρκ Τουαίην, φαίνεται να είχε συνειδητοποιήσει το γεγονός αυτό λέγοντας, «ο καλύτερος τρόπος να δίνεις κουράγιο στον εαυτό σου είναι να δίνεις κουράγιο στους άλλους». Μόνο όταν επιτύχουμε ένα επίπεδο καλής διάθεσης, μπορούμε να δοκιμάσουμε κάτι που απαιτεί πιο «ισχυρή» καλή διάθεση και περισσότερη συγκέντρωση, όπως το διάβασμα ενός βιβλίου ή ένα ενδιαφέρον που απαιτεί περισσότερη ενέργεια όπως η άθληση.

Η καλή διάθεση είναι μέσα σου και είναι επιλογή

Ακόμη και η καλή διάθεση έχει επίπεδα και μοιάζει περισσότερο με σκαλοπάτια που ανεβαίνουμε σταδιακά. Χρειάζεται κάποιες φορές με τη λογική να ωθήσουμε τον εαυτό μας, ίσως και να τον πιέσουμε, να ανέβει ένα σκαλοπάτι το οποίο μπορεί να μην έχει τη διάθεση να το κάνει. Μόλις όμως ανεβούμε ένα, αποκτούμε τη δύναμη για ακόμη ένα ψηλότερο σκαλοπάτι. Έτσι, σύντομα, αρχίζουμε να υποψιαζόμαστε ότι …η διάθεση μας είναι σαν μία σκάλα η οποία μπορεί να φτάσει πραγματικά πολύ ψηλά.

Είναι ακριβώς αυτό που εννοούσε ο Πυθαγόρας, έχοντας κατανοήσει τον τρόπο που φιλτράρει το μυαλό τα εξωτερικά ερεθίσματα, αλλά και τον τρόπο που η λογική μπορεί να μας κινητοποιήσει να αναζητήσουμε πράγματα που θα μας δημιουργήσουν θετικά συναισθήματα, λέγοντας, «Μην ψάχνεις την ευτυχία είναι πάντα μέσα σου».

Και όταν ο Γάλλος φιλόσοφος Michel de Montaigne έλεγε ότι, «Η αδιαμφισβήτητη απόδειξη σοφίας είναι η συνεχώς καλή διάθεση», εννοούσε ότι όταν ξέρουμε αυτό που πάντοτε συμβαίνει, ότι κάθε εξωτερικό ερέθισμα αγγίζει συναισθηματικά, κάτι που υπάρχει ήδη στο μυαλό μας, τότε μπορούμε με τη σκέψη μας να το αγνοήσουμε ή να επιλέξουμε να του δώσουμε την σημασία που του αναλογεί, τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο.

Τι συμβαίνει με την αλλαγή ορθογραφίας των λέξεων;

Για παράδειγμα οι λέξεις αυγό (αβγό), τραίνο (τρένο). Τι κάνουμε με αυτές;

Επ’ αυτού, υπάρχουν διάφορες απόψεις. Σχετικά με τις ξένες λέξεις, τα δάνεια, υπάρχει μια άποψη (του Μανόλη Τριανταφυλλίδη) που λέει ότι για να γράψω μία λέξη που προέρχεται από άλλη γλώσσα δεν πρέπει να υποχρεούμαι να ξέρω πώς γραφόταν στο πρωτότυπο, στην ξένη γλώσσα. Για παράδειγμα, η γαλλική λέξη portrait αποδόθηκε στα Ελληνικά ως πορτραίτο, το αγγλικό train στα Ελληνικά απoδόθηκε ως τραίνο. Οι λέξεις αυτές, σύμφωνα με τους ορθογραφικούς κανόνες της γραμματικής του Μ. Τριανταφυλλίδη, απλογραφούνται. Πρέπει να γράφουμε δηλ. πορτρέτο (με -ε-) και τρένο (με -ε-).

Και τι γίνεται με τις νέες λέξεις από την Αγγλική και από άλλες γλώσσες που εντάσσονται συνέχεια; Σε όλες τις ξένες λέξεις που μπαίνουν θα κοιτάς πώς γράφονται στη γλώσσα τους και θα μαθαίνεις πρώτα πώς είναι στα Γαλλικά ή στα Αγγλικά για να τις γράψεις κι εσύ Ελληνικά; Για να αποφευχθεί κάτι τέτοιο (να απαιτείται να ξέρεις πώς γράφεται η δάνεια λέξη στην ξένη γλώσσα), καθιερώθηκε η απλογράφηση των ξένων λέξεων φωνητικά. Θα με ερωτήσετε τις λέξεις που έχουν μπει στο λεξιλόγιο εδώ και χρόνια κι έχουν δημιουργήσει ήδη μια «ορθογραφική εικόνα» θα τις απλογραφώ κι αυτές; Μήπως απλογραφώντας τις «τις ενοχλώ» (που έλεγε και ο μεγάλος Κύπριος ποιητής Κώστας Μόντης); Είναι ένα θέμα για συζήτηση αυτό. Δεν είναι τόσο απλό. Κι αν ισχύσει κάτι τέτοιο, Θα πρέπει να ισχύει μόνον γι’ αυτές που έχουν μπει από χρόνια, όχι γι’ αυτές που μπαίνουν σήμερα.

Πάμε τώρα στα θέμα της αλλαγής της ορθογραφίας όχι των δανείων, αλλά των ελληνικών λέξεων. Η γλωσσική επιστήμη μελετά την προέλευση των λέξεων, την ιστορία τους, τη μορφή τους. Ας πάρουμε για παράδειγμα τη λέξη αβγό. Από πού βγήκε η λέξη αβγό; Δεν υπάρχει νεότερη λέξη που να έχει δίφθογγο άλφα-ύψιλον (-αυ-). Οι λέξεις που έχουν άλφα-ύψιλον είναι μόνο οι αρχαίες λέξεις. Τι συνέβη, λοιπόν, με αυτή τη λέξη;

Το «αβγό» που είναι μια νέα λέξη δεν μπορείς να τη γράφεις με -αυ, όπως γράφεται λ.χ. η αρχαία λέξη αυγή. Η λέξη αυγή γράφεται έτσι, γιατί έτσι γραφόταν και στην αρχαία Ελληνική. Τα ίδιο και n λέξη αυλός. Γράφεται και τώρα όπως γραφόταν παλιά. Το ίδιο και λέξεις όπως αύριο, αυτός, αυξάνω, αύρα, αυστηρός κ.τ.ό.

Το αβγό όμως έχει άλλη ρίζα. Προέρχεται από τη λέξη ωό(ν) που έγινε αβγό, με μία σειρά φωνητικών αλλαγών που εξηγούνται γλωσσολογικά: τα ωά > ταουά > ταουγά> ταβγά> τ’ αβγό. Αφού, λοιπόν, η λέξη εξελίχτηκε φωνητικά, τη γράφω και φωνητικά (με -β-). Γιατί αλλιώς δίνεται η εντύπωση ότι ο τύπος αυγό (με -αυ-) είναι αρχαίος, πράγμα που δεν ισχύει.

Για τις ελληνικές λέξεις έχεις και μία δέσμευση από την ετυμολογία τους, δηλαδή από την «αλήθεια» της καταγωγής τους στην ιστορία της γλώσσας σου, δέσμευση που δεν υπάρχει για τις ξένες λέξεις (δάνεια).

Για τις λέξεις της γλώσσας σου ό,τι αποδεικνύεται επιστημονικά και έχει γραφεί εσφαλμένα πρέπει να αλλάξει. Για παράδειγμα, n λέξη παλιός και η λέξη ελιά γράφονταν παλιότερα και οι δύο με ήτα (παληός, εληά). Τα γράφανε με ήτα και βάζανε και υπογεγραμμένη , γιατί νόμιζαν ότι το αι (παλαιός, ελαία) εδώ είναι το μακρό -αι- της αρχαίας λέξης που έχει γίνει μακρό ήτα! Και μάλιστα ότι το ήτα χρειάζεται και υπογεγραμμένη! Στην πραγματικότητα φωνητικά το -αι- όταν ένας φθόγγος «ε», στο ελαία, που συμπροφέρθηκε με την κατάληξη -α και μετατράπηκε σε ένα ημίφωνο σετ ακούγεται ως «ι», γι’ αυτό και γράφουμε τη λέξη ως ελιά. Το ίδιο και με το παλιός.

Άλλο παράδειγμα: η πορτοκαλέα έγινε πορτοκαλιά και η συκέα έγινε συκιά κ.λπ. Όπως και το αφτί προήλθε από το υποκοριστικό ωτία της λέξης ους: τα ωτία> ταουτία> ταβτία > ταφτία> τ’αφτί. Ακούγεται τελικά φωνητικώς ένα φ και έτσι έγινε η νεότερη μορφή της λέξης που ορθογραφείται ως αφτί. Όλα αυτά έχουν εξελιχθεί με κάποιο τρόπο και κατέληξαν να γράφονται φωνητικά.

Ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης υποστήριζε αυτές τις γραφές που αναφέρω. Επειδή όμως του επιτέθηκαν και τον επέκριναν οι άλλοι φιλόλογοι και γλωσσαμύντορες και τον λέγανε «μαλλιαρό» και «ψυχαριστή», αποφάσισε να μη «θυσιάσει» στη γραφή αυτών των λέξεων (αβγό και αφτί) το μείζον θέμα τής δημοτικής κι έτσι υποχώρησε και έγραψε στη Γραμματική τής Δημοτικής τις λέξεις αυγό και αυτί με αυ! Το παραδέχεται μάλιστα ο ίδιος κάπου στα Άπαντά του, όπου γράφει ότι αναγκάστηκε εκ των υστέρων να υποχωρήσει σε αυτά που είχε διδάξει ως ορθά, για να μη συμπαρασύρουν τέτοιες ορθογραφίες σαν «μαλλιαρές» την ουσία του θέματος της δημοτικής.

Φυσικά μιλάμε για ελάχιστες λέξεις που οι περισσότεροι είχαν μάθει να τις γράφουν εσφαλμένα. Αυτό δεν είναι λόγος για να μην καθιερώσουμε τη σωστή ορθογραφία. Μην ξεχνάμε ότι έτσι έγραφε αυτές τις λέξεις και ο θεμελιωτής της ελληνικής γλωσσολογίας Γεώργιος Χατζιδάκις, ο θεωρούμενος ως υποστηρικτής της καθαρεύουσας. Ακόμα και στο Ιστορικό Λεξικό της Ακαδημίας Αθηνών οι λέξεις αυτές γράφονται ως αβγό (με β) και αφτί (με φ).

Μία από τις ευλογίες του να έχεις παλιούς φίλους είναι ότι σου δίνουν το ελεύθερο να γίνεσαι ανόητος

“Μια από τις ευλογίες του να έχεις παλιούς φίλους είναι ότι σου δίνουν το ελεύθερο να γίνεσαι ανόητος”. ΡΑΛΦ ΟΥΟΛΝΤΟ ΕΜΕΡΣΟΝ, ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΣ ΦΙΛΟΣΟΦΟΣ (1803 – 1882)

Ένας εντυπωσιακός αριθμός φιλοσόφων ανά τους αιώνες – από ηδονιστές μέχρι υπερβατιστές – έχει αξιολογήσει τη φιλία ως τη μέγιστη ηδονή. Όχι το σεξ, όχι τα ακραία αθλήματα, ούτε καν τη σύλληψη μιας πρωτότυπης φιλοσοφικής ιδέας, αλλά το να έχει κανείς έναν πολύ καλό φίλο.

Το πίστευαν ο Επίκουρος και ο Αριστοτέλης, το ίδιο και ο Μοντέν, ο Μπέικον, ο Σανταγιάνα και ο Τζέιμς. Ο κατάλογος είναι μεγάλος κι εντυπωσιακός. Δεδομένου ότι η άσκηση της φιλοσοφίας αποτελεί μια από τις πιο εσωστρεφείς ενασχολήσεις που μπορεί να φανταστεί κανείς, είναι συναρπαστικό το γεγονός ότι αυτοί οι τύποι έδιναν τόσο μεγάλη αξία στη φιλική συναναστροφή. Ίσως πρέπει να είσαι μοναχικός άνθρωπος για να εκτιμήσεις πλήρως τις απολαύσεις της φιλίας.

Φυσικά, υπάρχουν κάποιοι φιλόσοφοι που βλέπουν κυνικά τη φιλία.

Ο Γάλλος αρχιμάστορας των αφορισμών, ο Φρανσουά ντε λα Ροσφουκό (1613 – 1680), έγραψε: “Αυτό που οι άνθρωποι αποκαλούν φιλία είναι απλώς μια κοινωνική σύμβαση, μια αμοιβαία συμφεροντολογική διευθέτηση, μια ανταλλαγή υπηρεσιών· πρόκειται απλώς για μια εμπορική επιχείρηση, όπου οι εμπλεκόμενοι αποβλέπουν σε ένα σταθερό κέρδος, ο καθένας για τον εαυτό του”.
Ναι, όλοι έχουμε τέτοιες σχέσεις – που αποδείχτηκαν περισσότερο ιδιοτέλειας παρά συντροφικότητας, πιο πολύ μέσα για την εξυπηρέτηση κάποιου σκοπού παρά αυτοσκοπός. Υπάρχουν όμως και αληθινές, ανοιχτές σχέσεις που βασίζονται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη. Το βλέπω στις πιο πολύτιμες φιλίες μου και επίσης απολαμβάνω το ασύγκριτο προνόμιο να έχω μια σύζυγο στην οποία μπορώ να εμπιστευτώ ακόμη και τη ζωή μου.

Τα τελευταία χρόνια έχει κυκλοφορήσει μια πονηρή εκδοχή της κυνικής αξιολόγησης της φιλίας από τον Λα Ροσφουκό. Λέγεται “οριοθέτηση” και διάφοροι υποβολείς της ψυχικής υγείας, από τον δρα Φιλ μέχρι τους συντάκτες του Psychology Today, ορκίζονται στο όνομά της. Η κεντρική ιδέα είναι ότι πρέπει συνειδητά να θέτεις όρια όσον αφορά το τι είσαι πρόθυμος να κάνεις μαζί με τα αγαπημένα σου πρόσωπα αλλά και για χάρη τους· έτσι δε θα εκνευρίζεσαι ούτε θα πληγώνεσαι από τις σχέσεις σου. Μας λένε να θέτουμε όρια ως προς το τι είμαστε πρόθυμοι να θυσιάσουμε για τους φίλους μας, το τι θα ανεχτούμε όσον αφορά τη συμπεριφορά τους, ακόμη και το τι θα συζητήσουμε μαζί τους. Κατ’ αυτό τον τρόπο θα έχουμε πιο υγιείς και πιο ήρεμες φιλίες.

Με άλλα λόγια, βασίστε τις σχέσεις σας στην εμπορική λογική του quid pro quo, του πάρε δώσε. Ακούγεται σαν το “μια κοινωνική σύμβαση, μια αμοιβαία συμφεροντολογική διευθέτηση, μια ανταλλαγή υπηρεσιών” του Λα Ροσφουκό.

Αυτό το νόημα δίνουμε στη φιλία;

Ανακαλύφθηκε γιγάντιος σκελετός στον βυθό της Μεσογείου - Θεωρίες πως ανήκει σε θαλάσσιο δράκο ή δεινόσαυρο

Ένας γιγάντιος σκελετός ανακαλύφτηκε στον βυθό της Μεσογείου Θάλασσας, γεννώντας θεωρίες για τα λείψανα ενός τεράστιου θαλάσσιου ερπετού.

Μάλιστα μερικοί υποστηρίζουν πως αυτός ο αλλόκοτος σκελετός ανήκει είτε σε θαλάσσιο δράκο, είτε σε δεινόσαυρο.

Η ερευνήτρια, Ντέμπορα Χάτσγουελ, σοκαρίστηκε όταν της έστειλαν το υλικό που λήφθηκε το 2017 από έναν δύτη που εργαζόταν σε πετρελαιοβιομηχανία. Η ίδια ανέβασε το βίντεο με τον αλλόκοτο σκελετό στο YouTube, αναζητώντας απαντήσεις από κάποιον από τους χρήστες του δημοφιλούς μέσου κοινωνικής δικτύωσης.

Όπως αναφέρει, ο δύτης χειριζόταν ένα τηλεκατευθυνομενο βαθυσκάφος, σε βάθος περίπου 830 μέτρων κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

Όπως φαίνεται στο βίντεο, το ρομποτικό σκάφος πλησιάζει τον βυθό όταν εντοπίζει έναν παράξενο σωρό από κόκκαλα στον πυθμένα. Η σπονδυλική στήλη είναι σχεδόν ανέπαφη και στο ένα άκρο καταλήγει σε πιο φαρδιά οστά.

Όλος ο σκελετός μοιάζει να έχει μήκος περίπου 30 μέτρα και όταν ο χειριστής του ρομπότ προσπαθεί να σηκώσει τα οστά χρησιμοποιώντας τον μηχανικό βραχίονα του βαθυσκάφους, ένας κάβουρας φαίνεται να απομακρύνεται γρήγορα από το σημείο.

Όμως τα οστά είναι τόσα εύθραυστα που μετατρέπονται σε σκόνη, μόλις το βαθυσκάφος αγγίζει τον αλλόκοτο σκελετό.

Πολλοί ανέφεραν μερικές πολύ παράξενες εξηγήσεις αναφορικά με την προέλευση των οστών, με κάποιους να μιλούν για θαλάσσιο δράκο ή κάποιον δεινόσαυρο. Υπήρξαν όμως και άλλοι που φάνηκαν πιο προσγειωμένοι. Αυτοί μίλησαν για κάποια φάλαινα ή κάποιο καρχαρία, σύμφωνα με τη μορφή του σκελετού.