Αν δεν πέσει ο ήλιος, καλησπέρα δεν σας λέω!

Το έναυσμα για το άρθρο το πήρα ακούγοντας μια εκπομπή σε έναν ραδιοσταθμό, ένα μεσημέρι Κυριακής, όπου ένας προσκεκλημένος είπε “καλημέρα” και ο παρουσιαστής του απάντησε “καλησπέρα”. Ήταν μετά τις 12 το μεσημέρι, ίσως 2 ή 3, όχι αργότερα πάντως. Δεν το σχολίασαν περισσότερο, αλλά με εντυπωσίασε. Φυσικά δεν είναι η πρώτη φορά που ακούω σε  δελτία ειδήσεων ή σε τηλεφωνήματα από εταιρείες, τον χαιρετισμό “καλησπέρα” σε ώρες όπου εγώ θα έλεγα σαφώς “καλημέρα”, οπότε το άρθρο θα μπορούσε να έχει γραφτεί και πολύ νωρίτερα.

Ωστόσο, αν και μπορεί να κάνω λάθος -και θέλω και τη βοήθειά σας- έχω την αίσθηση ότι η “μεσημεριανή καλησπέρα” είναι σχετικά καινούργιο φαινόμενο, των τελευταίων δεκαετιών. Παλιότερα, ας πούμε τις δεκαετίες του 1970-1980, η ανάμνησή μου είναι πως ο συνήθης χαιρετισμός, από το πρωί που ξυπνούσαμε ως την ώρα που άρχιζε να πέφτει ο ήλιος, ήταν “καλημέρα”. Για να πεις “καλησπέρα” έπρεπε να σουρουπώνει ή τουλάχιστον να έχουν περάσει κάμποσες ώρες από το μεσημεριανό φαγητό (και τον απαραίτητο παλιότερα μεσημεριανό υπνάκο). Στον μικρόκοσμο της οικογένειάς μου και του κύκλου των φίλων μου έτσι (θυμάμαι να) λέγαμε.

Βέβαια, μπορεί να πέφτω έξω. Μπορεί πάντοτε να υπήρχαν άνθρωποι που έλεγαν “καλησπέρα” από τις 12.01 το μεσημέρι, μπορεί να ήταν και πλειοψηφία (πλειονότητα αν είστε καθαρολόγος). Ή μπορεί,κι αυτό είναι πιθανότερο, να βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα εξέλιξη. Οπότε, λέω να πει ο καθένας τις απόψεις του για το θέμα. Το ερώτημά μου είναι: πότε λέμε “καλησπέρα”; Και, επικουρικά, έχει τάχα αλλάξει ή βρίσκεται σε φάση αλλαγής ή αμφισβήτησης, τις λίγες τελευταίες δεκαετίες, η σημασία του χαιρετισμού “καλησπέρα”, οι ώρες στις οποίες λέμε καλημέρα ή καλησπέρα; Και ποιοι είναι οι παράγοντες που επιδρούν στον κλονισμό της παλιάς σημασίας/χρήσης και στην ανάδειξη της καινούργιας;

Θα μπορούσα να σταματήσω εδώ, αλλά καλό είναι να δούμε και μερικούς ορισμούς. Σύμφωνα με το λεξικό, καλησπέρα είναι “χαιρετισμός που απευθύνουμε σε κπ. όταν τον συναντήσουμε τις απογευματινές ή τις βραδινές ώρες”. Παναπεί, ο ορισμός της καλησπέρας εξαρτάται από τον ορισμό του απογεύματος. Πότε έχουμε απόγευμα; Πάλι με το λεξικό, απόγευμα είναι “το διάστημα της ημέρας ανάμεσα στο μεσημέρι και στη δύση του ήλιου”. Και μεσημέρι; Μεσημέρι έχουμε βέβαια όταν είναι δώδεκα η ώρα, αλλά επίσης, και πάλι σύμφωνα με το λεξικό, μεσημέρι είναι και το διάστημα δύο ως τριών ωρών που ακολουθεί.

 Μου φαίνεται πως εδώ βρίσκεται η αιτία της παρεξήγησης. Για τους μεν, το μεσημέρι είναι στις 12:00. Στις 12 και 1 δεν είναι πια μεσημέρι, είναι απόγευμα, άρα επιβάλλεται να πεις καλησπέρα. Για τους δε, και μένα μαζί τους, το μεσημέρι πάει ως τις 3 (για μένα πάει και στις 4, το καλοκαίρι) οπότε το απόγευμα αρχίζει μετά. Εδώ, η ετυμολογία είναι με τους οπαδούς της δεύτερης άποψης (όχι ότι μας δεσμεύει βέβαια απόλυτα). Απόγευμα είναι μετά το γεύμα, και συνήθως δεν γευματίζουμε στις 12.

Θυμάμαι πως όταν βρέθηκα να ζω στο εξωτερικό, σε γαλλόφωνη χώρα, διαπίστωσα πως όταν έλεγαν après-midi (που μεταφράζεται απόγευμα) δεν εννοούσαν αυτό που εγώ καταλάβαινα ως “απόγευμα”. Είχα δοκιμάσει μεγάλη έκπληξη όταν ένας μεσίτης, στον οποίο είχα πει πως προτιμώ να συναντηθούμε “απόγευμα” μου πρότεινε να συναντηθούμε στις 1 (13.00 δηλαδή). Στον δικό μου κόσμο, ήταν μεσημέρι. Ετυμολογικά βέβαια, σκέφτηκα μετά, οι Γάλλοι (και οι Άγγλοι) είναι εντάξει με τον εαυτό τους -όταν λένε après-midi/afternoon (κατά λέξη “μετά το μεσημέρι”) το εννοούν.

Βέβαια, οι Γάλλοι, αν δεν κάνω λάθος, δεν λένε καλησπέρα (δηλαδή bonsoir) στις 12μιση το μεσημέρι, το λένε περίπου από τις 5-6 μμ και μετά. Οι Άγγλοι πάλι έχουν το good afternoon, το οποίο όμως δεν μπορεί να θεωρηθεί ισοδύναμο με το δικό μας “καλησπέρα”, αφού υπάρχει επίσης και το good evening. Πάντως, είναι πιθανό η εξάπλωση της μεσημεριανής καλησπέρας να οφείλεται σε κακοχωνεμένη επίδραση της αγγλικής. Υπάρχουν πάντως και άλλες γλώσσες όπου η διάκριση είναι ακόμα πιο έντονη. Ένας φίλος μου που έχει παρτίδες με Πορτογάλους, μού λέει ότι στις 12 και 5 το μεσημέρι του λένε “μπόα τάρδε” (καλησπέρα) -αλλά δεν νομίζω να μας επηρέασαν οι Πορτογάλοι.

Η προσέγγιση των Πορτογάλων, βέβαια, όπως και όσων συμπατριωτών μας λένε καλησπέρα στις 12 και 1, έχει το ακαταμάχητο πλεονέκτημα της απλότητας. Πριν τις 12 το μεσημέρι: καλημέρα. Από τις 12.01 και μετά, καλησπέρα. (Καληνύχτα δεν είναι χαιρετισμός, είναι μόνο αποχαιρετισμός).  Μερικοί μάλιστα θεωρούν καλό να λένε “καλημέρα” στις 12 και 1 τα μεσάνυχτα, θεωρώντας ότι αρχίζει καινούργια μέρα. Από την άλλη, η δική μου προσέγγιση, το αναγνωρίζω, είναι σαφώς πιο υποκειμενική, αφού συνεκτιμά παραμέτρους όπως η δύση του ηλίου και η ώρα του φαγητού, που εξαρτώνται από την εποχή και τις συνήθειες του καθενός.

Δεν αποκλείω η άκαμπτη προσέγγιση της μεσημεριανής καλησπέρας και της μεταμεσονύχτιας καλημέρας να έχει επηρεαστεί από τον εσωτερική γλώσσα που πλασάρουν οι εταιρείες στο προσωπικό τους, αλλά αυτό δεν το λέω με βεβαιότητα. Ίσως όταν πρέπει να εφαρμόσεις τον εταιρικό κώδικα να μπορείς να λες “καλησπέρα” ενώ είναι ντάλα μεσημέρι. Εγώ το βρίσκω αφύσικο, όπως αφύσικο έβρισκα στον στρατό όταν έπρεπε να φοράμε θερινή (ή χειμερινή) στολή ανεξάρτητα από την εξωτερική θερμοκρασία μόνο και μόνο επειδή δεν είχε έρθει ακόμα η ημερομηνία που θα αλλάζαμε σε χειμερινή (ή θερινή).

Θα προσέξατε ότι δεν έχω επικαλεστεί την ετυμολογία της λέξης. Καλησπέρα θα πει “καλήν εσπέραν” και η εσπέρα (εδώ νομίζω θα συμφωνούμε όλοι) αρχίζει με τη δύση του ηλίου. Επομένως, η ετυμολογία συνηγορεί υπέρ της δικής μου θεώρησης, αλλά το επιχείρημα αυτό δεν το επικαλούμαι επειδή δεν το πιστεύω πάντοτε. Για παράδειγμα, καθόλου οξύμωρο και καθόλου λάθος δεν θεωρώ τη φράση “Ο Γιάννης παντρεύτηκε τη Μερόπη” (μερικοί λένε πως είναι σολοικισμός γιατί παντρεύεται όποιος παίρνει άντρα, όποιος παίρνει γυναίκα νυμφεύεται).

Θα μου πείτε, αν δεν λέμε καλησπέρα από τις 12.01 (ή έστω από τις 1), τι λέμε; Για μένα, δεν υπάρχει δίλημμα. Όταν θα σας συναντήσω στις 2 ή στις 3 το μεσημέρι θα σας πω “καλημέρα”. Το ίδιο λέω και στο τηλέφωνο, κι αν με διορθώσει κανείς και μου πει με ύφος “καλησπέρα” θα… του κόψω την καλημέρα. Παρομοίως, αν σας υποδεχτώ στις 1 τα μεσάνυχτα, “καλησπέρα” θα σας πω. Για να πω “καλημέρα” πρέπει να έχω ξυπνήσει, άρα πρέπει πρώτα να έχω κοιμηθεί.

 

Πείτε με παλιομοδίτη, αλλά: αν δεν πέσει ο ήλιος, καλησπέρα δεν σας λέω!

Το Μυστήριο του Σειρίου

Το άστρο του Σείριου, μαζί με το πλανήτη της Αφροδίτης και τον Δία, αποτελούν τα πιο φωτεινά σώματα στο νυκτερινό θόλο.

Σύμφωνα με την Ελληνική μυθολογία, ο Σείριος αποτέλεσε το πιστό σκυλί του κυνηγού Ωρίωνα. Ο μύθος φέρει τον θεό του ήλιου Απόλλωνα να ζηλεύει τον Ωρίωνα, εξ αιτίας της αγάπης του για τη θεά Άρτεμη. Για να εξουδετερώσει τον φημισμένο κυνηγό, ο Απόλλωνας μηχανεύτηκε αγώνες τοξοβολίας στους οποίους η θεά συμμετείχε και σκότωσε άθελά της τον Ωρίωνα. Από τότε τον τοποθέτησε σε τέτοιο σημείο στον νυχτερινό ουρανό, ώστε να διακρίνεται και από τα δύο ημισφαίρια. Στη συνέχεια, μάλιστα αποφάσισε να μην τον αφήσει μόνο. Τοποθέτησε σχεδόν δίπλα του τον πιστό του σκύλο Σείριο…

Is a God to live in a dog?
Αleister Crowley, Liber Al Vel Legis (Το βιβλίο του Νόμου)

Το άστρο του Σείριου κατείχε ιδιαίτερο ρόλο στο πολιτισμό των Αιγυπτίων. Θεωρούταν ως το σημαντικότερο άστρο στο νυκτερινό ουρανό και αδιαμφισβήτητα αποτέλεσε μια σημαντική πτυχή στο θρησκευτικό τους σύστημα. Αποκαλούταν ως Sothis και σχετιζόταν με την Θεότητα Ισιδα.
Η Ισιδα αντιπροσωπεύει τη θηλυκή πλευρά στη θεϊκή τριαδικότητα, την οποία συμπληρώνουν ο Οσιρις και ο γιος τους Ωρος. Τέτοια ήταν η σημασία που κατείχε για τους Αιγύπτιους ο Σείριος, που σχεδόν κάθε θεότητά τους, με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο, είχε κάποια σύνδεση με το άστρο.

Οι Αιγύπτιοι συγχρόνισαν το ημερολόγιό τους με την άνοδο του Σείριου στο νυκτερινό ουρανό, η οποία πραγματοποιούταν ακριβώς πριν το ετήσιο πλημμύρισμα του Νείλου τις καλοκαιρινές ημέρες . Η περίοδος των ημερών του σκύλου (το προσωνύμιο που δόθηκε στον αστερισμό του Σείριου) ξεκινούσε στις 23 Ιουνίου και τελείωνε στις 23 Αυγούστου. Επρόκειτο δηλαδή για τις πιο ζεστές ημέρες του χρόνου.

Σε αρμονία με τις φυσικές διεργασίες
 

Το άστρο του Σείριου ή Σώθις εξαφανιζόταν από τον νυκτερινό ουρανό για 70 ημέρες. Οι Αιγύπτιοι πίστευαν πως βρισκόταν στο Ντουάτ, τον κάτω κόσμο. Η επάνοδός του στον ουρανό, λίγο πριν την «ηλιακή ανατολή», αποτελούσε γεγονός υψίστης σημασίας για τους Αιγυπτίους, σε σημείο που κατασκεύαζαν τους ναούς τους με τους κύριους χώρους τους προσανατολισμένους ακριβώς σε εκείνο το σημείο του ορίζοντα που θα ανέτελλε ο αστέρας το συγκεκριμένο πρωινό. Το φως του Σείριου θα έφθανε μέσω του διαδρόμου (λόγω της ακριβούς ευθυγράμμισης) στο βωμό του εσωτερικού ιερού, όπως η ακτίνα ενός ειδικού φακού. Αυτή η εστιασμένη ακτίνα ενός μόνο αστέρα θα έφθανε στο βωμό γιατί η ευθυγράμμιση ήταν εξαιρετικά ακριβής και ο ναός ήταν βυθισμένος στο απόλυτο σκοτάδι. Σε έναν τεράστιο κατασκότεινο ναό, το φως ενός αστέρα που θα έπεφτε στο βωμό θα έκανε μάλλον μεγάλη εντύπωση στους παρόντες. Ενας τέτοιος ναός, αφιερωμένος στο Σείριο ήταν ο ναός της Ισιδας στα Ντάνταρα

Μια επιγραφή σε ιερογλυφικά αναφέρει: «Λάμπει στον ναό της την Πρώτη Ημέρα του Νέου Χρόνου και ενώνει το φως της με εκείνο του πατέρα της Ρα, στον ορίζοντα». Αυτές οι 70 μέρες που παρέμενε η Σωθις στο κάτω κόσμο αποτελούσαν ιερή παράδοση και συντέλεσαν πρότυπο στη διαδικασία ταρίχευσης των νεκρών οι οποία διαρκούσε ακριβώς 70 ημέρες.

Οι αινιγματικοί Ντόγκον

Ας φύγουμε από τους Αιγύπτιους και ας μελετήσουμε τώρα μία αινιγματική αφρικανική φυλή. Μια ομάδα Γάλλων ανθρωπολόγων, κατά τη δεκαετία του 1950, ήρθε να ταράξει τα νερά με τα αποτελέσματα της έρευνάς της. Επικεφαλής της ήταν ο Marcel Griaule και η Germaine Dieterlen, που βρίσκονταν στο Μάλι, ερευνώντας τον τρόπο ζωής και τις παραδόσεις της φυλής Ντόγκον. Οι Ντόγκον αριθμούν γύρω στα 100.000 μέλη και κατοικούν στις σπηλιές των βουνών Χομπορί. Λέγεται πως κατέφυγαν εκεί προκειμένου να αποφύγουν τον εξισλαμισμό που υπέστησαν άλλες φυλές στα τέλη του 17ου αιώνα.

Επειτα από τέσσερα χρόνια συμβίωσης μαζί με τους Ντόγκον και αφού οι ανθρωπολόγοι απέκτησαν τη πλήρη εμπιστοσύνη τους, το συμβούλιο της φυλής αποφάσισε να τους κάνει γνωστή τη μυστική παράδοσή τους. Αυτή η μυστική παράδοση, που διατηρήθηκε για χιλιάδες χρόνια, περιστρέφεται γύρω από αμφίβια όντα που τους επισκέφθηκαν κατά το απώτατο παρελθόν από τον αστερισμό του Σείριου. Οι ανθρωπολόγοι διαπίστωσαν τις λεπτομερείς αστρονομικές γνώσεις που διέθεταν για το ηλιακό μας σύστημα οι Ντόγκον, όπως για παράδειγμα ότι ο πλανήτης Κρόνος έχει δακτύλιους, ο Δίας έχει 4 μεγάλα φεγγάρια, η επιφάνεια της Σελήνης είναι ξηρή και άγονη… Ομως αυτό που έκανε τη μεγαλύτερη αίσθηση ήταν οι γνώσεις τους για τον αστερισμό του Σείριου.

Οι Ντόγκον γνώριζαν για το Σείριο πως δεν είναι το μοναδικό άστρο στο σύστημά του, αλλά συντροφεύεται από την αόρατη παρουσία του «Πο Τόλο». «Τολό» σημαίνει στη διάλεκτό τους αστέρι και η λέξη «Πο» συμβολίζει έναν εξαιρετικά μικρό σπόρο φυτού. Ο Πο Τολό (Σείριος Β’) είναι για αυτούς το πιο μικροσκοπικό αστέρι, αλλά παράλληλα και το πιο βαρύ στο σύμπαν. Επίσης γνωρίζουν την ακριβή περίοδο της πλήρης τροχιάς του γύρω από τον Σείριο Α που είναι 50 χρόνια. Το ακόμα πιο παράδοξο είναι πως «υποθέτουν» πως η τροχιά που διαγράφει ο Σείριος Β γύρω από το Σείριο Α δεν είναι κυκλική αλλά ελλειπτική . Μετά από αιώνες αστρονομικής έρευνας, πρώτος ο Γιόχαν Κεπλερ το 17ο αιώνα ανακάλυψε ότι οι τροχιές των πλανητών είναι ελλειπτικές. Οι Ντόγκον γνώριζαν ότι όχι μόνο οι πλανήτες, αλλά και οι αστέρες διαγράφουν ελλειπτικές τροχιές…

Για να αξιολογήσετε τα παραπάνω δεδομένα απλά σκεφτείτε πως ο λευκός νάνος Σείριος Β, όχι μόνο είναι αόρατος στο γυμνό μάτι, αλλά ούτε και τα πιο δυνατά τηλεσκόπια μέχρι το 1980 δεν ήταν ικανά να τον εντοπίσουν. Επίσης, για το καθορισμό της περιοδικότητάς και του βάρους του, απαιτείται πολύπλοκη χρήση αστρονομικών οργάνων και αρκετά προχωρημένα μαθηματικά. Πως είναι δυνατόν μία φυλή, ελάχιστα προηγμένη από τη λίθινη εποχή, να κατέχει αυτές τις πληροφορίες που οι σύγχρονοι επιστήμονες ανακάλυψαν μερικές δεκαετίες πριν; Πως έφθασαν στην ιδέα ότι υπάρχουν ελλειπτικές παρά κυκλικές τροχιές και πολύ περισσότερο πως εφάρμοσαν αυτή την ιδέα σε κάποιον μικροσκοπικό αόρατο αστέρα κάπου στο άπειρο του διαστήματος;

Σύμφωνα με τη μυστική παράδοση των Ντόγκον, η γνώση αυτή δόθηκε από τους «Νόμμος», ιχθυόμορφα όντα τα οποία τους επισκέφθηκαν στο μακρινό παρελθόν από το άστρο του Σείριου και τους μετέφεραν την ιερή γνώση. Συγκρίσεις μπορούν να γίνουν και με τον ιχθυόμορφο θεό Ωάννης των βαβυλώνιων, ο οποίος και αυτός κατέβηκε από τους ουρανούς και μετέφερε τη γνώση στα ανθρώπινα όντα. Αυτό το αρχέτυπο του ουράνιου θεού που μεταφέρει τη γνώση, συναντάται επίσης και στους Σουμέριους με τους Αννουνάκι, στους Ισραηλίτες με τη μορφή του Ενώχ και στους Αιγύπτιους με τη μορφή του Ερμή ή Θωθ.

Τα μυστικά ενός μεγάλου αποκρυφιστή

 

Αρκετά χρόνια αργότερα, σκαλίζοντας τη ζωή του δημοφιλέστερου και πιο αμφιλεγόμενου αποκρυφιστή του περασμένου αιώνα, Aleister Crowley , ήρθα αντιμέτωπος με μία άλλη αινιγματική πτυχή του μυστηρίου του Σείριου. Η πολυσύνθετη, αλληγορική, πολλές φορές ειρωνική και μυστηριακή πέννα του Crowley, προβληματίζει αρκετούς αναγνώστες του, με αποτέλεσμα να δυσκολεύονται να τον κατατάξουν ανάμεσα στην κατηγορία ενός επιδέξιου τσαρλατάνου, χειραγωγού ή φωτεινού γνώστη των Μυστηρίων. Ο Crowley ανήκε στην ομάδα των ανθρώπων που πίστευαν πως η ανθρώπινη συνείδηση, φιλτραρισμένη μέσα από τις κατάλληλες τεχνικές, μπορεί να εξυψωθεί και να εκτεθεί σε ανώτερες ενέργειες ή ακόμα και νοημοσύνες. Οι τεχνικές αυτές έχουν να κάνουν με την εκμηδένιση του Εγώ, το οποίο αποτελεί βασικό περιορισμό στη σύνδεσή μας με τα ανώτερα πεδία και δημιουργό πηγή παράσιτων. Επίσης ανατολικές διαλογιστικές τεχνικές αλλά και η χρήση ταντρικής σεξουαλικής μαγείας, αποτελούν οδούς προς το συντονισμό με τα ανώτερα ενεργειακά πεδία .

Επιστρέφοντας πίσω στο αίνιγμα του Σείριου, ήρθε η ώρα για τη παρουσίαση των περίφημων στοιχείων στα οποία αναφερθήκαμε προηγουμένως. Οπως μας πληροφορεί o Kenneth Grant , ένας εκ των μαθητών του Crowley και μετέπειτα αρχηγός του Οrdo Templi Orientis (Τάγματος του οποίου διετέλεσε εξωτερική κεφαλή ο A.C.), το μυστικό μαγικό όνομα του Crowley στο Ο.Τ.Ο. είναι «Φοίνιξ» . Ο Φοίνικας στην αρχαιότητα αντιπροσώπευε και τον αστερισμό, κεντρικό αστέρι του οποίο είναι ο Σείριος! Λίγες παραγράφους πιο κάτω, ο Grant αναφέρει πως ο Crowley σύνδεσε τον κορμό της μαγικής του διδασκαλίας με ένα συγκεκριμένο άστρο. Στην απόκρυφη παράδοση αναφέρεται ως o Ηλιος πίσω από τον Ηλιο , ο κρυμμένο Θεός, είναι ο τεράστιος Σείριος (το μέγεθός του είναι 25 φορές μεγαλύτερο από το δικό μας ήλιο).

Στην τελετουργία του Κρόουλι

 

Ο Kenneth Grant συνεχίζει στο βιβλίο του «Αleister Crowley & the hidden God», υποστηρίζοντας πως o Crowley αποδεχόταν τη πιθανότητα ανοίγματος μιας πύλης επικοινωνίας με εξωγήινες νοημοσύνες. Και συνεχίζει λέγοντας: «Είναι αποκρυφιστική παράδοση – και ο Λάβκραφτ έδωσε αρκετή σημασία στα κείμενά του – ότι κάποιες ανώτερες εξελιγμένες διάνοιες ετοιμάζουν τις δυνάμεις τους με σκοπό να εισβάλλουν και να θέσουν υπό την κατοχή τους το πλανήτη! Αυτό το γεγονός πρέπει επίσης να αναλογιστεί μαζί με τους υπαινιγμούς του Τσαρλς Φορτ για ένα μυστικό Τάγμα που έχει έρθει σε επαφή με ξένες οντότητες και πιθανώς προετοιμάζει το έδαφος για τον ερχομό τους». Επίσης, ο Grant μας αποκαλύπτει πως το τάγμα που ίδρυσε ο Crowley το 1908, με την ονομασία «Argentum Astrum» ( Αργυρός Αστέρας ), είναι μια συμβολική ονομασία για το άστρο του Σείριου. Ο Crowley θεωρούσε το Α.Α. ως συνέχεια των Βαυαρών Illuminati.

Οσον αφορά την παραπομπή στον Λαβκραφτ, όσοι είστε εξοικειωμένοι με τα διηγήματά του, γνωρίζετε για την εμμονή του με τις προαιώνιες ανώτερες δυνάμεις – θεότητες. Αρκετές από αυτές τις θεότητες έχουν αιγυπτιακά ονόματα, όπως για παράδειγμα η κορυφαία θεότητα Γιογκ – Σοθοθ , το όνομα της οποίας αποτελεί μία μίξη του άστρου των Αιγυπτίων Σωθις και του θεού Θωθ. Η τυφώνεια παράδοση που καθιέρωσε ο Grant στις στοές του ΟΤΟ, υποστηρίζει τη δυνατότητα επικοινωνίας με τις εξωανθρώπινες οντότητες, για τις οποίες γίνεται λόγος στα έργα του Λάβκραφτ.

Η κεντρική θέση που κατείχε ο Σείριος στο μαγικό σύστημα του Crowley, μου άνοιξε το δρόμο για να διαπιστώσω πως κατέχει κεντρική θέση στη διδασκαλία αρκετών Ταγμάτων.

Η παράδοση του Γκουρτζίεφ

Θα συνεχίσουμε με μία από τις πιο εμβληματικές πνευματικές οντότητες του περασμένου αιώνα τον Γεώργιο Γκουρτζίεφ ( Ελληνο-Αρμενικης καταγωγής). Γνωστός για το φιλοσοφικό του σύστημα με την ονομασία «ο τέταρτος δρόμος», επηρέασε πληθώρα σημαντικών προσωπικοτήτων της εποχής του, ανάμεσα στους υπήρχαν επιστήμονες, καλλιτέχνες και φιλόσοφοι. Ο J.G. Bennet, ένας εκ των μαθητών του, μας πληροφορεί στο βιβλίο του «Φτιάχνοντας έναν καινούριο κόσμο» πως μετά το θάνατο του δασκάλου του, πολλοί ήταν εκείνοι που του ζήτησαν να γράψει έναν σχολιασμό βασισμένο στο βιβλίο του Γκουρτζίεφ, «Βελζεβούβ: Ιστορίες στον εγγονό του». Αφού έγραψε μερικά κεφάλαια, τα έστειλε στους υπόλοιπους μαθητές για σχολιασμό. Σχεδόν όλοι τους συμφώνησαν ότι θα ήταν λάθος να δημοσιεύσει το υλικό, καθώς αποκάλυπτε περισσότερες πληροφορίες από όσες θα επιθυμούσε ο Γκουρτζίεφ. Αφορμή για αυτή τη διαφωνία ήταν ένα περιστατικό που ο Βennet έδωσε στη δημοσιότητα.

Ο Γκουρτζίεφ συνήθιζε να ακούει προφορικά το περιεχόμενο των βιβλίων του ώστε να μπορεί να κρίνει εάν κάποια από τα μηνύματα που ήθελε να περάσει ήταν αρκετά εμφανή στον αναγνώστη, καθώς ο ίδιος δεν ήθελε να προσφέρει στο κοινό του μασημένη τροφή. Μία φορά, αφού άκουσε ένα κεφάλαιο, κατέληξε στο συμπέρασμα πως έπρεπε να ενσωματώσει σε αυτό την πρόταση «Θάψε το σκύλο βαθύτερα». Οταν οι μαθητές του τον διόρθωσαν και του είπαν πως μάλλον θέλει να πει «θάψε το κόκκαλο βαθύτερα», ο Γκουρτζίεφ τους εξήγησε πως «δεν είναι το κόκκαλο αυτό που πρέπει να βρουν αλλά ο σκύλος. Ο σκύλος είναι η λέξη κλειδί για τον αστερισμό του σκύλου, το Σείριο, που αντιπροσωπεύει το πνεύμα της σοφίας στη Ζωροαστρική παράδοση». Θα μπορούσε κανείς να χαρακτηρίσει το γεγονός σαν σύμπτωση, αν όμως συνυπολογίσουμε το θέμα του βιβλίου, τα περιθώρια σύμπτωσης στενεύουν. Το βιβλίο του, που χαρακτηρίστηκε από τον Martin Seymour-Smith ως ένα από τα 100 σημαντικότερα βιβλία που έχουν γραφτεί ποτέ, έχει σαν θέμα του το ταξίδι μιας εξωγήινης φυλής στο σύμπαν, η οποία τελικά καταλήγει στη Γη και παρεμβαίνει στην ιστορία της, με αποτέλεσμα την «επιτάχυνση» της εξέλιξης της ανθρωπότητας.

O Bennet και άλλοι μαθητές του Γκουρτζίεφ, υποστηρίζουν πως ο δάσκαλός τους, σε κάποιο ταξίδι του στην Κεντρική Ασία, βρήκε τα ίχνη μιας σπουδαίας σχολής εσωτερικής γνώσης, με το όνομα «Αδελφότητα Σαρμούνγκ», που φέρεται να είναι φορέας μιας μυστικής γνώσης που προέρχεται από το 3000 π.Χ και την αρχαία Βαβυλώνα. Ο Kenneth Grant τοποθετεί και αυτός την ταντρική παράδοση στην οποία μυήθηκε και έγινε φορέας της ο Crowley πίσω στην αρχαία Βαβυλώνα, αλλά και την αρχαία Αίγυπτο του 3000 π.Χ. Βλέπουμε, λοιπόν, πως δύο από τις μεγαλύτερες προσωπικότητες του δυτικού εσωτερισμού ήταν συνεχιστές της ιερής παράδοσης που κατείχαν οι αρχαίοι Αιγύπτιοι, οι Σουμέριοι, αλλά και η αφρικανική φυλή των Ντόγκον.

Η σύνδεση του Crowley με το Σείριο παρέμεινε αόρατη μέχρι που ήρθε στην επιφάνεια αρκετά χρόνια μετά το θάνατο του, ενώ το ίδιο ισχύει και για τον Γκουρτζίεφ. Ο τεκτονισμός συνδέει το Σείριο με το σύμβολο του πυρωμένου άστρου και αποκαλύπτει τη διδασκαλία του γύρω από αυτόν στους τελευταίους βαθμούς.

Η διδασκαλία της Θεοσοφικής Εταιρίας
 

Από την άλλη, σε μια άλλη γνωστή πνευματική ομάδα, τα μυστικά του Σείριου φανερώνονται περισσότερο απροκάλυπτα. Η Θεοσοφική εταιρία, η οποία έπαιξε και αυτή καθοριστικό ρόλο στη πνευματική ανάπτυξη του περασμένου αιώνα, δέχεται πως ο αστερισμός του Σείριου ασκεί άμεση επίδραση σε όλη την πλάση και έχει άρρηκτη σχέση με κάθε μεγάλη θρησκεία του παρελθόντος. Για την Αλίκη Bailey, κεντρικό πρόσωπο της εταιρίας, αποτελεί το σπίτι της πνευματικής ιεραρχίας, ενώ υποστηρίζει πως εάν η ζεστασιά που εκπέμπει με την ακτινοβολία του ο ήλιος, μας κρατάει ζωντανό τον φυσικό κόσμο, ο Σείριος κρατάει με τη δικιά του ακτινοβολία ζωντανό τον πνευματικό.

Μάλιστα, έπειτα από συνεδρίες ύπνωσης, έφθασε στη γνώση πως η Μεγάλη Λευκή Στοά βρίσκεται στον Αστρο-Σκυλο και αποτελεί τη πατρίδα της πνευματικής ιεραρχίας. Η ιδρύτρια της Θεοσοφικής Εταιρίας, Helena Petrova Blavatsky, σε ένα από τα βιβλία της μας πληροφορεί πως ο Σείριος είχε άμεση σχέση με τη πυραμίδα της Γκίζας και με τις μυητικές τελετουργίες που λάμβαναν χώρα εκεί. Ο επιστήμονας Dr. Douglas Baker, που άνηκε στους κόλπους της Θεοσοφικής Εταιρίας, προχωράει το θέμα ένα βήμα παραπέρα υποστηρίζοντας πως στο γαλαξιακό ον του σύμπαντος, ο Σείριος αποτελεί το τρίτο μάτι, το Αjna chakra, ενώ ο ήλιος μας το chakra της καρδιάς. Η πλανητική μας εξέλιξη εξαρτάται από τη σωστή ροή ενέργειας από το chakra της καρδιάς (ηλιος) στο ajna chakra (Σείριος). Οσο εξωφρενικά και αν ακούγονται όλα αυτά, δεν μπορώ παρά να μην αναφέρω τη σύμπτωση πως μία γειτονική φυλή των Ντόγκον, οι Bozo αναφέρονται στο Σείριο ως το άστρο-μάτι.

Πολλές πληροφορίες, συμπτώσεις και ερωτήματα προκύπτουν από την έρευνα της σχέσης του Σείριου με τους αρχαίους λαούς και των μυστικών ταγμάτων που φέρονται να είναι συνεχιστές αυτής της γνώσης.

Είναι γεγονός πως ο καθένας αναλύει τα δεδομένα που προκύπτουν από το δικό του ξεχωριστό οπτικό πεδίο. Αυτό το πεδίο συνίσταται από τα διανοητικά φίλτρα που χρησιμοποιούμε, δηλαδή τα συστήματα πεποιθήσεων και αντίληψης, που αποτελούν το μοναδικό τρόπο του καθενός μας να συνδέεται και να ερμηνεύει το χαοτικό άπειρο σύμπαν έξω από το «σπήλαιο» του κρανίου μας. Ετσι φορώντας τα δικά του «γυαλιά πραγματικότητας», κάθε μέλος της κοινωνίας είναι ελεύθερο να αποδώσει από μηδενική αξία έως αρκετά μεγάλη στα παρακάτω ερωτήματα:

Ποια είναι η σχέση του Σείριου με τη Γη; Πως οι Ντόγκον κατείχαν αυτό το πλήθος απίστευτων αστρονομικών γνώσεων για το ηλιακό σύστημα και το Σείριο; Γιατί οι Αιγύπτιοι είχαν σε τόσο περίοπτη θέση το Σείριο ώστε ακόμα και η θέση των δωματίων μέσα στους ναούς τους να ήταν ευθυγραμμισμένη με το άστρο; Ποιος ήταν ο ρόλος του άστρου στα αρχαία μυστήρια; Γιατί παίζει τόσο σημαντικό και διαχρονικό ρόλο στην εσωτερική παράδοση και τα μυητικά Τάγματα; Και τέλος, η παρουσία του είναι συμβολική ή έχει τις ρίζες της στο μακρινό παρελθόν;

Ο Σείριος στον Τεκτονισμό
 

Στις τεκτονικές στοές ο Σείριος συναντάται ως σύμβολο στον πυρωμένο αστέρα. Με μία επιφανειακή ματιά στο τεκτονικό συμβολισμό, μπορούμε να κατανοήσουμε την ύψιστη σημαντικότητα του. Ο τέκτονας συγγραφέας William Hutchinson γράφει: «Είναι το πρώτο και πιο εξυψωμένο σύμβολο που απαιτεί τη προσοχή μας μέσα στη στοά. Το σύμβολο του πυρωμένου άστρου είναι μία απόπειρα αναπαράστασης του τρόπου που το φως του Σείριου διαπερνούσε τη μεγάλη πυραμίδα κατά τη διάρκεια των μυήσεων.

Ο τεκτονισμός διδάσκει πως ο πυρωμένος αστέρας είναι ένα θεϊκό σύμβολο, υποδηλώνοντας την πανταχού παρουσία και παντογνωσία του θεού. Ως εκ τούτου, ο Σείριος είναι το ιερό σημείο στο οποίο όλοι οι Τέκτονες πρέπει να φθάσουν. Είναι η πηγή της θεϊκής δύναμης και ο προορισμός όλων των ανθρώπων που έχουν τη θεϊκή σπίθα μέσα τους. Στο ταξίδι του τέκτονα προς την ολοκλήρωση πρέπει να αφομοιωθεί η έννοια της διπολικότητας, η οποία αντιπροσωπεύεται στην ένωση του Οσιρι και της Ισιδας, οι οποίοι δίνουν ζωή στον Ωρο, το παιδί άστρο, τον τέλειο άνθρωπο του τεκτονισμού που εξισώνεται στο πυρωμένο αστέρα…»

Η επιστήμη της αστροφυσικής και της κοσμολογίας πλησιάζουν στην Ορφική κοσμογονία

Τον τελευταίο ένα χρόνο (από τον Ιούλιο του 2013), έχω μια οντολογική συζήτηση με έναν φίλο, φυσικό, όπου:

-ξεκινήσαμε από το Big-Bang,

-προχωρήσαμε στην συγκέντρωση της ύλης που προέκυψε, και δημιούργησε ήλιους γαλαξίες και μαύρες τρύπες,

-πήγαμε στις υπερκαινοφανείς εκρήξεις ήλιων (supernovae) και την δημιουργία βαρύτερων ατόμων,

-πηδήσαμε στους αστέρες δεύτερης γενιάς, με πλανητικά συστήματα γύρω τους,

-εξετάσαμε την σημασία κάθε μιας από τις 4 συμπαντικές δυνάμεις (field forces: strong nuclear, weak nuclear, electromagnetic, gravity) και τη σημασία της συγκριτικής ισχύος τους σε διαφορετικές αποστάσεις αναμεταξύ των αλληλεπιδρούντων σωματιδίων,

-συζητήσαμε την πιθανότητα της Θεωρίας των Υπερχορδών (1964) και της παρεπόμενης M-theory, με τις 11 διαστάσεις, εκ των οποίων μόνο οι 4 είναι φανερές (3 του χώρου και 1 του χρόνου - ο λεγόμενος χωροχρόνος) ενώ οι υπόλοιπες 7 είναι συρρικνωμένες,

-ακουμπήσαμε τις μαθηματικές εικασίες του multiverse και τα νοητικά άλματα της υπόθεσης ότι η συγκυρία του Big-Bang ήταν πιθανόν το αποτέλεσμα από την τυχαία σύγκρουση δυο διαφορετικών "πρώην παραλλήλων" Συμπάντων απ'όπου προέκυψε το δικό μας,

-εξαντλήσαμε την ανάλυση της απιθανότητας οι 26 συμπαντικές σταθερές να είναι τυχαίες, καθώς μια μικρή απόκλιση κάθε μιας θα καθιστούσε το σημερινό σύμπαν ανίκανο να υπάρχει ή να ευνοεί τη δημιουργία ζωής

-κάναμε το νοητικό άλμα ότι η ζωή παρότι εύθραυστη είναι η 5η αλλά και η ισχυρότερη δύναμη στο Σύμπαν καθότι αργά ή γρήγορα θα βρει τον τρόπο μέσα από την ευφυία της να ξεφύγει από την καταστροφή που επιτάσσει η εντροπία.

Πού κατέληξα από την κουβέντα μας με τον φίλο μου;

Νομίζω στα παρακάτω, αν και είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν και περισσότερα συμπεράσματα που θα έρθουν στο μέλλον.

α.) Πρέπει να επαναφέρουμε τη ζωή στη σωστή της σημαντικότητα, που σήμερα στρεβλώς έχει πάρει το χρήμα.

β.) Πολλά απο τα σημερινά δεινά του ανθρώπου προέρχονται απο το ότι δεν έχει δώσει την πρέπουσα βαρύτητα στη Ζωή και την αναπαραγωγική του ροπή. Αυτό θα ήθελα να το έβλεπα να αλλάζει.

Είναι προφανές πως η δημιουργία Ζωής είναι η πρωταρχική πηγή εξισωτικής δύναμης στο σύμπαν. Είναι η απάντηση στην εντροπία, τη φθορά, το θάνατο.

Ακόμα και όταν η απάντηση δεν είναι συνειδητοποιημένη, παραμένει εξίσου απάντηση.

Χρειαζόμαστε να βάλουμε ξανά στο κέντρο τον Άνθρωπο ως έμβιο ον όμως, και όχι ως οικονομική οντότητα.

Ο Ανθρωπισμός είναι υποσύνολο των παραπάνω.

Η δημιουργία της Ζωής δεν έχει πλέον σημασία απλά αναπαραγωγική, ή ερωτική αλλά οντολογική, και γι’αυτό η φύση έχει προβλέψει να ενσωματώσει την πρόθεση αυτής σε όλα τα έμβια όντα.

Δεν υπάρχει έμβιο ον που να επιθυμεί την μη-ζωή.

Αν συμβαίνει αυτό είναι λάθος.

Πέρα από αυτό όμως, η φυσική μας δίνει και ενδείξεις για την αλληλεπίδραση ανάμεσα σε όλα όσα περιέχει το σύμπαν.

Η επέκταση της Θεωρίας των Υπερχορδών (Super-strings: υπερσυμμετρικών χορδών για την ακρίβεια, και καμία σχέση με τα ομώνυμα γυναικεία εσώρουχα) προβλέπει ότι το σύμπαν μας (ή οποιοδήποτε άλλο, αν υπάρχει) είναι ουσιαστικά ένα n-brane.

Η ονομασία "n-brane" προέρχεται από το membrane που είναι η μεμβράνη, αλλά σε "n" διαστάσεις.

Με άλλα λόγια υποστηρίζουν και δείχνουν σε μαθηματικές ορίζουσες (γραμμική άλγεβρα), ότι το σύμπαν είναι μια μεμβράνη πολλών διαστάσεων, όπου στις παρατηρήσιμες διαστάσεις (τις 4 του χωροχρόνου που αντιλαμβανόμαστε), η ύλη, η ενέργεια και τα σωματίδια, είναι διαχωρισμένα και ξεχωριστά.

Όμως στις διαστάσεις που είναι συρρικνωμένες και προς το παρόν μη παρατηρήσιμες παρά μόνο μαθηματικώς, είναι ενωμένα όλα μεταξύ τους στο σύμπαν, ως μια κουρτίνα, ή μεμβράνη πολλών διαστάσεων.

Αυτό που ονομάζουν multiverse και υποθετικά περιέχει άπειρα σύμπαντα με διαφορετικές εκδοχές της ύλης, της ενέργειας, των φυσικών δυνάμεων και της ζωής ακόμη πιθανά, όπου κάθε σύμπαν είναι παράλληλο με ένα άλλο και δεν ακουμπούν πουθενά, σαν κουρτίνες κρεμασμένες. Η μια μπροστά από την άλλην.

Υποθέτουν δε, ότι το σύμπαν μας που γεννήθηκε με το Big-Bang προέρχεται από το τυχαίο άγγιγμα δυο παράλληλων n-branes (συμπάντων-κουρτινών) που αλληλοεπίδρασαν σε μια τεράστια έκρηξη, το Big Bang δημιουργώντας το δικό μας Σύμπαν.

Ολοένα η επιστήμη της αστροφυσικής και της κοσμολογίας πλησιάζουν στην Ορφική κοσμογονία.

Όλα Είναι Ένα.

Γεωλογικό ντόμινο δημιούργησε τη Σαχάρα!

Μια νέα μελέτη για την έρημο Σαχάρα παρουσιάζει ενδιαφέροντα στοιχεία για την ηλικία και την… καταγωγή της.

Σύμφωνα με τους ερευνητές η μεγάλη αφρικανική έρημος δημιουργήθηκε πολύ παλαιότερα από όσο πιστεύαμε μέχρι σήμερα και υπεύθυνες για τη δημιουργία της είναι οι κλιματικές αλλαγές που προέκυψαν από τη συρρίκνωση της θάλασσας της Τηθύος «απόγονος» της οποίας είναι η Μεσόγειος Θάλασσα.

Οι επιστήμονες μελετώντας διάφορα γεωλογικά δεδομένα (κυρίως αναλύοντας τα στρώματα άμμου) της Σαχάρας είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η αφρικανική έρημος σχηματίστηκε πριν από 2-3 εκ. έτη την ίδια περίοδο που ξεκίνησε ο κύκλος των αλλεπάλληλων εποχών παγετώνων στο Βόρειο Ημισφαίριο.

Διεθνής ομάδα ερευνητών ανέλυσε εκ νέου τη διαστρωμάτωση της άμμου στη Σαχάρα. Οι ερευνητές μελέτησαν επίσης γύρη που εντοπίστηκε σε ιζήματα τα οποία ανασύρθηκαν από γεωτρήσεις στον πυθμένα θαλάσσιων περιοχών της Βορείου Αφρικής. Η μελέτη των ευρημάτων οδήγησε τους ερευνητές στο να παρουσιάσουν μια εντελώς διαφορετική εικόνα για την ηλικία και την καταγωγή της Σαχάρας

Οι τεκτονικές πλάκες και η θάλασσα

Σύμφωνα με τους ερευνητές υπήρξε ένα γεωλογικό ντόμινο που οδήγησε στη γέννηση της Σαχάρας. Εκείνη την εποχή στην περιοχή κυριαρχούσε η θάλασσα της Τηθύος, μια μεγάλη κεντρική θάλασσα που εκτεινόταν ανάμεσα στην Ευρασιατική ήπειρο και την Αφρικανική. Ονομάστηκε έτσι από την αρχαία ελληνική θεότητα των ωκεανών Τηθύς.Οι ερευνητές εκτιμούν ότι πριν από περίπου έντεκα εκ. έτη ξεκίνησε μια σύνθετη γεωλογική και ατμοσφαιρική διεργασία που διήρκεσε περίπου τέσσερα εκ. έτη και οδήγησε τελικά στην εμφάνιση της Σαχάρας.

Σύμφωνα με το σενάριο των ερευνητών πριν από έντεκα εκ. έτη η τεκτονική πλάκα της Αφρικής άρχισε να κινείται ταχύτερα προς την Ευρωσιατική. Παράλληλα η Αραβική χερσόνησος ανυψώθηκε. Αυτά τα γεωλογικά φαινόμενα είχαν ως αποτέλεσμα τη συρρίκνωση και «διαμελισμό» της θάλασσας της Τηθύος. Από αυτή τη συρρίκνωση και διαμελισμό προέκυψαν τελικά η Μεσόγειος Θάλασσα και η Ερυθρά Θάλασσα.

Αυτό το γεωλογικό ντόμινο και ειδικά η συρρίκνωση της θάλασσας της Τηθύος προκάλεσε μια αλυσιδωτή κλιματική μεταβολή που είχε ως αποτέλεσμα να εξαφανίζονται σταδιακά οι καλοκαιρινοί μουσώνες στη Βόρειο Αφρική. Επίσης διακόπηκε η έλευση υγρασίας από τον Ατλαντικό Ωκεανό στη Βόρειο Αφρική και η υγρασία αυτή κατευθύνθηκε σε νοτιότερες περιοχές της ηπείρου. Όλα αυτά τα φαινόμενα οδήγησαν σύμφωνα με τους ερευνητές στη γέννηση της Σαχάρας πριν από περίπου επτά εκ. έτη. Η νέα μελέτη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature».

Οι έξι κύκλοι του αέναου σύμπαντος

Κάθε κύκλος του αέναου σύμπαντος (αναπτύχθηκε από τους κοσμολόγους Paul Steinhardt και Neil Turok) διαιρείται σε έξι στάδια. Δεδομένου ότι οι κύκλοι επαναλαμβάνονται, μπορούμε κάλλιστα να ξεκινήσουμε την περιγραφή μας από οποιοδήποτε στάδιο. Είναι καλύτερα όμως να ξεκινήσουμε από τη χρονική στιγμή κατά την οποία η θερμοκρασία και η ενεργειακή πυκνότητα του σύμπαντος φτάνουν στο απόγειο τους.

Η Μεγάλη Έκρηξη

 Σε αντίθεση με το πληθωριστικό μοντέλο, το κυκλικό μοντέλο δεν προβλέπει κάποιο συγκεκριμένο χρονικό σημείο όπου η θερμοκρασία και η πυκνότητα τείνουν στο άπειρο. Αντιθέτως, η Μεγάλη Έκρηξη είναι ένα γεγονός που μπορεί, καταρχήν, να περιγραφεί απόλυτα από τους νόμους της φυσικής.

Πριν από την έκρηξη, ο χώρος επιπεδώνεται και γεμίζει με ενέργεια, η οποία είναι ομοιόμορφα κατανεμημένη, λόγω της αποσύνθεσης της σκοτεινής ενέργειας. Τη στιγμή της έκρηξης, ένα μέρος αυτής της ενέργειας μετατρέπεται σε ομοιόμορφα κατανεμημένη, υπέρθερμη ύλη και ακτινοβολία. H θερμοκρασία είναι τόσο υψηλή, που η συνηθισμένη ύλη εξατμίζεται στα συστατικά της κουάρκ και ηλεκτρόνια, ενώ δημιουργούνται και πολλά ακόμη εξωτικά σωματίδια από τις συγκρούσεις υψηλής ενέργειας.

Στο διάστημα που μεσολαβεί όμως ανάμεσα στο πριν και το μετά της έκρηξης, το υλικό του διαστήματος παραμένει άθικτο, η ενεργειακή πυκνότητα πεπερασμένη και ο χρόνος κινείται ομαλά.

H εποχή κυριαρχίας της ακτινοβολίας

Από τη στιγμή που το σύμπαν γεννιέται ήδη επίπεδο από την έκρηξη και κυριαρχεί σε αυτό η ομοιόμορφα κατανεμημένη ακτινοβολία, δεν έχει λόγο ύπαρξης στο κυκλικό μοντέλο η ενδιάμεση πληθωριστική εποχή.

Σε θερμοκρασίες κάτω των 1020 βαθμών υπάρχει μεγάλη διαφορά ανάμεσα στην εποχή της κυριαρχίας της ακτινοβολίας που προβλέπει το κυκλικό μοντέλο και σε αυτή που προβλέπει το πληθωριστικό μοντέλο. Όπως υποστηρίζει και το πληθωριστικό μοντέλο, οι μικρές διαφοροποιήσεις στις ιδιότητες των σωματιδίων της ύλης και της αντιύλης έχουν ως αποτέλεσμα να υπάρχει στη σύνθεση του θερμού πλάσματος ένα αμελητέο πλεόνασμα ύλης έναντι της αντιύλης.

Καθώς το σύμπαν ψύχεται, τα σωματίδια αντιύλης συγκρούονται και αλληλο-εξουδετερώνονται με τα σωματίδια της ύλης, αφήνοντας ανέπαφο μόνο το μικρό αυτό πλεόνασμα σωματιδίων ύλης, τα οποία κολυμπούν σε μια θάλασσα ακτινοβολίας.

Στο ένα εκατομμυριοστό του δευτερολέπτου μετά την έκρηξη, τα εναπομείναντα κουάρκ συνδυάζονται μεταξύ τους και σχηματίζουν πρωτόνια και νετρόνια.

Στο χρονικό σημείο του ενός δευτερολέπτου περίπου, τα πρωτόνια και τα νετρόνια ενώνονται και σχηματίζουν πυρήνες ηλίου και άλλων ελαφρών στοιχείων.

H εποχή κυριαρχίας της ύλης

Όπως προβλέπει και το πληθωριστικό μοντέλο, στα 75.000 χρόνια μετά την έκρηξη η ύλη αναδεικνύεται σε κυρίαρχη μορφή ενέργειας. Τα πρώτα άτομα σχηματίζονται 380.000 χρόνια μετά την έκρηξη. Το σύμπαν γίνεται διάφανο. H ύλη σχηματίζει συγκεντρώσεις υπό την επίδραση της βαρύτητας και δημιουργούνται οι γαλαξίες. H εποχή αυτή ολοκληρώνεται μετά από πέντε δισεκατομμύρια χρόνια περίπου.

H εποχή κυριαρχίας της σκοτεινής ενέργειας

Στην αφήγηση του κυκλικού μοντέλου, η σκοτεινή ενέργεια διατηρεί τον πρωταγωνιστικό της ρόλο. Μόλις η αραίωση της ύλης και της ακτινοβολίας επιτρέψει την κυριαρχία της σκοτεινής ενέργειας, η διαστολή του σύμπαντος επιταχύνεται. H συγκέντρωση των γαλαξιών, των άστρων, της σκόνης, των μορίων και των ατόμων — όλων όσα δημιουργήθηκαν μετά την τελευταία έκρηξη – αραιώνει δραματικά και το σύμπαν προσεγγίζει μία έρημη, ομοιόμορφη κατάσταση, η οποία φέρει ελάχιστα ίχνη από τους προηγούμενους κύκλους κοσμικής εξέλιξης.

H εποχή της συστολής

Στο κυκλικό μοντέλο, η επιταχυνόμενη διαστολή δεν συνεχίζεται επ’ άπειρον – εάν συνέβαινε αυτό, ο κύκλος δεν θα έκλεινε ποτέ. Μία από τις κεντρικές υποθέσεις του κυκλικού μοντέλου είναι η αποσύνθεση της σκοτεινής ενέργειας: έπειτα από ένα τρισεκατομμύριο χρόνια περίπου, οι φυσικές ιδιότητες της σκοτεινής ενέργειας μεταμορφώνονται, με αποτέλεσμα να επιβραδυνθεί και εντέλει να σταματήσει η διαστολή και να ακολουθήσει μία φάση εξαιρετικά ήπιας συστολής. Εάν δεχτούμε ότι η σκοτεινή ενέργεια μπορεί να αποσυντίθεται με βραδείς, ομαλούς ρυθμούς, οι συνέπειες είναι πολλές και ενδιαφέρουσες.

O μετασχηματισμός της σκοτεινής ενέργειας κατά τη διάρκεια κάθε κύκλου μπορεί να συγκριθεί με το μετασχηματισμό της ενέργειας ενός ελατηρίου, που αρχικά είναι τεντωμένο και στη συνέχεια απελευθερώνεται.

Αμέσως μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, η σκοτεινή ενέργεια έχει κυρίως τη μορφή «δυναμικής» ενέργειας, όπως είναι η ενέργεια του τεντωμένου ελατηρίου. H ενεργειακή της πυκνότητα είναι αρχικά πολύ μικρή – αμελητέα αν συγκριθεί με την ενεργειακή πυκνότητα της ύλης και της ακτινοβολίας. Σε αντίθεση όμως με την πυκνότητα της ύλης και της ακτινοβολίας, που μειώνεται με τη διαστολή του σύμπαντος, η πυκνότητα της σκοτεινής ενέργειας παραμένει σχεδόν σταθερή. Από τη στιγμή που θα κυριαρχήσει επί της ύλης και της ακτινοβολίας, η σκοτεινή ενέργεια παραμένει σε μεγάλο βαθμό σε αυτή την κατάσταση της δυναμικής ενέργειας.

Από τη σκοπιά της βαρύτητας, αυτό σημαίνει ότι ο ρυθμός διαστολής του σύμπαντος επιταχύνεται. Έπειτα όμως από ένα τρισεκατομμύριο χρόνια περίπου, η σκοτεινή ενέργεια υφίσταται ένα μετασχηματισμό, παρόμοιο με αυτόν που υφίσταται το τεντωμένο ελατήριο όταν απελευθερώνονται τα άκρα του: η σκοτεινή ενέργεια μετατρέπεται σε ένα μίγμα δυναμικής και κινητικής ενέργειας.

Ταυτόχρονα, η βαρυτική επίδραση που ασκεί στο χώρο αντιστρέφεται. H διαστολή του σύμπαντος επιβραδύνεται, για να μετατραπεί στο τέλος σε ήπια συστολή. Στη συνέχεια, η σκοτεινή ενέργεια αποκτά τις ιδιότητες ενός αερίου πολύ υψηλής πίεσης, που υποχρεώνεται να απλωθεί ομοιόμορφα στο χώρο. Αυτός ο εκπληκτικός μετασχηματισμός επιλύει πολλά από τα κοσμολογικά αινίγματα που έχει το σύμπαν.

Κατά την έναρξη της φάσης συστολής του σύμπαντος, η πυκνότητα της σκοτεινής ενέργειας είναι πολύ χαμηλή και ισούται με την τιμή που καταγράφεται σήμερα. Άπαξ και αρχίσει η συστολή, η ενεργειακή πυκνότητα αυξάνεται ραγδαία, ενώ η βαρυτική ενέργεια – δηλαδή η ενέργεια που είναι αποθηκευμένη στο βαρυτικό πεδίο – μετατρέπεται κι αυτή σε σκοτεινή ενέργεια υψηλής πίεσης. H πυκνότητα της μετασχηματισμένης σκοτεινής ενέργειας αυξάνεται πολύ ταχύτερα τόσο από την πυκνότητα των άλλων μορφών ενέργειας όσο και από την καμπυλότητα του χώρου. Καθώς ξεκινάει η περίοδος της κυριαρχίας της, η σκοτεινή ενέργεια διασφαλίζει τη διατήρηση του σύμπαντος σε μία ομαλή και επίπεδη κατάσταση, ενόσω συνεχίζεται η συστολή.

H μεγάλη κατάρρευση

H συστολή καταλήγει τέλος σε μία «μεγάλη κατάρρευση» (Big Crunch). Ένα μέρος της σκοτεινής ενέργειας υψηλής πίεσης μετασχηματίζεται ξαφνικά σε θερμή ύλη και ακτινοβολία, με αποτέλεσμα το σύμπαν να αρχίσει να διαστέλλεται. H κατάρρευση μετατρέπεται σε έκρηξη. Επειδή το σύμπαν ήταν ομαλό και επίπεδο πριν από την έκρηξη, παραμένει ομαλό και επίπεδο και μετά από αυτή.

Το κυκλικό σύμπαν λύνει πολλά προβλήματα του σύμπαντος

Συνεπώς, η υψηλής πίεσης σκοτεινή ενέργεια που κυριαρχεί κατά τη φάση συστολής του κυκλικού μοντέλου παίζει τον ίδιο ρόλο σε ό,τι αφορά την απάντηση των αινιγμάτων του σύμπαντος : της ομοιογένειας (γιατί το σύμπαν ήταν τόσο απίστευτα ομοιόμορφο ένα μόλις δευτερόλεπτο μετά το Big Bang;), και της επιπεδότητας (που εξηγεί γιατί το σύμπαν γεννήθηκε σε μια κατάσταση τόσο τέλειας ισορροπίας από τη Μεγάλη Έκρηξη, που επιβιώνει επί 13.7 δισεκατομμύρια συναπτά έτη), παρόμοια με την πληθωριστική ενέργεια στο μοντέλο του διαστελλόμενού σύμπαντος.

Εξετάζοντας τα πράγματα πιο προσεκτικά, διαπιστώνουμε ότι η φάση υψηλής πίεσης του κυκλικού μοντέλου μπορεί να λύσει και το πρόβλημα της ανομοιογένειας (οι ελάχιστες διαφοροποιήσεις της πυκνότητας από σημείο σε σημείο – που οδήγησαν στο σχηματισμό των γαλαξιών – την εποχή κυριαρχίας της ύλης, κάπου 75.000 χρόνια μετά το Big Bang). Όπως και στο πληθωριστικό μοντέλο, οι ανομοιογένειες που αναπτύσσονται στη φάση συστολής του κυκλικού μοντέλου είναι το αποτέλεσμα κβαντικών διακυμάνσεων.

Μία από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις του μοντέλου είναι ότι η υψηλής πίεσης σκοτεινή ενέργεια μπορεί να σχηματίσει πριν από τη Μεγάλη Έκρηξη διαφοροποιήσεις πυκνότητας ανεξάρτητες του μήκους κύματος, οι οποίες είναι ακριβώς αυτές που μας χρειάζονται, και δεν διαφέρουν σε τίποτε σχεδόν από αυτές που προβλέπει το πληθωριστικό μοντέλο. Αυτό είναι αξιοπρόσεκτο, δεδομένου ότι οι φυσικές συνθήκες της δημιουργίας των διακυμάνσεων πυκνότητας στα δύο μοντέλα είναι σχεδόν εκ διαμέτρου αντίθετες: στη μία περίπτωση έχουμε να κάνουμε με ένα συνδυασμό βραδείας συστολής και σκοτεινής ενέργειας υψηλής πίεσης, ενώ στην άλλη έχουμε συνδυασμό ταχείας διαστολής και πληθωριστικής ενέργειας.

H συμφωνία των προβλέψεων του πληθωρισμού με τις μετρήσεις του δορυφόρου WMAP είναι ένας από τους βασικούς λόγους που εξηγούν την αποδοχή της πληθωριστικής υπόθεσης. Την ίδια συμφωνία όμως με τα δεδομένα του δορυφόρου WMAP πετυχαίνει και το κυκλικό μοντέλο. Οι υπάρχουσες μετρήσεις του μοτίβου θερμοκρασίας δεν μας επιτρέπουν να κάνουμε την παραμικρή διάκριση ανάμεσα στα δύο μοντέλα.

Στο κυκλικό μοντέλο, αφού ολοκληρωθεί η φάση της συστολής και το σύμπαν περάσει σε μια νέα φάση διαστολής, κατά την οποία βρίσκεται σε θερμή κατάσταση, διαθέτει πλέον όλα τα χαρακτηριστικά που είχε την εποχή της Μεγάλης Έκρηξης έναν κύκλο νωρίτερα: είναι εξαιρετικά ομαλό και επίπεδο, παρουσιάζει όμως ορισμένες αμελητέες διαφοροποιήσεις πυκνότητας που είναι ανεξάρτητες του μήκους κύματος. Καθώς εξελίσσεται ο επόμενος κύκλος, η όλη διαδικασία επαναλαμβάνεται. Κάθε κύκλος διαφέρει από τους άλλους σε ορισμένες μικρολεπτομέρειες, διότι τα κβαντικά άλματα είναι τυχαία και διέπονται από τους νόμους της τυχαιότητας. Όμως κατά μέσο όρο οι ιδιότητες του σύμπαντος παραμένουν πάντα οι ίδιες. Αυτό σημαίνει ότι δημιουργούνται ξανά και ξανά γαλαξίες, άστρα και πλανήτες όπως η Γη, στους οποίους μπορούν να αναπτυχθούν νοήμονες μορφές ζωής.

Το φανάρι που… χορεύει!

Στην πόλη της Λισαβόνας στην Πορτογαλία, ένα φανάρι κρύβει μια έκπληξη για τους πεζούς. Το μικρό κόκκινο ανθρωπάκι θα αρχίσει να χορεύει τραβώντας την προσοχή των πεζών, μέχρι να ανάψει το πράσινο. Εντωμεταξύ, ο χορός της φιγούρας στο φανάρι προέρχεται από περαστικούς που μπαίνουν σε έναν ειδικό θάλαμο και αυτοσχεδιάζουν μπροστά από μερικούς αισθητήρες. Η ιδέα ήταν της αυτοκινητοβιομηχανίας Smart, που καταλήγει με το μήνυμα “Για περισσότερη ασφάλεια στους δρόμους μας”.

23 διαφορετικές μελωδίες συνθέτουν τραγούδι

Το «Give It Up» είναι ένα μουσικό κομμάτι που δημιούργησε ο μουσικός και συνθέτης Kutiman. Το τραγούδι δημιουργήθηκε εξ ολοκλήρου με τη χρήση φωνητικών και οργάνων από 23 διαφορετικά βίντεο του YouTube, κυρίως από ερασιτέχνες μουσικούς. Κάθε μουσικός παίζει διαφορετικό όργανο και όλα μαζί τα βιντεάκια συνθέτουν ένα και μόνο κομμάτι που είναι απρόσμενα αρμονικό. «Από άσχετα βιντεάκια του YouTube κανείς δεν περίμενε τόσο μελωδικό αποτέλεσμα»…

Γιατί είμαι πάντα κουρασμένος;

Μόνιμα αίσθημα κόπωσης, η… μπάρα της ενέργειας σε μονοψήφιο αριθμό, ατονία και εκείνο το συναίσθημα ότι η ξεκούραση είναι μίλια μακριά. Δεν είστε μόνοι. Πολύς κόσμος νοιώθει έτσι κατά τη διάρκεια της ημέρας και έχει την ίδια απορία με εσάς «Γιατί νοιώθω έτσι;».

Διαβάστε παρακάτω τις δέκα πιο συχνές αιτίες κόπωσης και τι μπορείτε να κάνετε για να ξεφορτωθείτε αυτόν τον… βραχνά.

 * Τι τρώτε: Αρκετές φορές η κατανάλωση καφεΐνης και ζάχαρης μπορεί να σας κάνει να νοιώθετε κουρασμένοι, μιας και τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα ανεβοκατεβαίνουν γρήγορα χάρη σε αυτές τις δύο ουσίες. Δοκιμάστε εναλλακτικά να καταναλώνετε φρούτα, λαχανικά και άπαχη πρωτεΐνη. Οι τροφές αυτές θα σας κάνουν να νοιώθετε λιγότερο κουρασμένοι, ενώ σε γενικές γραμμές μια υγιεινή διατροφή συνδέεται με μεγαλύτερα επίπεδα ενέργειας στον οργανισμό κυρίως μέσα από τον έλεγχο του βάρους.

* Πόσο κοιμάστε; Σίγουρα το περιμένατε αυτό. Αρκετός κόσμος δεν συμπληρώνει τις ώρες που χρειάζεται για να ξεκουραστεί. Πόσες ώρες είναι αυτές; Δείτε εδώ. Αν λοιπόν ανήκετε σε αυτήν την κατηγορία, τότε θα πρέπει να αποφεύγετε ουσίες όπως η καφεΐνη και το αλκοόλ, τις ώρες πριν ξαπλώσετε. Επίσης, κλείστε την τηλεόραση πριν κοιμηθείτε και φροντίστε στο υπνοδωμάτιο να επικρατεί ησυχία και… γαλήνη.

* Πόσο (λίγο) ασκείστε; Όσο και αν σας φαίνεται παράξενο, η άσκηση δεν σας κάνει να νοιώθετε κουρασμένοι -εκτός και αν προπονείστε καθημερινά και δεν ξεκουράζεστε επαρκώς. Αντιθέτως, οι ειδικοί συνιστούν να ασκείστε σε καθημερινή βάση για να αυξήσετε τα επίπεδα ενέργειάς σας. Σε κάθε περίπτωση, φροντίστε η προπόνησή σας να τελειώνει τουλάχιστον τρεις ώρες πριν πάτε για ύπνο, έτσι ώστε να εξασφαλίσετε καλύτερη ποιότητα ξεκούρασης.

* Αναιμία: Από τις πιο συχνές αιτίες κούρασης, η αναιμία μπορεί να διαπιστωθεί μέσα από μια απλή εξέταση αίματος. Συνήθως αφορά περισσότερο τις γυναίκες και ιδιαίτερα εκείνες που έχουν προβλήματα με την έμμηνο ρύση τους. Η αναιμία αντιμετωπίζεται συνήθως με δίαιτα πλούσια σε σίδηρο από κρέας και λαχανικά ή συμπληρώματα για όσους έχουν χρόνια έλλειψη σιδήρου.

* Ελλείψεις σε σημαντικά θρεπτικά συστατικά, όπως το Κάλιο. Και πάλι, αυτό μπορείτε να το διαπιστώσετε εύκολα με μια εξέταση αίματος και αναλόγως να προχωρήσετε σε θεραπεία με τη λήψη συμπληρωμάτων.

* Προβλήματα με τον θυρεοειδή: Τόσο ο υπέρ, όσο και ο υποθυρεοειδισμός προκαλούν την εμφάνιση αισθήματος κόπωσης. Μια εξέταση αίματος για τον έλεγχο τις λειτουργίας των ορμονών του θυρεοειδή θα σας βοηθήσει να αποκτήσετε συνολική εικόνα για το πρόβλημα και να ξεκινήσετε την κατάλληλη θεραπεία.

* Διαβήτης: Άνθρωποι με προβλήματα διαβήτη, οι οποίοι δεν λαμβάνουν την κατάλληλη θεραπεία, νοιώθουν ένα μόνιμο αίσθημα κόπωσης. Αν λοιπόν νοιώθετε συνέχεια κουρασμένοι, έχετε μόνιμα θολή όραση και συχνουρία, τότε θα πρέπει οπωσδήποτε να κάνετε εξετάσεις αίματος.

* Κατάθλιψη: Αν το αίσθημα κόπωσης συνοδεύεται με αισθήματα λύπης και έλλειψη όρεξης, ενώ παράλληλα δεν βρίσκετε ευχαρίστηση σε πράγματα τα οποία παλαιότερα σας έκαναν να νοιώθετε όμορφα, τότε ενδεχομένως να έχετε κατάθλιψη. Μην το κρατάτε μέσα σας και απευθυνθείτε άμεσα σε κάποιον ειδικό ψυχολόγο.

* Προβλήματα ύπνου: Αν νοιώθετε ότι δεν ξεκουράζεστε ποτέ και αυτό δεν αλλάζει με τίποτα, τότε ίσως θα πρέπει να επισκεφθείτε κάποιο εργαστήριο ύπνου, ειδικά αν ροχαλίζετε έντονα. Το ροχαλητό μπορεί να αποτελεί κομμάτι της υπνικής άπνοιας, μιας κατάστασης κατά την οποία ο πάσχων σταματά να αναπνέει για σύντομες περιόδους κατά τη διάρκεια της νύχτας.

* Αδιάγνωστη καρδιακή πάθηση: Η μόνιμη κούραση μπορεί να συνδέεται με πρόβλημα στην καρδιά, ιδιαίτερα στις γυναίκες. Αν λοιπόν συναντάτε πρόβλημα κατά την άσκηση, το οποίο δεν είχατε παλαιότερα ή αν νοιώθετε περίεργα κάθε φορά που γυμνάζεστε, ενδεχομένως να πρέπει να απευθυνθείτε στον παθολόγο σας.

Τι προκαλεί τα αυτοάνοσα νοσήματα και τι μπορούμε να κάνουμε;

Τα αυτοάνοσα νοσήματα εμφανίζονται όταν ο οργανισμός επιτίθεται και καταστρέφει τα δικά του κύτταρα και όργανα. Η ετυμολογία της λέξης προέρχεται από τη λέξη «αυτό», δηλαδή «δικό μου», και τη λέξη «άνοσο», που αναφέρεται στο ανοσοποιητικό σύστημα.
Η αυτοανοσία είναι η συνηθέστερη αιτία χρόνιων παθήσεων. Τα αυτοάνοσα νοσήματα επηρεάζουν την υγεία περισσότερων ανθρώπων απ' ό,τι οι καρδιακές παθήσεις ή ο καρκίνος .

«Ένας στους δέκα ανθρώπους στην Ευρώπη πάσχει από ένα αυτοάνοσο νόσημα».

Ένα στα δέκα άτομα στην Ευρωπαϊκή Ένωση πάσχει από κάποιο αυτοάνοσο νόσημα. Πενήντα εκατομμύρια Αμερικανοί, 1 στους 6, πάσχουν από κάποιο αυτοάνοσο νόσημα, ενώ οι αντίστοιχοι αριθμοί για τη στεφανιαία νόσο είναι 1 στους 20 και για τον καρκίνο 1 στους 14 κατά τη διάρκεια της ενήλικης ζωής του ανθρώπου.
Πρόκειται για μια άνευ προηγουμένου επιδημία που επιδεινώνεται με εντυπωσιακές ταχύτητες. Οι επιπτώσεις της στη δημόσια υγεία φαίνεται ότι δεν έχουν γίνει ακόμη πλήρως αντιληπτές, επειδή μεταξύ άλλων προσβάλλει διαφορετικά όργανα και ιστούς, οπότε κάθε περίπτωση αντιμετωπίζεται ως ξεχωριστή νοσολογική οντότητα.
Ασθένειες όπως: σκλήρυνση κατά πλάκας, νεανικός διαβήτης, ρευματοειδής αρθρίτιδα, θυρεοειδίτιδα του Hashimoto, ψωρίαση, ελκώδης κολίτιδα, νόσος του Crohn, ερυθηματώδης λύκος, δερματομυοσίτιδα, μυασθένεια, ALS (αμυοτροφική πλευρική σκλήρυνση) είναι μόνο μερικές από τις πάνω από εκατό ασθένειες των οποίων η αναγνωρισμένη προέλευση είναι αυτοάνοση. Πρόκειται για χρόνιες παθήσεις, μερικές από τις οποίες μπορεί να είναι απειλητικές για τη ζωή και στην πλειονότητά τους οι άνθρωποι που πάσχουν από αυτές πρέπει να υποβάλλονται σε φαρμακευτικές αγωγές για όλη τους τη ζωή. Οι περισσότερες από αυτές τις θεραπείες είναι προσανατολισμένες στην καταστολή της δραστηριότητας του ανοσοποιητικού συστήματος.

Ποια είναι η αιτία των αυτοάνοσων νοσημάτων

Γνωρίζουμε ότι η συχνότητα εμφάνισης των αυτοάνοσων ασθενειών συνδέεται με το βιοτικό επίπεδο. Όσο υψηλότερο είναι το βιοτικό επίπεδο των εξεταζόμενων πληθυσμών, τόσο μεγαλύτερη είναι η συχνότητα εμφάνισης των αυτοάνοσων νοσημάτων. Είναι το τίμημα που πληρώνουμε για έναν τρόπο ζωής που απομακρύνεται συνεχώς από το φυσιολογικό.
Υπό κανονικές συνθήκες, το ανοσοποιητικό μας σύστημα και ο στρατός των λευκών αιμοσφαιρίων του βοηθούν το σώμα μας να αμυνθεί κατά των επιβλαβών ουσιών και κυττάρων, όπως οι ιοί, τα βακτήρια και τα κύτταρα του καρκίνου. Σε ασθενείς με κάποιο αυτοάνοσο νόσημα, το ανοσοποιητικό σύστημα δεν είναι σε θέση να εφαρμόζει τη διάκριση μεταξύ των υγιών ιστών του σώματος και των εχθρών του. Αυτό προκαλεί μια ανοσολογική αντίδραση προς τα ίδια τα συστατικά του σώματος.
Οι θεωρίες σχετικά με τα αίτια και τους μηχανισμούς που εμπλέκονται στην αυτοανοσία είναι πολλαπλές. Η σχετική έρευνα έχει έντονο επιστημονικό, αλλά και κοινωνικό ενδιαφέρον. Τα προβλήματα, ωστόσο, στη διάγνωση και τη θεραπεία των παθολογιών αυτού του τύπου περιπλέκονται από πολλούς παράγοντες, όπως:
συμπτώματα που εμπλέκουν πολλές ιατρικές ειδικότητες και επηρεάζουν όλα τα όργανα του σώματος
η ιατρική εκπαίδευση παρέχει μόνο στοιχειώδη κατάρτιση σε σχέση με τα αυτοάνοσα νοσήματα
οι ειδικοί δεν είναι γενικώς εξοικειωμένοι με τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των διάφορων αυτοάνοσων νοσημάτων και τις εξελίξεις στη θεραπεία πέραν της σφαίρας της ειδικότητάς τους
τα αρχικά συμπτώματα είναι συχνά διακοπτόμενα και ακαθόριστα μέχρις ότου η νόσος γίνει οξεία
η έρευνα συνήθως αφορά μεμονωμένες ασθένειες και έχει περιορισμένο σκοπό. Απαιτείται μεγαλύτερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των ερευνητικών προγραμμάτων για τα διάφορα αυτοάνοσα νοσήματα.
Για να κατανοήσουμε καλύτερα πώς το σώμα δεν αναγνωρίζει τους δικούς του ιστούς και ενεργοποιεί αυτούς τους μηχανισμούς αυτοκαταστροφής, είναι αναγκαίο να εξετάσουμε το πρόβλημα στην πηγή του: σε κυτταρικό επίπεδο.
Τα κύτταρα είναι οι βιολογικές μονάδες που σχηματίζουν τον οργανισμό μας. Αποικίες κυττάρων με κοινά χαρακτηριστικά συναθροίζονται για να σχηματίσουν τελικά τα όργανα που απαρτίζουν το ανθρώπινο σώμα. Η λειτουργική κατάσταση των κυττάρων μας αντανακλά την τελική κατάσταση της υγείας μας. Είδαμε προηγουμένως ότι κάθε κύτταρο, και το σώμα ως σύνολο, χρειάζεται ειδικά στοιχεία για να πετύχει τη βέλτιστη λειτουργία του: μεταλλικά στοιχεία, αμινοξέα, βιταμίνες, ένζυμα, πρωτεΐνες, λίπη και υδατάνθρακες. Είναι πλέον αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι οι εντατικές καλλιέργειες, η εξάντληση των πόρων του εδάφους και ο υψηλός βαθμός επεξεργασίας των τροφών επηρεάζουν τη βιοχημική ισορροπία του ανθρώπινου σώματος.
Οι αλλαγές που έχουν υποστεί οι τροφές και η διατροφή μας κατά τα τελευταία πενήντα χρόνια είναι εντυπωσιακές. Το πρόβλημα δεν σταματά όμως μόνο στο επίπεδο της έλλειψης θρεπτικών συστατικών. Η εικόνα περιπλέκεται επιπλέον λόγω της αυξημένης τοξικότητας των τροφών και του σύγχρονου περιβάλλοντος.
Ας πάρουμε πάλι για παράδειγμα το σπανάκι. Στο έδαφος όπου στο παρελθόν καλλιεργούσαμε εκατό σπανάκια, σήμερα καλλιεργούνται χίλια. Οι θρεπτικές ουσίες που βρίσκονται στο έδαφος και απορροφιόνταν από εκατό φυτά, τώρα πρέπει να κατανεμηθούν ανάμεσα σε χίλια. Είναι αναπόφευκτο σε αυτό το σημείο να εμπλουτίσουμε το έδαφος με λίπασμα, ώστε να υπάρχει επαρκής παραγωγή χρόνο με το χρόνο.
Τα λιπάσματα που συνήθως χρησιμοποιούνται στις παραδοσιακές καλλιέργειες (ΝΡΚ) παρέχουν στο έδαφος τα τρία βασικά στοιχεία που είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη των φυτών: άζωτο (Ν), φώσφορο (Ρ) και κάλιο (Κ). Ένα γόνιμο έδαφος, ωστόσο, κάτω από ιδανικές συνθήκες, θα πρέπει να περιέχει 92 στοιχεία. Χρειάζονται όμως δεκαετίες ώστε τα μεταλλικά στοιχεία και ιχνοστοιχεία να ενσωματωθούν στο χώμα, μέσα από φυσικές διαδικασίες, όπως οι κεραυνοί που δεσμεύουν το άζωτο από την ατμόσφαιρα, η αποσύνθεση οργανικού υλικού, όπως τα φύλλα, και οι διεργασίες που πραγματοποιούνται από τους μικροοργανισμούς στο έδαφος. Ακόμη και οι καλύτερες βιολογικές καλλιέργειες, επί του παρόντος, καταφέρνουν να εμπλουτίσουν τα εδάφη τους με 16 μεταλλικά στοιχεία στις καλύτερες περιπτώσεις.
Τα ίδια τα φυτά, που πρέπει να αναπτυχθούν απουσία των λοιπών 89 απαραίτητων στοιχείων υποφέρουν και αποτελούν εύκολη λεία για παράσιτα, μύκητες και βακτήρια. Για να ληφθεί μια καλή συγκομιδή, θα πρέπει, στη συνέχεια, να χρησιμοποιηθούν επαρκείς ποσότητες φυτοφαρμάκων, αντιμυκητιακών και αντιβακτηριακών ουσιών. Έτσι, όλη η τροφική αλυσίδα αλλοιώνεται από τις ελλείψεις των απαραίτητων στοιχείων και την επιβάρυνση από τοξικούς παράγοντες.
Τα βαρέα μέταλλα, τα βιομηχανικά χημικά, τα φαρμακευτικά προϊόντα και άλλες ξένες προς τη ζωή ενώσεις (ξενοβιοτικά) αποτελούν στοιχεία μιας πραγματικότητας από την οποία δεν μπορούν να ξεφύγουν ακόμη και τα ζώα που ζουν στον βόρειο πόλο. Πράγματι, έχουν ανιχνευτεί ποσότητες βιομηχανικών χημικών στους ιστούς των πολικών αρκούδων. Κάθε ζωντανός οργανισμός στον πλανήτη μας περιέχει ένα σημαντικό τοξικό φορτίο.
Ο όρος «ξενοβιοτικά» αναφέρεται σε τοξικές ενώσεις και προέρχεται από τις λέξεις «ξένος» και βίος (ζωή). Όλες αυτές οι ουσίες που είναι ξένες προς τη ζωή και βρίσκονται στο σώμα μας έχουν κάποιο βαθμό τοξικότητας. Δεν μπορούμε να αναφερόμαστε σε φυσιολογικά επίπεδα, αυτές οι ενώσεις απλά δεν θα έπρεπε να βρίσκονται ή να ανιχνεύονται στο σώμα μας. Τέσσερα εκατομμύρια χημικών ουσιών, που δεν βρίσκονται στη φύση, έχουν παραχθεί μέχρι τώρα στο εργαστήριο και πολλές από αυτές έχουν βρει εμπορικές και βιομηχανικές εφαρμογές. Το φυσιολογικό θα ήταν να μην έχουμε κανένα ίχνος αυτών των ουσιών στο σώμα μας.
Τα κύτταρά μας έχουν αναπόφευκτα μια εικόνα ριζικά διαφορετική από τη φυσιολογική. Η σύνθεσή των κυττάρων μας είναι σημαντικά αλλοιωμένη. Απουσιάζουν ζωτικά στοιχεία που θα έπρεπε να περιέχονται σε αυτά και συναντώνται τοξικές ουσίες, που δεν θα έπρεπε να βρίσκονται εκεί.
Γνωρίζουμε ότι αλλαγές στη βιοχημική σύνθεση του εσωτερικού των κυττάρων συνοδεύονται από αλλαγές των ιδιοτήτων της κυτταρικής μεμβράνης. Η κυτταρική μεμβράνη είναι σαν ένας τοίχος που διαχωρίζει το εσωτερικό από το εξωτερικό των κυττάρων. Μια από τις ιδιότητες της μεμβράνης είναι να ταυτοποιεί το κύτταρο. Στο εξωτερικό τοίχωμα της μεμβράνης βρίσκονται τα μόρια που έχουν την ιδιότητα να διαμορφώνουν την ταυτότητα του ίδιου του κυττάρου. Όταν ένα λευκό αιμοσφαίριο «διαβάζει» την ταυτότητα στο τοίχωμα ενός κυττάρου, μπορεί να καταλάβει αν πρόκειται για κύτταρο του σώματος ή για κάποιον εχθρό. Το ανοσοποιητικό μας σύστημα είναι σχεδιασμένο έτσι ώστε να μην επιτίθεται στα δικά του κύτταρα, αλλά μόνο σε ξένα κύτταρα.

Αυτός ο μηχανισμός εξηγεί πολλές παραμέτρους των αυτοάνοσων νοσημάτων και δημιουργεί νέες προοπτικές για αποτελεσματικότερες θεραπευτικές προσεγγίσεις:
εξηγεί τη σχέση μεταξύ των αυτοάνοσων νοσημάτων και του βιοτικού επιπέδου: όσο υψηλότερο είναι το βιοτικό επίπεδο μιας χώρας, τόσο υψηλότερη είναι η κατανάλωση τεχνητώς επεξεργασμένων τροφών
εξηγεί γιατί τα αυτοάνοσα νοσήματα μπορούν να εκδηλωθούν σε οποιοδήποτε όργανο του σώματος
εξηγεί γιατί τα νοσήματα αυτά σχετίζονται τόσο με την έλλειψη θρεπτικών συστατικών (βιταμίνης D, σελήνιου, βιταμίνης Α, βιταμίνης Β1, λιπαρών οξέων) όσο και με την αυξημένη έκθεση σε τοξικούς παράγοντες (διοξίνες, βαρέα μέταλλα)
εξηγεί γιατί όλο και περισσότεροι άνθρωποι παρουσιάζουν συμπτώματα που προσβάλλουν περισσότερα από ένα όργανα. Έχει διαπιστωθεί ότι τα αυτοάνοσα νοσήματα οφείλονται σε τρεις παράγοντες:
1. επιγενετική (περιβάλλον, διατροφή, ελλείψεις, τοξικότητα)
2. γενετική
3. απόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος.
Η τεράστια αύξηση στη συχνότητα εμφάνισης αυτής της ομάδας ασθενειών κατά τα τελευταία είκοσι χρόνια, και επομένως μέσα σε μία μόνο γενιά, δείχνει σαφώς ότι οι γενετικοί (κληρονομικοί) παράγοντες μπορούν να δημιουργήσουν μια προδιάθεση, αλλά δεν μπορεί να αποτελούν τον κύριο αιτιολογικό παράγοντα.
Η χρήση ανοσοκατασταλτικών φαρμάκων μειώνει την ένταση των συμπτωμάτων και μας επιτρέπει να συμπεράνουμε μια πιθανή εμπλοκή του ανοσοποιητικού συστήματος. Η χρήση τους και μόνο, ωστόσο, δεν μπορεί να οδηγήσει σε ουσιαστική θεραπεία. Απεναντίας, μάλλον επιδεινώνει τη συνολική υγεία των ασθενών. Φαίνεται ότι το ανοσοποιητικό σύστημα λειτουργεί καλά, κάποιες φορές ίσως και υπερβολικά καλά (υπερ-αντιδραστικό). Ακόμα και το στοιχείο αυτό, όμως, δεν είναι σε θέση να παράσχει τις απαντήσεις που θα ανοίξουν την πόρτα σε πιο αποτελεσματικές λύσεις. Χρόνια έρευνας και θεραπειών που στοχεύουν στη σύνδεση της αιτιολογίας των αυτοάνοσων νοσημάτων με τη δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος δεν έχουν αποδώσει τους αναμενόμενους καρπούς.

Η πραγματική λύση θα πρέπει να κατευθύνεται προς την αποκατάσταση της βιοχημικής ισορροπίας και της φυσιολογικής λειτουργίας του σώματος. Η επιγενετική και οι αλλοιώσεις της λειτουργίας και της κυτταρικής ταυτότητας λόγω περιβαλλοντικών παραγόντων είναι μια απάντηση που ανοίγει το δρόμο για πιο αποτελεσματικές λύσεις.
Για να επιτύχουμε μια ουσιαστική θεραπεία θα πρέπει να διορθώσουμε τις ελλείψεις σε θρεπτικά συστατικά και να βοηθήσουμε το σώμα να διαχειριστεί και να εξαλείφει αποτελεσματικά τις τοξικές ουσίες. Όσο πιο υγιείς είμαστε, τόσο απομακρυνόμαστε από την ασθένεια.

Κύτταρα που έχουν φυσιολογική σύσταση και δομή αναγνωρίζονται ως δικά μας, αντί να δέχονται επίθεση από το ανοσοποιητικό σύστημα.

Τι μπορούμε να κάνουμε

Η Μεταβολομική είναι ένα εργαλείο τεράστιας σημασίας για την αντιμετώπιση και τη διαχείριση αυτών των ασθενειών. Οι μεταβολομικές αναλύσεις μάς επιτρέπουν να προσδιορίσουμε τις συγκεκριμένες ελλείψεις και να ελέγξουμε την κατάσταση των αποτοξινωτικών και αντιοξειδωτικών μηχανισμών.
Το στρες είναι επίσης ένας επιβαρυντικός παράγοντας μείζονος σημασίας για τα αυτοάνοσα νοσήματα και θα πρέπει να αντιμετωπίζεται επαρκώς.

«Με τη χρήση συμπληρωμάτων, τη διόρθωση της διατροφής και του τρόπου ζωής και τη λήψη φαρμάκων για τον περιορισμό των συμπτωμάτων, όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο, μπορούμε να αλλάξουμε την πορεία των αυτοάνοσων νοσημάτων».

Με τη χρήση συμπληρωμάτων διατροφής, την τήρηση κατάλληλης διατροφής, την υιοθέτηση ενός υγιεινού και φυσικότερου τρόπου ζωής και τη χρήση φαρμάκων για τη μείωση της έντασης των συμπτωμάτων, όπου είναι αναγκαίο, έως ότου το σώμα να έχει το χρόνο να επανέλθει στα φυσιολογικά του επίπεδα, μπορούμε να αλλάξουμε την εξέλιξη των ασθενειών αυτής της ομάδας. Μπορούμε να βοηθήσουμε τον οργανισμό μας να μεταβεί από μια κατάσταση συνεχιζόμενης επιδείνωσης σε μια κατάσταση σταθερής βελτίωσης.

Τα αυτοάνοσα νοσήματα είναι μια επιδημία που ακόμη δεν έχει αναπτυχθεί πλήρως. Σήμερα γνωρίζουμε πολύ περισσότερα από όσα γνωρίζαμε πριν από μερικά χρόνια και είμαστε σε θέση να ενεργήσουμε προς τη σωστή κατεύθυνση. Μπορούμε να ζούμε περισσότερο, να είμαστε πιο υγιείς και να διαθέτουμε την ενέργεια και την αποφασιστικότητα που απαιτείται για την αντιμετώπιση αυτού του «παιχνιδιού» που λέγεται ζωή.

Παραισθήσεις και Ψευδαισθήσεις: Τι είναι και πότε συμβαίνουν;

Οι παραισθήσεις και οι ψευδαισθήσεις ονομάζονται ποιοτικές αντιληπτικές διαταραχές.

Παραισθήσεις

Οι παραισθήσεις συνιστούν στρεβλωμένα αντιληπτικά βιώματα, υπαρκτών ωστόσο αντικειμένων της αντίληψης. Η επέλευσή τους ευοδώνεται από τη συ­ναισθηματική κατάσταση του υποκειμένου τους, καθώς και από τις εξωτερικές συνθήκες, όπως π.χ. κακός φωτισμός, θόρυβοι κ.λπ. Είναι συχνές σε όλους τους ανθρώπους εν είδει βραχέων επεισοδίων, ακολουθούμενων από την αναγνώριση της αντιληπτικής πλάνης. Ωστόσο, παραισθησίες που επιδιαρκούν δίχως ανα­γνώριση της αντιληπτικής πλάνης είναι παθολογικής πλέον φύσης και συνιστούν παρατηρητικές παραγνωρίσεις.

 

Ψευδαισθήσεις '

Οι ψευδαισθήσεις συνιστούν αντιληπτικά βιώματα των ασθενών επί απουσίας αντικειμενικής πηγής εκπομπής ερεθισμάτων. Οι ασθενείς είναι πάντως απολύ­τως βέβαιοι για την ύπαρξή τους, τα αντιληπτικά τους Βιώματα δεν επηρεάζονται από κριτικά αντεπιχειρήματα ή αναιρετική τους εμπειρική μαρτυρία και, τέλος, οι ίδιοι οι ασθενείς βρίσκονται στο επίκεντρο του θεματικού περιεχομένου των ψευ­δαισθητικών τους βιωμάτων. Το γεγονός ότι οι ψευδαισθήσεις δεν επηρεάζονται από κριτικά αντεπιχειρήματα τις διαφοροποιεί από τις ψευδο-ψευδαισθήσεις, που απαντιόνται σε ασθενείς με επιληψία κροταφικού λοβού ή σε φυσιολογικά άτομα σε συνθήκες πλήρους αισθητηριακής αποστέρησης.

Ως προς την αισθητηριακή λειτουργία την οποία αφορούν, οι ψευδαισθήσεις διακρίνονται σε ακουστικές; οπτικές, απτικές, οσφρητικές, γευστικές και κοιναισθητικές.

Οι ακουστικες. ψευδαισθήσεις αποτελούν το συχνότερο τύπο ψευδαισθήσεων και διακρίνονται σε μη-λεκτικές και δεκτικές. Οι πρώτες περιλαμβάνουν ακουστικά βιώματα ήχων ή θορύβων, ενώ οι δεύτερες λέξεις, φράσεις ή συνεχή ομιλία. Οι ψευδαισθητικές φωνές ενδέχεται να απευθύνονται στους ασθενείς στο δεύτερο πρόσωπο ή να αναφέρονται σ’ αυτούς στο τρίτοπρόσωπο (αυτός, αυτή...), ενώ συ­χνά συνομιλούν μεταξύ τους γι’ αυτούς. Κατά κανόνα το περιεχόμενό τους είναι υβριστικό, απειλητικό ή επικριτικό για τους ασθενείς, μπορεί ωστόσο να είναι φι­λικό, εξυψωτικό ή υποστηρικτικό («κακές» και «καλές» φωνές, αντίστοιχα). Λεκτικές ακουστικές ψευδαισθήσεις απαντώνται συχνά στις σχιζο^ρενικές διαταραχές, δί­χως όμως να αποκλείεται το ενδεχόμενο επέλευσής τους στη μείζονα κατάθλιψη ή τη μανία, όπου κατά κανόνα το περιεχόμενό τους είναι εναρμονισμένο με τη διάθεση των ασθενών, επικριτικό στην πρώτη και εξυψωτικό στη δεύτερη.

Οι οπτικές ψευδαισθήσεις διακρίνονται σε απβές ή στοιχειώδεις και σύνθετες: οι πρώτες περιλαμβάνουν σκιές, λάμψεις, χρώματα, φώτα κ.λπ., ενώ οι δεύτερες μορφές ανθρώπων, νάνων -«λιλιπούτειες οπτικές ψευδαισθήσεις», συχνές στο [«τρομώδες παραλήρημα», των χρονιών αλκοολικών, ζώων (ζωοψίες), εικόνων αγίων ή εικόνων «δαιμονικών πνευμάτων». Τέλος, στην εαυ­τοσκοπία, το άτομο βλέπει τον ίδιο τον εαυτό του. Στις φωτογραφικές οπτικές ψευδαισθήσεις, οι ψευδαισθητικές εικόνες είναι στατικές, κατ’ αντιδιαστολή προς τις σκηνικές ή κινηματογραφικές, οι οποίες μεταβάλλονται συνεχώς εν είδει σκη­νικών επεισοδίων.

Οι λιγότερο συχνές οσφρητικές ψευδαισθήσεις συνίστανται σε δυσοσμίες που αναδίδουν υποτιθέμενα σάπια ή δηλητηριασμένα τρόφιμα, αποσυντιθέμενα σώμα­τα συνανθρώπων ή το ίδιο το σώμα των ασθενών, καθώς και σε ασφυξιογόνα ή δη­λητηριώδη αέρα στον εισπνεόμενο αέρα. Παρομοίως, οι γευστικές ψευδαισθήσεις περιλαμβάνουν δυσάρεστες γεύσεις επιβλαβών ή δηλητηριωδών ουσιών που υπο­τίθεται ότι έχουν αναμιχθεί στην τροφή ή τα υγρά που οι ασθενείς προσλαμβάνουν. Οσφρητικές και/ή γευστικές ψευδαισθήσεις απαντώνται συνήθως σε δευτερογενείς ψυχωσικές διαταραχές (π.χ. σε επιληπτικές ψυχώσεις ή οργανικές ψυχωσικές εκδη­λώσεις), στις σχιζοφρενικές ψυχώσεις, καθώς και στη μείζονα κατάθλιψη.

Οι απτικές ψευδαισθήσεις περιλαμβάνουν αισθήματα νυγμών, τριβής, πίεσης ή κρούσεων στο δέρμα των ασθενών, καθώς και αισθήματα ερπυστικών κινήσεων ζωυφίων σε αυτό, ιδιαίτερα συχνών σε χρόνια κατάχρηση κοκαΐνης.

Τέλος, οι κοιναισθητικές ψευδαισθήσεις περιλαμβάνουν βιώματα μεταβολής της θέσης, του σχήματος, του μεγέθους ή της λειτουργίας εσωτερικών οργάνων των ασθενών, απόφραξης, στένωσης, τρώσης ή νέκρωσής τους, παρουσίας ξένων σωμάτων ή ηλεκτρικών εκκενώσεων στο εσωτερικό του σώματός τους. Στις κοι- ναισθητικές ψευδαισθήσεις συμπεριλαμβάνονται οι αιθουσαίες ψευδαισθήσεις -βιώματα περιστροφής, πτώσης ή ανύψωσης του σώματος των ασθενών-, καθώς και οι κιναισθητικές ψευδαισθήσεις με αίσθημα ακούσιας κίνησης μελών του σώ* ματός τους.

Απτικές και κοιναισθητικές ψευδαισθήσεις είναι συχνές στις ψυχωσικές διατα­ραχές, πρωτογενείς ή δευτερογενείς. Η διάκριση μεταξύ τους είναι ενδεχομένως δυσχερής, ακόμη δυσχερέστερη είναι ωστόσο η διαφορική διάγνωση αμφοτέρων από σύστοιχές τους σωματικές ή υποχονδριακές παραληρητικές ιδέες των ασθε­νών, δίχως ασφαλώς να αποκλείεται -αντίθετα μάλιστα- η συνύπαρξη ψευδαι­σθήσεων και παραληρητικών ιδεών.

Οι Κρασοπατέρες της αρχαιότητας.

Από τα αρχαιότατα χρόνια, η Χίος ήταν φημισμένη για το υπέροχο κρασί της. Κατά τον Στράβωνα, μάλιστα, το κρασί αυτό ήταν το καλύτερο που υπήρχε τότε στην Ελλάδα: «Ειθ’ η Αριουσία χώρα οίνον άριστον φέρουσα των Ελλήνων». Η Αριουσία ήταν χωριό της Χίου, που έβγαζε θαυμαστά σταφύλια. Ο Αριστοφάνης ο Βιργίλιος, ο Οράτιος, ο Τίβουλος και πολλοί άλλοι συγγραφείς, εξυμνούν το χιώτικο κρασί με αληθινό πάθος. Γιατί, λίγο πολύ, ήταν όλοι τους μεγάλοι κρασοπατέρες και ήξεραν να εκτιμούν το καλό κρασί.
Οι Ρωμαίοι, για να μπορούν να πίνουν τα δικά τους σκληρά κρασιά, τα ανακάτωναν με χιώτικο, που τους έδινε ωραία και μυρωμένη γεύση. Την ημέρα του θριάμβου του, ο Καίσαρ πρόσφερε στους φίλους του, «αμφορείς οίνου Χίου». Ο δε Ορτένσιος, τόσο το εκτιμούσε, που άφησε στους κληρονόμους του «δεκισχίλιους κάδους» από το εξαίρετο αυτό ποτό, που χρησίμευε ακόμα και ως φάρμακο για τα μάτια, τα πασίγνωστα την εποχή εκείνη «Χιακά κολλύρια» και ως τονωτικό για τους εξασθενισμένους οργανισμούς. Κατά τον Πλίνιο, ο Ρωμαίος πραίτωρ Γάϊος έστειλε ολόκληρο πλοίο για να του φέρουν χιώτικο κρασί, σύμφωνα με τη συνταγή που του έδωσε ο γιατρός του.
Στην Αθήνα, ήταν πανάκριβο και εθεωρείτο ως είδος πολυτελείας. Ο κάδος πουλιόταν μία μνά, ποσό μεγάλο. Οι φιλάργυροι έμποροι δεν έβαζαν σταγόνα στο στόμα τους, για να μη χάσουν το παραμικρό κέρδος.
Ένας αρχαίος θρύλος λέει ότι οι Χιώτες θεωρούνται οι εφευρέτες του κρασιού και οι Αθηναίοι της ταβέρνας. Στην αρχαία Αθήνα τα καπηλειά ήταν τόσα πολλά, ώστε ο Περικλής με ένα διάταγμά του θέλησε να τα καταργήσει μια για πάντα. Μεσολάβησαν, όμως, οι δημογέροντες και δεν τον άφησαν να πραγματοποιήσει την απόφασή του, για να μη στερήσει το λαό από μια ευχαρίστηση και το κράτος από ένα έσοδο.
Την εποχή εκείνη το κρασί της Αττικής ήταν τόσο φημισμένο, όσο περίπου και το χιώτικο. Οι ξένοι που ερχότανε στην Αθήνα, το πρώτο που έκαναν ήταν να πάνε στα καπηλειά, για να κατεβάσουν μερικές κούπες…
Στην Κόρινθο υπήρχαν άφθονα καπηλειά, επειδή όλο το εμπόριο Ανατολής και Δύσης συγκεντρώνονταν στο λιμάνι της. Είχε τετρακόσιες χιλιάδες κατοίκους και άλλους τόσους δούλους. Όσο για τους ξένους, αυτοί ήταν αμέτρητοι. Πολλές από τις ταβέρνες αυτές είχαν τουριστικό σκοπό.
Στην αρχαία Σπάρτη, δεν υπήρχαν ταβέρνες. Υπήρχαν, όμως, τα Θερμοπύλεια, όπου έπιναν αποκλειστικά και μόνον οι γέροι, ζεστά ποτά τον χειμώνα. Η χρήση του κρασιού απαγορευόταν στους νέους με την ποινή του θανάτου!..
Το σύστημα του νομοθέτη Λυκούργου ήταν σκληρό: Ήθελε να διατηρήσει τραχιά τη φυλή του, ανάμεσα σε ένα τόσο θερμό και εύφορο χώρο. Αρκετοί πολίτες όμως, όπως λέει ο Πλούταρχος, δεν άντεχαν σε τόση σκληρότητα και λιποτακτούσαν μακριά από τη δαμάστρια των ανδρών πόλη. Η ολιγανθρωπιά έφαγε τη Σπάρτη. Όσους δεν σκότωναν οι αδιάκοπες μάχες, τους εξαντλούσε η κουραστική, μονότονη αυτή ζωή…
Στην αρχαία Αθήνα γινόταν και Ρεφενέ πάρτυ. Πρόσφατα γινότανε πολύς λόγος για ρεφενέ πάρτυ, που οργάνωναν οι σημερινοί νέοι στις γειτονιές. Ο οικοδεσπότης διέθετε μόνον τον χώρο του σπιτιού του και οι προσκεκλημένοι έφερναν μαζί τους τα πάντα: ο ένας μεζέδες, ο άλλος κρασί, ο τρίτος γλυκά κλπ.
Να, όμως, που κάτι ανάλογο συνηθίζονταν και στην αρχαία Αθήνα. Οι αρχαίοι Αθηναίοι τα συνήθιζαν πάρα πολύ τα ρεφενέ πάρτυ, για να διασκεδάσουν. Οι παρέες συγκεντρώνονταν στο σπίτι κάποιου νέου της παρέας, ο οποίος, όμως, να είχε… στείλει τους γονείς του σε περίπατο ή επίσκεψη (κάτι ανάλογο γινότανε και στις ημέρες μας πριν λίγες δεκαετίες). Έτσι και έκανε ο γιός ή η κόρη πάρτυ, οι γονείς απομακρύνονταν από το σπίτι θέλοντας και μη, για να μπορούν μετά να σβήνουν τα φώτα.
Έτσι, λοιπόν, και στην αρχαία Αθήνα, έφθαναν οι προσκεκλημένοι φέρνοντας μαζί τους όχι μόνον φαγητά, κρασιά ή γλυκίσματα, αλλά, αν προτιμούσαν, ένα μάγειρα, μία παρέα από αυλητρίδες που θα έπαιζαν αυλούς για να χορεύουν ή κανένα μίμο. Ένας άγραφος νόμος καλής συμπεριφοράς απαγόρευε στις γυναίκες να χαριεντίζονται στα πάρτυ με άλλους άνδρες, εκτός από τους καβαλιέρους τους.
Πάντως, όμως, όταν άναβε το γλέντι δεν έλειπαν και οι ζηλοτυπίες, που ήταν συχνές σκηνές. Αναφέρονται διαπληκτισμοί, καυγάδες, έσπαζαν ποτήρια κλπ. Πάνω στον καυγά έμπαιναν στο σπίτι και μερικοί απρόσκλητοι που φρόντιζαν να… ξαφρίσουν κάποιο ασημικό.
Για να κάνουν τα γλεντάκια τους οι νέοι, ζητούσαν συνήθως χρήματα από τις μητέρες τους, που, όπως και σήμερα, είναι πιο ελαστικές από τους πατέρες. Αν όμως και οι μητέρες δεν είχαν χρήματα ή τσιγκουνεύονταν, τότε οι νεαροί βλαστοί κατέφευγαν σε τοκογλύφους, οι οποίοι πρόθυμα τους δάνειζαν. Αξίζει να σημειώσουμε, πάντως ότι η κοινή γνώμη ήταν επιεικής για τις παρεκτροπές των νέων.
Στο Βυζάντιο, οι ταβέρνες βρισκότανε, ως επί το πλείστον, στους κεντρικούς δρόμους. Κάθε σπίτι σχεδόν είχε και ένα μαγαζί στην πρόσοψή του, με μαρμάρινους πάγκους, όπου γύρω-γύρω στους τοίχους της ταβέρνας, υπήρχαν ράφια με πήλινα δοχεία και κούπες. Δεν ήταν δε σπάνια η περίπτωση να βρίσκεται πίσω από τον πάγκο μια νεαρή σερβιτόρα που κερνούσε τους περαστικούς γλυκόπιοτο κρασί, «οίνον που ευφραίνει καρδίαν ανθρώπου»…
Και φυσικά, όπως συμβαίνει και στην εποχή μας, συνέβαινε να ανάψουν ανάμεσά τους πολιτικές συζητήσεις, που κατέληγαν πολύ συχνά σε αιματηρές συμπλοκές.
Πολλοί ιστορικοί αναφέρουν, ότι υπήρξε εποχή, όπου ολόκληρη η Κωνσταντινούπολη είχε μεταβληθεί σε ένα απέραντο ταβερνείο. Πλήθος μεταπωλητές και τσαρλατάνοι, έπιαναν τους δρόμους, δημιουργώντας έτσι ένα σωρό εμπόδια στους πραγματικούς εμπόρους της Κωνσταντινούπολης.
Για να θεραπεύσει το κακό ο αυτοκράτορας Ιουστινιανός (527-565) εξέδωκε αυστηρές διαταγές, που τιμωρούσαν με πρόστιμο και φυλάκιση τους πλανόδιους ποτοπώλες.
Όπως βλέπουμε, λοιπόν, ουδέν… καινόν υπό τον ήλιον! Τυχαίνει καμιά φορά, διαβάζοντας την ιστορία της εποχής εκείνης, να αναρωτιόμαστε: είναι αρχαία, άραγε η ιστορία αυτή ή σημερινή; Με το δίκιο μας. Γιατί ο ένας αιώνας αντιγράφει τον άλλο, ακόμα και στις πιο ασήμαντες, πολλές φορές, λεπτομέρειες.

Ποιὰ ἑλληνικὰ μιλοῦσαν οἱ ἀρχαῖοι Μακεδόνες…

 Τα ευρήματα των τελευταίων 10ετιών δίνουν σαφή και κατηγορηματική απάντηση για την απάντηση για την ελληνικότητα της γλώσσας τους

Κατά την αρχαιότητα ουδέποτε αμφισβητήθηκε η ελληνικότητα της Μακεδονίας. Οι αρχαίοι συγγραφείς συνδέουν γενεαλογικά τους Μακεδόνες με τους Δωριείς ή τους Αιολείς, δηλαδή άλλες ελληνικές φυλές νοτιότερα. Η ελληνικότητα των αρχαίων Μακεδόνων προκύπτει από τις ιστορικές πηγές, τα γλωσσολογικά δεδομένα και επιβεβαιώνεται με τα πιο πρόσφατα αρχαιολογικά ευρήματα. Ολα αποδεικνύουν τη σύνδεση του μακεδονικού χώρου με τον ελλαδικό ήδη από τη μυκηναϊκή εποχή. Οι εγκυρότεροι Ελληνες και ξένοι μελετητές τεκμηριώνουν το γεγονός και δεν αφήνουν περιθώρια για σοβαρές αμφισβητήσεις.
Κατά την αρχαιότητα, όπως δεν αμφισβητούνταν η ελληνικότητα των Μακεδόνων, έτσι δεν υπήρχε αμφισβήτηση και για το ελληνόφωνο των κατοίκων της.
Διαφωνίες για το θέμα διατυπώθηκαν για πολλούς λόγους, επιστημονικούς και μη, σε πολύ νεότερες εποχές. Από τον 19ο αιώνα ορισμένοι ερευνητές, υπερτονίζοντας υπαρκτά ζητήματα και παραβλέποντας την πληθώρα των στοιχείων περί ελληνικότητας του φύλου και της γλώσσας των Μακεδόνων, ανέπτυξαν διάφορες υποθέσεις. Υποστηρίχτηκε ότι πρόκειται:

Για μια γλώσσα μεικτή με βάση την ελληνική και επιδράσεις θρακο-ιλλυρικές. Είτε και αντιστρόφως, δηλαδή, για θρακο-ιλλυρική με ελληνικές επιδράσεις,
Για ιδιαίτερη ινδοευρωπαϊκή γλώσσα, που ήταν διαφορετική, όμως, από τις σύγχρονες ελληνικές διαλέκτους.
Τη επιστημονική διαφωνία συντηρούσε, μέχρι πριν από μερικά χρόνια, η απουσία γραπτών μακεδονικών πηγών. Οι γνωστές μακεδονικές επιγραφές, χρονολογημένες από τις αρχές του 4ου π.Χ. αιώνα, ήταν γραμμένες στην Αττική Κοινή, η οποία είχε εξαπλωθεί.
Μέχρι τότε οι σχετικές συζητήσεις-επιστημονικές ή πολιτικο-ιστορικές- στηρίζονταν στις 150 περίπου «γλώσσες» (διαλεκτικές λέξεις), που παρέδωσαν αρχαίοι συγγραφείς και λεξικογράφοι ως μακεδονικές. Οπως, επίσης, στον μεγάλο αριθμό μακεδονικών ονομάτων.
Η ανασκαφική, όμως, έρευνα τις τελευταίες δεκαετίες, με την αποκάλυψη κειμένων στη Μακεδονική, δεν αφήνει περιθώρια για επιστημονικές διαφωνίες περί της ελληνικότητας ή όχι της γλώσσας των Μακεδόνων.
Η απάντηση, λοιπόν, σήμερα στο ερώτημα ποια γλώσσα μιλούσαν οι αρχαίοι Μακεδόνες είναι κατηγορηματική. Μιλούσαν μια ελληνική διάλεκτο.
Αιολική με δωρικά στοιχεία
Η γλώσσα τους, όπως δέχονται σήμερα οι περισσότεροι ειδικοί, ήταν αιολική, ανάμεικτη με δωρικά στοιχεία και προφανώς με άλλες επιδράσεις. Για τη Μακεδονική, εκτός από ορισμένους αρχαϊκούς τύπους, γνωρίζουμε ότι μετέτρεπε συχνά το «φ» σε «β» και μερικές άλλες τέτοιες μεταβολές. Ετσι έλεγαν κεβαλή αντί κεφαλή, Βίλιππος αντί Φίλιππος, Βαλλήνη αντί Παλλήνη κ.λπ.

Γενικώς, η φωνητική διαφορά που διακρίνει την αρχαία Μακεδονική από τις άλλες σύγχρονες ελληνικές διαλέκτους («β» αντί «φ», «δ» αντί «θ» και «γ» αντί «χ» ) είναι ένα γλωσσικό φαινόμενο απολύτως εξηγήσιμο στο πλαίσιο της ελληνικής διαλεκτολογίας.
Αυτό το εξηγήσιμο εξακολουθούν ν αρνούνται ερευνητές και φορείς στην ΠΓΔΜ, υπό το πρίσμα των γνωστών σκοπιμοτήτων. Ανήκε, λένε, η μακεδονική σε άλλη γλωσσική οικογένεια, αφού τα ινδοευρωπαϊκά «μέσα δασέα» bh, dh, gh στην ελληνική αντιπροσωπεύονται με τα φ, χ, θ και στη μακεδονική με τα β, δ, γ.
Τα άλλα επιχειρήματα περί βαρβάρων αλλόγλωσσων Μακεδόνων, που στηρίζονται σε παραποιήσεις αρχαίων αποσπασματικών κειμένων, δεν αντέχουν σε κριτική…
Οι περισσότεροι γλωσσολόγοι που έχουν ασχοληθεί με το ζήτημα, ερμηνεύουν και εξηγούν τις διαφορές ως εξής:
-Ο μακεδονικός κορμός διαχωρίστηκε από τον ιωνικό, αιολικό-αχαϊκό και δωρικό πριν η πρωτοελληνική γλώσσα διαμορφώσει από τους αντίστοιχους ινδοευρωπαϊκούς φθόγγους τα φ, θ, χ και ακολούθησε δική του εξέλιξη.
-Οι αρχαίοι Μακεδόνες, αφομοιώνοντας Θρακο-Ιλλυριούς πληθυσμούς, δέχτηκαν την επίδρασή τους ως προς τα συγκεκριμένα φθογγικά στοιχεία.
Αλλες ερμηνείες, όπως η «σκοπιανή», έχουν το φολκλορικό στοιχείο τους, αλλά όχι το επιστημονικό.
Το ομηρικό μακεδνός
Η ονομασία της Μακεδονίας σχετίζεται άμεσα με το ομηρικό μακεδνός, που σημαίνει ψηλός, μεγαλόσωμος. Ο όρος «Μακεδονίς γη» χρησιμοποιήθηκε μια φορά από τον Ηρόδοτο για να ορίσει τη γεωγραφική κοιτίδα των αρχαίων Μακεδόνων. Ολες οι αρχαίες πηγές, μηδέ εξαιρουμένου του Ηροδότου, χρησιμοποιούν τον όρο Μακεδονία για να δηλώσουν το συγκροτημένο μακεδονικό βασίλειο, που ιδρύθηκε γύρω στα μέσα του 7ου π.Χ. αιώνα στις βόρειες παρυφές των Πιερίων. Με ορμητήριο την πρωτεύουσα Αιγές τα περιορισμένα όρια του βασιλείου στην Κ. Μακεδονία θα επεκταθούν δυτικά και ανατολικά…
Η Ταύτιση με Δωριείς
Οι αρχαίοι συγγραφείς σπάνια αναφέρονται στη γλώσσα των Μακεδόνων. Οι ιστορικοί Τίτος Λίβιος και Στράβων, όπως περιγράφουν τη γλώσσα τους (ίδια με Αιτωλών, Ακαρνάνων και Ηπειρωτών), την κατατάσσουν στη δωρική. Ετσι, συνεχίζουν την παράδοση του Ηροδότου, που ταυτίζει Μακεδόνες και Δωριείς, όπως άλλωστε ο Θουκυδίδης κι άλλες μεταγενέστερες πηγές. Τα επιγραφικά ευρήματα έως τώρα επιβεβαιώνουν τη σύνδεση. Αντίθετα, η άλλη μυθολογική παράδοση, που κρατά από τον ιστορικό Ελλάνικο και θέλει τους Μακεδόνες (επομένως και τη γλώσσα τους) να είναι συγγενείς με τους Αιολείς, δεν ενισχύεται…
«Διαλεκτικά» προβλήματα
Σήμερα οι ερευνητές που τεκμηριώνουν ή δέχονται την ελληνικότητα της μακεδονικής διαλέκτου, δεν συμφωνούν σε πολλά ζητήματα. Δίνοντας ο καθένας έμφαση σε άλλα σημεία άλλοτε υποστηρίζεται ότι ανήκει στον αιολικό κλάδο κι άλλοτε στον δωρικό. Οτι έχει ανάμεικτα στοιχεία από τις δύο ή και από άλλες διαλέκτους. Ακόμη ότι υπήρχαν δύο «εσωμακεδονικοί » διάλεκτοι. Μια συγγενική με την αιολική και άλλη με τη δωρική, που μιλούνταν στην Ανω Μακεδονία. Η μελέτη και η ανάλυση της μακεδονικής διαλέκτου έχουν δρόμο ακόμη να διανύσουν…
«Αρωμα» από το αρχαίο μακεδονικό λεξιλόγιο

 ΟΙ ΜΗΝΕΣ
Περίτιος (Ιανουάριος), Δύστρος (Φεβρουάριος), Ξανδικός (Μάρτιος), Αρτεμίσιος (Απρίλιος), Δαίσιος (Μάιος), Πάναμος (Ιούνιος), Λώος (Ιούλιος), Γορπιαίος (Αύγουστος), Υπερβερεταίος (Σεπτέμβριος ), Δίος (Οκτώβριος), Απελαίος (Νοέμβριος), Αυδυναίος είτε Αυδναίος (Δεκέμβριος).

ΑΝΘΡΩΠΩΝΥΜΙΑ
Αδυμος (από το ηδύς), Αδίστα (Ηδίστη), Αρχέλαος, Δρύκαλος (δρυς +κάλλον =ξύλο), Θετίμας (Θεοτίμης), Κατάνικος, Κοπρία, Λανίκα, Λαοδίκα, Νικάνωρ, Περδίκκας (από το πέρδιξ=πέρδικα), Πτολεμαίος, Σέλευκος, Φίλιππος ( Βίλιππος), Φιλώτας…

«ΓΛΩΣΣΕΣ»
Αγημα, αγκαλίς (δρεπάνι), αργίπους (αετός), δράμις (είδος ψωμιού), ζέρεθρον (βάραθρο), ινδέα (μεσημέρι), καρπαία (είδος χορού), καυσία (καπέλο), κοράσιον, πέλλα (λιθάρι), ταγόναγα (ταγός, αρχή), τελεσιάς (είδος χορού), χάρων (λιοντάρι), κεβαλή (κεφαλή)…
Η επιβεβαίωση ήρθε από τις επιγραφές
Η μακεδονική διάλεκτος για πολλούς και διάφορους λόγους δεν φαίνεται να έγινε ποτέ φιλολογικό και λογοτεχνικό όργανο. Γνωρίζουμε μόλις δύο στίχους από την κωμωδία «Μακεδόνες» του Στράτιδος. Στο απόσπασμα γίνεται κάποιος διάλογος:
Α. Η σφύραινα δ’ έστι τις;
Β. Κέστραν μεν ύμμες ωττικοί κικλήσκετε
(Α. Και ποια είναι η σφύραινα;
Β. Το ψάρι που εσείς οι Αττικοί κέστρα ονομάζετε)
Οι αρχαίοι συγγραφείς όταν έγραφαν για τους Μακεδόνες ότι μιλούσαν «μακεδονιστί» αναφέρονταν σε μια διάλεκτο της Ελληνικής κι όχι σε μια μη Ελληνική γλώσσα. Η διάλεκτος ήταν, βεβαίως, αρκετά διαφοροποιημένη από την καθιερωμένη και τη γενικευμένη κοινή ελληνική, που απλώθηκε από τα τέλη του 5ου — αρχές 4ου π.Χ. αιώνα σε όλες τις ελληνόφωνες περιοχές (συμπεριλαμβανόμενης και της Μακεδονίας). Προφανώς η μακεδονική διάλεκτος θα εξακολουθούσε να μιλιέται παράλληλα με την κοινή ελληνική.
Μέχρι το 1986 αυτό ήταν μια υπόθεση. Τότε αποκαλύφτηκε και απόσπασμα επιγραφής στην Πέλλα σε μακεδονική διάλεκτο (χρονολογείται γύρω στο 380 π.Χ.). Πρόκειται για κατάδεσμο (μαγικό κείμενο), χαραγμένο σε μολύβδινο έλασμα για να αποτραπεί ο γάμος του αγαπημένου της γυναίκας, που έκανε τα «μάγια» με άλλη γυναίκα.

Η επιγραφή, όπως κι άλλες που έχουν στο μεταξύ αποκαλυφθεί, επιβεβαιώνουν πανηγυρικά την ελληνικότητα της μακεδονικής διαλέκτου.
Πρώτος παραλογισμός
Θέλουν να γεφυρώσουν χάσμα 13-14 αιώνων
Εχουμε συνηθίσει, με την εμφάνιση του «Σκοπιανού» στο βαλκανικό προσκήνιο, να επισημαίνουμε τον παραλογισμό των γειτόνων μας να αναζητούν ρίζες εκεί όπου δεν υπάρχουν. Η κατασκευή, βεβαίως, εθνικού παρελθόντος από τότε που εμφανίστηκαν τα κράτη-έθνη, είναι μια πολύ γνωστή και συνηθισμένη διαδικασία.
Αυτό που είναι μάλλον πρωτοφανές στην κατασκευή μιας ενιαίας «μακεδονικής εθνότητα», η οποία έλκει δήθεν την καταγωγή της από την αρχαία Μακεδονία, είναι ανοησία. Τα στοιχεία, που προσκομίζονται για την ύπαρξη μακεδονικού λαού και έθνους, καλούνται να γεφυρώσουν ένα ιστορικό χάσμα 13-14 αιώνων.
Τόσοι μεσολαβούν μεταξύ των πρώτων εγκαταστάσεων σλαβικών φύλων στα Βαλκάνια (6ος- 7ος μ.Χ. αιώνα) και της εμφάνισης του πρώτου συγκροτημένου αρχαίου μακεδονικού κράτους (7ος π.Χ. αιώνας). Αυτός ο προσδιορισμός των αντίστοιχων χρονολογικών περιόδων, με κάποιες μικρές παραλλαγές που δεν αλλάζουν την ουσία, είναι αποδεκτός απ όλους. Είναι δυνατόν, ανεξαρτήτως των όσων ακολούθησανστην περιοχή από τότε μέχρι τη σύγχρονη εποχή, να γεφυρωθεί αυτό το… χάος;
Είναι και ιδού πώς: -Οι παλιότεροι κάτοικοι της αρχαίας Μακεδονίας ήταν αυτόχθονες, αρχαία φύλα (ιλλυρικά και θρακικά). Δεν ήταν Ελληνες… -Τα ελληνικά στοιχεία στην περιοχή ήταν εισαγόμενα από τις νοτιότερες ελληνικές πόλεις — κράτη, από τις αποικίες τους στη Χαλκιδική και τα μακεδονικά παράλια, όπου κυριαρχούσαν Ελληνες. -Οταν οι Σλάβοι εγκαταστάθηκαν από τις περιοχές βορείως του ποταμού Δνείπερου στα Βαλκάνια αναμείχτηκαν με τους παλιότερους κατοίκους -Από την πρόσμειξη προέκυψε στη διαδρομή των βυζαντινών πρώτα και των οθωμανικών ύστερα αιώνων ένα νέο έθνος, το σλαβο-μακεδονικό. Με δική του γλώσσα, πολιτισμό, συνείδηση και ούτω καθεξής…
Μέσα σ’ αυτό το μυθικο-ιστορικό πλαίσιο οι αρχαίοι Μακεδόνες «ανήκουν» στην ΠΓΔΜ! Το προαπαιτούμενο για την οικοδόμηση αυτής της σλαβομακεδονικής εκδοχής της ιστορίας είναι ότι οι αρχαίοι Μακεδόνες δεν ήταν Ελληνες. Για την εδραίωση του ισχυρισμού αυτού επικαλούνται επιλεκτικά και αποσπασματικές κάποιες αρχαίες πηγές με τις οποίες «αποδεικνύεται» ότι οι Μακεδόνες ήταν βάρβαροι και όχι Ελληνες… Παρά την αντι-ιστορική αυτή εξήγηση πάλι, όμως, το σλαβομακεδονικό σχήμα δεν έχει κάποια ορθολογική βάση. Διότι, έστω και αν γίνουν δεκτοί οι αναπόδεικτοι ισχυρισμοί ότι οι αρχαίοι Μακεδόνες δεν ανήκαν στα ελληνικά φύλα της εποχής, ούτε μιλούσαν μια ελληνική διάλεκτο, πώς γίνεται να είναι πρόγονοι των σλαβικών φύλων; Αλλά αυτός δεν είναι ο μοναδικός κύκλος του παράλογου…
Δεύτερος παραλογισμός
Περί τριχοτόμησης και… κληρονομιάς
Μετά τον πρώτο παραλογικό κύκλο ανοίγει αναπόφευκτα και δεύτερος. Επειδή αν δεχτεί κάποιος, κάνοντας άλμα 13-14 αιώνων, ότι οι αρχαίοι Μακεδόνες είναι με ορισμένους τρόπους «πρόγονοι» των Σλάβων στην περιοχή, πώς γίνεται η κληρονομιά αυτή να ανήκει αποκλειστικά στους Σλαβομακεδόνες της ΠΓΔΜ και όχι στους «ομοεθνείς» τους που βρέθηκαν στη Βουλγαρία; Είτε ακόμη και σε κείνους της Ελλάδας, που είναι και οι περισσότεροι;
Το «κενό» έρχεται να καλύψει ένα άλλο σχήμα περί ,νεότερης τριχοτόμησης του χώρου της αρχαίας Μακεδονίας ,(σε Σερβία, Ελλάδα, Βουλγαρία) μετά τους Βαλκανικούς πολέμους. Κρατική οντότητα και ανεξάρτητη, όμως, είναι ,μόνο η πρώην γιουγκοσλαβική Μακεδονία, επομένως αυτή είναι ο συνεχιστής και κληρονόμος. Αναλόγως των εποχών και των διαφορετικών εθνικών και πολιτικών σκοπιμοτήτων, η «άλλη» Μακεδονία, πέραν της πρώην γιουγκοσλαβικής, είτε είναι υπόδουλη (σε Ελληνες και Βούλγαρους) είτε ανήκει μεν σε αυτές τις χώρες, όπου όμως υπάρχουν «μακεδονικές μειονότητες»…
Αλλά υπάρχουν κι άλλες παραλλαγές της θεωρίας, που έρχονται επικουρικά να καλύψουν τις συναφείς ανακολουθίες που προκύπτουν. Ετσι, για παράδειγμα, ένας από τους βασικούς Σλαβομακεδόνες θεωρητικούς εξηγεί πως από τα μέσα του 19ου αιώνα οι Σλάβοι της Μακεδονίας άρχισαν να συγκρούονται με τους Ελληνες στη διεκδίκηση του ιστορικού δικαιώματος να εμφανίζονται ως απόγονοι των αρχαίων Μακεδόνων. Επειδή, όμως, αντιλαμβάνεται όπως κάθε κοινός νους ότι είναι αστείο να ονομαστούν οι Μακεδόνες ως Σλάβοι και οι Σλάβοι της ΠΓΔΜ ως Μακεδόνες, ο γόρδιος δεσμός λύνεται ως εξής: «Δεν ήταν δυνατόν (οι Σλαβομακεδόνες) να παραμείνουν αδιάφοροι και να μην αισθάνονται αγάπη για την πατρίδα τους και την ιστορία τους…
Το ότι ο Φίλιππος και ο Αλέξανδρος δεν ήταν Σλάβοι, αλλά θεωρούνταν ως Σλάβοι, από έναν σλαβικό λαό που αποζητούσε όνομα και εθνική ταυτότητα, δεν είναι ουσιώδες. Οπως κάθε εθνικός ρομαντισμός, έτσι και ο μακεδονικός επέμεινε να τηρήσει μια συνέχεια με την προηγούμενη εθνότητα…» (Ντράγκαν Τασκόφσκι «Σχετικά με την εθνογένεση του Μακεδονικού Λαού»). Το απόσπασμα είναι το κλειδί για κάθε «κατανόηση» των ιστορικών παραδοξολογιών των περισσότερων εθνικών ιστορικών της FYROM και της επίσημης «εθνογένεσης»…

Ἕνας ἀνεκπλήρωτος ἔρωτας καὶ μία ἐκδικητικὴ γυναίκα στὴν Πέλλα τοῦ 4ου αἰ. π.Χ.

Ἀγάπη... Ἔρωτας... Μίσος... Ζήλεια... Τὰ μόνα ποὺ δὲν ἀλλάζουν στὸ πέρασμα τοῦ Χρόνου. Τὰ συναισθήματα· οὐράνια καὶ βασανιστικὰ..


Πήλινο ειδώλιο από
το Ανατολικό νεκροταφείο της Πέλλας

Όταν πέθανε ο Μάκρονας, η Φίλα βρήκε την ευκαιρία που ζητούσε. Είχε ήδη έτοιμο τον μολύβδινο κατάδεσμο, είχε γράψει εκεί αυτό που ειλικρινά επιθυμούσε, τον είχε τυλίξει προσεκτικά και σφιχτά σε ρολό.

Ο Μάκρων που έφευγε πιά για τον Κάτω Κόσμο θα μετέφερε στους δαίμονες το μήνυμά της, την ικεσία της. Μόνον εκείνοι μπορούσαν πιά να την βοηθήσουν.

Στην Πέλλα ήταν ήδη απομονωμένη, εγκαταλειμμένη από φίλους και γνωστούς. Περιφρονημένη από όλους και κυρίως από τον Διονυσοφώντα που ετοιμαζόταν να παντρευτεί την Θετίμα και σχεδίαζαν ήδη την τελετή του γάμου τους.

την τελευταία της συνάντηση μαζί του, μπροστά στη Θετίμα που της φάνηκε ότι χαμογελούσε ειρωνικά.

Της είχε πει "ακόμη κι αν δεν υπήρχε η Θετίμα, θα προτιμούσα να παντρευτώ οποιαδήποτε άλλη γυναίκα, μα εσένα ποτέ".

Η Φίλα ακούμπησε προσεκτικά το ρολό δίπλα στο δεξί χέρι του Μάκρονα, να είναι το πρώτο πράγμα που θα δώσει μόλις φτάσει εκεί κάτω, και τον κατευόδωσε.
Ο κατάδεσμος έγραφε:
"της Θετίμας και του Διονυσοφώντα την τελετή και το γάμο δένω με γραπτή κατάρα και όλων των άλλων γυναικών, είτε χήρες είναι, είτε παρθένες, κυρίως όμως της Θετίμας. Και παραδίνω αυτόν τον κατάδεσμο στον Μάκρονα και τους δαίμονες. Και μόνον όταν εγώ ξεθάψω και ξετυλίξω και διαβάσω πάλι αυτά τα λόγια, τότε μονάχα να παντρευτεί ο Διονυσοφώντας. Προηγουμένως να μην πάρει άλλη γυναίκα του εκτός από μένα. Μονάχα εγώ να γεράσω στο πλευρό του Διονυσοφώντα, καμιά άλλη. Σας ικετεύω προσφιλείς δαίμονες δείξτε οίκτο στη Φίλα γιατί με έχουν εγκαταλείψει όλα τα αγαπημένα μου πρόσωπα και είμαι έρημη. Αλλά φυλάξτε τον κατάδεσμο για χάρη μου, ώστε να μη γίνουν αυτά, κι η κακιά Θετίμα κακά να χαθεί.... κι εγώ να βρω ευδαιμονία και μακαριότητα".




Ενεπίγραφο μολύβδινο έλασμα τυλισμένο σε ρολό (κατάδεσμος) 4ος αι. π.Χ.
Μέγιστο σωζόμενο ύψος 28,4 εκατ., Μέγιστο σωζόμενο πλάτος 5,7 εκατ.
Νέο Αρχαιολογικό Μουσείο Πέλλας

Το 1986 σε έναν τάφο του Ανατολικού νεκροταφείου της Πέλλας δίπλα στο δεξί χέρι του νεκρού βρέθηκε τυλιγμένος o μολύβδινος κατάδεσμος που είχε γραμμένο το παραπάνω μήνυμα. Ίσως τα πράγματα να μην έγιναν ακριβώς όπως τα αφηγήθηκα, μα ασφαλώς τον κατάδεσμο τον έβαλε εκεί μιά γυναίκα σφοδρά ερωτευμένη με τον Διονυσοφώντα που ετοιμαζόταν να παντρευτεί τη Θετίμα. Για το όνομά της οι επιγραφολόγοι διίστανται, θα λεγόταν Φίλα ή Δαγίνα. Προτιμώ το Φίλα. Αγαπημένη. Ήταν άλλωστε κοινό Μακεδονικό όνομα.

Ο συγκεκριμένος κατάδεσμος αποτελεί ένα σημαντικότατο αρχαιολογικό εύρημα, όχι όμως για το περιεχόμενό του. Σχεδόν κανείς δεν ενδιαφέρεται για τον ανεκπλήρωτο έρωτα της Φίλας. Άλλωστε πολλά τέτοια ξόρκια είναι γνωστά από την αρχαιότητα. Ο κατάδεσμος της Πέλλας είναι ιδιαιτέρως σημαντικός γιατί χρονολογείται στον 4ο αι. π.Χ. και είναι γραμμένος σε μια ελληνική διάλεκτο πολύ κοντά στη βορειοδυτική παραλλαγή της δωρικής. Αποτελεί επομένως μια από τις πρωιμότερες γραπτές μαρτυρίες που αποδεικνύουν ότι ήδη τον 4ο αι. π.Χ. ο πληθυσμός της Μακεδονίας ήταν ελληνόφωνος.

Η πολυπλοκότητα του έρωτα

…ο έρωτας είναι ίσως η πιο αληθινή μας θρησκεία και συγχρόνως η πιο αληθινή μας πνευματική νόσος. Αμφιρρέπουμε ανάμεσα σ’ αυτούς τους δύο πόλους που είναι εξ’ ίσου πραγματικοί. Αλλά, σ’ αυτή τη ταλάντευση, το υπέροχο είναι πως η προσωπική μας αλήθεια αποκαλύπτεται και φέρεται από τον άλλον. Ταυτόχρονα, ο έρωτας μας κάνει να ανακαλύπτουμε την αλήθεια του άλλου.

Η γνησιότητα του έρωτα δεν έγκειται μόνο στο να προβάλουμε την αλήθεια μας στον άλλον και τελικά να μη βλέπουμε τον άλλον παρά μόνο σύμφωνα με τα μάτια μας, έγκειται και στο να μας αφήσει να μολυνθούμε από την αλήθεια του άλλου. Δεν πρέπει να είμαστε όπως εκείνοι οι πιστοί που βρίσκουν αυτό που ψάχνουν επειδή έχουν σχεδιάσει την απάντηση που περιμένουν. Κι αυτό είναι, επίσης, η τραγωδία: φέρουμε μία τέτοια ανάγκη για έρωτα που μερικές φορές μια συνάντηση μια καλή στιγμή – ή ίσως μια κακή στιγμή – απελευθερώνει τη διαδικασία της κεραυνοβόλησης, της σαγήνης.

Εκείνη τη στιγμή, προβάλουμε στον άλλον την ανάγκη μας για έρωτα, τη σταθεροποιούμε, και αγνοούμε τον άλλον που έγινε η εικόνα μας, το τοτέμ μας. Τον αγνοούμε πιστεύοντας πως τον αγαπάμε. Εκεί βρίσκεται, πράγματι, μια από τις τραγωδίες του έρωτα: η μη κατανόηση του εαυτού μας και του άλλου. Αλλά η ομορφιά του έρωτα είναι η αμοιβαία διείσδυση της αλήθειας του άλλου στον εαυτό μας και της δικής μας στον άλλον, είναι να βρούμε την αλήθεια του μέσω του άλλου.
Καταλήγω. Το ζήτημα του έρωτα παλινωδεί σ’ αυτή την αμοιβαία κατοχή: να κατέχουμε αυτό που μας κατέχει. Είμαστε άτομα που έχουμε φτιαχτεί από διαδικασίες που είναι προγενέστερες από μας∙ κατεχόμαστε από πράγματα που μας ξεπερνούν και που θα φθάσουν μακρύτερα από μας, αλλά, με κάποιον τρόπο, είμαστε ικανοί να τα κατέχουμε.
Παντού, πάντα, η διπλή κατοχή συνιστά το νήμα και την ίδια την πείρα των ζωών μας.

Και θα τελειώσω δίνοντας στην αναζήτηση του έρωτα της διατύπωση του Ρεμπώ, αυτή της αναζήτησης μιας αλήθειας που θα βρίσκεται ταυτόχρονα μέσα σε μια ψυχή και μέσα σ’ ένα σώμα.