Πως το φάντασμα του κομμουνισμού ελέγχει τον κόσμο μας.
Η οικογένεια είναι ο θεμέλιος λίθος της ανθρώπινης κοινωνίας, που επιτρέπει όχι μόνο την ανατροφή παιδιών σε ένα σταθερό και ωφέλιμο περιβάλλον, αλλά επίσης και την μετάδοση της γνώσης μιας γενιάς στην επόμενη. Ο γάμος είναι ένας ιερός θεσμός που δόθηκε από την λογική για την ανθρωπότητα ώστε να δημιουργεί οικογένειες και να διατηρεί την παραδοσιακή κληρονομιά και ηθική-λογική.
Σήμερα, η παραδοσιακή οικογένεια καταστρέφεται συστηματικά. Τα γραπτά του Καρλ Μαρξ και άλλων κομμουνιστών περιγράφουν την οικογένεια ως μια μορφή ιδιωτικής ιδιοκτησίας που πρέπει να καταργηθεί. Μαζί με την δίωξη θρησκείας και πνευματικής πίστης, τα κομμουνιστικά καθεστώτα βάζουν την αγάπη για το Κομμουνιστικό Κόμμα πάνω από την αγάπη ακόμα και για τους γονείς, τον σύζυγο, ή τα παιδιά, προτρέποντας τους ανθρώπους να παλέψουν ενάντια στους ίδιους τους συγγενείς τους.
Από την δεκαετία του 1960, μια πληθώρα κομουνιστικών αντιπαραδοσιακών κινημάτων, όπως ο μοντέρνος φεμινισμός, η σεξουαλική απελευθέρωση, και τα δικαιώματα ομοφυλοφίλων, κέρδισαν έδαφος στην Δύση (Σχολή της Φραγκφούρτης). Ο θεσμός της οικογένειας χτυπήθηκε σκληρότερα από όλα. Υπό το σύνθημα της ισότητας και απελευθέρωσης — που υποστηρίζονται έμμεσα ή άμεσα από μοντέρνους νόμους, σχολικά προγράμματα, ακαδημαϊκή θεωρία, και οικονομικά μέτρα -αυτά τα κινήματα διαστρέφουν τους παραδοσιακούς δεσμούς μεταξύ των φύλων, διαφθείρουν τα παιδιά, και τραβούν την ανθρώπινη συμπεριφορά σε κατώτατα που δεν μπορούμε να φανταστούμε.
Αυτή η τάση εμφανίστηκε στην αρχή του δεκάτου ενάτου αιώνα και είναι βαθιά εμποτισμένη με κομμουνιστικούς ιδεολογικούς παράγοντες. Ο κομουνιστής Φρίντριχ Ένγκελς ήλπιζε για διαδεδομένη «χωρίς περιορισμούς σεξουαλική δραστηριότητα», που πρόκειται να διαλύσει τον παραδοσιακό γάμο και τελικά να εξαλείψει τον θεσμό της οικογένειας.
Ο κομμουνισμός είναι πολύ επιδέξιος στις συνεχείς μεταλλάξεις και στην εξαπάτηση-προπαγάνδα, που έχει οδηγήσει σε συνεχή σύγχυση για το τι ακριβώς οι άνθρωποι υποστηρίζουν όταν δέχονται τα μέτρα και τις ιδεολογίες του. Συν τω χρόνω, αποδέχονται τις υποβόσκουσες ιδέες του κομμουνισμού. Η τραγική κατάσταση σήμερα -η υποβάθμιση της παραδοσιακής οικογένειας και η σύγχυση του κόσμου για την πραγματική φύση αυτής της τάσης- είναι αποτέλεσμα προσεκτικού προγραμματισμού και της σταδιακής εφαρμογής του κομμουνισμού τα τελευταία διακόσια χρόνια.
Κομουνιστικοί νόμοι που δημιουργήθηκαν και εφαρμόστηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες, έχουν δημιουργήσει πλημμύρα διαζυγίων και κατεστραμμένων οικογενειών. Την δεκαετία του ’50, περίπου 11 τοις εκατό των παιδιών στην Αμερική που γεννήθηκαν σε έγγαμη οικογένεια είδαν τους γονείς τους να χωρίζουν. Το 1970, ο αριθμός αυτός εκτοξεύτηκε στο 50% Το 1956, λιγότερο από 5% νεογέννητων στις Ηνωμένες Πολιτείες είχαν γεννηθεί εκτός γάμου, σύμφωνα με τα Αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου Νοσημάτων και Πρόληψης. Το 2016, ο αριθμός ήταν κοντά στο 40%.
Στις παραδοσιακές κοινωνίες τόσο σε Ανατολή όσο και στην Δύση, η αγνότητα στις σχέσεις μεταξύ αντρών και γυναικών θεωρείτο αρετή. Σήμερα, θεωρείται παλιομοδίτικη και καταπιεστική. Το προγαμιαίο σεξ και η ομοφυλοφιλία, που θεωρούνταν ντροπή και απαίσια για χιλιάδες χρόνια στις παραδοσιακές κοινωνίες, όχι μόνο όλο και περισσότερο ονομάζονται φυσιολογικά, αλλά μερικές φορές έμμεσα ή ρητά, προωθούνται από τους σημερινούς εκπαιδευτικούς και το δημόσιο, συστημικό σχολικό σύστημα.
Τα παιδιά υπερσεξουαλικοποιούνται και εκτίθενται σε διεστραμμένες σεξουαλικές ιδέες και σε πορνογραφία σε όλο και μικρότερες ηλικίες. Όπως έχουν τα πράγματα, ο στόχος του κομμουνισμού να καταστρέψει την οικογένεια θα γίνει πραγματικότητα πολύ πριν πετύχει την αόριστη υπόσχεσή του για μια δήθεν, ‘αταξική’ κοινωνία. Η καταστροφή της οικογένειας, μιας βασικής μονάδας της κοινωνικής σταθερότητας, σημαίνει επίσης την καταστροφή της παραδοσιακής ηθικής που καθιερώθηκε από την ηθική-λογική και του ρόλου που έχει η οικογένεια στην ανατροφή της επόμενης γενιάς εντός ενός πλαισίου παραδοσιακού πολιτισμού.
Ο στόχος του κομμουνισμού να καταργήσει την παραδοσιακή οικογένεια.
Στους παραδοσιακούς πολιτισμούς Ανατολής και Δύσης, ο γάμος είχε καθιερωθεί από την επιβίωση και την λογική και θεωρείτο ότι σχεδιάζεται από ανώτερες δυνάμεις. Από την στιγμή που δημιουργείται, ο δεσμός του γάμου δεν μπορούσε να σπάσει. Άντρες και γυναίκες δημιουργήθηκαν από την λογική (θείον), κατ’ εικόνα του και ίσοι ενώπιόν του. Ταυτόχρονα, η ηθική-λογική (θείον) έκανε άντρες και γυναίκες διαφορετικούς και καθιέρωσε διαφορετικούς ρόλους για αυτούς σε οικογένεια και κοινωνία.
Στον παραδοσιακό πολιτισμό της Ανατολής, οι άντρες σχετίζονται με το γιανγκ της σχέσης γιν-γιανγκ, που συνδέεται συμβολικά με τον ήλιο και τον ουρανό. Αυτό απαιτεί να προσπαθούν συνεχώς να προοδεύουν και να επωμίζονται την ευθύνη της φροντίδας της οικογένειας. Οι γυναίκες ανήκουν στην γιν αρχή, που συνδέεται συμβολικά με την γη, πράγμα που σημαίνει ότι φέρουν και τρέφουν τα πάντα με μεγάλη αρετή. Θα πρέπει να είναι υποχωρητικές και να σκέφτονται τους άλλους, και έχουν το καθήκον να στηρίζουν τους συζύγους και να εκπαιδεύουν τα παιδιά τους. Μόνο όταν άντρες και γυναίκες εργάζονται καλά στους αντίστοιχους ρόλους τους, μπορούν το γιν και το γιανγκ να εναρμονιστούν και τα παιδιά να μεγαλώσουν και αναπτυχθούν με υγιή (λογικό=θείο) τρόπο.
Στην δυτική θρησκευτική παράδοση, οι γυναίκες είναι τα κόκαλα των κοκάλων των αντρών και η σάρκα της σάρκας τους. Ένας άντρας θα πρέπει να αγαπά την γυναίκα του σαν να ήταν μέρος του σώματός του, και αν χρειάζεται, να θυσιαστεί για να την προστατεύσει. Μια γυναίκα θα πρέπει να συνεργάζεται και να βοηθάει τον άντρα της, κάνοντας το ζεύγος μια ολοκληρωμένη ενότητα. Οι άντρες έχουν την ευθύνη να δουλεύουν σκληρά και να βγάζουν τα προς το ζην για την υποστήριξη της οικογένειας, ενώ οι γυναίκες υποφέρουν κατά την γέννηση παιδιών.
Τίποτα από αυτά δεν έχει σκοπό να υπαινιχθεί ότι οι άντρες είναι ανώτεροι των γυναικών σε ικανότητα ή ευφυία, καθώς άντρες και γυναίκες έχουν ταλέντα που εκδηλώνονται σε διαφορετικά χαρακτηριστικά. Προσπάθειες ισοπέδωσης των διαφορών μεταξύ των φύλων έρχονται σε αντίθεση με την κοινή λογική και αποτρέπουν άντρες και γυναίκες να εκδηλώσουν τις πλήρεις ικανότητές τους.
Οι οικογένειες έχουν τον ρόλο της μετάδοσης πιστεύω και ηθικής, διατηρώντας έτσι μια σταθερή και υγιή κοινωνία. Οι γονείς είναι οι πρώτοι δάσκαλοι στις ζωές των παιδιών. Αν τα παιδιά μπορούν να μάθουν τις παραδοσιακές αξίες όπως τον αλτρουισμό, επίγνωση, ευγνωμοσύνη, υπομονή, κι άλλα από τις λέξεις και πράξεις των γονέων τους, θα ωφεληθούν για το υπόλοιπο της ζωής τους.
Η παραδοσιακή συζυγική ζωή βοηθά άντρες και γυναίκες να αναπτυχθούν μαζί στην ηθική συμπεριφορά τους, καθώς απαιτεί από τους συζύγους, άντρες και γυναίκες, να ελέγχουν τα συναισθήματά τους και τις επιθυμίες, και να φέρονται στον άλλον σκεπτόμενοι για αυτόν και με σεβασμό κι ανεκτικότητα. Ο γάμος είναι θεμελιωδώς διαφορετικός από την απλή ρομαντική αγάπη. Τα ανθρώπινα συναισθήματα αλλάζουν εύκολα. Μια σχέση που μπορεί να δημιουργηθεί και να καταργηθεί κατά βούληση είναι μετά βίας διακριτή από μια απλή γνωριμία.
Σύμφωνα με τον κομμουνισμό όμως, το κύτταρο της οικογένειας είναι ένα εμπόδιο στην ανθρώπινη ‘απελευθέρωση’. Ο κλασικός κομμουνισμός θεωρεί τους οικονομικούς παράγοντες να είναι κρίσιμοι στον προσδιορισμό της διαμόρφωσης των οικογενειακών σχέσεων και απαιτεί το ιδιωτικό οικογενειακό κύτταρο να επανστατικοποιηθεί σε μια μορφή δημόσιας ιδιοκτησίας.
Η «απελευθέρωση της ανθρωπότητας» είναι η φαντασιακή ψευδαίσθηση στην καρδιά της κομμουνιστικής ιδεολογίας. Η κομμουνιστική σκέψη λέει πως η καταπίεση δεν είναι μόνο οικονομική και κοινωνική, αλλά είναι εμποτισμένη μέσα στον ίδιο τον πολιτισμό μιας κοινωνίας. Για τους κομμουνιστές, «απελευθέρωση» σημαίνει συνεπώς, την καταστροφή των πολιτισμικών μορφών που «επιβλήθηκαν» από την παραδοσιακή κοινωνική ηθική. Κατά την άποψή τους, η πατριαρχία της παραδοσιακής οικογενειακής δομής καταπιέζει τις γυναίκες, και η παραδοσιακή σεξουαλική ηθική καταπιέζει την ανθρώπινη φύση.
Οι σύγχρονες προερχόμενες από τον μαρξισμό θεωρίες, αναμεμειγμένες με φροϋδιανές ιδέες, βάζουν την σεξουαλική επιθυμία στο κέντρο των ερωτημάτων σχετικά με την οικογένεια. Το κοινό χαρακτηριστικό αυτών των δύο ιδεολογιών είναι η άρνησή τους της βασικής ανθρώπινης ηθικής, και η λατρείας τους του υλισμού και της επιθυμίας.
Η προώθηση της ανηθικότητας από τον κομμουνισμό.
Ένας εκ των ιδεολογικών προπατόρων του Μαρξ ήταν ο Ουαλός σοσιαλιστής Ρόμπερτ Όουεν, γνωστός για την προσπάθειά του το 1825 να εφαρμόσει την ιδέα του μιας «ουτοπικής» κοινωνίας στην Νιου Χάρμονυ, Ιντιάνα. Το 1826, ο Όουεν είπε:
“Τώρα ανακοινώνω, σε εσάς και στον κόσμο, ότι ο Άνθρωπος, μέχρι σήμερα, έχει υπάρξει, σε όλα τα μέρη της γης, σκλάβος σε μια Τριάδα των πιο τερατωδών κακών που θα μπορούσαν να συνδυαστούν για να προκαλέσουν νοητικό και σωματικό κακό επί ολόκληρης της φυλής του. Αναφέρομαι στην ιδιωτική, ή προσωπική ιδιοκτησία -περίεργα και παράλογα συστήματα θρησκείας- και στον γάμο, που βασίζεται στην ιδιωτική ιδιοκτησία σε συνδυασμό με κάποιο από αυτά τα παράλογα συστήματα θρησκειών.”
Ο Όουεν πέρασε λίγο χρόνο στην Νιου Χάρμονυ. Έφυγε το 1828, εγκαταλείποντας το σοσιαλιστικό του πείραμα. Αλλά οι ιδέες του είχαν μακροπρόθεσμη επιρροή.
Ένας άλλος ουτοπικός σοσιαλιστής με επιρροή στον κόσμο, ο Γάλλος φιλόσοφος Σαρλς Φουριέ, έδωσε μεγάλη έμπνευση στον Μαρξ και τους ακολούθους του. Η επιρροή των γραπτών του Φουριέ μπορεί να εντοπιστεί στην επανάσταση του 1848 και στην Κομμούνα του Παρισιού το 1871, και οι ιδέες του αργότερα εξαπλώθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Έχει σημασία, ότι ο Φουριέ είναι ο πρώτος φιλόσοφος που γνωρίζουμε πως χρησιμοποίησε το όνομα «φεμινισμός» («féminisme» στα Γαλλικά).
Στην ιδανική κομμουνιστική κοινωνία του Φουριέ (γνωστή ως φάλαγγες) η παραδοσιακή οικογένεια κατακρινόταν, και ανηθικότητες και όργια επιδοκιμάζονταν ως μια πλήρης απελευθέρωση των εσωτερικών ανθρώπινων ενστίκτων. Ανακοίνωσε επίσης ότι μια δίκαιη κοινωνία θα πρέπει να φροντίζει αυτούς που δεν βρίσκονται σε καλή σεξουαλική κατάσταση (όπως οι ηλικιωμένοι ή αυτοί που δέχονται αδιαφορία) ώστε να εξασφαλιστεί πως ο καθένας έχει το «δικαίωμα» στην σεξουαλική ικανοποίηση. Πίστεψε πως κάθε μορφή σεξουαλικής ικανοποίησης, συμπεριλαμβανομένου του σαδομαζοχισμού, της αιμομιξίας και κτηνοβασίας, θα πρέπει να επιτρέπεται εάν γίνεται χωρίς καταναγκασμό.
Η επιρροή των Όουεν και Φουριέ δημιούργησε δεκάδες κομμουνιστικές ουτοπικές κομμούνες στις Ηνωμένες Πολιτείες τον δέκατο ένατο αιώνα — αν και οι περισσότερες δεν διήρκεσαν πολύ και κατέληξαν σε αποτυχία. Η πιο μακράς διάρκειας ήταν η Κομμούνα Ονέιντα, που είχε δημιουργηθεί στην βάση της θεωρίας του Φουριέ και κράτησε για 33 χρόνια. Η κομμούνα απέφευγε τον παραδοσιακό μονογαμικό γάμο και προωθούσε την πολυγαμία, το ομαδικό σεξ, και την επιλεκτική αναπαραγωγή. Στο τέλος, ο ιδρυτής, Τζον Χάμφρεϋ Νόις, διέφυγε στον Καναδά για να αποφύγει ποινική δίωξη. Αν και η κομμούνα αναγκάστηκε να παρατήσει το μοίρασμα γυναικών, ο Νόις έγραψε αργότερα αρκετά βιβλία, ένα εκ των οποίων, η «Βίβλος κομμουνισμού», άρχισε μια βδελυρή ιδεολογία από μόνο του.
Οι θεωρητικές βάσεις του κομμουνισμού είναι συνδεδεμένες με την ανηθικότητα. Εξ αρχής, ο κομμουνισμός προέτρεψε τους ανθρώπους να παρατήσουν τις ηθικές-λογικές διδασκαλίες και να απορρίψουν την παράδοση, ανατρέποντας ηθικούς περιορισμούς και υποκύπτοντας σε ποταπές ορμές για χάρη της ‘επανάστασης’ και της ‘απελευθέρωσης’. Σύμφωνα με την κομμουνιστική παρανοϊκή, τα κοινωνικά προβλήματα που είχαν προκληθεί θεμελιωδώς από τον εκφυλισμό της ανθρώπινης ηθικής, μπορούν να αποδοθούν στην ιδιωτική ιδιοκτησία.
Ο κομμουνισμός οδηγεί τους ανθρώπους να πιστεύουν ότι εάν η ιδιωτική ιδιοκτησία γίνει δημόσια, οι άνθρωποι δεν θα μαλώνουν γι’ αυτήν. Όμως, ακόμα κι αν όλη η ιδιοκτησία μοιραζόταν, οι άνθρωποι μπορεί ακόμα να καβγάδιζαν για τις συζύγους τους. Συνεπώς, οι ουτοπικοί σοσιαλιστές προωθούν ανοιχτά την ανηθικότητα και τον «ελεύθερο έρωτα» ως απάντηση στην σεξουαλική επιθυμία.
Αυτοί οι κομμουνιστικοί «παράδεισοι» είτε κακολογούσαν ευθέως την παραδοσιακή οικογένεια, είτε προωθούσαν ένα σύστημα κοινών γυναικών, που προκάλεσε τις τοπικές κοινωνίες, εκκλησίες, και κυβερνήσεις να τους δουν ως έναν αντίπαλο της παραδοσιακής ηθικής και τρόπων και να αναλάβουν δράση για να τους καταστείλουν.
Η αποτυχία της ουτοπίας της κομμούνα δίδαξε στον Μαρξ και Ένγκελς ένα μάθημα: Δεν ήταν ακόμα η ώρα για ανοιχτή προώθηση των έτσι αποκαλούμενων «κοινοτήτων γυναικών» που αναφέρονταν στο Κομμουνιστικό Μανιφέστο. Αν και ο στόχος τους της εξάλειψης της οικογένειας δεν άλλαξε, υιοθέτησαν μια πιο κρυφή προσσέγιση: την επίθεση στον γάμο, δήθεν, ως σε ένα όργανο ‘καταπίεσης’.
Μετά τον θάνατο του Μαρξ, ο Ένγκελς εξέδωσε το βιβλίο «Η προέλευση της οικογένειας, ιδιωτικής ιδιοκτησίας, και του κράτους», υπό το φως των ερευνών του Λιούις Χ. Μόργκαν, ώστε να συμπληρώσει την θεωρία του Μαρξ για την οικογένεια και να μιλήσει περαιτέρω για την μαρξιανή θεώρηση του γάμου:
«Η εμφάνιση της μονογαμίας βασίζεται στην ανωτερότητα του άντρα, και ο σκοπός της είναι να παράγει παιδιά χωρίς αμφιβολία για το ποιος είναι ο πατέρας τους. Αυτή η έλλειψη αμφιβολίας απαιτείται διότι αυτά τα παιδιά πρόκειται αργότερα να κληρονομήσουν την περιουσία του πατέρα τους. Ξεχωρίζει από τον γάμο ζευγαρώματος από την πολύ μεγαλύτερη ισχύ του γαμήλιο δεσμού, που δεν μπορεί πλέον να καταλυθεί με την επιθυμία οποιουδήποτε μέλους. Ως κανόνας, σήμερα μόνο ο άντρας μπορεί να τον καταλύσει, και να αφήσει την γυναίκα του.»
Ο Ένγκελς είπε ότι η μονογαμία βασιζόταν στην ιδιωτική ιδιοκτησία, και ότι μόλις όλη η ιδιοκτησία διαμοιραστεί, θα υπάρξει ένα καινούριο μοντέλο γάμου που βασίζεται απολύτως στην «σεξουαλική αγάπη». Καυχήθηκε ότι σε μια κομμουνιστική κοινωνία, η ιδιωτική ιδιοκτησία θα γινόταν δημόσια, οι δουλειές του σπιτιού θα γίνονταν από επαγγελματίες, και δεν θα υπήρχε ανάγκη ανησυχίας για την ανατροφή των παιδιών καθώς η ανατροφή παιδιών και η εκπαίδευση θα ήταν ευθύνη του κράτους. Έγραψε:
«Αυτό αφαιρεί όλη την πίεση για τις ‘επιπτώσεις’, που σήμερα είναι ο πιο βασικός κοινωνικός -ηθικός όσο και οικονομικός- παράγοντας που αποτρέπει ένα κορίτσι από το να δοθεί πλήρως στον άντρα που αγαπάει. Δεν θα επαρκούσε αυτό για να επιφέρει την σταδιακή ανάπτυξη της χωρίς περιορισμούς σεξουαλικής δραστηριότητας και μαζί με αυτήν μια πιο ανεκτική κοινή γνώμη σχετικά με την τιμή μιας νέας και την ντροπή μιας γυναίκας;»
Όπως και με τις οικονομικές θεωρίες τους, η κοινωνική ιδεολογία των Μαρξ και Ένγκελς δεν είναι δυνατόν να εφαρμοστεί στην πράξη. Τα συναισθήματα δεν είναι σταθερά, κάποιος μπορεί να αγαπάει κάποιον σήμερα και κάποιον άλλον αύριο. Χωρίς τους παραδοσιακούς τρόπους γνωριμίας και γάμου, το αναπόφευκτο αποτέλεσμα είναι σεξουαλική ανηθικότητα και η κατάρρευση της κοινωνικής τάξης. Όπως και οι ουτοπικές κομμούνες που αναφέρθηκαν παραπάνω, το σοβιετικό και κινεζικό κομμουνιστικό καθεστώς είχαν κάνει αρχικά προσπάθειες να εφαρμόσουν το μαρξιστικό δόγμα για την οικογένεια, και κατέληξαν σε πλήρη αποτυχία και γρήγορα καταργήθηκαν.
Η σχέση μεταξύ αντρόγυνου δεν είναι πάντα ομαλή. Ο όρκος «μέχρι να μας χωρίσει ο θάνατος» κατά την διάρκεια ενός παραδοσιακού γάμου είναι ένας όρκος προς τον Θεό. Επίσης αντιπροσωπεύει την ιδέα ότι και τα δύο μέρη είναι έτοιμα να αντιμετωπίσουν και να υπερνικήσουν μαζί τις δυσκολίες. Αυτό που διατηρεί έναν γάμο δεν είναι απλώς το συναίσθημα και το πως νιώθει κάποιος, αλλά επίσης μια αίσθηση ευθύνης. Η συμπεριφορά προς το έτερον ήμισυ, όπως και προς τα παιδιά και την εκτεταμένη οικογένεια, με φροντίδα, μεταμορφώνει το αντρόγυνο σε ώριμο άντρα και ώριμη γυναίκα, με μια αίσθηση ηθικής και κοινωνικής ευθύνης.
Αυτό που προώθησαν οι Μαρξ και Ένγκελς, ασχέτως του περιτυλίγματος που του έβαλαν με λέξεις όπως «ελευθερία», «απελευθέρωση», και «αγάπη», ήταν στην πραγματικότητα απλώς μια παραίτηση από την προσωπική ηθική ευθύνη και άφεση στην επιθυμία.
Οι περισσότεροι ήταν ακόμα θρησκευόμενοι την εποχή των Φουριέ και Μαρξ, συνεπώς καταλάβαιναν τις ανοιχτές προσπάθειες προώθησης σεξουαλικής ανηθικότητας. Όμως, κατά τον εικοστό αιώνα και μετά, ο ίδιος ο Μαρξ δεν θα μπορούσε να φανταστεί το τι θα έκαναν οι άνθρωποι για να υιοθετήσουν το σεξουαλικό χάος της μαρξιστικής σκέψης και να βάλουν σε πράξη την καταστροφή οικογένειας και γάμου.
Αρχικές προσπάθειες για σεξουαλική απελευθέρωση υπό τον κομμουνισμό.
Καταπιεστικά σοσιαλιστικά καθεστώτα συχνά φέρνουν στον νου αυστηρό κοινωνικό συντηρητισμό, όπως για τους ρόλους των φύλων και τους νόμους για τον γάμο, που μοιάζουν τελείως άσχετα με τον δυτικό αριστερό-μαρξιστικό ‘προοδευτισμό’. Παρ΄ όλα αυτά, τέτοιες κυβερνητικές στρατηγικές δεν γεννήθηκαν από μια επιθυμία διατήρησης του παραδοσιακού πολιτισμού και ηθικής, αλλά υπάρχουν μόνο στην βάση της επιθυμίας του κομμουνιστικού καθεστώτος να μετατρέψει την αγάπη και την οικογένεια σε όργανα της κρατικής εξουσίας. Στις αρχές της κομμουνιστικής εξουσίας σε χώρες όπως η Ρωσία και Κίνα, οι επικεφαλής του Κόμματος προσπάθησαν να εφαρμόσουν ολόκληρο το μαρξιστικό πρόγραμμα ταυτόχρονα, μαζί με καταστροφικά πειράματα σεξουαλικής απελευθέρωσης.
Όπως περιγράφηκε προηγουμένως, το σεξουαλικό χάος είναι ένα εγγενές χαρακτηριστικό της κομμουνιστικής δυστοπίας. Ο Μαρξ πιστεύεται πως βίασε την οικιακή βοηθό του σπιτιού που διέμενε. Έδωσε στον Ένγκελς να μεγαλώσει το παιδί που προέκυψε. Ο Ένγκελς συζούσε με δύο αδελφές. Ο Λένιν είχε εξωσυζυγικές σχέσεις για χρόνια και κόλλησε σύφιλη από πόρνες. Ο Στάλιν είναι γνωστό ότι εκμεταλλεύτηκε γυναίκες άλλων.
Αφότου οι Μπολσεβίκοι υφάρπαξαν την εξουσία και ίδρυσαν την Σοβιετική Ένωση, άρχισαν την πρακτική να μοιράζονται τις γυναίκες τους. Η Σοβιετική Ένωση εκείνο τον καιρό μπορούσε να θεωρηθεί ο πρωτοπόρος της σεξουαλικής ‘απελευθέρωσης’. Το 1990, ένα χρόνο πριν την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης, το κρατικό ρωσικό περιοδικό Ροντίνα εξέδωσε άρθρο που έλεγε περιληπτικά για το φαινόμενο του μοιράσματος συζύγων κατά την αρχική σοβιετική εξουσία. Το άρθρο περιέγραψε τις προσωπικές ζωές των σοβιετικών επικεφαλής Λέον Τρότσκυ, Νικολάι Μπουχάριν, Αλεξάντρα Κολλοντάι, και άλλων, λέγοντας ότι ήταν τόσο «χωρίς σκέψη όπως τα σκυλιά» στις σεξουαλικές τους δραστηριότητες. Από το 1904 ακόμα, ο Λένιν είχε γράψει:
«Η λαγνεία μπορεί να απελευθερώσει την ενέργεια του πνεύματος. Όχι για ψευτοοικογενειακές αξίες, αλλά για την νίκη του κομουνισμού πρέπει αυτή η θρόμβωση να εξαλειφθεί.»
Σε συνέδριο του Ρωσικού Κομουνιστικού Εργατικού Κόμματος, ο Τρότσκυ πρότεινε ότι μόλις οι Μπολσεβίκοι έπαιρναν την εξουσία, νέες θεμελιώδεις αρχές σεξουαλικών σχέσεων θα έπρεπε να καταγραφούν. Η κομμουνιστική θεωρία απαιτεί την καταστροφή της οικογένειας και την μετάβαση σε μια περίοδο ασύστολης ικανοποίησης των σεξουαλικών επιθυμιών (ομοφυλοφιλία, αιμομιξία, κτηνοβασία, παιδοφιλία κ.ά). Ο Τρότσκυ είπε επίσης ότι η ευθύνη για την εκπαίδευση των παιδιών θα πρέπει να δίνεται ολοκληρωτικά στο κράτος.
Σε γράμμα του στον Λένιν το 1911, ο Τρότσκυ έγραψε:
«Χωρίς αμφιβολία, η σεξουαλική καταπίεση είναι ο κύριος τρόπος για την σκλαβιά κάποιου. Ενώ μια τέτοια καταπίεση υπάρχει, δεν μπορεί να υπάρχει πραγματική ελευθερία. Η οικογένεια, σαν ένας μπουρζουά θεσμός, έχει τελειώσει την ζωή της. Χρειάζεται να μιλήσουμε περισσότερο γι΄ αυτό στους εργάτες.»
Ο Λένιν απάντησε:
«Και όχι μόνο η οικογένεια. Όλοι οι περιορισμοί σχετικά με την σεξουαλικότητα πρέπει να καταργηθούν. Έχουμε κάτι να μάθουμε από τις σουφραζέτες: Ακόμα και η απαγόρευση της ομοφυλοφιλίας πρέπει να σταματήσει.»
Η κομουνιστική-σοβιετική θεωρία «Ποτήρι νερού»
Αφότου οι Μπολσεβίκοι υφάρπαξαν πραξικοπηματικά την εξουσία, ο Λένιν εξέδωσε μια σειρά κανόνων που καταργούσαν τον γάμο και αποποινικοποιούσαν την ομοφυλοφιλία. Εκείνο τον καιρό, υπήρχε επίσης το σύνθημα «Τέλος η ντροπή!» Αυτό ήταν μέρος της προσπάθειας των Μπολσεβίκων να δημιουργήσουν τον «νέο άνθρωπο» της κομουνιστικής ιδεολογίας. Μερικές φορές ακόλουθοι έβγαιναν στους δρόμους γυμνοί, φωνάζοντας συνθήματα όπως «Η ντροπή είναι στο μπουρζουά παρελθόν των σοβιετικών ανθρώπων».
Στις αρχές της δεκαετίας 1920, η πρώην Κομισάριος του Λαού για Κοινωνική Πρόνοια Αλεξάντρα Κολλοντάι, έκανε δημοφιλή την θεωρία «ποτήρι νερού» για την σεξουαλικότητα. Η Κολλοντάι ήταν μια ‘επαναστάτρια’ από παραδοσιακή οικογένεια που μπήκε με προσπάθεια στο μπολσεβίκικο κόμμα ψάχνοντας για την «γυναικεία απελευθέρωση». Το «ποτήρι νερού» παραπέμπει στην σεξουαλική ακολασία. Η θεωρία έλεγε ότι σε μια κομμουνιστική κοινωνία, η ικανοποίηση της σεξουαλικής επιθυμίας θα έπρεπε να είναι τόσο φυσιολογική και εύκολη όσο το να πίνεις ένα ποτήρι νερό. Η ιδέα διαδόθηκε στους εργάτες εργοστασίων και ειδικά στους έφηβους μαθητές.
«Η τρέχουσα ηθική των νέων μας είναι περιληπτικά η εξής», η γνωστή κομμουνίστρια Μαντάμ Σμίντοβιτς έγραψε στην εφημερίδα του Κομμουνιστικού Κόμματος Πράβντα τον Μάρτιο 1925. «Κάθε μέλος, ακόμα και ανήλικο, της Κομμουνιστικής Ένωσης Νεολαίας και κάθε μαθητής του Ράφμπακ [σχολείο εκπαίδευσης του Κομμουνιστικού Κόμματος] έχει το δικαίωμα να ικανοποιεί την σεξουαλική του επιθυμία. Αυτή η ιδέα έχει γίνει αξίωμα, και η αποχή θεωρείται μια μπουρζουά έννοια. Αν ένας άντρας έχει λαγνεία για ένα νεαρό κορίτσι, είτε είναι φοιτήτρια, εργάτρια, ή ακόμα και μαθήτρια, τότε το κορίτσι πρέπει να υπακούσει στην λαγνεία του. Αλλιώς, θα θεωρηθεί μια μπουρζουά κόρη, ανάξια να αποκαλείται πραγματική κομμουνίστρια».
Το διαζύγιο επίσης άρχισε να θεωρείται φυσιολογικό και διαδεδομένο. «Τα διαζύγια εκτοξεύτηκαν σε επίπεδα άγνωστα στην ανθρώπινη ιστορία. Κοντολογίς, μοιάζει σαν όλοι στην Μόσχα να πήραν διαζύγιο», έγραψε ο καθηγητής Πωλ Κένγκορ στο βιβλίο του 2015 Takedown: From Communists to Progressives, How the Left Has Sabotaged Family and Marriage, (Από τους κομμουνιστές στους προοδευτικούς, Πως η αριστερά έχει καταστρέψει οικογένεια και γάμο). Το 1926, το αμερικανικό περιοδικό Atlantic εξέδωσε άρθρο για την πρωτόγνωρη κατάσταση στην ΕΣΣΔ, με τίτλο, «Η ρωσική προσπάθεια για την κατάργηση του γάμου».
Το φαινόμενο των «Σουηδικών οικογενειών» -που δεν έχει τίποτα να κάνει με την Σουηδία, αλλά αναφέρεται σε μια μεγάλη ομάδα αντρών και γυναικών που ζουν μαζί και έχουν σεξουαλική δραστηριότητα χωρίς δεσμεύσεις— επίσης εμφανίστηκε εκείνη την περίοδο της σεξουαλικής απελευθέρωσης. Αυτό άνοιξε τις πόρτες για ανηθικότητα, βιασμούς, κατεστραμμένες οικογένειες, σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα, και άλλα συμπτώματα ηθικής κατάρρευσης και παρακμής.
Μετά την επέκταση της σοσιαλιστικής κομμούνας, αυτές οι «Σουηδικές οικογένειες» εξαπλώθηκαν σε όλη την Σοβιετική Ένωση. Αυτό έγινε γνωστό ως «δήμευση» ή «σοσιαλιστικοποίηση» των γυναικών. Οι σοσιαλίστριες στο Γεκατερίνμπουργκ του 1918 είναι ένα λυπηρό παράδειγμα: Αφότου οι Μπολσεβίκοι πήραν την πόλη, εξέδωσαν εντολή ότι οι νέες γυναίκες μεταξύ των ηλικιών 16-25 πρέπει να «σοσιαλιστικοποιηθούν». Ένας άγνωστος αριθμός γυναικών μεταφέρθηκε έτσι σε στρατιώτες του Κόκκινου Στρατού και πολιτικούς αξιωματούχους για να «σοσιαλιστοποιηθεί».
Σε συζήτηση με την φεμινίστρια ακτιβίστρια Κλάρα Ζέτκιν το 1921, ο Λένιν κατηγόρησε την θεωρία «ποτήρι νερού», αποκαλώντας την αντιμαρξιστική και αντικοινωνική. Ο λόγος ήταν ότι η σεξουαλική απελευθέρωση είχε φέρει ένα ανεπιθύμητο υποπροϊόν: μια πλημμύρα παιδιών που δεν τα ήθελαν, πολλά από τα οποία παρατήθηκαν. Οι Μπολσεβίκοι έκαναν πιο αυστηρή την στρατηγική τους για το σεξ στα τέλη της δεκαετίας του 1920.
Τα χρόνια μετά τον θάνατο του Λένιν είδαν ως εκ τούτου το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης να καταστέλλει την σεξουαλική άδεια που είχε προηγουμένως προωθήσει και μερικές φορές είχε κάνει υποχρεωτική. Μαζί με αναρίθμητους άλλους ιδεαλιστές πιστούς στο πρόγραμμα των μπολσεβίκων, πολλοί κομμουνιστές που είχαν προωθήσει έντονα τον ελεύθερο έρωτα και την ομοφυλοφιλία, κατέληξαν στα Γκουλάγκ του Στάλιν. Οι σοβιετικές γυναίκες έπρεπε να συνεχίσουν τους παραδοσιακούς τους ρόλους ως μητέρες, να παράγουν περισσότερα παιδιά, και να τα μεγαλώσουν ώστε να υπηρετούν το Κομμουνιστικό Κόμμα.
Σεξουαλική απελευθέρωση στις κινεζικές «σοβιετικές περιοχές».
Η κατάσταση τον καιρό των πρώτων χρόνων του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος (ΚΚΚ) ήταν παρόμοια με αυτήν στην Σοβιετική Ένωση. Τα κομμουνιστικά κόμματα είναι όλα ποικιλίες δηλητηριωδών καρπών από το ίδιο δέντρο. Ο Τσεν Ντουσιού, ένας από τους πρώτους κομμουνιστές επικεφαλής, ήταν γνωστός για την ανήθικη προσωπική ζωή του. Σύμφωνα με τα ημερολόγια των τροτσκιστών επικεφαλής Τζενγκ Τσαολίν και Τσεν Μπίλαν, κομμουνιστές όπως ο Τσου Τσιουμπάι, Τσάι Χοσέν, Τζανγκ Τάιλεϊ, Σιανγκ Τζίνγκγιου, και Πανγκ Σουτζί, όλοι είχαν κάπως μπερδεμένες σεξουαλικές ιστορίες, και η συμπεριφορά τους ως προς το σεξ ήταν παρόμοια με το «ποτήρι νερού» των αρχικών σοβιετικών μπολσεβίκων. (Σχολή της Φραγκφούρτης)
Η «σεξουαλική απελευθέρωση» υιοθετήθηκε όχι μόνο από τους θεωρητικούς επικεφαλής του Κόμματος, αλλά επίσης από απλούς ανθρώπους που ζούσαν στις αρχικές «σοβιετικές περιοχές» του ΚΚΚ, οι οποίες ήταν επαναστατικοί θύλακες που στήθηκαν πριν ανατραπεί το Εθνικό Κόμμα στις περιοχές της Χουμπέι, Χενάν, και Ανχουί. Λόγω της προώθησης της ισότητας των γυναικών και της απόλυτης ελευθερίας γάμου και διαζυγίου, η επαναστατική δουλειά συχνά διακοπτόταν για την ικανοποίηση της σεξουαλικής επιθυμίας.
Νέα άτομα στις σοβιετικές περιοχές μερικές φορές είχαν ρομαντικές σχέσεις στο όνομα της «σύνδεσης με τις μάζες». Δεν ήταν ασυνήθιστο για νέες γυναίκες να έχουν έξι ή επτά σεξουαλικούς συντρόφους. Σύμφωνα με την Συλλογή Επαναστατικών Ιστορικών Εγγράφων στις Σοβιετικές Περιοχές Χουμπέι-Χενάν-Ανχουί, μεταξύ των τοπικών κομματικών επικεφαλής σε μέρη όπως η Χονγκ’αν, Χουάνγκμα, Χουανγκτσί, Γκουάνγκσαν, και αλλού, «περίπου τρία τέταρτα αυτών διατηρούσαν σεξουαλική σχέση με δεκάδες ή εκατοντάδες γυναίκες.»
Στα τέλη της άνοιξης του 1931, όταν το ιδρυτικό μέλος του ΚΚΚ Τζανγκ Γκουοτάο πήρε την εξουσία σε μια σοβιετική περιοχή, είδε ότι η σύφιλη ήταν τόσο διαδεδομένη που έπρεπε να ζητήσει από την κεντρική επιτροπή του Κόμματος να στείλει γιατρούς που ειδικεύονταν στην αντιμετώπιση της νόσου. Πολλά χρόνια αργότερα, στα απομνημονεύματά του, θυμόταν καθαρά ιστορίες από τις περιοχές, όπου γυναίκες κακοποιούνταν σεξουαλικά, συμπεριλαμβανομένων κάποιων από των γυναικών των υψηλόβαθμων στρατηγών.
Κατά την δεκαετία του 1930, η σεξουαλική ελευθερία θεωρήθηκε απειλή από το καθεστώς. Το ίδιο πρόβλημα κοινωνικής αποδόμησης που είχε εμφανιστεί στην Σοβιετική Ρωσία ήταν και εκεί φανερό, και στρατολογημένοι του Ερυθρού Στρατού άρχισαν να ανησυχούν ότι οι γυναίκες τους θα είχαν εξωσυζυγικές σχέσεις ή θα έπαιρναν διαζύγιο μόλις εντάσσονταν στο κομουνιστικό κόμμα. Αυτό μείωνε την μαχητική ικανότητα του στρατού. Επίσης, η ξαφνική έκρηξη ανηθικότητας δημιούργησε ισχυρή αντίσταση από τον κόσμο κατά της ιδέας των «κοινών γυναικών» και παρομοίων. Οι σοβιετικοί θύλακες άρχισαν να εφαρμόζουν μέτρα όπως προστασία στρατιωτικών γάμων και περιορισμούς στον αριθμό διαζυγίων.
Πως ο κομμουνισμός καταστρέφει οικογένειες στην Δύση.
Οι ιδεολογικές τάσεις του κομμουνισμού προέρχονται από τον δέκατο ένατο αιώνα. Μετά από περισσότερο από έναν αιώνα μετάλλαξης και εξέλιξης στην Δύση, ήρθαν στο προσκήνιο στις Ηνωμένες Πολιτείες του 1960.
Κατά την διάρκεια αυτής της δεκαετίας, διεστραμμένα κοινωνικά και πολιτιστικά κινήματα εμφανίστηκαν, και επηρέασαν και προώθησαν τον νεομαρξισμό και διάφορες άλλες ακροαριστερές ιδεολογίες. Αυτές συμπεριελάμβαναν τον αντιπολιτισμό των χίπι, την ριζοσπαστική Νέα Αριστερά, το φεμινιστικό κίνημα, και την σεξουαλική επανάσταση. Αυτά τα έντονα κοινωνικά κινήματα ήταν μέρος μιας άγριας επίθεσης στο αμερικανικό πολιτικό σύστημα, στο σύστημα παραδοσιακών αξιών, και στην κοινωνική ζωή.
Διαδόθηκαν γρήγορα στην Ευρώπη, αλλάζοντας ραγδαίως τον τρόπο που η κυρίως κοινωνία σκεπτόταν για την κοινωνία, την οικογένεια, το σεξ, και τις πολιτισμικές αξίες. Αυτό οδήγησε στην αποδυνάμωση των παραδοσιακών δυτικών οικογενειακών αξιών και στην διάβρωση του θεσμού της οικογένειας και της κεντρικής του θέσης στην κοινωνική ζωή. Το κοινωνικό χάος που προκλήθηκε έφερε πολλά προβλήματα, όπως την εξάπλωση της πορνογραφίας, την διάδοση της κατάχρησης ναρκωτικών, την κατάρρευση της σεξουαλικής ηθικής, την άνοδο της εγκληματικότητας νέων, και την επέκταση πληθυσμιακών ομάδων που εξαρτώνται από κρατικά επιδόματα.
Προώθηση σεξουαλικής απελευθέρωσης
Η σεξουαλική απελευθέρωση (επίσης γνωστή ως σεξουαλική επανάσταση) άρχισε στις Ηνωμένες Πολιτείες την δεκαετία του 1960. Το κίνημα του ελεύθερου έρωτα, που παραβιάζει την παραδοσιακή σεξουαλική ηθική, έστρωσε τον δρόμο για την σταδιακή διάβρωση και αποσύνθεση των παραδοσιακών οικογενειακών αξιών. Η ιδέα του «ελεύθερου έρωτα» λέει πως η σεξουαλική δραστηριότητα κάθε είδους πρέπει να είναι ελεύθερη από κοινωνικούς περιορισμούς. Σε αυτήν την οπτική, ο γάμος, η άμβλωση, και η μοιχεία δεν θα πρέπει να περιορίζονται από την κυβέρνηση ή τον νόμο, ούτε να έχουν κοινωνικές κυρώσεις.
Ακόλουθοι του Φουριέ και του Τζον Χάμφρεϋ Νόις ήταν οι πρώτοι που έφτιαξαν τον όρο «ελεύθερος έρωτας». Στα πρόσφατα χρόνια, σχεδόν όλοι οι κύριοι υποστηρικτές και προωθητές ιδεών ελεύθερου έρωτα, ήταν σοσιαλιστές ή άνθρωποι βαθιά επηρεασμένοι από την σοσιαλιστική σκέψη. Για παράδειγμα, ο σοσιαλιστής φιλόσοφος Έντουαρντ Κάρπεντερ ήταν μεταξύ αυτών που εκκινούσαν το κίνημα ελεύθερου έρωτα στην Βρετανία και ήταν ένας από τους πρώτους ακτιβιστές για τα δικαιώματα ομοφυλοφίλων.
Ο κύριος εκπρόσωπος του κινήματος ελεύθερου έρωτα στην Γαλλία ήταν ο Εμίλ Αρμάν, ένας αναρχοκομμουνιστής αρχικά που αργότερα βασίστηκε στον ουτοπικό κομμουνισμό του Φουριέ, και ίδρυσε τον γαλλικό ατομικιστικό αναρχισμό (που είναι μέρος της ευρύτερης κατηγορίας του σοσιαλισμού), και έδρασε υπέρ της ανηθικότητας, ομοφυλοφιλίας, και αμφιφυλοφιλίας. Ο πρωτοπόρος του κινήματος ελεύθερου έρωτα στην Αυστραλία ήταν ο Τζον «Τσάμμυ» Φλέμινγκ, ένας συνδικαλιστής και αναρχικός (άλλο ένα παρακλάδι του κομουνισμού.)
Το κίνημα ελεύθερου έρωτα στην Αμερική έδωσε καρπούς με την έναρξη το 1953 του ερωτικού περιοδικού Playboy. Το περιοδικό χρησιμοποίησε γυαλιστερό χαρτί για να δημιουργήσει την εντύπωση ότι ήταν καλλιτεχνικό και όχι βρώμικο. Χρησιμοποίησε επίσης ακριβή έγχρωμη εκτύπωση, με αποτέλεσμα ότι το πορνογραφικό περιεχόμενο -που συνήθως θεωρούνταν χαμηλού επιπέδου και άξεστο- εισήλθε ραγδαίως στην κυρίως κοινωνία, και το Playboy έγινε ένα «υψηλής ποιότητας» περιοδικό ελεύθερου σεξ.
Στα μέσα του 20 αιώνα, με την κουλτούρα χίπι να παίρνουν δημοτικότητα και το ελευθέριο σεξ να κερδίζει ευρεία αποδοχή, η σεξουαλική ασυδοσία έκανε την επίσημη αρχή της.
Ένας ιδρυτής της θεωρίας σεξουαλικής απελευθέρωσης ήταν ο Χέρμπερτ Μαρκούζε της Σχολής της Φρανκφούρτης. Κατά την διάρκεια του δυτικού κινήματος ενάντια στην παράδοση την δεκαετία του 1960, το σύνθημά του «Κάντε έρωτα, όχι πόλεμο» ύφανε την ιδέα της σεξουαλικής ελευθερίας βαθιά μέσα στις καρδιές των ηλίθιων ανθρώπων.
Η ιδέα της σεξουαλικής ελευθερίας πέρασε σαν τυφώνας από όλη την Δύση με τις δημοφιλείς Αναφορές Κίνσεϋ — δύο βιβλία με τίτλο Σεξουαλική συμπεριφορά στον ανθρώπινο άρρενα, και Σεξουαλική συμπεριφορά στο ανθρώπινο θήλυ -καθώς και με την ευρεία διαθεσιμότητα των καταπόσιμων αντισυλληπτικών. Αξίζει να αναφερθεί ότι σύγχρονοι θεωρητικοί έχουν ανακαλύψει παραλλαγμένα στατιστικά στοιχεία στο έργο του Άλφρεντ Κίνσεϋ, όπως και υπερβολή, υπεραπλούστευση, και άλλες απάτες που έγιναν λόγω της πολιτικής και ιδεολογικής του αφοσίωσης.
Ο Κίνσεϋ θέλησε να δείξει ότι το εξωσυζυγικό σεξ, το ομοφυλοφιλικό σεξ, η σεξουαλική επιθυμία σε παιδιά από βρεφική ηλικία, και ούτω καθεξής, ήταν συνήθη, και έτσι να οδηγήσει την κοινωνία να αποδεχτεί την κανονικοποίηση αυτών των φαινομένων, πράγμα στο οποίο ήταν σε πολύ μεγάλο βαθμό επιτυχής. Δούλεψε μαζί με παιδεραστές στην έρευνά του και στα σεξουαλικά πειράματα σε βρέφη και παιδιά.
Μέσα σε μια στιγμή, το να είσαι «σεξουαλικά απελευθερωμένος» (έκφυλος) έγινε της μόδας. Μεταξύ των νέων, η ανηθικότητα θεωρήθηκε φυσιολογική. Έφηβοι που παραδέχονταν την αγνότητά τους γελοιοποιήθηκαν από συνομήλικους. Δεδομένα δείχνουν ότι από αυτούς που έγιναν δεκαπέντε ετών μεταξύ 1954 και 1963 (η γενιά του ’60), 82 τοις εκατό είχαν προγαμιαίο σεξ έως την ηλικία των τριάντα.
Έως την δεκαετία του 2010, μόνο 5 τοις εκατό των νέων Αμερικανών νυφών ήταν αγνές, ενώ 18% είχε ήδη δέκα ή περισσότερους συντρόφους με τους οποίους είχαν σεξουαλική δραστηριότητα. Η πολιτισμική κύρια τάση έχει εμποτιστεί με ελευθέριο σεξ, π.χ. τα πανεπιστήμια, οι τέχνες, η λογοτεχνία, ο κινηματογράφος, οι διαφημίσεις, η τηλεόραση.
Η καταστροφή της οικογένειας και οι κομμουνιστές χειροκροτητές της.
Οι κομμουνιστές δεν αρκούνται στην υφαρπαγή της περιουσίας σας. Τώρα πλέον απαιτούν και τον έλεγχο των παιδιών και των αγαπημένων σας προσώπων.
Αν κάποιος πιστεύει πως ο ισχυρισμός ότι η ριζοσπαστική Αριστερά επιθυμεί να καταστρέψει την παραδοσιακή οικογένεια αποτελεί αντιδραστική υστερία, τότε ας δοκιμάσει να κατευνάσει τις ανησυχίες του με το βιβλίο της Sophie Lewis «Abolish the Family» («Καταργήστε την Οικογένεια», 2022). Αυτό το «Μανιφέστο για την φροντίδα και την απελευθέρωση» εκθέτει το πώς και το γιατί της εξάλειψης των παραδοσιακών νοικοκυριών.
Όσον αφορά το «γιατί», δεν θα σας εκπλήξει το γεγονός ότι ο στόχος είναι να καταστραφεί η παραγωγικότητα και ο πλούτος που δημιουργεί ο καπιταλισμός. Η Lewis παραθέτει και άλλους, όπως ο Pat Parker, που δηλώνουν αποφασιστικά ότι η οικογένεια πρέπει να εκλείψει, καθώς είναι «η βασική μονάδα του καπιταλισμού και για να μπορέσουμε να προχωρήσουμε στην επανάσταση πρέπει να καταστραφεί». Η Lewis σημειώνει επίσης ότι ο λόγος για την κατάργηση του γάμου είναι βαθιά συνυφασμένος με την κατάργηση της ατομικής ιδιοκτησίας, η οποία θα έθετε τέλος στις εθελούσιες συναλλαγές.
Είναι το «πώς» του οικογενειακού μηδενισμού που παρουσιάζει η Lewis που θέτει κάποιες παράξενες, αλλά και σοκαριστικά αποτελεσματικές, προκλήσεις στην παραδοσιακή οικογενειακή ζωή. Αφηγείται τις διάφορες -και εντελώς αποτυχημένες- απόπειρες σοσιαλιστικών ουτοπιών. Η Lewis χαιρετίζει τα κοινοβιακά κτίρια του Ζοζέφ Φουριέ (τεράστιοι κοιτώνες που φιλοξενούν ακριβώς 1600 άτομα που έχει οριστεί να ζουν εκεί), όπου «τα τακτικά, προσεκτικά επιμελημένα σεξουαλικά πάρτι διευθύνονται από ειδικές “νεράιδες”». Και συνεχίζει: «Ο αυθεντικός φεμινισμός, λοιπόν, είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με την κατάργηση της οικογένειας, το queer σεξ και τον σοσιαλιστικό ουτοπισμό. Είναι καλό είναι να το ξέρουμε, έτσι; Ζήτω η κοινοβιακή ζωή!»
Η Lewis επαυξάνει αυτή τη δήλωση σε μια ενότητα με τίτλο «Ο queer, ιθαγενής και μελαμψός 19ος αιώνας». Ισχυρίζεται ότι οι ιθαγενείς Αμερικανοί παρουσίαζαν ανώτερους τρόπους ύπαρξης και δεν εφάρμοζαν «καμία μορφή πατριαρχίας – μεγάλωναν τα παιδιά συλλογικά, τιμούσαν περισσότερα από δύο φύλα, έθεταν μόνο χαλαρούς κοινωνικούς περιορισμούς στην σεξουαλική απόλαυση, υπολόγιζαν και μη ανθρώπινους συγγενείς στους οικείους τους και ενίοτε αντιλαμβάνονταν τις μητρικές πρακτικές (όπως ο θηλασμός) ως πρακτικές που περιλαμβάνουν όλα τα φύλα».
Για την Lewis, όλες αυτές οι πρακτικές πρέπει να εγκωμιαστούν ως μορφές αντίστασης στην βάση της σύγχρονης παραδοσιακής οικογένειας. Η άποψη ότι η κανονικοποίηση αυτών των πρακτικών συμβάλλει πράγματι στην διάλυση της παραδοσιακής οικογένειας είναι ασφαλώς σύμφωνη με την συγγραφέα. Δεν πρέπει να πιστεύει κανείς ότι οι πρακτικές που χαιρετίζει η Lewis αντιπροσωπεύουν απλώς μια βακχική επιθυμία για μια παράξενη σεξουαλική έκφραση καθαυτή. Αντίθετα, η συγγραφέας παρουσιάζει τις πρακτικές αυτές ως μια σκόπιμη μεθοδολογία μέσω της οποίας μπορεί να εκμηδενιστεί η παραδοσιακή οικογένεια.
Άλλες απόπειρες καταστροφής της οικογένειας που φαίνεται να αρέσουν στην Lewis περιλαμβάνουν το «συνεργατικό, ομαδικό μοντέλο γάμου» του Robert Owen, ένα μοντέλο που απέτυχε με θεαματικό τρόπο. Άλλες εναλλακτικές ρυθμίσεις διαβίωσης περιλαμβάνουν τις μηχανορραφίες της συντρόφισσας Alexandra Kollontai, η οποία διαβεβαίωνε τους οπαδούς της πως οι γυναίκες και τα παιδιά θα ζούσαν καλύτερα επειδή «η κομμουνιστική κοινωνία φροντίζει κάθε παιδί και εγγυάται, τόσο σε αυτό όσο και στη μητέρα του, υλική και ηθική υποστήριξη. Η κοινωνία θα θρέψει, θα αναθρέψει και θα εκπαιδεύσει το παιδί».
Πράγματι, από αυτή την άποψη, μπορούμε να συμφωνήσουμε τουλάχιστον εν μέρει με τον Καρλ Μαρξ και τον Φρίντριχ Ένγκελς, των οποίων η πρώτη υποσημείωση στο The German Ideology δήλωνε απερίφραστα: «Το γεγονός ότι η κατάργηση της ελεύθερης οικονομίας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την κατάργηση της οικογένειας, είναι αυτονόητο».
Για να συναγωνιστεί αυτούς τους συντρόφους και τα όνειρά τους για την εξάλειψη της οικογένειας, η Lewis μας κατευθύνει σε μια ενότητα για την «Απελευθέρωση των γκέι, των λεσβιών και των παιδιών». Πριν από πενήντα χρόνια, κάποιοι ακτιβιστές έκαναν έναν κατάλογο αιτημάτων στο Εθνικό Συνέδριο των Δημοκρατικών στο Μαϊάμι, και το έκτο σημείο του μανιφέστου τους δήλωνε:
«Η ανατροφή των παιδιών πρέπει να είναι κοινή ευθύνη ολόκληρης της κοινότητάς τους. Οποιαδήποτε νομικά δικαιώματα έχουν οι γονείς πάνω στα ‘δικά τους’ παιδιά θα πρέπει να καταργηθούν και κάθε παιδί θα πρέπει να είναι ελεύθερο να επιλέξει το πεπρωμένο του. Θα πρέπει να δημιουργηθούν δωρεάν κέντρα εικοσιτετράωρης φροντίδας παιδιών, όπου οι αδερφές και οι λεσβίες θα μπορούν να μοιράζονται την ευθύνη της ανατροφής των παιδιών».
Για να ξεπεράσουν τους γκέι ακτιβιστές της δεκαετίας του ’70, οι σημερινές συντρόφισσες κατά των οικογενειακών σχέσεων, Michele Barrett & Mary McIntosh, παρουσιάζουν ένα όραμα απόλυτου μηδενισμού. Δηλώνουν με αυθάδεια:
«Ελπίζουμε ότι μέχρι τώρα θα έχει γίνει σαφές ότι δεν θα τοποθετούσαμε τίποτα στην θέση της οικογένειας». Η παντελής απουσία των παραδοσιακών οικογενειακών δομών στην πράξη είναι κάτι που η Lewis είδε με τα ίδια της τα μάτια και το επευφήμησε. Εξιστόρησε έναν καταυλισμό με αντίσκηνα που δημιουργήθηκε από την πολιτική κατά του covid στο κέντρο της Φιλαδέλφειας, όπου οι κάτοικοι βίωσαν τις σοσιαλιστικές ευλογίες μιας κατάληψης, με κουζίνα, κέντρο διανομής, ιατρικό αντίσκηνο, κατάστημα με είδη χρήσης ουσιών, ακόμη και ένα αυτοσχέδιο μόνιμο ντους – ένα μαχητικό χωριό με επικεφαλής άστεγους της Φιλαδέλφειας και επαναστάτες της εργατικής τάξης. Αυτή προφανώς ήταν μια προτιμότερη μορφή διαβίωσης, καθώς ήταν ένα σπίτι – με μια νέα, αληθινή, κοινή έννοια της λέξης, μια πρακτική της οικουμενικής επανάστασης».
Σε μια τελευταία ρητορική ακροβασία, η Lewis περιγράφει τον στόχο της τελικής κατεδάφισης της οικογένειας. Επιμένει ότι:
«Tο κράτος πρέπει να επιστρέψει τους ιδιαίτερα εξαρτημένους ανθρώπους στην αγκάλη των λίγων φροντιστών που συνήθως αναγνωρίζει και να επιμείνει στην στέρηση της φροντίδας, στην αμφισβήτηση των ‘γονεϊκών δικαιωμάτων’ και στο όραμα ενός κόσμου στον οποίο όλοι οι άνθρωποι φροντίζονται εξ ορισμού από πολλούς. Αυτό που λέμε είναι ότι ΤΟ ΝΑ ΚΡΑΤΗΣΟΥΜΕ ΤΙΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΕΝΩΜΕΝΕΣ και ο ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟΥ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ αποτελούν πολιτικές επιταγές.» (η έμφαση στο πρωτότυπο)
Με άλλα λόγια, αυτό είναι το τέλος των γονέων που μεγαλώνουν οι ίδιοι τα παιδιά τους και το τέλος του ελεύθερου σχετίζεσθαι, που αντικαθίσταται από το κράτος ως γονέα με κεντρικά ελεγχόμενες ρυθμίσεις διαβίωσης.
Υπό το πρίσμα της παρακμής της παραδοσιακής οικογένειας στην Δύση, θα μπορούσε κανείς να μπει στον πειρασμό να σκεφτεί ότι αυτές οι αλλαγές είναι συμπτωματικές. Όπως επεξηγεί το έργο της Lewis, σίγουρα δεν είναι. Ο Ryan McMaken έχει δίκιο όταν λέει ότι υπάρχουν πολλοί λόγοι για την παρακμή και την αλλοτρίωση της οικογένειας. Υπάρχουν οικονομικοί, πολιτικοί και ηθικοί καταλύτες. Αλλά μην γελιέστε, κάθε άλλο παρά τυχαίοι είναι. Η Lewis και οι σύντροφοί της στην ριζοσπαστική Αριστερά έχουν δηλώσει τις συνειδητές προσπάθειές τους να καταστρέψουν την οικογένεια, και οι απανταχού καλοπροαίρετοι άνθρωποι οφείλετε να πάρετε στα σοβαρά τις απειλές αυτές για την κατάληψη της περιουσίας των παιδιών σας, ξεμπροστιάζοντας τις προσπάθειες των ψευτοδιανοούμενων που στρέφονται κατά της οικογένειας.
Πως ο κομμουνισμός (Σχολή της Φραγκφούρτης) καταστρέφει τις οικογένειες στην Δύση.
Προώθηση φεμινισμού και απόρριψη της παραδοσιακής οικογένειας
Η κομμουνιστική ιδεολογία πίσω από το φεμινιστικό κίνημα.
Το φεμινιστικό κίνημα είναι ένα ακόμη εργαλείο που ο κομμουνισμός χρησιμοποίησε για να καταστρέψει την οικογένεια. Όταν εμφανίστηκε στην Ευρώπη τον δέκατο όγδοο αιώνα, το φεμινιστικό κίνημα (γνωστό επίσης ως πρώτο κύμα φεμινισμού) μιλούσε για το ότι οι γυναίκες θα πρέπει να έχουν την ίδια αντιμετώπιση όπως οι άντρες στην εκπαίδευση, εργασία, και πολιτική. Το κέντρο του φεμινιστικού κινήματος μετακινήθηκε από την Ευρώπη στην Αμερική στα μέσα του δεκάτου ενάτου αιώνα.
Όταν το πρώτο κύμα φεμινισμού εμφανίστηκε, η ιδέα της παραδοσιακής οικογένειας είχε ακόμη ισχυρά θεμέλια στην κοινωνία, και το φεμινιστικό κίνημα δεν πήγαινε ενάντια σε αυτήν. Οι δημοφιλείς φεμινίστριες του καιρού, όπως η Μέρυ Γόλστοουνκραφτ της Αγγλίας του δεκάτου ογδόου αιώνα, η Μάργκαρετ Φούλερ της Αμερικής του δεκάτου ενάτου αιώνα, και ο Τζον Στιούαρτ Μιλ της Αγγλίας του δεκάτου ενάτου αιώνα, όλοι έλεγαν ότι, γενικά, οι γυναίκες θα πρέπει να δίνουν προτεραιότητα στην οικογένεια μετά τον γάμο, ότι οι ικανότητες των γυναικών θα πρέπει να αναπτύσσονται μέσα στα πλαίσια της οικογένειας, και ότι οι γυναίκες θα πρέπει να πλουτίζουν τον εαυτό τους (π.χ. μέσω μόρφωσης) για την βελτίωση της οικογένειας. Αυτές οι αρχικές φεμινίστριες και φεμινιστές πίστευαν πως γυναίκες με ιδιαίτερο ταλέντο δεν θα πρέπει να περιορίζονται από τα έθιμα της κοινωνίας, και θα πρέπει να έχουν την ελευθερία να αναπτύσσουν το ταλέντο τους σε περιβάλλοντα που αποτελούνταν κυρίως από άντρες.
Το πρώτο κύμα φεμινισμού αποδυναμώθηκε με την διακήρυξη της γυναικείας ψήφου σε πολλές χώρες, καθώς ο στόχος ισότητας αντρών γυναικών ενώπιον του νόμου είχε επιτευχθεί. Τα επόμενα χρόνια, με την επίδραση της Μεγάλης Ύφεσης και του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, το φεμινιστικό κίνημα ουσιαστικά σταμάτησε.
Αλλά ο κομμουνισμός είχε αρχίσει να σπέρνει τους σπόρους της καταστροφής για τον παραδοσιακό γάμο και την σεξουαλική ηθική από νωρίτερα. Οι αρχικοί ουτοπικοί σοσιαλιστές του δεκάτου ενάτου αιώνα, έθεσαν τις βάσεις για τα σύγχρονα ακραία φεμινιστικά κινήματα. Ο Φουριέ, που αποκαλείται «πατέρας του φεμινισμού», διακήρυξε ότι ο γάμος μετέτρεπε τις γυναίκες σε προσωπική ιδιοκτησία. Ο Όουεν καταράστηκε τον γάμο ως κακό. Οι ιδέες αυτών των ουτοπικών σοσιαλιστών κληρονομήθηκαν και αναπτύχθηκαν από μετέπειτα φεμινίστριες, όπως, για παράδειγμα, την Φράνσις Ράιτ, που πήρε τις ιδέες του Φουριέ και προώθησε γυναικεία σεξουαλική ελευθερία στον δέκατο ένατο αιώνα.
Η Βρετανή φεμινίστρια και ακτιβίστρια Άννα Γουίλερ κληρονόμησε τις ιδέες του Όουεν και καταδίκασε πολύ έντονα τον γάμο για υποτιθέμενη σκλαβιά των γυναικών. Σοσιαλίστριες φεμινίστριες και ακτιβίστριες αποτελούσαν επίσης ένα σημαντικό μέρος του φεμινιστικού κινήματος τον δέκατο ένατο αιώνα. Εκείνο τον καιρό, μεταξύ των φεμινιστικών περιοδικών με την μεγαλύτερη επιρροή στην Γαλλία ήταν τα La Voix des Femmes, La Femme Libre (αργότερα μετονομάστηκε σε La Tribune des Femmes) και το La Politique des Femmes. Οι ιδρύτριες αυτών των περιοδικών ήταν είτε ακόλουθοι του Φουριέ ή του Ενρί ντε Σεν-Σιμόν, που προωθούσε τον σύγχρονο βιομηχανικό σοσιαλισμό.
Όταν το πρώτο κύμα των δικαιωμάτων των γυναικών ήταν στην κορυφή του, κομμουνιστές έκαναν ρυθμίσεις για να εισαγάγουν διάφορες ακραίες σκέψεις ώστε να επιτεθούν στις παραδοσιακές ιδέες της οικογένειας και του γάμου, ετοιμάζοντας τον δρόμο για το πιο ακραίο φεμινιστικό κίνημα που ακολούθησε.
Το δεύτερο κύμα φεμινιστικών κινημάτων άρχισε στις Ηνωμένες Πολιτείες το τέλος της δεκαετίας του 1960, και μετά εξαπλώθηκε στην Δυτική και Βόρεια Ευρώπη, και διαδόθηκε γρήγορα σε ολόκληρο τον Δυτικό κόσμο. Η Αμερικανική κοινωνία στα τέλη της δεκαετίας του 1960 πέρασε από μια περίοδο αναστάτωσης, με το κίνημα πολιτικών δικαιωμάτων, το κίνημα κατά του Πολέμου του Βιετνάμ, και διάφορες ακραίες κοινωνικές τάσεις. Εν μέσω αυτής της ιδιαίτερης κατάστασης, μια πιο ακραία μορφή φεμινισμού εμφανίστηκε και έγινε δημοφιλής.
Ο ακρογωνιαίος λίθος αυτού του κύματος φεμινιστικών κινημάτων ήταν το βιβλίο The Feminine Mystique από την Μπέτυ Φριντάν, που εκδόθηκε το 1963, και ο Εθνικός Οργανισμός Γυναικών (NOW), τον οποίον ίδρυσε μαζί με άλλα άτομα. Η Φριντάν επέκρινε πολύ έντονα τους ρόλους στην παραδοσιακή οικογένεια αντρών και γυναικών, και είπε πως η κλασική εικόνα μιας ήρεμης και χαρούμενης νοικοκυράς ήταν ένας μύθος που χαλκεύθηκε από μια πατριαρχική κοινωνία.
Είπε ότι το μεσαίας τάξης σπιτικό των προαστίων των πόλεων, ήταν ένα άνετο «στρατόπεδο συγκέντρωσης» για τις Αμερικανίδες, και ότι οι σύγχρονες γυναίκες με απολυτήρια εκπαιδευτηρίων, θα πρέπει να απορρίψουν την αίσθηση επίτευξης και ικανοποίησης που έρχεται από την υποστήριξη των συζύγων τους και την εκπαίδευση των παιδιών τους, και αντί αυτού να χρησιμοποιήσουν την αξία τους εκτός της οικογένειας.
Μερικά χρόνια αργότερα, ακόμα πιο ακραίες φεμινίστριες κυριάρχησαν στον NOW, κληρονομώντας και αναπτύσσοντας τις ιδέες της Φριντάν. Είπαν πως οι γυναίκες έχουν καταπιεστεί από την πατριαρχία από τα αρχαία χρόνια, και απέδωσαν το θεμελιώδες αίτιο της καταπίεσης των γυναικών στην οικογένεια. Σε απάντηση, προώθησαν την πλήρη μετάλλαξη του κοινωνικού συστήματος και του παραδοσιακού πολιτισμού, και την πάλη σε κάθε τομέα των ανθρωπίνων δραστηριοτήτων -οικονομία, εκπαίδευση, πολιτισμό και οικογένεια- για την επίτευξη γυναικείας ισότητας.
Η ταξινόμηση των μελών της κοινωνίας σε «καταπιεστές» και «καταπιεζόμενους», ώστε να προωθηθεί η πάλη, απελευθέρωση και ισότητα, είναι ακριβώς αυτό που κάνει ο κομμουνισμός. Ο κλασικός μαρξισμός κατατάσσει ομάδες ανθρώπων αναλόγως των οικονομικών τους καταστάσεων, ενώ τα νεο-φεμινιστικά κινήματα διαιρούν τους ανθρώπους βάσει φύλου.
Η Φριντάν δεν ήταν, όπως περιγράφει το βιβλίο της, μια μεσαίας τάξης νοικοκυρά των προαστίων, που είχε βαρεθεί με το νοικοκυριό. Ο Ντάνιελ Χόροβιτς, καθηγητής στο Κολλέγιο Σμιθ, έγραψε μια βιογραφία για την Φριντάν το 1998 με τίτλο «Η Μπέτυ Φριντάν και η δημιουργία του Feminine Mystique». Στην έρευνά του αποκάλυψε ότι η Φριντάν, με το νεανικό της όνομα Μπέτυ Γκόλντσταϊν, υπήρξε ακραία ακτιβίστρια του κομουνισμού από τα φοιτητικά της χρόνια μέχρι την δεκαετία του 1950.
Ενώ βρισκόταν στο Πανεπιστήμιο Καλιφόρνια-Μπέρκλεϋ, η Φριντάν ήταν μέλος της Κομμουνιστικής Νεολαίας και είχε ζητήσει, δύο φορές, να ενταχθεί στο Κομμουνιστικό Κόμμα ΗΠΑ (ΚΚΗΠΑ). Η συνεργαζόμενη με την Φριντάν βιογράφος, Τζούντιθ Χέννεσσυ, επίσης αφήνει να φανεί ότι η Φριντάν ήταν μαρξίστρια. Σε διάφορες χρονικές περιόδους, ήταν επαγγελματίας δημοσιογράφος ή, ακριβέστερα, προπαγανδίστρια, για αρκετές ακραίες εργατικές ενώσεις στην τροχιά του ΚΚΗΠΑ.
Η Αμερικανίδα ειδικός Κέιτ Γουίγκαντ δείχνει στο βιβλίο της «Red Feminism: American Communism and the Making of Women’s Liberation», ότι ο φεμινισμός δεν έμεινε ήσυχος στις Ηνωμένες Πολιτείες από την αρχή του εικοστού αιώνα έως την δεκαετία του 1960. Σε αυτήν την περίοδο, μια μεγάλη ομάδα φεμινιστριών συγγραφέων με κομμουνιστικά υπόβαθρα, ετοίμασε τον δρόμο για το μετέπειτα δεύτερο κύμα του φεμινιστικού κινήματος, όπως οι Σούζαν Μπ. Άνθονυ, Μπέτυ Μιλάρντ, και Ελεανόρ Φλέξνερ. Από το 1946, η Άνθονυ εφάρμοσε μαρξιστική μέθοδο ανάλυσης για να φτιάξει μια αναλογία μεταξύ της καταπίεσης μαύρων από λευκούς, και γυναικών από άντρες. Ο Μακαρθισμός εκείνη την περίοδο έκανε τέτοιους συγγραφείς να αποκρύπτουν τα κομμουνιστικά τους υπόβαθρα.
Στην Ευρώπη, το χαρακτηριστικό έργο της Γαλλίδας Σιμόν ντε Μποβουά, του 1949, Το Δεύτερο Φύλο, δημιούργησε μια τρέλα για το δεύτερο κύμα φεμινισμού. Η ντε Μποβουά ήταν κομουνίστρια, και το 1941, μαζί με τον κομμουνιστή φιλόσοφο Ζαν-Πωλ Σαρτρ και άλλους συγγραφείς, ίδρυσε την Socialisme et Liberté, μια γαλλική παράνομη σοσιαλιστική οργάνωση. Με την άνοδο της δημοτικότητάς της στην προώθηση του φεμινισμού την δεκαετία του 1960, η ντε Μποβουά δήλωσε πως δεν πίστευε πλέον στον σοσιαλισμό και ισχυρίστηκε πως ήταν μόνο φεμινίστρια.
Είπε: «Δεν γεννιέσαι, αλλά γίνεσαι γυναίκα». Έλεγε ότι ενώ το σωματικό φύλο καθορίζεται από χαρακτηριστικά της φυσιολογίας, το φύλο γενικότερα είναι μια έννοια που κατανοεί ο καθένας και έχει σχηματιστεί υπό την επιρροή της ανθρώπινης κοινωνικότητας. Έλεγε πως η υπακοή, υποχωρητικότητα, αγάπη, και μητρότητα, όλα προέρχονται από τον «μύθο» που έχει προσεκτικά σχεδιαστεί από την πατριαρχία για την καταπίεσή της των γυναικών, και διέδιδε την ιδέα ότι οι γυναίκες πρέπει να υπερβούν τις παραδοσιακές ιδέες και να εκδηλώσουν το δυναμικό των μη περιορισμένων εαυτών τους.
Από τότε, διάφορες φεμινιστικές σκέψεις έχουν εμφανιστεί ως συνεχές ρεύμα, όλες κοιτώντας τον κόσμο μέσα από τον φακό των γυναικών που καταπιέζονται από μια πατριαρχία εντός του θεσμού της παραδοσιακής οικογένειας -κάνοντας τελικά την οικογένεια το εμπόδιο για την πραγμάτωση της γυναικείας ισότητας.
Πολλές σύγχρονες ακραίες φεμινίστριες λένε πως οι γυναίκες περιορίζονται από τους άντρες τους λόγω του γάμου, και φτάνουν να αποκαλέσουν τον θεσμό μορφή ‘πορνείας’. Όπως οι αρχικοί ουτοπικοί κομμουνιστές που μιλούσαν για «κοινές γυναίκες» ή για «κοινότητα γυναικών», προωθούν «ανοιχτές σχέσεις» και σεξουαλική δραστηριότητα χωρίς περιορισμούς.
Αποτελέσματα του κομουνιστικού φεμινιστικού κινήματος.
Ο φεμινισμός είναι σήμερα ισχυρός σε όλους τους τομείς της κοινωνίας. Μία βασική υπόθεση του σύγχρονου φεμινισμού είναι ότι εκτός των σωματικών διαφορών στα αντρικά και γυναικεία αναπαραγωγικά όργανα, όλες οι άλλες σωματικές και ψυχολογικές διαφορές μεταξύ αντρών και γυναικών είναι κοινωνικά και πολιτισμικά δημιουργήματα. Με αυτήν την λογική, άντρες και γυναίκες θα πρέπει να είναι ακριβώς ίσοι σε κάθε πτυχή της ζωής και της κοινωνίας, και όλες οι εκδηλώσεις «ανισότητας» μεταξύ αντρών και γυναικών είναι αποτέλεσμα ενός πολιτισμού και κοινωνίας που είναι καταπιεστικοί και σεξιστικοί.
Για παράδειγμα, ο αριθμός των αντρών που δουλεύουν ως διευθύνοντες σε μεγάλες εταιρείες, οι υψηλόβαθμοι ακαδημαϊκοί στα κορυφαία πανεπιστήμια, ή υψηλόβαθμοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι, ξεπερνά κατά πολύ τον αριθμό των γυναικών σε παρόμοιες θέσεις. Πολλές φεμινίστριες πιστεύουν ότι αυτό είναι κυρίως λόγω του σεξισμού, ενώ στην πραγματικότητα μια δίκαιη σύγκριση των φύλων μπορεί να γίνει μόνο όταν λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως η ικανότητα, ώρες εργασίας, εργασιακό ήθος, στόχοι ζωής, και τα παρόμοια. Η επιτυχία σε υψηλές θέσεις συχνά απαιτεί μακροχρόνια, υψηλής έντασης εργασία, την θυσία σαββατοκύριακων και απογευμάτων, παρακολούθηση έκτακτων συναντήσεων, συχνά επαγγελματικά ταξίδια, και ούτω καθεξής.
Η γέννηση παιδιών τείνει να διακόπτει την καριέρα μιας γυναίκας, και οι γυναίκες έχουν την τάση να κρατούν χρόνο για να βρίσκονται με την οικογένειά τους και τα παιδιά, αντί να αφιερώνονται τελείως στην δουλειά τους. Επίσης, άνθρωποι με το δυναμικό να έχουν μια υψηλή θέση τείνουν να έχουν ισχυρές και πιεστικές προσωπικότητες, ενώ οι γυναίκες τείνουν να υποχωρούν πιο εύκολα. Όμως, οι φεμινίστριες θεωρούν τις γυναικείες τάσεις να είναι πιο μαλακές και να επιθυμούν περισσότερο την οικογένεια και τα παιδιά, ως χαρακτηριστικά που επιβλήθηκαν σε αυτές από μια σεξιστική κοινωνία. Σύμφωνα με τις φεμινίστριες, κρατικά χρηματοδοτούμενες υπηρεσίες όπως πρωινή φύλαξη παιδιού και άλλες μορφές επιδομάτων θα πρέπει να ισοσταθμίζουν αυτές τις διαφορές.
Ο σύγχρονος φεμινισμός δεν μπορεί να ανεχθεί καμία εξήγηση των διαφορών μεταξύ αντρών και γυναικών που βασίζεται σε φυσικές σωματικές ή ψυχολογικές ποιότητες. Σύμφωνα με αυτήν την ιδεολογία, όλη η ευθύνη πρέπει να ριχθεί στην κοινωνική διαμόρφωση και τις παραδοσιακές αξίες.
Σε ένα ακαδημαϊκό συνέδριο του 2005, ο Λόρενς Σάμμερς, τότε πρόεδρος του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, μίλησε περιληπτικά για τον λόγο που οι γυναίκες έχουν λιγότερες πιθανότητες από τους άντρες, να διδάξουν σε επιστημονικά και μαθηματικά πεδία σε κορυφαία πανεπιστήμια. Μαζί με την αναφορά των ογδόντα ή παραπάνω ωρών ανά εβδομάδα και το μη προβλέψιμο επαγγελματικό πρόγραμμα που απαιτείται από αυτές τις θέσεις (χρόνο που οι περισσότερες γυναίκες θα κρατούσαν για την οικογένεια), ο Σάμμερς πρότεινε την θεωρία ότι άντρες και γυναίκες μπορεί απλώς να έχουν διαφορές στην ικανότητά τους στην προηγμένη επιστήμη και μαθηματικά, και ότι οι διακρίσεις δεν είναι σήμερα εμπόδιο.
Ο Σάμμερς υποστήριξε τα επιχειρήματά του με σχετικές έρευνες, αλλά παρ’ όλα αυτά έγινε στόχος διαμαρτυριών από τον βασικό φεμινιστικό οργανισμό NOW. Η ομάδα τον κατηγόρησε για σεξισμό και απαίτησε την απομάκρυνσή του. Ο Σάμμερς δέχτηκε κριτική από παντού στα ΜΜΕ και εξαναγκάστηκε να εκδώσει μια δημόσια απολογία για τις δηλώσεις του. Μετά ανακοίνωσε ότι το Χάρβαρντ επρόκειτο να δώσει $50 εκατομμύρια για την αύξηση της ποικιλότητας φύλου του προσωπικού του.
Το 1980, το περιοδικό Science δημοσίευσε μια έρευνα που έδειχνε πως αγόρια και κορίτσια γυμνασίου είχαν σημαντικές διαφορές στην μαθηματική ικανότητα ανάπτυξης της σκέψης, με τα αγόρια να ξεπερνούν τα κορίτσια. Μια επόμενη έρευνα που συνέκρινε βαθμολογίες μαθηματικών των πανεθνικών εξετάσεων βρήκε ότι οι άρρενες εξεταζόμενοι ήταν τέσσερις φορές πιο πιθανό από τα κορίτσια να επιτύχουν βαθμολογία υψηλότερη του 600. Η διαφορά έγινε ακόμα μεγαλύτερη στο κάτω όριο των 700 μονάδων, όπου δεκατρείς φορές περισσότερα αγόρια πετύχαιναν τέτοιες υψηλές βαθμολογίες στις εξετάσεις από ότι τα κορίτσια.
Η ίδια ερευνητική ομάδα εκπόνησε μία άλλη έρευνα το 2000 και βρήκε ότι τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια που έδειξαν εξαιρετική μαθηματική ευφυία στις πανεθνικές εξετάσεις, τείνουν να αποκτούν ανώτερα πτυχία σε τομείς επιστήμης και μαθηματικών, και ήταν ικανοποιημένοι με τα επιτεύγματά τους.
Κάποια άρθρα σημείωσαν ότι η αντιμετώπιση που δέχθηκε ο Σάμμερς μετά τον λόγο του το 2005, είναι παρόμοια με τα μέτρα επανεκπαίδευσης που χρησιμοποιούνταν από κομμουνιστικά καθεστώτα για την καταπίεση αντιφρονούντων. Ακόμα κι αν οι λόγοι της ανισότητας δεν έχουν προσδιοριστεί ακόμη, η ισότητα αποτελέσματος επιβλήθηκε με την προώθηση «ποικιλότητας» -δηλαδή, την εξασφάλιση ότι υπάρχει ένας μεγαλύτερος αριθμός γυναικών εκπαιδευτικών σε μαθήματα μαθηματικών και επιστήμης.
Οι συνδέσεις μεταξύ φεμινισμού και κομουνισμού-σοσιαλισμού είναι εμφανείς. Ο Αλεξίς ντε Τοκβίλ είπε το 1848:
«Κομουνισμός, Δημοκρατία και Σοσιαλισμός δεν έχουν κανένα κοινό παρά μία λέξη: ισότητα. Αλλά δείτε την διαφορά: Ενώ η δημοκρατία αναζητά ισότητα στην ελευθερία, ο σοσιαλισμός-κομουνισμός αναζητά ισότητα στον περιορισμό και την δουλοσύνη.»
Ενώ οι λόγοι για τις ψυχολογικές και διανοητικές διαφορές μεταξύ αντρών και γυναικών μπορεί να μην είναι προφανείς, η άρνηση των σωματικών και αναπαραγωγικών διαφορών απλώς αγνοεί την πραγματικότητα. Τόσο στις ανατολικές όσο και στις δυτικές παραδοσιακές απόψεις, οι άντρες έχουν ρόλο προστάτη. Είναι φυσιολογικό ότι οι πυροσβέστες είναι σε συντριπτική πλειοψηφία άρρενες. Όμως, φεμινίστριες, πιστεύοντας στην απόλυτη ισότητα μεταξύ αντρών και γυναικών, απαιτούν οι γυναίκες να παίρνουν παραδοσιακά αντρικά καθήκοντα, συχνά με μη αναμενόμενες συνέπειες.
Το 2015, το Πυροσβεστικό Τμήμα Νέας Υόρκης επέτρεψε σε μια γυναίκα να γίνει πυροσβέστρια χωρίς να περάσει τις αθλητικές δοκιμασίες, που περιλαμβάνουν την ολοκλήρωση εργασιών φορώντας μάσκα και φιάλη οξυγόνου και άλλον εξοπλισμό που ζυγίζει 20 κιλά. Το τμήμα προσέλαβε την γυναίκα εν μέρει για να αποφύγει μήνυση, καθώς φεμινιστικές οργανώσεις κατηγορούσαν για χρόνια τα υψηλά αθλητικά του πρότυπα για την χαμηλή αναλογία γυναικών που εισέρχονταν στην πυροσβεστική δύναμη. Άλλοι πυροσβέστες, συμπεριλαμβανομένων γυναικών που είχαν περάσει τις δοκιμασίες, εξέφρασαν ανησυχίες για συναδέλφους που δεν μπορούσαν να φτάσουν το αθλητικό πρότυπο. Είπαν πως αυτά τα άτομα θα αποτελέσουν αναπόφευκτα βάρος, και κίνδυνο, για την ομάδα και το κοινό.
Στην Αυστραλία, πυροσβεστικά τμήματα εφάρμοσαν ποσοστά φύλου το 2017. Για κάθε άντρα που προσλαμβανόταν, μια γυναίκα θα έπρεπε επίσης να προσληφθεί. Για να το πετύχουν αυτό, τέθηκαν εξαιρετικά χαμηλότερα αθλητικά πρότυπα για τις γυναίκες, παρά το ότι η επικίνδυνη, υψηλής πίεσης δουλειά είναι η ίδια και για τα δύο φύλα.
Αυτή η παράλογη εκστρατεία ισότητας αποτελέσματος δεν σταμάτησε εκεί. Η αναλογία δημιούργησε τριβή μεταξύ αντρών και γυναικών πυροσβεστών, που ανέφεραν ότι οι άντρες συνάδελφοι τις κατηγόρησαν ότι έφταναν το πρότυπο και δεν είχαν την ικανότητα. Φεμινιστικές ομάδες πιάστηκαν από αυτό, και το ονόμασαν «κακοποίηση» και «ψυχολογική πίεση». Η κατάσταση δημιούργησε ακόμα μια μάχη για φεμινίστριες και φεμινιστές να πολεμήσουν στην υποτιθέμενη σταυροφορία τους για ισότητα.
Αλλά αυτή η έλλειψη λογικής είναι ένα εκούσιο βήμα που κάνει το κομμουνιστικό φάντασμα: Κατηγορώντας την υποτιθέμενη πατριαρχία -δηλαδή, την παραδοσιακή κοινωνία- ο φεμινισμός υπονομεύει την παραδοσιακή οικογένεια με τον ίδιο τρόπο που η πάλη των τάξεων χρησιμοποιείται για να υπονομεύσει το καπιταλιστικό σύστημα.
Στον παραδοσιακό πολιτισμό, θεωρείται δεδομένο ότι οι άντρες είναι αρρενωποί και οι γυναίκες έχουν θηλυκότητα. Οι άντρες επωμίζονται την ευθύνη για τις οικογένειές τους και τις κοινότητες, προστατεύοντας γυναίκες και παιδιά -ακριβώς η πατριαρχική δομή που ο φεμινισμός κατηγορεί λέγοντας πως δίνει άδικα πλεονεκτήματα στους άντρες ενώ περιορίζει τις γυναίκες. Στον φεμινισμό δεν υπάρχει θέση για το παραδοσιακό πνεύμα της ιπποσύνης ή της ευγενικής αντρικής συμπεριφοράς. Σε έναν φεμινιστικό κόσμο, οι άντρες πάνω στον βυθιζόμενο Τιτανικό δεν θα είχαν θυσιάσει τις θέσεις τους στις σωστικές λέμβους ώστε οι γυναίκες επιβάτες να έχουν μια καλύτερη πιθανότητα επιβίωσης.
Η σταυροφορία του φεμινισμού κατά της πατριαρχίας είχε ισχυρή επίδραση στην εκπαίδευση. Μια δικαστική απόφαση του 1975 σε αγωγή κατά της Διακολλεγιακής Αθλητικής Ένωσης της Πενσυλβάνια, διέταξε τα σχολεία να επιτρέπουν τις μαθήτριες «να συμμετέχουν και να ανταγωνίζονται αγόρια» σε αθλητικές ομάδες και άλλες αθλητικές δραστηριότητες, όπως πάλη και αμερικανικό ποδόσφαιρο. Τα κορίτσια δεν θα μπορούσαν πλέον να μην συμμετέχουν σε μια αντρική ομάδα λόγω του φύλου τους μόνο.
Στο βιβλίο της του 2013, «The War Against Boys: How Misguided Feminism Is Harming Our Young Men», [Ο Πόλεμος Κατά των Αγοριών: Πως ο λανθασμένος φεμινισμός ζημιώνει τους νέους μας άντρες], η Αμερικανή ειδικός Κριστίνα Χοφ Σόμμερς θεωρεί πως η αρρενωπότητα δέχεται επίθεση. Δίνει το παράδειγμα του Λυκείου Αεροπορίας στο Κουίνς, Νέα Υόρκη, που δέχεται κυρίως μαθητές από οικογένειες χαμηλού εισοδήματος. Το σχολείο, που ειδικεύεται στην διδασκαλία της δομής και λειτουργίας αεροσκαφών μέσω πρακτικών εργασιών, ανεβάζει τους μαθητές του σε υψηλά πρότυπα ακαδημαϊκής ικανότητας, και κατατάσσεται υψηλά από την US News & World Report. Η συντριπτική πλειοψηφία των μαθητών είναι αγόρια. Κορίτσια, αν και σε μικρότερο ποσοστό των μαθητών, επίσης έχουν εξαιρετική επίδοση και κερδίζουν τον σεβασμό των συμμαθητών και καθηγητών τους.
Παρ’ όλα αυτά, το Λύκειο Αεροπορίας αντιμετώπισε έντονη επίκριση και απειλές αγωγών από φεμινιστικές οργανώσεις που απαιτούσαν περισσότερες μαθήτριες να γίνουν δεκτές. Μιλώντας σε συζήτηση στον Λευκό Οίκο το 2009, η ιδρύτρια του Εθνικού Νομικού Κέντρου Γυναικών στόχευσε το Λύκειο Αεροπορίας ως «τρομερό παράδειγμα συνεχιζόμενου διαχωρισμού στα εκπαιδευτικά-τεχνικά σχολεία.» Η πρόεδρος του Συμβουλίου Λευκού Οίκου για Γυναίκες και Κορίτσια, έκλεισε την συζήτηση λέγοντας: «Δεν θα επαναπαυθούμε μέχρι να έχουμε απόλυτη ισότητα, και δεν έχουμε φτάσει εκεί ακόμα.»
Για τις φεμινίστριες, η ανατροφή αγοριών με χαρακτηριστικά του αντρικού φύλου, όπως ανεξαρτησία και περιπέτεια, και η ενθάρρυνση των κοριτσιών να είναι πιο μαλακά, να σκέφτονται με φροντίδα για τις ανάγκες των άλλων, και να προσανατολίζονται στην οικογένεια, ισοδυναμεί με καταπίεση και σεξιστική ανισότητα. Ο σύγχρονος φεμινισμός αναγκάζει την κοινωνία να έχει ένα μέλλον χωρίς φύλα, μέσω της επίθεσης στα ψυχολογικά χαρακτηριστικά αντρών και γυναικών που χαρακτηρίζουν το κάθε ένα φύλο. Αυτό έχει ιδιαιτέρως κακές επιπτώσεις στα παιδιά και στους νέους που βρίσκονται στα χρόνια της διαμόρφωσής τους.
Σε κάποιες ευρωπαϊκές χώρες, όλο και περισσότερα παιδιά νιώθουν ότι έχουν γεννηθεί στο λάθος σώμα. Το 2009, η Υπηρεσία Ανάπτυξης Ταυτότητας Φύλου (GIDS), με έδρα στο Ίδρυμα Τάβιστοκ και Πόρτμαν NHS στο Λονδίνο, έλαβε 97 επιστολές για αλλαγή φύλου. Έως το 2017, το GIDS λάβαινε περισσότερες από 2.500 τέτοιες επιστολές ετησίως.
Οι παραδοσιακές κοινωνίες θεωρούν την γέννηση και εκπαίδευση των παιδιών ως ιερά καθήκοντα των γυναικών, που καθιερώθηκαν από το θείον. Στην γραμματεία Ανατολής και Δύσης, πίσω από κάθε ήρωα ήταν μια μεγάλη μητέρα. Ο φεμινισμός απορρίπτει αυτήν την παράδοση ως πατριαρχική καταπίεση, και θεωρεί ότι το να αναμένουμε από τις γυναίκες να είναι υπεύθυνες για την ανατροφή των παιδιών τους είναι ένα καλό παράδειγμα αυτής της καταπίεσης.
Η σύγχρονη φεμινιστική βιβλιογραφία είναι γεμάτη με απαρνήσεις της μητρότητας και της συζυγικής ζωής, χαρακτηρίζοντάς τες μονότονες, βαρετές, και μη ικανοποιητικές. Η έλλειψη αντικειμενικότητας αυτής της συγχυσμένης άποψης είναι εμφανής όταν βλέπουμε τις προσωπικές ζωές των ηγετικών φεμινιστριών, η πλειοψηφία των οποίων υπέφεραν από κατεστραμμένες σχέσεις ή αποτυχημένους γάμους, ή δεν είχαν παιδιά.
Οι ακραίες φεμινιστικές απόψεις επιμένουν ότι «το προσωπικό είναι πολιτικό» και βλέπουν τις οικογενειακές αντιθέσεις ως πολέμους φύλων. Κάποιες θεωρούν τους άντρες παράσιτα που σκλαβώνουν τα σώματα και μυαλά των γυναικών. Άλλες περιγράφουν τα παιδιά ως εμπόδιο σε γυναίκες που θέλουν να φτάσουν το πλήρες δυναμικό τους και ισχυρίζονται πως οι ρίζες της καταπίεσης είναι στην δομή της οικογένειας. Ο μοντέρνος φεμινισμός λέει ανοιχτά ότι ο στόχος του είναι να καταστρέψει την παραδοσιακή οικογένεια. Τυπικά ρητά είναι τα παρακάτω:
«Η νοικοκυρά είναι ένα μη αποδεκτό επάγγελμα. … Η επιλογή να φροντίζεις και να προστατεύεσαι και το σχέδιο για μια οικογένεια είναι μια επιλογή που δεν θα έπρεπε να υπάρχει. Η καρδιά του ριζοσπαστικού φεμινισμού είναι να το αλλάξει αυτό. Δεν μπορούμε να καταστρέψουμε τις ανισότητες μεταξύ αντρών και γυναικών έως ότου καταστρέψουμε τον γάμο».
Τα φεμινιστικά κινήματα έλυσαν τα υποτιθέμενα κοινωνικά προβλήματα με την προώθηση ανηθικότητας και την καταστροφή των ανθρωπίνων σχέσεων στο όνομα της «απελευθέρωσης». Σύμφωνα με την Σύλβια Αν Χιούλετ, Αμερικανίδα οικονομικό και ειδικό σε θέματα φύλου, ο μοντέρνος φεμινισμός είναι ο κύριος παράγοντας για την άνθηση των οικογενειών ελεύθερων μητέρων, ενώ το διαζύγιο χωρίς λόγο παρέχει έναν εύκολο τρόπο ώστε οι άντρες να παρατήσουν τις ευθύνες τους. Ειρωνικά, η επίθεση του φεμινισμού στην υπάρχουσα δομή της οικογένειας δουλεύει για την καταστροφή του ασφαλούς μέρους που εξασφαλίζει την ευτυχία των περισσοτέρων γυναικών.
Το εύκολο διαζύγιο δεν απελευθέρωσε τις γυναίκες. Μια έρευνα του 2009 στην Σχολή Οικονομικών του Λονδίνου, βρήκε ότι 27 τοις εκατό των διαζευγμένων γυναικών ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας, ενώ το εισόδημα των αντρών έτεινε σε άνοδο σε περισσότερες από το 30 τοις εκατό των περιπτώσεων. Ο κομμουνισμός δεν νοιάζεται καθόλου για τα γυναικεία δικαιώματα. Ο φεμινισμός είναι απλώς ένα εργαλείο για να διαφθείρει την ανθρωπότητα.
Προώθηση ομοφυλοφιλίας για την υπονόμευση της οικογένειας.
Άντρας και γυναίκα δημιουργήθηκαν κατ’ εικόνα των Θεών, και το Θείον καθιέρωσε τις συνθήκες για την ανθρώπινη ζωή. Όλοι αξίζουν καλοσύνη και σεβασμό, και αληθινή καλοσύνη σημαίνει υπεράσπιση των θεϊκά καθιερωμένων ηθικών κωδίκων.
Στις πρόσφατες δεκαετίες, ο γάμος ομοφυλοφίλων και άλλοι λεσβιακοί, ομοφυλοφιλικοί, αμφιφυλοφιλικοί και τρανστζέντερ (αλλαγμένου φύλου) στόχοι (LGBT) έχουν προωθηθεί επιθετικά στην Δυτική κοινωνία. Το κίνημα LGBT σχετίζεται στενά με τον κομμουνισμό από την εποχή που οι πρώτοι ουτοπικοί άρχισαν να διαφημίζουν την ομοφυλοφιλία ως δικαίωμα. Καθώς το κομμουνιστικό κίνημα λέει πως θέλει να απελευθερώσει τους ανθρώπους από τα δεσμά της παραδοσιακής ηθικής, η ιδεολογία του φυσικά έχει τα δικαιώματα LGBT ως μέρος του προγράμματός του της «σεξουαλικής απελευθέρωσης».
Πολλοί υπέρμαχοι σεξουαλικής απελευθέρωσης που υποστηρίζουν ένθερμα την ομοφυλοφιλία, είναι κομμουνιστές ή αριστεροί. Συνδέοντας δικαιώματα LGBT και σεξουαλική απελευθέρωση, συνεπώς κάνοντας γενικώς την ανηθικότητα μέρος της κανονικής ζωής, οι κομμουνιστές έχουν υπονομεύσει την ιερότητα του γάμου. Ο κομμουνισμός δεν ενδιαφέρεται πραγματικά για τα δικαιώματα της LGBT κοινότητας. Χρησιμοποιεί το όχημα της πάλης για τα δικαιώματα των LGBT ως μέσον για την επίτευξη του στόχου του -την καταστροφή της δομής της οικογένειας.
Η πρώτη κύρια οργάνωση δικαιωμάτων ομοφυλοφίλων ιδρύθηκε το 1897 από μέλη του Γερμανικού Σοσιαλιστικού Δημοκρατικού Κόμματος (SPD), ένα εκ των οποίων ο Μάγκνους Χίρσφελντ, συνιδρυτής της Επιστημονικής-Ουμανιστικής Επιτροπής, γνωστής στα Γερμανικά ως Wissenschaftlich-humanitäres Komitee (WhK). Ο Χίρσφελντ έκανε δημόσιες εκστρατείες για την αποποινικοποίηση της ομοφυλοφιλίας.
Ένα από τα πιο ακραία παραδείγματα σεξουαλικής ‘απελευθέρωσης’ εκείνης της εποχής ήρθε μετά την μπολσεβίκικη Οκτωβριανή Επανάσταση-Πραξικόπημα το 1917. Τα σοβιετικά σεξουαλικά μέτρα, που συζητήθηκαν νωρίτερα σε αυτό το κεφάλαιο, κατάργησαν την νομική απαγόρευση στις ομοφυλοφιλικές σχέσεις, κάνοντας την Σοβιετική Ένωση την πιο «απελευθερωμένη» χώρα στην γη, με τα κομουνιστικά-μποσελβικικά πρότυπα.
Το 1924, με έμπνευση από την WhK του Χίρσφελντ, ο Χένρυ Γκέρμπερ ίδρυσε την πρώτη αμερικανική οργάνωση δικαιωμάτων ομοφυλοφίλων, την Ένωση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Η οργάνωση διαλύθηκε το επόμενο έτος αφότου πολλά μέλη της συνελήφθησαν. Το 1950, ο Αμερικανός κομμουνιστής και μαρξιστής καθηγητής Χάρρυ Χέυ, ίδρυσε την Ομάδα Μάτασαϊν στην κατοικία του στο Λος Άντζελες. Η οργάνωση ήταν η πρώτη ομάδα δικαιωμάτων ομοφυλοφίλων που είχε επιρροή στις Ηνωμένες Πολιτείες. Εξέδωσε τα δικά της βιβλία και έδινε ομιλίες σε άλλες πόλεις. Ο Χέυ υποστήριζε και την παιδεραστία.
Την δεκαετία του 1960, μαζί με το κύμα της σεξουαλικής απελευθέρωσης και το κίνημα των χίπι, η ομοφυλοφιλία βγήκε στην δημοσιότητα. Το 1971, ο NOW υιοθέτησε ένα ψήφισμα που αναγνώριζε ότι «τα λεσβιακά δικαιώματα είναι μια ‘αξιόλογη ανησυχία του φεμινισμού’»
Το 1997, το Αφρικανικό Εθνικό Συνέδριο (ΑΕΣ) της Νότιας Αφρικής, πέρασε το πρώτο σύνταγμα του κόσμου που αναγνώριζε την ομοφυλοφιλία ως ανθρώπινο δικαίωμα. Το ΑΕΣ, μέλος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς (παλιότερα παρακλάδι της πλέον μη υπαρκτής Δεύτερης Διεθνούς), έχει υποστηρίξει έντονα την ομοφυλοφιλία.
Η προώθηση της ομοφυλοφιλίας από τον κομμουνισμό έχει βοηθήσει στην ανάπτυξη πολλών ανθυγιεινών καταστάσεων σε αυτήν την κοινότητα. Έρευνα από ερευνητές των αμερικανικών Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, βρήκε ότι το εκτιμώμενο ποσοστό διάγνωσης HIV στους ομοφυλόφιλους το 2008 ήταν μεταξύ 59 με 75 φορές μεγαλύτερο από αυτό άλλων αντρών. Το ποσοστό διάγνωσης σύφιλης ήταν 63 με 79 φορές υψηλότερο από τον ετεροφυλοφιλικό αντρικό πληθυσμό. Πριν την πρόοδο στην νοσηλεία του AIDS την δεκαετία του 1990, ο μέσος χρόνος ζωής 20χρονων ομοφυλόφιλων ήταν οκτώ με είκοσι ένα χρόνια μικρότερος από τον μέσο πληθυσμό.
Η δομή της οικογένειας και η ανθρώπινη ηθική πολιορκούνται από την χειραγώγηση και προώθηση φεμινισμού, σεξουαλικής απελευθέρωσης και του κινήματος LGBT, που γίνεται από το κομμουνιστικό έκτρωμα.
Προώθηση διαζυγίου και άμβλωσης.
Πριν από το 1969, όταν αμερικανικές πολιτείες άρχισαν να νομιμοποιούν το χωρίς λόγο διαζύγιο, οι νόμοι στις πολιτείες ανά τις ΗΠΑ βασίζονταν σε παραδοσιακές θρησκευτικές αξίες. Για να προχωρήσει ένα διαζύγιο, απαιτούνταν μια βάσιμη κατηγορία παρανομίας από έναν ή και από τους δύο συζύγους. Οι δυτικές θρησκείες διδάσκουν ότι ο γάμος καθιερώνεται από τον Θεό. Μια σταθερή οικογένεια είναι ωφέλιμη για τον άντρα, την γυναίκα, τα παιδιά, και την κοινωνία γενικά. Για τον λόγο αυτόν, η εκκλησία και οι νόμοι των αμερικανικών πολιτειών τόνιζαν την σημασία της διατήρησης των γάμων, εκτός από ειδικές περιπτώσεις.
Αλλά την δεκαετία του 1960, η μαρξιστική ιδεολογία της Σχολής της Φρανκφούρτης είχε διαχυθεί στην κοινωνία. Ο παραδοσιακός γάμος δεχόταν επίθεση, και η μεγαλύτερη ζημία έγινε από τον αριστερισμό και τον φεμινισμό. Ο αριστερισμός απορρίπτει την θεϊκή φύση του γάμου μειώνοντας τον ορισμό του σε μια κοινωνική σύμβαση μεταξύ δύο ανθρώπων, ενώ ο φεμινισμός θεωρεί την παραδοσιακή οικογένεια ως πατριαρχικό εργαλείο καταπίεσης των γυναικών. Το διαζύγιο προωθήθηκε ως γυναικεία απελευθέρωση από την καταπίεση ενός μη χαρούμενου γάμου, ή ως το μονοπάτι της για μια ενδιαφέρουσα ζωή περιπέτειας. Αυτός ο τρόπος σκέψης οδήγησε στην νομιμοποίηση του διαζυγίου χωρίς λόγο, που επιτρέπει σε οποιονδήποτε από τους δύο να καταργήσει έναν γάμο, και να τον ονομάσει μη βιώσιμο, για οποιονδήποτε λόγο.
Το ποσοστό διαζυγίων στην Αμερική αυξήθηκε αλματωδώς την δεκαετία του 1970 και έφτασε στο μέγιστο το 1981. Για πρώτη φορά στην αμερικανική ιστορία, περισσότεροι γάμοι τερματίζονταν όχι από θάνατο αλλά από διαφωνίες. Από όλα τα αντρόγυνα που παντρεύτηκαν την δεκαετία του 1970, σχεδόν το ήμισυ θα χώριζε, σε σύγκριση με περίπου 11 τοις εκατό την δεκαετία του 1950. Οι υποστηρικτές και ακτιβιστές της σεξουαλικής απελευθέρωσης πιστεύουν ότι το σεξ δεν πρέπει να περιορίζεται στα πλαίσια του γάμου, αλλά η ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη παρουσιάζει ένα φυσικό εμπόδιο σε αυτό το είδος ζωής.
Τα αντισυλληπτικά μπορεί να αποτύχουν, έτσι οι προωθητές του σεξ χωρίς περιορισμούς άρχισαν να προσπαθούν για την νομιμοποίηση της άμβλωσης. Η επίσημη αναφορά από το Διεθνές Συνέδριο των Ηνωμένων Εθνών για τον Πληθυσμό και Ανάπτυξη στο Κάιρο το 1994, αναφέρει ότι η αναπαραγωγική υγεία «σημαίνει και ότι οι άνθρωποι είναι ικανοί να έχουν μια ικανοποιητική και ασφαλή σεξουαλική ζωή και ότι έχουν την ικανότητα να κάνουν απογόνους και την ελευθερία να αποφασίσουν εάν, πότε και πόσο συχνά θα έχουν απογόνους.»
Την ίδια στιγμή, φεμινίστριες εισήγαγαν το σύνθημα «Το σώμα μου, τα δικαιώματά μου» για να υποστηρίξουν πως οι γυναίκες έχουν το δικαίωμα να επιλέξουν αν θα γεννήσουν ή αν θα σκοτώσουν το αγέννητο παιδί. Η συζήτηση επεκτάθηκε από την νομιμοποίηση της άμβλωσης υπό ειδικές συνθήκες, στο να δοθεί στις γυναίκες το δικαίωμα να τερματίζουν την ανθρώπινη ζωή λόγω προσωπικής έλλειψης άνεσης.
Με την αποδοχή της άμβλωσης, οι άνθρωποι έχουν οδηγηθεί να επιτρέψουν την δολοφονία βρεφών, και την ίδια στιγμή, να παρατήσουν την παραδοσιακή γνώση ότι το σεξ είναι για δημιουργία απογόνων.
Χρήση του συστήματος επιδομάτων για την προώθηση μονογονεϊκών οικογενειών.
Το 1960, μόνο 5 τοις εκατό των παιδιών γεννήθηκαν από ανύπαντρες μητέρες. Εκείνο τον καιρό, θεωρούνταν δεδομένο ότι τα παιδιά μεγαλώνουν γνωρίζοντας τους βιολογικούς γονείς τους.
Την δεκαετία του 2010 όμως, ανύπαντρες μητέρες αποτελούσαν το 40 τοις εκατό των γεννήσεων. Από το 1965 έως το 2012, ο αριθμός μονογονεϊκών οικογενειών στην Αμερική εκτοξεύτηκε από τα 3,3 εκατομμύρια στα 31.2 εκατομμύρια. Αν και κάποιοι πατέρες έμειναν σε σχέση, μέσω συγκατοίκησης ή αργότερα γάμου, η πλειοψηφία των παιδιών που γεννήθηκαν από ελεύθερες μητέρες μεγάλωσαν χωρίς τον πατέρα τους.
Οι πατέρες είναι πρότυπα των γιων τους, και τους μαθαίνουν πως να είναι άντρες, και δείχνουν στις κόρες τους πως είναι να τις σέβονται όπως αξίζει στις γυναίκες. Τα παιδιά υποφέρουν πολύ από την απουσία του πατέρα. Έρευνα δείχνει ότι παιδιά που μεγαλώνουν χωρίς πατέρα, συχνά υποφέρουν από χαμηλή αυτοεκτίμηση. Είναι πιο πιθανό να παρατήσουν το σχολείο, να κάνουν κατάχρηση ναρκωτικών, να μπουν σε συμμορίες, να διαπράξουν εγκλήματα, και αυτοκτονία. Η πλειοψηφία των κρατουμένων νέων είναι από σπίτια χωρίς πατέρα. Η πρώιμη σεξουαλική εμπειρία, εφηβική εγκυμοσύνη, και ανηθικότητα είναι επίσης κοινά. Άνθρωποι που μεγαλώνουν χωρίς πατέρα είναι 40 φορές πιο πιθανό να διαπράξουν σεξουαλικές αξιόποινες πράξεις, σε σύγκριση με τον υπόλοιπο πληθυσμό.
Το Ίδρυμα Μπρούκινγκς δίνει τρεις βασικές συμβουλές σε νέους που θέλουν να αποφύγουν την φτώχεια: Πάρτε απολυτήριο λυκείου, βρείτε εργασία πλήρους απασχόλησης, και περιμένετε μέχρι την ηλικία των εικοσιενός για να παντρευτείτε και να κάνετε παιδιά. Σύμφωνα με στατιστικά, μόνο 2% των Αμερικανών που πληρούν αυτές τις συνθήκες ζουν σε φτώχεια, και 75% θεωρούνται μεσαία τάξη. Με άλλα λόγια, αυτό είναι το πιο αξιόπιστο μονοπάτι προς το να γίνουν υπεύθυνοι ενήλικοι που ζουν μια υγιή, παραγωγική ζωή.
Οι περισσότερες ανύπαντρες μητέρες βασίζονται σε κυβερνητική βοήθεια. Μια έρευνα που δημοσιεύθηκε από το Heritage Foundation χρησιμοποίησε λεπτομερή στατιστικά στοιχεία για να δείξει ότι τα μέτρα επιδομάτων που τόσο πολύ υποστηρίζονται από φεμινίστριες, στην πραγματικότητα ενθαρρύνουν την δημιουργία οικογενειών ελεύθερης μητέρας, ακόμα και στο σημείο να τιμωρούν αντρόγυνα που παντρεύονται, καθώς μπορούν πλέον να δεχθούν λιγότερα επιδόματα. Η κομουνιστική κυβέρνηση έχει αντικαταστήσει επιτυχώς τον πατέρα με επιδόματα.
Τα κρατικά μέτρα επιδομάτων δεν έχουν βοηθήσει οικογένειες που ζουν στην φτώχεια. Αντ’ αυτού, έχουν απλώς υποστηρίξει τον συνεχώς αυξανόμενο αριθμό μονογονεϊκών οικογενειών. Με τα παιδιά αυτών των οικογενειών να είναι τα ίδια ευάλωτα στην φτώχεια, το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος επέκτασης της στήριξης σε κρατική βοήθεια. Αυτό είναι ακριβώς αυτό που θέλει να πετύχει ο κομμουνισμός: έλεγχος κάθε πτυχής της ζωής του ατόμου.
Προώθηση ανήθικου πολιτισμού.
Το 2000, 55 τοις εκατό των Αμερικανών μεταξύ των ηλικιών 25-34 ήταν παντρεμένοι, και 34% δεν είχαν ποτέ παντρευτεί. Το 2015, αυτοί οι αριθμοί σχεδόν αντιστράφηκαν, με 40 τοις εκατό παντρεμένους και 53 τοις εκατό ποτέ παντρεμένους. Ερευνητές που μελετούσαν αυτήν την τάση στο Πανεπιστήμιο του Τέξας-Ώστιν, βρήκαν ότι οι νέοι άνθρωποι στις Ηνωμένες Πολιτείες απέφευγαν τον γάμο επειδή, στον σημερινό πολιτισμό, σεξ και γάμος θεωρούνται ανεξάρτητα. Επομένως για ποιον λόγο να παντρευτούν;
Σε αυτό το κομουνιστικά διεστραμμένο περιβάλλον, η τάση είναι προς την χωρίς δεσμεύσεις ρηχή σχέση, το σεξ δεν έχει να κάνει με την συμπάθεια και αγάπη, και ακόμα λιγότερο με την δέσμευση και την ευθύνη. Ακόμα πιο περίεργη είναι η πλημμυρίδα νέων σεξουαλικών προτιμήσεων, που πλέον γράφονται σαν δηλώσεις που είναι στην μόδα. Το προφίλ χρήστη του fb στο Ηνωμένο Βασίλειο, για παράδειγμα, για ένα διάστημα έδινε περισσότερες από 70+ επιλογές φύλου. Αν οι νέοι άνθρωποι δεν μπορούν να πουν καν αν είναι άντρες ή γυναίκες, πως θα δουν τον γάμο; Ο κομμουνισμός έχει χρησιμοποιήσει τον νόμο και την κοινωνία για να αλλάξει πλήρως αυτές τις έννοιες που μας δόθηκαν από το θείον.
Η «μοιχεία» ήταν κάποτε ένας αρνητικός όρος που αναφερόταν στην ανήθικη σεξουαλική συμπεριφορά. Σήμερα, έχει ονομαστεί απλά «εξωσυζυγικές σεξουαλικές σχέσεις» ή «συγκατοίκηση». Στο κλασικό διήγημα του 1850 «Το Πορφυρό Γράμμα» του Ναθάνιελ Χώθορν, η πρωταγωνίστρια, Έστερ Πράιν, διέπραξε μοιχεία και προσπάθησε με πόνο να φτιάξει πάλι την ζωή της μέσω μετάνοιας, αλλά στην σημερινή κοινωνία, η μετάνοια δεν χρειάζεται: Μοιχοί μπορούν να απολαμβάνουν την ζωή με υπερηφάνεια, (αντί για ντροπή) κρατώντας το κεφάλι ψηλά. Η αγνότητα ήταν αρετή στους πολιτισμούς Ανατολής και Δύσης· σήμερα, θεωρείται ένα αναχρονιστικό αστείο.
Η έκφραση κρίσης επί της ομοφυλοφιλίας και της σεξουαλικής ηθικής απαγορεύεται από την σημερινή κομουνιστική πολιτική ορθότητα. Η μόνη αποδεκτή στάση είναι να σέβεσαι την «ελεύθερη επιλογή» των άλλων. Αυτό ισχύει όχι μόνο στην καθημερινή ζωή, αλλά και στον ακαδημαϊκό χώρο, στον οποίον η ηθική έχει διαζευχθεί από την πρακτική πραγματικότητα. Αποκλίνοντα και διεστραμμένα πράγματα έχουν ονομαστεί φυσιολογικά. Αυτοί που αφήνονται στις επιθυμίες τους δεν νιώθουν πίεση ή ενοχή.
Άνθρωποι στις δυτικές χώρες κάτω της ηλικίας των 50, μετά βίας θυμούνται τον πολιτισμό που κάποτε υπήρχε στην κοινωνία, στον οποίον σχεδόν όλα τα παιδιά μεγάλωναν παρουσία των βιολογικών πατέρων τους. «Γκέι» σήμαινε «χαρούμενος». Τα λευκά νυφικά συμβόλιζαν την αγνότητα. Το πορνογραφικό περιεχόμενο απαγορευόταν στην τηλεόραση και στο ραδιόφωνο. Όλα αυτά έχουν διαλυθεί σε μόλις 60 χρόνια από την κομουνιστική πανούκλα.
Πως το Κινεζικό Κομμουνιστικό Κόμμα καταστρέφει οικογένειες
Χωρισμός οικογενειών στο όνομα της ισότητας.
Το σύνθημα του Μάο Τσεντόνγκ «Οι γυναίκες κρατούν τον μισό ουρανό» έχει πλέον εισέλθει στην Δύση ως μια φεμινιστική φράση της μόδας. Η ιδεολογία ότι άντρες και γυναίκες είναι το ίδιο, όπως προωθείται από το Κινεζικό Κομμουνιστικό Κόμμα, είναι βασικά το ίδιο με τον Δυτικό φεμινισμό. Στην Δύση, η «διάκριση φύλου» χρησιμοποιείται ως όπλο για την διατήρηση μιας κατάστασης «πολιτικής ορθότητας». Στην Κίνα, η ταμπέλα «αντρικός σωβινισμός» χρησιμοποιείται με παρόμοιες καταστρεπτικές επιδράσεις, αν και διαφέρει στην πράξη.
Η ισότητα φύλων που προωθήθηκε από τον Δυτικό φεμινισμό απαιτεί ισότητα αποτελέσματος μεταξύ αντρών και γυναικών, μέσω μέτρων όπως ποσοστά φύλων, οικονομική βοήθεια, και χαμηλωμένα πρότυπα. Υπό το σύνθημα του ΚΚΚ ότι οι γυναίκες κρατούν τον μισό ουρανό, οι γυναίκες αναμένεται να δείχνουν την ίδια ικανότητα στην ίδια δουλειά που γίνεται από τους άντρες. Αυτές που επιχείρησαν να κάνουν δουλειές για τις οποίες μετά βίας είχαν την ικανότητα, ονομάστηκαν ηρωίδες και τους απονεμήθηκαν τίτλοι όπως «Φέρουσα το κόκκινο πανό της 8ης Μαΐου», που απονέμονται σε σημερινές γυναίκες που «προωθούν με δύναμη τις κομουνιστικές βασικές αξίες».
Οι αφίσες προπαγάνδας του ΚΚΚ την δεκαετία του 1960 και ’70, συνήθως απεικόνιζαν τις γυναίκες ως σωματικά ρωμαλέες και δυνατές, ενώ ο Μάο έλεγε με ενθουσιασμό στις γυναίκες να στρέψουν την αγάπη τους για μέικ-απ προς τις στρατιωτικές στολές. Η δουλειά σε ορυχεία, η παρασκευή χάλυβα, το πεδίο μάχης — κάθε τύπος δουλειάς ή ρόλου ανοίχτηκε στις γυναίκες.
Στις 1 Οκτωβρίου 1966, η εφημερίδα Καθημερινή Λαϊκή είχε μια ιστορία με τίτλο «Τα κορίτσια μπορούν να σφάζουν χοίρους, επίσης». Περιέγραφε μια δεκαοχτάχρονη γυναίκα που έγινε τοπική διασημότητα δουλεύοντας ως μαθητευόμενη σε χοιροσφαγείο. Το διάβασμα της «Σκέψης του Μάο Τσεντόνγκ» την βοήθησε να βρει το θάρρος να σφάξει γουρούνια. Είπε: «Αν δεν μπορείς να σκοτώσεις ούτε ένα γουρούνι, πως θα μπορέσεις να σκοτώσεις τον εχθρό;»
Αν και οι Κινέζες «κρατούν τον μισό ουρανό», οι φεμινίστριες της Δύσης ακόμα θεωρούν την ισότητα φύλων στην κομουνιστική Κίνα μη ικανοποιητική σε πολλές πτυχές. Η Μόνιμη Επιτροπή του Πολιτικού Γραφείου του ΚΚΚ, που έχει σήμερα εφτά μέλη, δεν είχε ποτέ γυναίκα ως μέλος. Το ΚΚΚ φοβάται ότι η παρουσία μιας γυναίκας θα ενθάρρυνε ένα κοινωνικό κίνημα απαίτησης περισσότερων πολιτικών δικαιωμάτων, όπως δημοκρατία, (μπρρρ) και θα έθετε έτσι έναν θανάσιμο κίνδυνο στην απολυταρχική εξουσία του Κόμματος.
Λόγω παρόμοιων ανησυχιών, το ΚΚΚ επίσης αποφεύγει την δημόσια στήριξη της ομοφυλοφιλίας, και παίρνει μια σχετικά ουδέτερη στάση στο θέμα. Όμως, το Κόμμα έχει κατά καιρούς ενθαρρύνει ήσυχα την ομοφυλοφιλία στην Κίνα, χρησιμοποιώντας την επιρροή των ΜΜΕ και του δημοφιλούς πολιτισμού. Τα ΜΜΕ αντικατέστησαν χωρίς εξήγηση την λέξη «ομοφυλόφιλος» με την λέξη «σύντροφος», που είναι ένας πιο θετικός όρος. Το 2001, η Κινεζική Ένωση Ψυχιατρικής διέγραψε την ομοφυλοφιλία από την λίστα της των διανοητικών διαταραχών. Το 2009, το ΚΚΚ ενέκρινε την πρώτη «Βδομάδα περηφάνιας της Σαγκάης».
Οι προσεγγίσεις διαφέρουν, αλλά το κομμουνιστικό φάντασμα επιδιώκει τον ίδιο στόχο παντού: την κατάργηση της παραδοσιακής ιδέας μιας καλής γυναίκας και μητέρας που έχει αγάπη, ώστε να αναγκάσει τις γυναίκες να παρατήσουν τον μαλακό χαρακτήρα τους, και να καταστρέψει την αρμονία μεταξύ αντρών και γυναικών που χρειάζεται για την δημιουργία μιας ισορροπημένης οικογένειας και για την ανατροφή καλά προσαρμοσμένων παιδιών.
Δημιουργία διαμάχης μεταξύ του αντρόγυνου.
Οι παραδοσιακές κινεζικές αξίες βασίζονται στην οικογενειακή ηθική. Ο διάβολος γνωρίζει ότι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος να υπονομεύσει τις παραδοσιακές αξίες είναι να αρχίσει με την υπονόμευση των ανθρωπίνων σχέσεων. Στις συνεχείς πολιτικές εκστρατείες που εκκινήθηκαν από το ΚΚΚ, οικογενειακά μέλη ανέφεραν στις αρχές το ένα το άλλο, σε έναν τρελό ανταγωνισμό για μια καλύτερη πολιτική θέση. Προδίδοντας αυτούς που βρίσκονταν πιο κοντά σε αυτούς, μπορούσαν να δείξουν μια πιο αποφασιστική, πιο πιστή στάση υπέρ του Κομματικού δόγματος.
Τον Δεκέμβριο του 1966, ο γραμματέας του Μάο, Χου Τσιαομού, σύρθηκε στο Ινστιτούτο Σιδήρου και Χάλυβα του Πεκίνου, όπου η ίδια του η κόρη πήγε μπροστά και φώναξε: «Διαλύστε το σκυλοκέφαλο του Χου Τσιαομού!» Αν και δεν πήρε μέρος, άλλοι τον τραυμάτισαν. Τον ίδιο περίπου καιρό, Ερυθροφρουροί βρήκαν μια «καπιταλιστική» οικογένεια στην περιοχή Ντονγκσί του Πεκίνου. Οι φρουροί ξυλοκόπησαν τους γονείς σχεδόν μέχρι θανάτου, μετά ανάγκασαν τον γιο ηλικίας γυμνασίου, να συντρίψει το κεφάλι του πατέρα του με βάρη γυμναστικής. Το αγόρι έχασε τα λογικά του μετά.
Συχνά, αυτοί που έχουν καταδικαστεί από το Κόμμα ως «ταξικοί εχθροί» απαρνούνταν τις οικογένειές τους ώστε να μην κριθούν και αυτές ένοχες. Ακόμα και «ταξικοί εχθροί» που διέπραξαν αυτοκτονία θα έπρεπε πρώτα να κόψουν τους οικογενειακούς δεσμούς, για να μην μπορεί το ΚΚΚ να στοιχειώνει του συγγενείς τους αργότερα. Για παράδειγμα, όταν ο θεωτηρικός λογοτεχνίας Γιε Γιτσιούν διώχθηκε και οδηγήθηκε σε αυτοκτονία στην Πολιτιστική Επανάσταση, το τελευταίο του γράμμα έλεγε:
«Από εδώ και μπρος, το μόνο που απαιτείται από εσάς είναι να ακούτε με αφοσίωση τα λόγια του Κόμματος, να στέκεστε σταθερά στην πλευρά του Κόμματος, να αναγνωρίσετε σταδιακά τις αμαρτίες μου, να ξεσηκώσετε μίσος εναντίον μου, και χωρίς περιστροφές να κόψετε τους οικογενειακούς δεσμούς μας.»
Στην σημερινή εποχή, η δίωξη της πνευματικής ομάδας Φάλουν Γκονγκ είναι η μεγαλύτερη πολιτική εκστρατεία που έκανε ποτέ το ΚΚΚ. Μια κοινή στρατηγική των αρχών εναντίον ασκουμένων του Φάλουν Γκονγκ είναι να εκβιάζουν τα οικογενειακά μέλη ώστε να βοηθήσουν στην δίωξη. Το ΚΚΚ επιβάλει διοικητική κακοποίηση, οικονομικές τιμωρίες, και άλλες μορφές εκφοβισμού και εκβιασμού στα οικογενειακά μέλη, ώστε να πιέσουν τους ασκούμενους να αφήσουν την πίστη τους. Το ΚΚΚ λέει ότι τα θύματα της δίωξης είναι το αίτιο για την κακοποίηση των οικογενειών τους, και ότι η κακοποίηση συνεχίζεται επειδή ο ασκούμενος αρνείται να προδώσει τα πιστεύω του. Πολλοί ασκούμενοι του Φάλουν Γκονγκ υπέστησαν διαζύγιο ή αποκλήρωση από τους αγαπημένους τους λόγω αυτής της μορφής δίωξης. Αμέτρητες οικογένειες έχουν διαλυθεί από την εκστρατεία του Κόμματος.
Χρήση αναγκαστικής άμβλωσης για έλεγχο πληθυσμού.
Λίγο αφότου οι Δυτικές φεμινίστριες πέτυχαν στην μάχη νομιμοποίησης της άμβλωσης, γυναίκες στην Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας δέχονταν αναγκαστικές αμβλώσεις που επιβάλλονταν από τα μέτρα οικογενειακού προγραμματισμού του ΚΚΚ. Η μαζική δολοφονία αγέννητων έχει αποτέλεσμα μια ανθρωπιστική κρίση και κοινωνική καταστροφή σε μια κλίμακα άνευ προηγουμένου.
Το ΚΚΚ ακολουθεί τον μαρξιστικό υλισμό, και πιστεύει ότι η γέννηση είναι μια μορφή παραγωγικής δράσης όχι διαφορετική από την παραγωγή σιδήρου ή την γεωργία. Έτσι συνεπάγεται ότι οι ιδέες του οικονομικού προγραμματισμού θα επεκταθούν στην οικογένεια.
Ο Μάο είπε: «Η ανθρωπότητα πρέπει να ελέγξει τον εαυτό της και να εφαρμόσει προγραμματισμένη ανάπτυξη. Μερικές φορές θα αυξάνεται λίγο, και άλλες φορές μπορεί να μην έχει αύξηση.»
Την δεκαετία του 1980, το κινεζικό καθεστώς άρχισε να επιβάλλει το μέτρο ενός παιδιού με ακραίο και βίαιο τρόπο, όπως φαίνεται και από τα συνθήματα που τοποθετούνταν σε όλη την χώρα τότε: «Αν ένας παραβιάσει τον νόμο, ολόκληρο το χωριό θα στειρωθεί», «Γέννησε το πρώτο, δέσε τους σωλήνες σου μετά το δεύτερο, διέγραψε το τρίτο και τέταρτο!» (Μια παραλλαγή αυτού του συνθήματος ήταν απλώς «Σκότωσε, σκότωσε, σκότωσε το τρίτο και τέταρτο».) «Καλύτερα ένα ποτάμι αίματος παρά πολλές γεννήσεις», και «Δέκα περισσότεροι τάφοι είναι καλύτερα από μία ακόμα ζωή». Αυτές οι αιμοσταγείς προτάσεις βρίσκονταν παντού σε όλη την Κίνα.
Η Επιτροπή Εθνικής Υγείας και Οικογενειακού Προγραμματισμού χρησιμοποίησε βαριά πρόστιμα, λεηλασία, κατεδάφιση σπιτιών, βίαιη επίθεση, και άλλες τέτοιες τιμωρίες για να αντιμετωπίσει τις παραβιάσεις του μέτρου ενός παιδιού. Σε κάποια μέρη, αξιωματούχοι οικογενειακού προγραμματισμού έπνιξαν βρέφη ρίχνοντάς τα σε πλημμυρισμένα χωράφια. Ακόμα και εγκυμονούσες μητέρες που περίμεναν γέννηση σε μερικές μέρες, αναγκάζονταν να κάνουν άμβλωση. Το 2013, το υπουργείο υγείας του καθεστώτος εξέδωσε αριθμούς που αποκάλυπταν ότι τουλάχιστον 336 εκατομμύρια αμβλώσεις έγιναν στην Κίνα από το 1971. Το μέτρο ενός παιδιού άρχισε το 1979, δηλαδή για περισσότερο από τριάντα χρόνια της ύπαρξής του, αρκετά εκατομμύρια αγέννητα παιδιά δολοφονήθηκαν από το ΚΚΚ κάθε χρόνο.
Μία από τις πιο σοβαρές επιπτώσεις του μέτρου ενός παιδιού είναι ο δυσανάλογος αριθμός θηλυκών βρεφών στα οποία γίνεται άμβλωση ή εγκαταλείπονται, πράγμα που οδηγεί σε σοβαρή ανισορροπία του λόγου αντρών-γυναικών στους Κινέζους κάτω της ηλικίας των σαράντα. Λόγω της έλλειψης γυναικών, εκτιμάται ότι μέχρι το 2020, περίπου τριάντα εκατομμύρια νέοι άντρες δεν θα μπορούν να παντρευτούν μια γυναίκα που είναι σε ηλικία με δυνατότητα γέννησης. Η τεχνητή ανισορροπία φύλων της Κίνας έχει προκαλέσει σοβαρά κοινωνικά προβλήματα, όπως αύξηση στην σεξουαλική κακοποίηση και στην πορνεία, εμπορικούς γάμους, και διακίνηση γυναικών.
Οι επιπτώσεις της επίθεσης του κομμουνισμού στην οικογένεια.
Ο Μαρξ και άλλοι κομμουνιστές χρησιμοποίησαν με ψευδή, προπαγανδιστικό, υπερβολικό τρόπο φαινόμενα όπως μοιχεία, πορνεία, και παράνομα παιδιά, ώστε να δώσουν κάποια βάση στις θεωρίες τους κατά του γάμου και της οικογένειας -σαν, με κάποιον τρόπο, η ύπαρξη αυτών των κακών να σήμαινε ότι τα κυρίαρχα κοινωνικά ήθη ήταν υποκριτικά και διεφθαρμένα.
Η σταδιακή διάβρωση της ηθικής που άρχισε στην Βικτωριανή εποχή, διάβρωσε τον ιερό θεσμό του γάμου και οδήγησε τους ανθρώπους μακρύτερα από τις ηθικές-λογικές διδασκαλίες. Οι κομμουνιστές ενθάρρυναν τις γυναίκες να παραβιάσουν τους γαμήλιους όρκους τους για χάρη μιας υποτιθέμενης προσωπικής ευτυχίας, αλλά το αποτέλεσμα ήταν ακριβώς το αντίθετο.
Η «λύση» του κομμουνισμού στην καταπίεση και ανισότητα ισοδυναμεί απλώς με την μείωση των προτύπων για την ανθρώπινη ηθική-λογική σε βάθη της κόλασης. Μετατρέπει συμπεριφορά που κάποτε θεωρούνταν παγκοσμίως άσχημη και ασυγχώρητη, στο νέο ήθος. Στην «ισότητα» του κομμουνισμού, όλα προχωρούν προς την ίδια μοίρα -την καταστροφή της ανθρωπότητας.
Ο όλεθρος του κομμουνισμού δημιούργησε το ψευδές δεδομένο ότι η αμαρτία δεν δημιουργείται από τον εκφυλισμό της ηθικής, αλλά από κοινωνική καταπίεση. Οδήγησε τους ανθρώπους να ψάξουν για μια διέξοδο γυρνώντας την πλάτη στην παράδοση και με την απομάκρυνση από την λογική. Χρησιμοποίησε την όμορφη προπαγανδιστική ρητορεία της ελευθερίας και της απελευθέρωσης για να προωθήσει φεμινισμό, ομοφυλοφιλία και σεξουαλική διαστροφή. Από τις γυναίκες αφαιρέθηκε η αξιοπρέπεια, από τους άντρες εκλάπη η ευθύνη, και η ιερότητα της οικογένειας έχει χτυπηθεί, μετατρέποντας τα παιδιά του σήμερα σε παιχνιδάκια του μαρξιστικού διαβόλου.
Κυριακή 27 Αυγούστου 2023
Φόβος: αιτία ή αποτέλεσμα;
Ο νευρωτικός, είναι ένας άνθρωπος ανώριμος, που δεν απολαμβάνει ολοκληρωτικά τη ζωή του, δεν ζει στο παρόν, και μονίμως διακόπτει τη βιωματική του διαδικασία.
Πώς μπορεί κάποιος να αναγνωρίσει έναν νευρωτικό;
«Θα έλεγα πως υπάρχουν τρεις τυπικές συμπεριφορές που χαρακτηρίζουν την περίπτωση: η κακή ψυχική διάθεση, τα παράπονα και ο φόβος.
Όλοι ξέρουμε ότι αν δεν είμαστε «ο εαυτός μας» δεν μπορούμε να νιώσουμε ευτυχισμένοι. Συνειδητοποιούμε ότι η ενέργειά μας σπαταλιέται σε μια προσπάθεια να διατηρήσουμε τους προκαθορισμένους ρόλους μας, αλλά παρ’ όλα ταύτα συνεχίζουμε να κάνουμε τα ίδια. Υποφέρουμε από την έλλειψη συναισθηματικής επαφής, ωστόσο περιοριζόμαστε να βλέπουμε ξανά και ξανά τ’ αγαπημένα μας πρόσωπα ν’ απομακρύνονται. Αισθανόμαστε ότι κάτι μέσα μας δεν μας επιτρέπει να χαρούμε διάφορα πράγματα, κι όμως νιώθουμε ανίκανοι να κάνουμε κάτι για να γιατρευτούμε…»
Ένα ερώτημα που εγώ σήμερα θα ήθελα να εκφράσω με λίγο πιο προκλητικό τρόπο: γιατί δεν τολμάμε να πάψουμε να είμαστε νευρωτικοί; Μ’ άλλα λόγια: τι είναι αυτό που μας εμποδίζει να είμαστε πραγματικά ο εαυτός μας;
Και η απάντηση είναι: βασικά, ο φόβος. Και μαζί μ’ αυτόν, κάποιες συνήθειες που έχουμε αποκτήσει λόγω του ότι έχουμε μείνει καιρό αγκιστρωμένοι σε κάποιον φόβο, δικό μας ή ξένο.
Ο φόβος είναι αιτία ή αποτέλεσμα;
«Είναι αιτία και συνέπεια της νευρωτικής συμπεριφοράς, και μέχρις ενός ορισμένου σημείου αποτελεί και τον ορισμό της, γιατί ο φόβος καθορίζει, περιορίζει, αναστέλλει, μειώνει και παραμορφώνει.
Οι προσπάθειες που καταβάλλω ενάντια στις εσωτερικές μου εξαρτήσεις παίζουν σημαντικό ρόλο στον αγώνα μου να είμαι αυθεντικός, στη μάχη για να είμαι, όσο περισσότερο μπορώ, ο εαυτός μου».
Τι σημαίνει να φοβάμαι, και πάνω απ’ όλα τι μπορώ να κάνω και τι μπορεί να γίνει με τον φόβο;
«Καταρχάς, να πούμε ότι όλοι έχουμε νιώσει, νιώθουμε και θα νιώθουμε φόβο. Τόσο αυτόν που απλώς ονομάζουμε «φόβο», όσο κι εκείνον που τον αποκαλούμε αδιακρίτως με διάφορα συνώνυμα όπως τρόμαγμα, φοβία ή πανικό, αν και όλες αυτές οι λέξεις ορίζουν διαφορετικά πράγματα.
Ένα άτομο υγιές, απολύτως υγιές, θα τρόμαζε μπροστά σε μια κατάσταση κινδύνου. Θα τη θυμόταν και θα διδασκόταν από αυτήν, δεν θα άφηνε όμως τον φόβο να καθορίζει τη μελλοντική του συμπεριφορά».
Τρομάζω και φοβάμαι δεν είναι το ίδιο;
«Σε αντίθεση με τον φόβο, ο τρόμος αναφέρεται σ’ ένα συγκεκριμένο γεγονός που συμβαίνει τη στιγμή που εμφανίζεται η αντίδραση. Είναι η αντίδραση σε μια κατάσταση του παρόντος. Αν, μια ορισμένη στιγμή, ενώ καθόμαστε ήσυχα στο σπίτι διαβάζοντας εφημερίδα, κάποιος δώσει μια κλοτσιά και σπάσει την πόρτα αντί να χτυπήσει για να μπει μέσα, θα γυρίσουμε ξαφνικά τρομαγμένοι.
Ο τρόμος είναι μια φυσική και απολύτως υγιής αντίδραση μπροστά σ’ έναν συγκεκριμένο και αληθοφανή κίνδυνο. Σε κάθε περίπτωση, για να διαχωρίσουμε την ιδέα του τρόμου από την ιδέα του φόβου, θα μπορούσαμε να δημιουργήσουμε έναν κανόνα που θα έλεγε ότι ο τρόμος δημιουργείται με την αντίληψη και ο φόβος με τη φαντασία».
Δεν γίνεται να φανταστώ ότι τρομάζω και μετά να εμφανιστεί ο φόβος;
«Ο φόβος και ο τρόμος δεν είναι κάτι που φανταζόμαστε αλλά κάτι που αισθανόμαστε. Και τα δύο είναι πραγματικά, αληθινά συναισθήματα, και προέρχονται από ένα πραγματικό γεγονός που υπέπεσε στην αντίληψή μας ή από ένα φανταστικό γεγονός.
Αυτό που συμβαίνει με τον τρόμο είναι ότι το αντιληπτικό σύστημα μπορεί να δέχεται σωστές ή λάθος πληροφορίες. Μπορεί δηλαδή, αυτό που αντιλαμβανόμαστε να υπάρχει πραγματικά και να είναι όντως επιθετικό ή απειλητικό, και μπορεί επίσης να αντιλαμβανόμαστε ως επικίνδυνο κάτι που στην πραγματικότητα δεν υπάρχει, ή κάτι που υπάρχει αλλά είναι εντελώς ακίνδυνο. Αυτό το βλέπουμε, για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια των επεισοδίων βαθιάς μεταβολής της ψυχικής κατάστασης, όπως μπορεί να είναι η δηλητηρίαση από ναρκωτικά ή μια οξεία παραληρηματική διαταραχή».
Τι συμβαίνει σε κάποιον που έχει πάθει παραλήρημα ή μια σοβαρή ψυχική διαταραχή όπως η παράνοια ή η σχιζοφρένεια;
«Ο άνθρωπος αυτός μπορεί να ζήσει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του μέσα στον τρόμο, βιώνοντας πράγματα ανύπαρκτα για τους άλλους, ενώ για τον ίδιο απολύτως υπαρκτά. Αυτό είναι που θα μπορούσαμε γενικά να ονομάσουμε ψευδαισθήσεις. Για παράδειγμα, ένας σχιζοφρενής παρανοϊκός μπορεί να πιστεύει ότι τον κυνηγούν και να βλέπει – να νομίζει ότι βλέπει – τους ανθρώπους που τον ακολουθούν ή τον καταδιώκουν. Διαλυμένος απ’ αυτήν την κατάσταση, λίγο τον ενδιαφέρει αν είναι τρόμος ή φόβος αυτό που αισθάνεται. Ο δυστυχής τρομάζει με αυτό που αντιλαμβάνεται, αν και είναι ο μόνος που το βλέπει..»
Είναι καλό να τρομάζει κανείς;
«Η απροσδιόριστη Βιολογική Αντίδραση Συναγερμού είναι μια υγιής δυνατότητά μας. Διότι η αντίδραση αυτή μας προετοιμάζει ν’ αντιμετωπίσουμε τον κίνδυνο, πραγματικό ή μη.
Αν δεν ήμουν ικανός να τρομάζω, δεν θα μπορούσα να αμυνθώ σε περιπτώσεις επικίνδυνων καταστάσεων. Η αίσθηση της κατεπείγουσας απομάκρυνσής μου από ένα φλεγόμενο σημείο είναι μια υγιής φοβισμένη αντίδραση προστασίας».
Πώς μπορεί κάποιος να αναγνωρίσει έναν νευρωτικό;
«Θα έλεγα πως υπάρχουν τρεις τυπικές συμπεριφορές που χαρακτηρίζουν την περίπτωση: η κακή ψυχική διάθεση, τα παράπονα και ο φόβος.
Όλοι ξέρουμε ότι αν δεν είμαστε «ο εαυτός μας» δεν μπορούμε να νιώσουμε ευτυχισμένοι. Συνειδητοποιούμε ότι η ενέργειά μας σπαταλιέται σε μια προσπάθεια να διατηρήσουμε τους προκαθορισμένους ρόλους μας, αλλά παρ’ όλα ταύτα συνεχίζουμε να κάνουμε τα ίδια. Υποφέρουμε από την έλλειψη συναισθηματικής επαφής, ωστόσο περιοριζόμαστε να βλέπουμε ξανά και ξανά τ’ αγαπημένα μας πρόσωπα ν’ απομακρύνονται. Αισθανόμαστε ότι κάτι μέσα μας δεν μας επιτρέπει να χαρούμε διάφορα πράγματα, κι όμως νιώθουμε ανίκανοι να κάνουμε κάτι για να γιατρευτούμε…»
Ένα ερώτημα που εγώ σήμερα θα ήθελα να εκφράσω με λίγο πιο προκλητικό τρόπο: γιατί δεν τολμάμε να πάψουμε να είμαστε νευρωτικοί; Μ’ άλλα λόγια: τι είναι αυτό που μας εμποδίζει να είμαστε πραγματικά ο εαυτός μας;
Και η απάντηση είναι: βασικά, ο φόβος. Και μαζί μ’ αυτόν, κάποιες συνήθειες που έχουμε αποκτήσει λόγω του ότι έχουμε μείνει καιρό αγκιστρωμένοι σε κάποιον φόβο, δικό μας ή ξένο.
Ο φόβος είναι αιτία ή αποτέλεσμα;
«Είναι αιτία και συνέπεια της νευρωτικής συμπεριφοράς, και μέχρις ενός ορισμένου σημείου αποτελεί και τον ορισμό της, γιατί ο φόβος καθορίζει, περιορίζει, αναστέλλει, μειώνει και παραμορφώνει.
Οι προσπάθειες που καταβάλλω ενάντια στις εσωτερικές μου εξαρτήσεις παίζουν σημαντικό ρόλο στον αγώνα μου να είμαι αυθεντικός, στη μάχη για να είμαι, όσο περισσότερο μπορώ, ο εαυτός μου».
Τι σημαίνει να φοβάμαι, και πάνω απ’ όλα τι μπορώ να κάνω και τι μπορεί να γίνει με τον φόβο;
«Καταρχάς, να πούμε ότι όλοι έχουμε νιώσει, νιώθουμε και θα νιώθουμε φόβο. Τόσο αυτόν που απλώς ονομάζουμε «φόβο», όσο κι εκείνον που τον αποκαλούμε αδιακρίτως με διάφορα συνώνυμα όπως τρόμαγμα, φοβία ή πανικό, αν και όλες αυτές οι λέξεις ορίζουν διαφορετικά πράγματα.
Ένα άτομο υγιές, απολύτως υγιές, θα τρόμαζε μπροστά σε μια κατάσταση κινδύνου. Θα τη θυμόταν και θα διδασκόταν από αυτήν, δεν θα άφηνε όμως τον φόβο να καθορίζει τη μελλοντική του συμπεριφορά».
Τρομάζω και φοβάμαι δεν είναι το ίδιο;
«Σε αντίθεση με τον φόβο, ο τρόμος αναφέρεται σ’ ένα συγκεκριμένο γεγονός που συμβαίνει τη στιγμή που εμφανίζεται η αντίδραση. Είναι η αντίδραση σε μια κατάσταση του παρόντος. Αν, μια ορισμένη στιγμή, ενώ καθόμαστε ήσυχα στο σπίτι διαβάζοντας εφημερίδα, κάποιος δώσει μια κλοτσιά και σπάσει την πόρτα αντί να χτυπήσει για να μπει μέσα, θα γυρίσουμε ξαφνικά τρομαγμένοι.
Ο τρόμος είναι μια φυσική και απολύτως υγιής αντίδραση μπροστά σ’ έναν συγκεκριμένο και αληθοφανή κίνδυνο. Σε κάθε περίπτωση, για να διαχωρίσουμε την ιδέα του τρόμου από την ιδέα του φόβου, θα μπορούσαμε να δημιουργήσουμε έναν κανόνα που θα έλεγε ότι ο τρόμος δημιουργείται με την αντίληψη και ο φόβος με τη φαντασία».
Δεν γίνεται να φανταστώ ότι τρομάζω και μετά να εμφανιστεί ο φόβος;
«Ο φόβος και ο τρόμος δεν είναι κάτι που φανταζόμαστε αλλά κάτι που αισθανόμαστε. Και τα δύο είναι πραγματικά, αληθινά συναισθήματα, και προέρχονται από ένα πραγματικό γεγονός που υπέπεσε στην αντίληψή μας ή από ένα φανταστικό γεγονός.
Αυτό που συμβαίνει με τον τρόμο είναι ότι το αντιληπτικό σύστημα μπορεί να δέχεται σωστές ή λάθος πληροφορίες. Μπορεί δηλαδή, αυτό που αντιλαμβανόμαστε να υπάρχει πραγματικά και να είναι όντως επιθετικό ή απειλητικό, και μπορεί επίσης να αντιλαμβανόμαστε ως επικίνδυνο κάτι που στην πραγματικότητα δεν υπάρχει, ή κάτι που υπάρχει αλλά είναι εντελώς ακίνδυνο. Αυτό το βλέπουμε, για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια των επεισοδίων βαθιάς μεταβολής της ψυχικής κατάστασης, όπως μπορεί να είναι η δηλητηρίαση από ναρκωτικά ή μια οξεία παραληρηματική διαταραχή».
Τι συμβαίνει σε κάποιον που έχει πάθει παραλήρημα ή μια σοβαρή ψυχική διαταραχή όπως η παράνοια ή η σχιζοφρένεια;
«Ο άνθρωπος αυτός μπορεί να ζήσει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του μέσα στον τρόμο, βιώνοντας πράγματα ανύπαρκτα για τους άλλους, ενώ για τον ίδιο απολύτως υπαρκτά. Αυτό είναι που θα μπορούσαμε γενικά να ονομάσουμε ψευδαισθήσεις. Για παράδειγμα, ένας σχιζοφρενής παρανοϊκός μπορεί να πιστεύει ότι τον κυνηγούν και να βλέπει – να νομίζει ότι βλέπει – τους ανθρώπους που τον ακολουθούν ή τον καταδιώκουν. Διαλυμένος απ’ αυτήν την κατάσταση, λίγο τον ενδιαφέρει αν είναι τρόμος ή φόβος αυτό που αισθάνεται. Ο δυστυχής τρομάζει με αυτό που αντιλαμβάνεται, αν και είναι ο μόνος που το βλέπει..»
Είναι καλό να τρομάζει κανείς;
«Η απροσδιόριστη Βιολογική Αντίδραση Συναγερμού είναι μια υγιής δυνατότητά μας. Διότι η αντίδραση αυτή μας προετοιμάζει ν’ αντιμετωπίσουμε τον κίνδυνο, πραγματικό ή μη.
Αν δεν ήμουν ικανός να τρομάζω, δεν θα μπορούσα να αμυνθώ σε περιπτώσεις επικίνδυνων καταστάσεων. Η αίσθηση της κατεπείγουσας απομάκρυνσής μου από ένα φλεγόμενο σημείο είναι μια υγιής φοβισμένη αντίδραση προστασίας».
Να κάνεις οικογένεια όταν δε θα ‘χεις απωθημένα
Είσαι άνθρωπος παρορμητικός που παίρνει αποφάσεις γρήγορα και χωρίς να τις πολυσκεφτείς; Τολμηρός χωρίς να φοβάσαι να αντιμετωπίσεις τις συνέπειες; Ή μήπως είσαι από εκείνους που προσχεδιάζουν τα πάντα και θέλουν να ξέρουν προς ποια κατεύθυνση βαδίζουν σε οποιοδήποτε τομέα της ζωής τους; Κρέμεσαι από μισοτελειωμένες καταστάσεις κι επιτρέπεις σε απωθημένα να στοιχειώνουν τη ζωή σου;
Ανεξάρτητα απ’ την κατηγορία στην οποία ανήκεις, έχεις μπει ποτέ στη διαδικασία να φανταστείς τη ζωή σου σε μερικά χρόνια από τώρα;Ένα από τα πιο συνηθισμένα πράγματα που σκεφτόμαστε για το μέλλον μας, είναι το αν θα κάνουμε ή όχι οικογένεια. Το να αποφασίσει κανείς να φτιάξει μια οικογένεια αποτελεί ένα ζήτημα που συνοδεύεται από πολλούς προβληματισμούς και σίγουρα μια τεράστια γκάμα συναισθημάτων. Αγωνία, άγχος, φόβος κι ενθουσιασμός μπλέκονται μεταξύ τους. Είσαι σε θέση να συντηρήσεις άλλον έναν άνθρωπο; Θα είσαι καλός γονέας; Κι αν δεν τα καταφέρεις ποτέ;
Είσαι πραγματικά έτοιμος να μπεις σε δεύτερη μοίρα; Να προσπαθείς περισσότερο για έναν άλλον άνθρωπο αντί για τον εαυτό σου; Γιατί ξέρεις, μ’ αυτή σου την απόφαση δεσμεύεσαι απέναντι σ’ έναν άνθρωπο που θα εξαρτάται από σένα. Η επιβίωση κι η ανατροφή του θα βασίζονται στις δικές σου ενέργειες. Είσαι σίγουρος ότι μπορείς ν’ ανταποκριθείς στο ρόλο του γονέα; Το σπουδαιότερο ίσως ρόλο που θα κληθείς να ενσαρκώσεις στη ζωή σου;
Πρέπει να εστιάσεις στο αν είσαι ψυχολογικά έτοιμος κι αρκετά ώριμος ώστε να μπορέσεις να διαχειριστείς την άφιξη ενός παιδιού που αν μη τι άλλο θα ταράξει τα νερά της καθημερινότητάς σου. Να προσδιορίσεις τη σχέση σου με τον άνθρωπο που σκέφτεστε να φέρετε στον κόσμο ένα παιδί. Μπορεί η σχέση σας να παρέχει ένα σταθερό περιβάλλον για το παιδί; Μοιράζεστε παρόμοιες απόψεις για την ανατροφή του; Είστε κι οι δύο έτοιμοι;
Πρόσεξε. Μη βιαστείς να απαντήσεις. Δεν είναι έμφυτο γνώρισμά μας το να γίνουμε γονείς. Σίγουρα κάποιοι από μας θα είναι καλύτεροι και κάποιοι όχι και τόσο καλοί. Κάποιοι δεν ξέρουμε καν αν θα μπορούσαμε να ανταποκριθούμε σ’ έναν τέτοιο ρόλο. Μας τρομάζει ή ακόμα και μας τρομοκρατεί. Κάποιοι δεν είμαστε καν φτιαγμένοι για να γίνουμε γονείς. Άλλοι ίσως αποφασίσουμε να κάνουμε παιδί γιατί χτύπησε το βιολογικό μας ρολόι.
Δεν κρινόμαστε στο πόσο το έχουμε μέσα μας, αλλά στο πόσο συνειδητοποιημένοι είμαστε. Ο ερχομός ενός παιδιού πρέπει να χαρίζει χαρά στους γονείς του κι όχι να έρχεται σαν λύση σε κάποιο πρόβλημα ή απλά να προκύπτει. Δεν ξυπνάς μια ωραία μέρα κι αποφασίζεις να κάνεις ένα παιδί. Το παιδί δεν είναι χόμπι. Δεν είναι κάτι που επιστρέφεις όταν το βαρεθείς. Πρόκειται για μια ανθρώπινη ζωή. Ακριβώς σαν τη δική σου.
Να γίνεσαι γονιός όταν πια δε θα έχεις απωθημένα. Τα ευτυχισμένα παιδιά τα μεγαλώνουν γονείς που έχουν λύσει τα θέματά τους κι είναι έτοιμοι να μεγαλώσουν τα παιδιά τους έχοντας τα μάτια τους ανοιχτά. Πλέον εκείνα πρέπει να είναι η προτεραιότητά τους κι όχι ν’ αντιμετωπίζονται σαν βάρος που θέλουν να ξεφορτωθούν, να φορτώσουν σε άλλον ή να κερδίσουν απ’ αυτό ό,τι μπορούν. Δεν μπορείς να παίζεις με ψυχές, πόσο μάλλον με παιδικές.
Ο καθένας μπορεί να κάνει οικογένεια και παιδιά. Η λεπτομέρεια όμως που κάνει τη διαφορά μεταξύ ενός ανθρώπου που απλά κληροδοτεί τα γονίδια του κι ενός ανθρώπου που προορίζεται γι’ αυτό το σκοπό, έγκειται στο γεγονός ότι ο καλός γονέας είναι αυτός που παραμερίζει κάθε ίχνος εγωισμού. Κάθε εγωιστική του επιδίωξη κι ανάγκη γίνεται στάχτη μπροστά στην ανάγκη και το καλό του παιδιού του. Το παιδί δεν έχει ανάγκη από τέλειους γονείς, έχει ανάγκη από γονείς που το αγαπούν και κυρίως το αποδέχονται χωρίς να το κάνουν στόχο των απωθημένων τους.
Τα παιδιά μαθαίνουν περισσότερα απ’ όλα όσα πρεσβεύουμε, παρά απ’ αυτά που τα διδάσκουμε. Αν δε βιώσουν με τη σειρά τους την αγάπη που χρειάζονται όσο μεγαλώνουν, τότε κι εκείνα δε θα καταφέρουν να αναπτύξουν την προσωπικότητά τους. Το να είσαι γονέας σημαίνει ότι κάπου εκεί έξω υπάρχει ένας άνθρωπος που πάντα θ’ αγαπάς περισσότερο από τον εαυτό σου. Ένας άνθρωπος διαφορετικός ωστόσο από σένα κι όχι κάποιος που θα κάνει κάθε ανεκπλήρωτη επιθυμία σου πραγματικότητα.
Πολλές φορές, θ’ αμφισβητήσεις τον εαυτό σου όσο μεγαλώνεις το παιδί σου. Το μεγαλώνεις σωστά; Είναι αρκετά όσα του προσφέρεις; Αν αυτό συμβαίνει συχνά να ξέρεις ότι είσαι καλός γονέας. Ένας καλός γονέας πάντα θα αισθάνεται την ανάγκη να βελτιωθεί και να γίνει καλύτερος για το παιδί του. Ένας κακός γονέας δε θα μπει καν στη διαδικασία ν’ ασχοληθεί αφού πολύ απλά δε θα τον ενδιαφέρει.
Δεν υπάρχει κανένας χρυσός κανόνας που να υπαγορεύει τις αρετές ενός σπουδαίου γονέα. Το μόνο που χρειάζεται είναι να είσαι αληθινός και να έχεις λύσει τα θέματά σου. Αν τα παιδιά σου έχουν ως γονέα κάποιον χωρίς απωθημένα θα μπορέσουν κι εκείνα να απαλλαχθούν απ’ τα δικά τους όταν έρθει η ώρα. Γι’ αυτό, όταν πραγματικά το αποφασίσεις δείξε τους τον καλύτερό σου εαυτό. Έναν άνθρωπο που πάντα θα αγαπούν για όσα τους χάρισε απλόχερα
Ανεξάρτητα απ’ την κατηγορία στην οποία ανήκεις, έχεις μπει ποτέ στη διαδικασία να φανταστείς τη ζωή σου σε μερικά χρόνια από τώρα;Ένα από τα πιο συνηθισμένα πράγματα που σκεφτόμαστε για το μέλλον μας, είναι το αν θα κάνουμε ή όχι οικογένεια. Το να αποφασίσει κανείς να φτιάξει μια οικογένεια αποτελεί ένα ζήτημα που συνοδεύεται από πολλούς προβληματισμούς και σίγουρα μια τεράστια γκάμα συναισθημάτων. Αγωνία, άγχος, φόβος κι ενθουσιασμός μπλέκονται μεταξύ τους. Είσαι σε θέση να συντηρήσεις άλλον έναν άνθρωπο; Θα είσαι καλός γονέας; Κι αν δεν τα καταφέρεις ποτέ;
Είσαι πραγματικά έτοιμος να μπεις σε δεύτερη μοίρα; Να προσπαθείς περισσότερο για έναν άλλον άνθρωπο αντί για τον εαυτό σου; Γιατί ξέρεις, μ’ αυτή σου την απόφαση δεσμεύεσαι απέναντι σ’ έναν άνθρωπο που θα εξαρτάται από σένα. Η επιβίωση κι η ανατροφή του θα βασίζονται στις δικές σου ενέργειες. Είσαι σίγουρος ότι μπορείς ν’ ανταποκριθείς στο ρόλο του γονέα; Το σπουδαιότερο ίσως ρόλο που θα κληθείς να ενσαρκώσεις στη ζωή σου;
Πρέπει να εστιάσεις στο αν είσαι ψυχολογικά έτοιμος κι αρκετά ώριμος ώστε να μπορέσεις να διαχειριστείς την άφιξη ενός παιδιού που αν μη τι άλλο θα ταράξει τα νερά της καθημερινότητάς σου. Να προσδιορίσεις τη σχέση σου με τον άνθρωπο που σκέφτεστε να φέρετε στον κόσμο ένα παιδί. Μπορεί η σχέση σας να παρέχει ένα σταθερό περιβάλλον για το παιδί; Μοιράζεστε παρόμοιες απόψεις για την ανατροφή του; Είστε κι οι δύο έτοιμοι;
Πρόσεξε. Μη βιαστείς να απαντήσεις. Δεν είναι έμφυτο γνώρισμά μας το να γίνουμε γονείς. Σίγουρα κάποιοι από μας θα είναι καλύτεροι και κάποιοι όχι και τόσο καλοί. Κάποιοι δεν ξέρουμε καν αν θα μπορούσαμε να ανταποκριθούμε σ’ έναν τέτοιο ρόλο. Μας τρομάζει ή ακόμα και μας τρομοκρατεί. Κάποιοι δεν είμαστε καν φτιαγμένοι για να γίνουμε γονείς. Άλλοι ίσως αποφασίσουμε να κάνουμε παιδί γιατί χτύπησε το βιολογικό μας ρολόι.
Δεν κρινόμαστε στο πόσο το έχουμε μέσα μας, αλλά στο πόσο συνειδητοποιημένοι είμαστε. Ο ερχομός ενός παιδιού πρέπει να χαρίζει χαρά στους γονείς του κι όχι να έρχεται σαν λύση σε κάποιο πρόβλημα ή απλά να προκύπτει. Δεν ξυπνάς μια ωραία μέρα κι αποφασίζεις να κάνεις ένα παιδί. Το παιδί δεν είναι χόμπι. Δεν είναι κάτι που επιστρέφεις όταν το βαρεθείς. Πρόκειται για μια ανθρώπινη ζωή. Ακριβώς σαν τη δική σου.
Να γίνεσαι γονιός όταν πια δε θα έχεις απωθημένα. Τα ευτυχισμένα παιδιά τα μεγαλώνουν γονείς που έχουν λύσει τα θέματά τους κι είναι έτοιμοι να μεγαλώσουν τα παιδιά τους έχοντας τα μάτια τους ανοιχτά. Πλέον εκείνα πρέπει να είναι η προτεραιότητά τους κι όχι ν’ αντιμετωπίζονται σαν βάρος που θέλουν να ξεφορτωθούν, να φορτώσουν σε άλλον ή να κερδίσουν απ’ αυτό ό,τι μπορούν. Δεν μπορείς να παίζεις με ψυχές, πόσο μάλλον με παιδικές.
Ο καθένας μπορεί να κάνει οικογένεια και παιδιά. Η λεπτομέρεια όμως που κάνει τη διαφορά μεταξύ ενός ανθρώπου που απλά κληροδοτεί τα γονίδια του κι ενός ανθρώπου που προορίζεται γι’ αυτό το σκοπό, έγκειται στο γεγονός ότι ο καλός γονέας είναι αυτός που παραμερίζει κάθε ίχνος εγωισμού. Κάθε εγωιστική του επιδίωξη κι ανάγκη γίνεται στάχτη μπροστά στην ανάγκη και το καλό του παιδιού του. Το παιδί δεν έχει ανάγκη από τέλειους γονείς, έχει ανάγκη από γονείς που το αγαπούν και κυρίως το αποδέχονται χωρίς να το κάνουν στόχο των απωθημένων τους.
Τα παιδιά μαθαίνουν περισσότερα απ’ όλα όσα πρεσβεύουμε, παρά απ’ αυτά που τα διδάσκουμε. Αν δε βιώσουν με τη σειρά τους την αγάπη που χρειάζονται όσο μεγαλώνουν, τότε κι εκείνα δε θα καταφέρουν να αναπτύξουν την προσωπικότητά τους. Το να είσαι γονέας σημαίνει ότι κάπου εκεί έξω υπάρχει ένας άνθρωπος που πάντα θ’ αγαπάς περισσότερο από τον εαυτό σου. Ένας άνθρωπος διαφορετικός ωστόσο από σένα κι όχι κάποιος που θα κάνει κάθε ανεκπλήρωτη επιθυμία σου πραγματικότητα.
Πολλές φορές, θ’ αμφισβητήσεις τον εαυτό σου όσο μεγαλώνεις το παιδί σου. Το μεγαλώνεις σωστά; Είναι αρκετά όσα του προσφέρεις; Αν αυτό συμβαίνει συχνά να ξέρεις ότι είσαι καλός γονέας. Ένας καλός γονέας πάντα θα αισθάνεται την ανάγκη να βελτιωθεί και να γίνει καλύτερος για το παιδί του. Ένας κακός γονέας δε θα μπει καν στη διαδικασία ν’ ασχοληθεί αφού πολύ απλά δε θα τον ενδιαφέρει.
Δεν υπάρχει κανένας χρυσός κανόνας που να υπαγορεύει τις αρετές ενός σπουδαίου γονέα. Το μόνο που χρειάζεται είναι να είσαι αληθινός και να έχεις λύσει τα θέματά σου. Αν τα παιδιά σου έχουν ως γονέα κάποιον χωρίς απωθημένα θα μπορέσουν κι εκείνα να απαλλαχθούν απ’ τα δικά τους όταν έρθει η ώρα. Γι’ αυτό, όταν πραγματικά το αποφασίσεις δείξε τους τον καλύτερό σου εαυτό. Έναν άνθρωπο που πάντα θα αγαπούν για όσα τους χάρισε απλόχερα
Σπείρα: Αρχαιοελληνικό Σύμβολο Ζωής
Η Σπείρα που συνδυάζει το σχήμα ενός κύκλου και την Δυναμική κίνησή του, συμβολίζει τον Χρόνο. Ως μέρος της ομαλής ατελείωτης γραμμής συμβολίζει επίσης την ανάπτυξη, την συνέχεια, τον ρυθμό της αναπνοής και της ίδιας της ζωής. Όταν χρησιμοποιείτε ως προσωπικό φυλαχτό η Σπείρα βοηθά την συνείδηση μας να αποδεχθεί τις στροφές, τις αλλαγές και την εξέλιξη της ζωής.
Οι Σπείρες ή δίνες σχετίζονται με το γνέσιμο και το πλέξιμο του ιστού της ζωής και του πέπλου της Μητέρας Θεάς η οποία ελέγχει το πεπρωμένο και υφαίνει το πέπλο της πλάνης.
Η Σπέιρα επίσης έχει τον ίδιο συμβολισμό με τον Λαβύρινθο και το χορό ή το βάδισμά του.
Στο μεταφυσικό πεδίο συμβολίζει τις περιοχές της ύπαρξης, τους διάφορους τρόπους μιας ύπαρξης, τις περιπλανήσεις μιας ψυχής σε εκδήλωση καθώς και την τελική επιστροφή στο Κέντρο.
Η σπείρα συνδέεται με τον αφαλό σαν κέντρο δύναμης και ζωής.
Ο Ιωνικός Ρυθμός
Ο Ιωνικός ρυθμός είναι ένας από τους τρεις αρχαίους κλασικούς αρχιτεκτονικούς ρυθμούς. Κατατάσσεται μεταξύ του Δωρικού και του Κορινθιακού ρυθμού. Κύρια στοιχεία διάκρισης των ρυθμών αυτών είναι η ζωφόρος, τα κιονόκρανα και οι κιονοστοιχίες των αρχαίων κτισμάτων. Διακρίνουμε μεταξύ του Μικρασιατικού Ιωνικού ρυθμού και του Αττικού Ιωνικού ρυθμού, οι οποίοι έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά ως προς τη βάση του στύλου και της ζωφόρου. Χαρακτηριστικές παραλλαγές είναι επίσης και η Ρωμαϊκή Ιωνική, καθώς και η Γερμανική Ιωνική.
Ο Ιωνικός ρυθμός αρχίζει να εμφανίζεται από τις αρχές του 6ου π.κ.ε. αιώνα, και μάλιστα στα παράλια της μικρασιατικής Ιωνίας, στα νησιά του Αιγαίου και στην Αττική. Το όνομα προέρχεται από τους Ίωνες. Μετά τη διείσδυση των Δωριέων κατά την κάθοδο των Δωριέων μετατοπίστηκε η εμφάνισή τους κυρίως προς τα ανατολικά, στα νησιά του Αιγαίου και στα δυτικά παράλια της Μικράς Ασίας. Στην περιοχή της Αθήνας όμως επικράτησαν.
Σε σύγκριση με τον Δωρικό ρυθμό, ο Ιωνικός ρυθμός έχει διάφορες μικρές παραλλαγές. Τον 4ο π.κ.ε αιώνα άρχισε να τυποποιείται και να ξεχωρίζει καθαρά από τον δωρικό ρυθμό. Μία από τις ρίζες του Ιωνικού ρυθμού βρίσκεται στις λίθινες κατασκευές των Κυκλάδων, όπως παρατηρούμε στον Ιωνικό ρυθμό που παρουσιάζεται στην Αθήνα. Γενικό χαρακτηριστικό όμως είναι η εξαιρετική ιδιομορφία, δηλαδή η ελευθερία που είχαν οι διάφοροι αρχιτέκτονες να αναπτύξουν το δικό τους τοπικό στιλ. Παραδείγματα είναι το τοπικό στιλ της Σάμου ή της Εφέσου με διαφορετικές βάσεις στις κολώνες τους. Αργότερα ο Ιωνικός ρυθμός τυποποιήθηκε και διαδόθηκε.
Δομή του Ιωνικού Ρυθμού
Η δομή του Ιωνικού ρυθμού, αν και ομοιάζει με αυτή του Δωρικού ρυθμού, έχει ορισμένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.
Η βάση: Το θεμέλιο και η βάση του κτηρίου στον Ιωνικό ρυθμό αποτελείται από τον στερεοβάτη που είναι το θεμέλιο και το κρηπίδωμα που είναι τα σκαλάκια. Το θεμέλιο είναι χτισμένο πάνω και μέσα στο έδαφος και προεξέχει μόνο η πάνω επιφάνειά του, η ευθυντηρία. Πάνω στο θεμέλιο είναι χτισμένο το κρηπίδωμα, που σχηματίζει τρεις αναβαθμούς (σκαλάκια). Ο τελευταίος αναβαθμός ονομάζεται στυλοβάτης επειδή επάνω στην επιφάνεια αυτή τοποθετείται η βάση των κατακόρυφων στύλων. Στους αρχαιότερους ναούς Ιωνικού ρυθμού τα σκαλάκια μερικές φορές λείπουν, ενώ ο στυλοβάτης είναι κατευθείαν πάνω στην ευθυντηρία. Από τον 5ο π.Χ. αιώνα και μετά αρχίζει να διαδίδεται η κατασκευή με τα σκαλάκια, τα οποία στον 4ο και τον 3ο. π.Χ. αιώνα παίρνουν μερικές φορές τεράστιες διαστάσεις, ή έχουν περισσότερα από τρία σκαλάκια. Στο Αρτεμίσιο (βλ. τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου) για παράδειγμα βρίσκουμε δέκα σκαλοπατάκια.
Ο κίονας: Σε αντίθεση με τον δωρικό ρυθμό ο κίονας δεν στηρίζεται πάνω στον στυλοβάτη, παρά έχει την δική του βάση. Στους ιωνικούς ναούς της Μικράς Ασίας η βάση συνήθως αποτελείται από μία τετράγωνη πλάκα, τον λεγόμενο πλίνθο. Πάνω στον πλίνθο ακολουθούν διάφορα επιστρώματα που έχουν σχήμα στρογγυλό, και τερματίζουν με εξόγκωση ή προεσοχή. Τα επιστρώματα αυτά συνήθως είναι διακοσμημένα με οριζόντιες αυλακιές. Στον αττικό ιωνικό ρυθμό συχνά συναντάμε βάσεις χωρίς πλίνθο, αλλά με ιδιαίτερα διογκωμένη στρογγυλή βάση.
Οι κίονες σε σύγκριση με τους κίονες του δωρικού ρυθμού είναι λεπτότεροι, στενεύουν ελαφρώς προς τα πάνω, και έχουν κατακόρυφες αυλακιές. Τα αυλάκια αντί να συνδέονται μεταξύ τους με οξείες κόψεις, χωρίζονται με μικρές επίπεδες επιφάνειες που είναι ανάμεσά τους. Συνήθως συναντάμε μεταξύ 20 και 24 αυλακιών σε κάθε κίονα, ενώ 24 είναι η κατά προτίμηση κλασική διαρρύθμιση. Το κιονόκρανο είναι λεπτεπίλεπτο, στηρίζεται πάνω στον αστράγαλο, μια λεπτή πλάκα μεταξύ του κίονα και του κιονόκρανου. Έχει πολλά και φαρδιά διακοσμητικά ανάγλυφα και καταλήγει στους κοχλίες δεξιά και αριστερά, πάνω στους οποίους στηρίζεται ένας λεπτός άβακας διακοσμημένος με κυματισμούς.
Σπείρα το Αρχαιοελληνικό Σύμβολο της Ζωής
Είναι ευρέως γνωστό ότι ο Προμηθέας έδωσε τη φωτιά στους ανθρώπους και γι’ αυτό προκάλεσε την οργή των θεών. Στην πραγματικότητα τους έδωσε τον Αιθέρα. Το εργαλείο που εκφράζεται η Θεία δύναμη. Ο Δημιουργός τής φύσης. Το Υπέρτατο σχέδιο η “Σπείρα”. Η Σπείρα είναι ένα από τα αρχαιότερα σύμβολα και χρησιμοποιείται από την παλαιολιθική εποχή στον Ελλαδικό χώρο. Αυτό το περίπλοκο αλλά Πανίσχυρο σύμβολο το συναντάμε παντού καθώς και σε πάρα πολλούς αρχαίους πολιτισμούς σε όλο τον κόσμο. Ειδικά όμως στη Ελλάδα υπήρξε σήμα και σύμβολο του πανταχού Αρχαίου Ελληνισμού και σύμβολο της Ζωτικής δύναμης.
Αποτελεί ένα από τα ισχυρότερα – ιστορικότερα σύμβολα του Ελληνικού Κόσμου και δηλώνει την Ελληνική καταγωγή όλων των πραγμάτων που τον φέρουν πάνω τους ειδικά πριν την κλασσική περίοδο του χρυσού αιώνα αλλά και μετά. Το συναντάμε σχεδόν σε όλες τις Ελληνικές κατοικίες και στολίζει αρχιτεκτονικά όλα τα σπουδαία δημόσια και ιδιωτικά κτίρια και μνημεία μας. Η στροβιλιστική περιέλιξη, η Σπείρα, η δίνη, η υπέρθεση δύο υλικών σωμάτων ή δύο ενεργειακών ρευμάτων, δεν είναι τίποτα άλλο παρά ο τρόπος που δημιουργείται η ζωή, πάνω από όλα είναι σύμβολο της Ζωτικής Δύναμης. Την Σπειροειδή κίνηση την βλέπουμε παντού στη φύση. Από τα πανάρχαια οστρακόδερμα, έως το σχηματισμό των Γαλαξιών.
Το σχήμα του σπιράλ (spiral) το συναντάμε στην φύση. Ζούμε σε έναν γαλαξία Σπειροειδή τύπου. Οι ανεμοστρόβιλοι, τα κελύφη μαλακίων, τα δαχτυλικά αποτυπώματα, ακόμα και το μόριο του DNA έχουν την μορφή της Σπείρας. Αντιπροσωπεύει ποικιλοτρόπως τόσο τις ηλιακές όσο και τις σεληνιακές δυνάμεις, ο αέρας, τα ύδατα, ο κεραυνός και η αστραπή είναι επίσης μια δίνη, η μεγάλη δημιουργική δύναμη, η εκπόρευση. Επισής διαστέλλεται και συστέλλεται απεικονίζει την αύξηση και τη μείωση του ήλιου ή της σελήνης, τη γέννηση. Συμβολίζει επίσης τη συνέχεια, τον περιστρεφόμενο ουρανό, την πορεία του ήλιου, τις κυκλικές εποχές, την περιφορά της γης.
Οι Σπείρες ή δίνες σχετίζονται με το γνέσιμο και το πλέξιμο του ιστού της ζωής και του πέπλου της Μητέρας Θεάς η οποία ελέγχει το πεπρωμένο και υφαίνει το πέπλο της πλάνης. Η Σπέιρα επίσης έχει τον ίδιο συμβολισμό με τον Λαβύρινθο και το χορό ή το βάδισμά του. Στο μεταφυσικό πεδίο συμβολίζει τις περιοχές της ύπαρξης, τους διάφορους τρόπους μιας ύπαρξης, τις περίπλανήσεις μιας ψυχής σε εκδήλωση καθώς και την τελική επιστροφή στο Κέντρο. Η σπείρα συνδέεται επίσης με τον αφαλό σαν κέντρο δύναμης και ζωής.
Ξετυλίγεται μέσα από μύθους, θρησκευτικές δοξασίες και θρύλους. Είναι χαραγμένη στα εδάφη πάνω σε βράχους, αλλά και σε προϊστορικά μεγαλιθικά μνημεία. Σχηματίζεται με μύριους τρόπους στα έμβια όντα, από τα πανάρχαια όστρακα, στο μαγευτικό μπλε σπιράλ στις αποικίες των μεδουσών, στο σχηματισμό οργάνων ζώων και φυτών, έως το αίμα μας που κινείται, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, Σπειροειδώς. Ζωγραφίζεται σε μικρά ή τεράστια καλλιτεχνήματα στους τοίχους από τη εποχή τής αρχαίας Θήρας, αλλά και σχεδόν σε κάθε αγγείο τής μινωικής εποχής στην Κρήτη και Σαντορίνη.
Αποτυπώνεται στα ιερά των ιερών, τα χρυσά αγγεία των Μυκηναίων, σαν να τονίζει ότι είναι το μοναδικό μήνυμα που πρέπει να υπάρχει πάνω τους, με στόχο την επικοινωνία με τη Δύναμη που το συνδέει και την εκπροσωπεί. Η Σπείρα είναι το μοναδικό σύμβολο που υπάρχει εντός κι εκτός των ιερών χρυσών αγγείων των Μυκηναίων, μιας μεταβατικής ειρηνικής πατριαρχικής κοινωνίας, στο βασίλειο τού Νέστορα, που ακόμα γνώριζε ότι πρέπει να αποτυπώσει την ισχύ τού Αιθέρα σε ό,τι πιο ιερό διέθετε για να μπορεί να έχει τη “συμπάθεια” και ίσως ένα μικρό μέρος τής ισχύος του. Η σπείρα αγγίζει απαλά και προστατεύει όλα τα κεφάλια των αρχαίων κορασίδων με τη δομή τού ιερού κόμπου, αλλά βρίσκεται και σε όλες τις κόμες των πανέμορφων Κούρων.
Τη βλέπουμε σκαλισμένη σε κρυφούς βράχους στο Ιερό των Θεών στη Σαμοθράκη. Στην ουσία κατακλύζει, σχεδόν αόρατη, κάθε έκφραση της ύλης και της ζωής, από το σπιν του ηλεκτρονίου, έως το στροβιλισμό των γαλαξιών. Σχηματίζει τους κυκλώνες, τους τυφώνες, τα πανέμορφα βόρεια και νότια σέλαα, και εκφράζεται σχεδόν σε κάθε σχηματισμό στο Σύμπαν. Αν προσέξουμε τη δομή και το εύρος έκφρασης της Σπείρας, μπορούμε νε την συνδέσουμε με την κίνηση της Οργόνης.
Το Θείο έχει την Σπείρα ως κυριότερο εργαλείο σχηματισμού τής πλάσης, τη στροβιλιστική ενέργεα τής οργόνης και την οργή των αρχαίων Θεών προς τον Προμηθέα, ο οποίος τόλμησε να μειώσει την ισχύ τους επειδή έδωσε στους ανθρώπους – όχι τη φωτιά – αυτή μπορούσε να τη δώσει κι ένας καιόμενος κορμός δέντρου από κάποιο κεραυνό, αλλά τη γνώση της στροβιλιζόμενης και πανταχού παρούσας ενέργειας μέσω της Σπείρας. Τους έδωσε τα μυστικά δημιουργίας και ύπαρξης της φωταυγούσης Οργόνης. Πρόδωσε το απόλυτο μυστικό τους. Το οργονικό εργαλείο χτισίματος τής πλάσης.
Το αειφόρον ΠΥΡ μέσω της Σπείρας.
Τους έδωσε την ΨΥΧΗ. Αυτό είναι το ΠΥΡ.
Η Σπείρα που συνδυάζει το σχήμα ενός κύκλου και την Δυναμική κίνησή του, συμβολίζει και τον Χρόνο. Ως μέρος της ομαλής ατελείωτης γραμμής συμβολίζει επίσης την ανάπτυξη, την συνέχεια, τον ρυθμό της αναπνοής και της ίδιας της ζωής. Όταν χρησιμοποιείτε ως προσωπικό φυλαχτό η Σπείρα βοηθά την συνείδηση μας να αποδεχθεί τις στροφές, τις αλλαγές και την εξέλιξη της ζωής.
Είτε οργανική ή ανόργανη, είτε σε δύο ή σε τρεις διαστάσεις, η σπείρα βρίσκεται παντού μέσα στο σύμπαν. Στους στροβιλισμούς των ποταμών ή των αερίων, στους έλικες των φυτών, στο DNA, στα κελύφη των σαλιγκαριών, στους κυκλώνες, στους γαλαξίες, στα κέρατα των προβάτων… Σπείρες, κοχλίες και έλικες βρίσκουν την θέση τους σε μια σειρά από φαινόμενα που αν και είναι διαφορετικά ως προς την υπόστασή του και τις αίτιες που τα προκαλούν, παρουσιάζουν την ιδία γεωμετρική εικόνα. Η σπειροειδής δομή είναι στενά συνδεδεμένη με ζητήματα ζωής και ανάπτυξης. Ειδικά η λογαριθμική σπείρα είναι η καλύτερη φόρμουλα για να περιγράψει την Τέλεια Ανάπτυξη, σε εκατοντάδες μορφές στην φύση.
Αλλά, η λογαριθμική σπείρα δεν θα μπορούσε ποτέ να δημιουργηθεί στη Φύση, γιατί η φύση είναι πεπερασμένη ενώ η λογαριθμική σπείρα, σαν καθαρά μαθηματικό μοντέλο, είναι χωρίς τέλος και συνεχίζει για πάντα, όπως κανένας οργανισμός δεν κάνει. Επίσης στη φύση δεν θα δούμε ποτέ ένα σπειροειδή σχηματισμό να αναπτύσσει ταυτόχρονα όλα τα μέρη του. Εντούτοις, αναπτύσσει σταδιακά, με διαδοχικούς ρυθμούς, το ένα τμήμα του διπλά στο άλλο, πάνω στη γενέτειρα της σπείρας. Αν το βλέμμα μας κινηθεί από το εσώτατο στο εξώτατο τμήμα είναι σαν να διαβάζει το ιστορικό ανάπτυξης του εκάστου σχεδιασμού. Γι’ αυτό ο Thompson επισημαίνει ότι σε μια σπείρα υπεισέρχεται πάντα το χρονικό στοιχείο.
Παρατηρώντας ένα σύνολο φυσικών φαινομένων σε μικροσκοπικό και μακροσκοπικό επίπεδο παρατηρούμε ότι η ανάπτυξη των συστημάτων τείνει να εκφραστεί από αυτά τα σπειροειδή νεφελώματα, σε αντίθεση με την περιστροφή των μαζών, στην περίπτωση των πλανητών που ακολουθούν μια συγκεκριμένη τροχιά, υποκύπτοντας στον νόμο της βαρύτητας.
Το σπείρωμα χρησιμοποιήθηκε σαν σύμβολο σε πολλούς πολιτισμούς, πριν καν αποκτήσουν γραπτή ιστορία. Ο συμβολισμός του είναι αρκετά πολύπλοκος –έχει συνδεθεί με όλα τα στάδια της ζωής, τη γέννηση, το θάνατο, το γάμο, την αναπαραγωγή και το σεξ, τη μύηση και διαφορές θρησκευτικές και αγροτικές ιεροτελεστίες. Η προέλευση αυτού του συμβόλου δεν έχει εξακριβωθεί και μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν. Οι κυματισμοί και οι δίνες του νερού είναι μια πιθανή προέλευση του συμβόλου της σπείρας.
Ο άνθρωπος παρατηρώντας την θάλασσα, διαπίστωσε με δέος, την ζωοδότρια αλλά και καταστροφική δύναμή της και αποφάσισε να την αποτυπώσει στα έργα του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι πολεμιστές Μαόρι που κάνουν tattoo στα πρόσωπά τους τις καμπύλες και τις σπείρες των κυμάτων, για καλή τύχη και προστασία από το Κακό. Ένα γεγονός ακόμα που δελέαζε τον άνθρωπο ήταν η ενσωμάτωση της αρχετυπικής ελικοειδούς κίνησης του νερού στο σχήμα του σώματος κάποιων υδρόβιων οργανισμών. Σε αυτά τα κοχύλια, αναφέρει ο Bachelard, ο άνθρωπος αναγνώριζε δομές, κοντινές με αυτές του σώματος του.
Τα κοχύλια σαν τα απολιθώματα, είναι και αυτά απόπειρες της Φύσης να προετοιμάσει τις μορφές των διαφορετικών μερών του ανθρώπινου σώματος, είναι κομμάτια από άντρα, κομμάτια από γυναίκα. Ο Rosined δίνοντας την περιγραφή του κοχυλιού Κόγχη της Αφροδίτης θεώρει ότι αναπαριστάνει τον κόλπο μιας γυναίκας. Τα σαλιγκάρια κίνησαν το ενδιαφέρον πολλών λαών και έγιναν σύμβολα ζωής, παρατηρεί ο Mircea Eliade, αναφέροντας ότι: “Όπως αυτό το θαλασσινό ζώο βγαίνει από το όστρακό του, έτσι γεννιέται ο άνθρωπος από την κοιλιά της μάνας του”
Ως σύμβολα αναγέννησης τα αντιμετωπίζει η λαϊκή παράδοση της Δυτικής Ευρώπης, βλέποντας το ξύπνημα του σαλιγκαριού από το χειμέριο ύπνο του. Πώς επιλέχτηκε ο ήσυχος γήινος σάλιαγκας για να συμβολίσει την παράφορη και ακατανίκητη ελπίδα; Είναι γιατί τη δύσκολη εποχή που ο θάνατος του χειμώνα σφιχταγκαλιάζει τη γη, αυτός διεισδύει μέσα της, κλείνεται μέσα στο όστρακό του σαν σ’ ένα φέρετρο, μ’ ένα στερεό ασβεστούχο επίφραγμα, μέχρις ότου έρθει η άνοιξη και ψάλλουν πάνω από τον τάφο του τα αλληλούια του Πάσχα … όποτε, σπάει το διάφραγμά του κι επανεμφανίζεται, γεμάτος ζωή.
Άλλες εκδοχές αναφέρει ο Theodore Andrea Cook υποστηρίζοντας ότι η πηγή έμπνευσης για το σχήμα της σπείρας ήταν οι αναδιπλώσεις των εντέρων του θυσιασμένου ζώου ή οι επαναλαμβανόμενες καμπύλες και θηλιές στα δακτυλικά αποτυπώματα μας, Τα περίεργα σχήματα των προϊστορικών χαραγμάτων –κύκλοι, θηλιές και σπείρες– ήταν η προσπάθεια του ανθρώπου να απεικονίσει ένα κομμάτι του εαυτού του.
Παρατηρώντας τον βιολογικό κύκλο της ζωής διαπιστώνουμε ότι ακολουθεί μια συγκεκριμένη, προκαθορισμένη πορεία –γέννηση, ανάπτυξη, ωριμότητα, γήρανση, θάνατος- που επαναλαμβάνεται ομοιότροπα από γενιά σε γενιά. Αυτή η τροχιά καθορίζεται από δυνάμεις περάν της ανθρώπινης λογικής. Η ίδια περιοδικότητα γεγονότων εμφανίζεται στην πάροδο του χρόνου –γέννηση, ανάπτυξη, ωριμότητα, παρακμή και εξαφάνιση.
Αυτή η πορεία εξαρτάται από αποφάσεις της ανθρώπινης λογικής και αλλάζει απότομα πορεία ανάλογα με τα ιστορικά γεγονότα. Και τα δύο συστήματα έχουν περιοδικότητα και κινούνται γύρω από κοινά κέντρα. Και τα δύο θα μπορούσαν να απεικονιστούν με ένα σπειροειδές σύστημα. Η εξέλιξη από τη ζωή στο θάνατο με μια καμπύλη σπείρα, χωρίς εξάρσεις, αφού η ζωή ακολουθεί πάντα την ιδία πορεία και η εξέλιξη της ιστορίας με ένα μαίανδρο, που στις γωνίες του βρίσκονται τα σημαντικά γεγονότα που αλλάζουν την κατεύθυνσή της.
Η χρήση της σπείρας άρχισε πριν από 20.000 χρόνια, στα τέλη της παλαιολιθικής εποχής, σε ένα σύνολο διαφορετικών –και απομακρυσμένων- πολιτισμών. Τα σπειροειδή κοχύλια χρησιμοποιήθηκαν σαν κόσμημα του προϊστορικού ανθρώπου και βρεθήκαν σε ανασκαφές στη Ρουέν και στην Κνωσό. Η σπείρα αποκτά για τον πρωτόγονο άνθρωπο μυστικιστική και πιθανόν μαγική σημασία. Οι επόμενες γενιές κατασκεύασαν τις πρώτες επίπεδες σπείρες για διακοσμητικούς σκοπούς.
Η πρώτη σπείρα που σχεδίασε ο άνθρωπος βρισκόταν σε ένα χαραγμένο κέρατο ταράνδου πριν από 20000 χρόνια και βρέθηκε στα Πυρηναία. Στη συνέχεια η σπείρα χρησιμοποιήθηκε σαν μοτίβο από τους Αιγύπτιους και τους Αιγιακούς πολιτισμούς. Οι σπείρες συναντώνται σαν γεωμετρικά μοτίβα σε καθημερινά αντικείμενα, όπως αγγεία και κοσμήματα. Η Μινωική κεραμική βασιζόταν σε γεωμετρικά και γραμμικά μοτίβα (σπείρες, τρίγωνα, καμπύλες, ψαροκόκαλο).
Μετά το 1500 π.κ.ε. οι Μινωίτες ήρθαν σε επαφή με τους Μυκηναίους, μεταφέροντας στοιχεία του πολιτισμού τους και ανάμεσα σε αυτά την τέχνη της κεραμικής και της διακόσμησης των αγγείων. Στην Κνωσό και στις Μυκήνες απαντώνται σπειροειδή μοτίβα που συμβολίζουν φυσικά φαινόμενα όπως τον κυκλώνα, σαν προσπάθεια του ανθρώπου να εξευμενίσει τα φυσικά στοιχειά.
Ο λαβύρινθος δεν είναι ένα χαοτικό σύστημα με στόχο τον αποπροσανατολισμό του επισκέπτη, αλλά η λύση στο δαίδαλο. Αποτελεί μια διαδρομή χωρίς εναλλακτικές, ένα μονόδρομο που οδηγεί σε ένα κέντρο. Σύμφωνα με τον μύθο, όταν ο Δαίδαλος έφυγε από την Κρήτη, για να τον ανακαλύψει ο Μίνωας, έθεσε ένα αίνιγμα: Πώς είναι δυνατόν να περάσει ένα νήμα μέσα από το ελικοειδές κοχύλι του τριτωνίου; Ο Δαίδαλος έδεσε το νήμα σε ένα μυρμήγκι και το άφησε να διασχίσει το κοχύλι.
Ο λαβύρινθος απαντάται σε πολλές εκδοχές, σε μύθους, αλλά και αποτυπωμένος σε σχέδια διαφόρων πολιτισμών. Ο Ηρόδοτος αναφέρει έναν αιγυπτιακό λαβύρινθο που στο κέντρο του βρίσκονται οι τάφοι των βασιλιάδων που τον κατασκεύασαν και των ιερών κροκοδείλων. Αντίθετα με τον Αιγυπτιακό λαβύρινθο που κρύβει μέσα του κάτι ιερό, ο ελληνικός μύθος για τον λαβύρινθο της Κνωσού τοποθετεί στο κέντρο του μια τερατογέννεση που γεννά τρόμο, τον Μινώταυρο. Όλες οι ερμηνείες του λαβύρινθου σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με την οργάνωση του χώρου και την χαρτογράφηση της ανθρώπινης ψυχής. Έτσι ο μύθος, ο χώρος, η ανάγκη ανακάλυψης του Είναι και η τελετουργία της κίνησης μπλέκονται σε αυτό το σχήμα.
Ο μύθος του Μινώταυρου και ο λαβύρινθος της Κνωσού που δημιουργήθηκε για να τον στεγάσει αποτελούν μια αλληγορία για να περιγράψουν την πολυπλοκότητα του παλατιού της Κνωσού αλλά και ένα συμβολισμό για μια πιο προσωπική αναζήτηση. Η εμπειρία του Θησέα μέσα στον λαβύρινθο τον οδηγεί στην ανακάλυψη της γεωμετρίας του. Η είσοδος στο λαβύρινθο οδηγεί στο κέντρο, στο τέρμα, στο θάνατο. Το να φτάσω στο κέντρο συνεπάγεται ότι θα ξεκινήσω πάλι για να βρω την έξοδο, μια αναγέννηση που θα ακολουθήσει την αντίστροφη πορεία προς την ελευθερία. Θα μπορούσε να πει κάνεις ότι ο λαβύρινθος είναι η αναζήτηση ενός κέντρου και της εξόδου από αυτό. Ηρόδοτου Ιστορίαι, Τόμος Β’, §148 41.
Ο βασιλιάς Μίνωας ανέθεσε στο Δαίδαλο να κατασκευάσει ένα λαβύρινθο, όπου θα στεγαζόταν ο Μινώταυρος, ένα τέρας μισό άνθρωπος και μισό ταύρος. Όποιος έμπαινε στον λαβύρινθο δεν έβρισκε ξανά την έξοδο και χανόταν εκεί. Ο μονός που τα κατάφερε ήταν ο Θησέας, ο οποίος αφού σκότωσε τον Μινώταυρο και με την βοήθεια του μίτου της Αριάδνης, βρήκε την έξοδο. Ο μύθος του Θησέα και του Μινώταυρου μπορεί να αναπαραστήσει και την ανάγκη του ανθρώπου να ανακαλύψει ποιος είναι και να αντιμετωπίσει τα αρνητικά στοιχεία της προσωπικότητας του. Ο λαβύρινθος αναπαριστά την ανθρωπινή ψυχή και ο Μινώταυρος την σκοτεινή πλευρά του εαυτού μας, αυτή που μας τρομάζει και γι’ αυτό την κρύβουμε όσο πιο βαθιά μπορούμε. Ο Θησέας συμβολίζει τον άνθρωπο εκείνο που δεν φοβάται να γνωρίσει τον εαυτό του και βουτά στο βάθος της ψυχής του για να διορθώσει τα λάθη του.
Λαβύρινθοι υπάρχουν ανάμεσα στα ευρήματα από διαφόρους προϊστορικούς πολιτισμούς και λειτουργούσαν σαν παγίδες για κακά πνεύματα ή σαν μονοπάτια για τελετουργικούς χορούς. Οι ιθαγενείς της Αμερικής, αλλά και οι Ινδοί είχαν μύθους αντίστοιχους με του Θησέα, με τον ηρώα να μπαίνει σε μια λαβυρινθώδη δομή προσπαθώντας να φτάσει στο κέντρο της. Στην Βρετάνια υπάρχουν λαβύρινθοι, που θυμίζουν περισσότερο σκοινί που κουλουριάζεται, που εικάζεται ότι είχαν σχέση με ταφικές και μυστικιστικές τελετές από την εποχή του Χαλκού (περίπου 3000 π.κ.ε.).
Στα μεσαιωνικά χρόνια, ο λαβύρινθος συμβόλιζε το δύσκολο μονοπάτι που έπρεπε να ακολουθήσει κάνεις για να φτάσει τον Θεό, ένα αυστηρά καθορισμένο κέντρο και έχοντας σαν αρχή την γέννηση. Στη Δυτική θρησκευτική παράδοση λαβύρινθοι εντοπίζονται στα δάπεδα διαφόρων εκκλησιών. Τα μαιανδρικά μονοπάτια που ήταν ζωγραφισμένα στο πάτωμα, συμβόλιζαν το ταξίδι των πιστών στα Ιεροσόλυμα, και τα ακολουθούσαν όσοι πιστοί δεν μπορούσαν να ταξιδέψουν πραγματικά μέχρι εκεί. Έτσι οι λαβύρινθοι, μαζί με την προσευχή, λειτουργούσαν σαν συμβολικές μορφές προσκυνήματος και σαν υποκατάστατο του ταξιδίου.
Kατά την Μυκηναϊκή εποχή, η χρήση της σπείρας σαν διακοσμητικό μοτίβο, επεκτείνεται στην ανατολική Μεσόγειο, στην νότια Ευρώπη και στην Σκανδιναβία. Οι σπειροειδείς διατάξεις, συνδεδεμένες με την δύναμη και την ενέργεια οδήγησαν στη δημιουργία δυο ακόμα σημαντικών μοτίβων: του μαιάνδρου και της σβάστικας, δύο ηλιακών συμβόλων.
Στην κλασσική Ελλάδα η σπείρα χρησιμοποιείται σαν συνδυασμός δομικής και λειτουργικής αναγκαιότητας και ταυτόχρονα σαν διακόσμηση, καθώς εισέρχεται σε σημαντικές αρχιτεκτονικές μορφές, όπως η περιέλιξη του ιωνικού κιονόκρανου. Πρόκειται για ένα εύρημα που συνδυάζει μορφή και λειτουργία. Με την διαπλάτυνση μεταβιβάζονται τα υπερκείμενα φορτία στον κατακόρυφο αρμό ενώ το θέμα των ελίκων προσδίδει χάρη και αίσθηση ελαφρότητας. Ο Ιωνικός Κίονας είναι ο κύριος εκπρόσωπος του μέτρου του κάλλους, της αρμονίας, της ομορφιάς.
Η Σπείρα του Αρχιμήδη
Η Σπείρα του Αρχιμήδη είναι η σπειροειδής καμπύλη, της οποίας χαρακτηριστικό είναι ότι η απόσταση μεταξύ δύο διαδοχικών περιελίξεων παραμένει σταθερή. Ονομάζεται και επίπεδη έλικα. Τα σημεία της καμπύλης παράγονται από ένα σημείο το οποίο κινείται με σταθερή ταχύτητα πάνω σε μια ευθεία η οποία περιστρέφεται με σταθερή γωνιακή ταχύτητα.
Ο μαθηματικός τύπος, σε πολικές συντεταγμένες, που δίνει την καμπύλη αυτή είναι: r = α + β θ {\displaystyle \,r=\alpha +\beta \theta } {\displaystyle \,r=\alpha +\beta \theta }, όπου α και β είναι πραγματικοί αριθμοί. Αλλαγή στο α περιστρέφει την σπείρα, ενώ το β καθορίζει την απόσταση μεταξύ δύο διαδοχικών περιελίξεων.
Ο Αρχιμήδης μελέτησε με μεγάλη λεπτομέρεια τις ιδιότητες της επίπεδης έλικας στο έργο του «Περί Ελίκων». Με την έλικα αυτή κατάφερε να τετραγωνίσει τον κύκλο, παρακάμπτοντας δηλαδή την “αυστηρή κατασκευή” με μόνο διαβήτη, κανόνα. Αν και το περιέγραψε πρώτος, φαίνεται ότι το σχήμα αυτό ήταν γνωστό από τα προϊστορικά χρόνια καθώς εντοπίστηκε στην τοιχογραφία με τις πολύχρωμες σπείρες που βρέθηκε στο κτίριο Ξεστή 3, στον προϊστορικό οικισμό του Ακρωτηρίου της Σαντορίνης.
H σπείρα εντάσσεται στα αρχετυπικά σύμβολα, που όπως αναφέρει ο Carl Jung, εντοπίζονται αποκρυσταλλωμένα στο συλλογικό υποσυνείδητο.Το σύνολό τους συνθέτει μια βάση δεδομένων που χρειάστηκε αιώνες για να συγκροτηθεί αλλά συνοδεύει πλέον κάθε ανθρώπινη ύπαρξη. Τα πρωτογενή αρχετυπικά σχήματα αποτελούν κωδικοποιημένη ανθρωπινή εμπειρία και λειτουργούν ως πυκνωτές ιδεών και φορείς νοημάτων και χρησιμεύουν ως εννοιολογικά εργαλεία αρχιτεκτονικής.
Ο όρος Σύμβολο αποδίδεται σε οτιδήποτε που αντιπροσωπεύει μια έννοια, είτε ως σημείο (απεικόνιση), είτε ως πρόσωπο που ενσαρκώνει τη συγκεκριμένη έννοια, κατά παραδειγματικό τρόπο, ή συναισθηματικό φόρτο, ή κάποιο γεγονός, ομοίως με ιδιαίτερη φόρτιση. Το σύμβολο μπορεί να είναι ένα αντικείμενο ή σημείο, ή πρόσωπο, ή φράση, ή γεγονός που χρησιμοποιείται για να αναπαραστήσει μια έννοια, ιδέα ή παρεμφερή πληροφορία του αντικειμένου. Ποτέ όμως η ίδια η ιδέα.
Το αναγνωριστικό σχήμα, σημάδι ή αναπαράσταση συμβάλλει (εξ ου και το όνομα) στην αποκρυπτογράφηση του νοήματος που αυτό φέρει. Η αναφορά στις συμβολικές διαστάσεις της σπείρας λειτούργει συμπληρωματικά στην κατανόησή της. Το σύμβολο άλλωστε αναδεικνύει αυτό που είναι κοινό σε όλα τα πράγματα και κατά συνέπεια αποκαλύπτει και ζωντανεύει θεμελιώδεις αφηρημένες έννοιες μέσα από συγκεκριμένα μοντέλα.
Η πρώτη εικόνα και αίσθηση που δίνει ένα σπειροειδές σχήμα είναι η εικόνα της εξέλιξης και η θέληση να αγγίξει το άπειρο. Αν η σπείρα είναι όντως σύμβολο του απείρου, πώς γίνεται αυτή η σύνδεση; Πώς μπορεί κάνεις να προσεγγίσει μια τέτοια έννοια; Και κυρίως πώς με μια πεπερασμένη γραμμή μπορεί κάνεις να συμβολίσει το άπειρο; Η σπείρα περιελίσσεται σε μια καθαρή, χωρίς διακοπές κίνηση. Αυτή η κίνηση τείνει να κλείσει μια διαδρομή ή ένα νόημα, χωρίς να το πράττει. Μας κάνει να αναρωτιόμαστε: “Γιατί όχι ακόμα μια περιστροφή;”
Ταυτόχρονα κινείται σε δυο άξονες -περιστρέφεται και επεκτείνεται. Συνδυάζοντας αυτά τα δυο στοιχειά, χωρίς να μεταβάλλεται αυτή η καμπύλη μπορεί να προεκταθεί επ’ άπειρον είτε προς το εξωτερικό, είτε προς το κέντρο. Οι οροί e-volute και in-volute, περιγράφουν την περιστροφική κίνηση μιας σπείρας είτε προς την περιφέρεια, είτε προς το κέντρο. Αυτή η εξελικτική πορεία της σπείρας προς το άπειρο, περιγράφεται σε διαφορές χωρικές δομές όπως τα ζιγκουράτ ή ο μυθικός πύργος της Βαβέλ σαν το όνειρο του ανθρώπου να ενώσει την γη με τον ουρανό.
Σε άλλες περιπτώσεις περιγράφει την κάθοδο στον κάτω κόσμο συναντήσει την Ευρυδίκη στον κόσμο των νεκρών μέσα από μια σπειροειδή κατάβαση. Εκτός από την σπείρα, δυο σχήματα έχουν την ιδιότητα να μπορούν να προεκταθούν και να αποτελέσουν και αυτά σύμβολα του απείρου: ο κύκλος και η ευθεία γραμμή. Ο κύκλος είναι μια καμπύλη που δεν έχει αρχή και τέλος, καθώς κλείνει τον εαυτό της και η ευθεία γραμμή -από τον μαθηματικό ορισμό της- έχει δυνατότητα απεριόριστης προέκτασης. Σε αντίθεση με την σπείρα, που είναι μια γραμμή, ο κύκλος είναι ένα επίπεδο που δημιουργείται από το περίγραμμά του. Αυτό χαρακτηρίζεται από ομοιογένεια και δεν αποσπά την προσοχή στο κέντρο. Μπορούμε να διατρέξουμε την περιφέρειά του, χωρίς ποτέ να σταματήσουμε.
Ο ουροβόρος, το φίδι που τρώει την ουρά του, αποτελεί σύμβολο της αιώνιας επιστροφής σε παγκόσμια κλίμακα. Ο κύκλος, κλειστός και παθητικός, περιέχει τον εαυτό του και αδιαφορεί για ότι υπάρχει γύρω του, έξω από την περιφέρειά του. Ο χαρακτήρας του συνδυάζει την σταθερότητα και την προστασία. Αυτάρκης και πλήρης, ο κύκλος περιβάλει τον χώρο, προστατεύοντας το εσωτερικό του. Όταν μελαγχολούμε συχνά σκαφτόμαστε έναν φανταστικό κύκλο μέσα στον όποιο κλεινόμαστε για να προστατευτούμε από τον κόσμο.
Η παράδοση αποδίδει στον κύκλο μαγικές, προστατευτικές δυνάμεις, έτσι αυτό το σχήμα επιλέγεται για να αποδώσει τον παράδεισο ή τα κάστρα στη λαϊκή φαντασία. Το μάτι διατρέχει πρώτα την περίμετρο του σχήματος, για να απορροφηθεί στο τέλος από το εσωτερικό του. Η κίνηση αυτή δεν μπορεί να έχει παρά κάτι το εσωστρεφές. Η μονή εξωστρεφής έκφραση του κύκλου είναι η τάση που εμφανίζει να εγκολπώνει αδύναμα στοιχειά που βρίσκονται κοντά του. Αυτή η τάση είναι μια φανταστική προέκταση της ιδιότητάς του να περιέχει. Εσωστρεφής και κλειστός, ο κύκλος που περιβάλει τον εαυτό του, μοιάζει αρκετά με το σημείο. Ανεξάρτητος και χωρίς δυναμική, έχει ανάγκη από αλλά σχήματα και γραμμές να τον περιβάλουν.
Τα σπειροειδή σύμβολα δεν επικράτησαν μόνο στην τέχνη των δυτικών πολιτισμών. Η κινεζική φιλοσοφία είχε θέσει την λογαριθμική σπείρα ως σύμβολο ανάπτυξης από τον 12ο αιώνα. To Ιαπωνικό tomoye χρησιμοποιήθηκε από τους Κινέζους φιλοσόφους σαν σύμβολο αναγέννησης. Οι σπείρες είναι εμφανείς και στα έργα τέχνης μεγάλων δυτικών καλλιτεχνών. Η άποψη του Goethe ήταν ότι η γραμμή είναι αρσενική και η σπείρα θηλυκή. Αυτή την ομορφιά προσπάθησαν να αποτυπώσουν στα έργα τους πολλοί καλλιτέχνες.
Την συναντάμε στη Αναγέννηση στο έργο του Leonardo da Vinci, ο όποιος χαρακτηρίζεται από το εύρος των αναζητήσεών του σε διάφορα πεδία. Μεταξύ άλλων, παρατηρώντας την φύση, ασχολήθηκε με τους σπειροειδείς σχηματισμούς του νερού και της σκόνης, στα κέρατα των ζωών, τα κελύφη των κοχυλιών και τις καμπύλες των φύλλων και των φυτών. Πολλές από αυτές τις μελέτες ενσωμάτωσε σε έργα του όπως ο αμμωνίτης στις μπούκλες της Λήδας και ένα παρόμοιο όστρακο στο κράνος του Scipio Africanus.
Ο Albert Dürer εξέδωσε το 1525 το πρώτο βιβλίο μαθηματικών στα γερμανικά το “Unterweisung der Messung”, με στόχο την πρακτική εφαρμογή της μελέτης του, καθώς απευθυνόταν σε τεχνίτες και καλλιτέχνες. Αυτή η πραγματεία ανάμεσα στις γεωμετρικές κατασκευές άλλων καμπύλων περιλαμβάνει την σπείρα του Αρχιμήδη και τη λογαριθμική σπείρα μέσα από παραδείγματα όπως η κατασκευή του ιωνικού κιονόκρανου, η κατασκευή μιας κωνικής από μια επίπεδη σπείρα και η ελεύθερη απόδοση με το χέρι μιας λογαριθμικής σπείρας.
Ακόμα, σχεδίασε την ράβδο ενός επισκόπου με βάση την μικρή επίπεδη σπείρα που σχηματίζει ένα φύλλο φτέρης που ξετυλίγεται. Αυτή η ράβδος θυμίζει το Lituus, ένα ραβδί που χρησιμοποιούσαν στην αρχαία Ρώμη, αποδίδοντάς του θεϊκές ιδιότητες. Ειδικά εκπαιδευμένοι ιερείς χρησιμοποιούσαν αυτό το εργαλείο από λεπτό μεταλλικό φύλλο, με το ένα άκρο του να καταλήγει σε σπείρα, το οποίο πιστεύεται ότι βοηθούσε στην ανίχνευση των μαγνητικών πεδίων.
Τέλος ας αναζητήσουμε, και την ετυμολογική προέλευση της λέξεως «σπεῖρα», η οποία συνδέεται με το ρήμα «σπείρω«, που σημαίνει:
1. «σπέρνω σπόρο»
2. «σπέρνω παιδιά, γεννώ»
3. «διασκορπίζω, διαδίδω, εξαπλώνω, επεκτείνω».
Από το ρήμα «σπείρω» προκύπτει και η λέξη «σπέρμα»:
1. σπόρος των φυτών και σπέρμα των ζώων και,
2. μεταφορικά λέγεται για το σπέρμα, την πρώτη αρχή, την προέλευση, το αρχικό σημείο του οποιουδήποτε πράγματος. Είναι, επίσης, ο γόνος, η φυλή, καταγωγή, η γενιά.
Άλλες ομόρριζες λέξεις της αρχαίας ελληνικής είναι η σπορά, ο σπόρος, το σπαρτόν, η διασπορά και ηπανσπερμία (πᾶν + σπέρμα). ΠΑΝΣΠΕΡΜΙΑ.
Οι Σπείρες ή δίνες σχετίζονται με το γνέσιμο και το πλέξιμο του ιστού της ζωής και του πέπλου της Μητέρας Θεάς η οποία ελέγχει το πεπρωμένο και υφαίνει το πέπλο της πλάνης.
Η Σπέιρα επίσης έχει τον ίδιο συμβολισμό με τον Λαβύρινθο και το χορό ή το βάδισμά του.
Στο μεταφυσικό πεδίο συμβολίζει τις περιοχές της ύπαρξης, τους διάφορους τρόπους μιας ύπαρξης, τις περιπλανήσεις μιας ψυχής σε εκδήλωση καθώς και την τελική επιστροφή στο Κέντρο.
Η σπείρα συνδέεται με τον αφαλό σαν κέντρο δύναμης και ζωής.
Ο Ιωνικός Ρυθμός
Ο Ιωνικός ρυθμός είναι ένας από τους τρεις αρχαίους κλασικούς αρχιτεκτονικούς ρυθμούς. Κατατάσσεται μεταξύ του Δωρικού και του Κορινθιακού ρυθμού. Κύρια στοιχεία διάκρισης των ρυθμών αυτών είναι η ζωφόρος, τα κιονόκρανα και οι κιονοστοιχίες των αρχαίων κτισμάτων. Διακρίνουμε μεταξύ του Μικρασιατικού Ιωνικού ρυθμού και του Αττικού Ιωνικού ρυθμού, οι οποίοι έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά ως προς τη βάση του στύλου και της ζωφόρου. Χαρακτηριστικές παραλλαγές είναι επίσης και η Ρωμαϊκή Ιωνική, καθώς και η Γερμανική Ιωνική.
Ο Ιωνικός ρυθμός αρχίζει να εμφανίζεται από τις αρχές του 6ου π.κ.ε. αιώνα, και μάλιστα στα παράλια της μικρασιατικής Ιωνίας, στα νησιά του Αιγαίου και στην Αττική. Το όνομα προέρχεται από τους Ίωνες. Μετά τη διείσδυση των Δωριέων κατά την κάθοδο των Δωριέων μετατοπίστηκε η εμφάνισή τους κυρίως προς τα ανατολικά, στα νησιά του Αιγαίου και στα δυτικά παράλια της Μικράς Ασίας. Στην περιοχή της Αθήνας όμως επικράτησαν.
Σε σύγκριση με τον Δωρικό ρυθμό, ο Ιωνικός ρυθμός έχει διάφορες μικρές παραλλαγές. Τον 4ο π.κ.ε αιώνα άρχισε να τυποποιείται και να ξεχωρίζει καθαρά από τον δωρικό ρυθμό. Μία από τις ρίζες του Ιωνικού ρυθμού βρίσκεται στις λίθινες κατασκευές των Κυκλάδων, όπως παρατηρούμε στον Ιωνικό ρυθμό που παρουσιάζεται στην Αθήνα. Γενικό χαρακτηριστικό όμως είναι η εξαιρετική ιδιομορφία, δηλαδή η ελευθερία που είχαν οι διάφοροι αρχιτέκτονες να αναπτύξουν το δικό τους τοπικό στιλ. Παραδείγματα είναι το τοπικό στιλ της Σάμου ή της Εφέσου με διαφορετικές βάσεις στις κολώνες τους. Αργότερα ο Ιωνικός ρυθμός τυποποιήθηκε και διαδόθηκε.
Δομή του Ιωνικού Ρυθμού
Η δομή του Ιωνικού ρυθμού, αν και ομοιάζει με αυτή του Δωρικού ρυθμού, έχει ορισμένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.
Η βάση: Το θεμέλιο και η βάση του κτηρίου στον Ιωνικό ρυθμό αποτελείται από τον στερεοβάτη που είναι το θεμέλιο και το κρηπίδωμα που είναι τα σκαλάκια. Το θεμέλιο είναι χτισμένο πάνω και μέσα στο έδαφος και προεξέχει μόνο η πάνω επιφάνειά του, η ευθυντηρία. Πάνω στο θεμέλιο είναι χτισμένο το κρηπίδωμα, που σχηματίζει τρεις αναβαθμούς (σκαλάκια). Ο τελευταίος αναβαθμός ονομάζεται στυλοβάτης επειδή επάνω στην επιφάνεια αυτή τοποθετείται η βάση των κατακόρυφων στύλων. Στους αρχαιότερους ναούς Ιωνικού ρυθμού τα σκαλάκια μερικές φορές λείπουν, ενώ ο στυλοβάτης είναι κατευθείαν πάνω στην ευθυντηρία. Από τον 5ο π.Χ. αιώνα και μετά αρχίζει να διαδίδεται η κατασκευή με τα σκαλάκια, τα οποία στον 4ο και τον 3ο. π.Χ. αιώνα παίρνουν μερικές φορές τεράστιες διαστάσεις, ή έχουν περισσότερα από τρία σκαλάκια. Στο Αρτεμίσιο (βλ. τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου) για παράδειγμα βρίσκουμε δέκα σκαλοπατάκια.
Ο κίονας: Σε αντίθεση με τον δωρικό ρυθμό ο κίονας δεν στηρίζεται πάνω στον στυλοβάτη, παρά έχει την δική του βάση. Στους ιωνικούς ναούς της Μικράς Ασίας η βάση συνήθως αποτελείται από μία τετράγωνη πλάκα, τον λεγόμενο πλίνθο. Πάνω στον πλίνθο ακολουθούν διάφορα επιστρώματα που έχουν σχήμα στρογγυλό, και τερματίζουν με εξόγκωση ή προεσοχή. Τα επιστρώματα αυτά συνήθως είναι διακοσμημένα με οριζόντιες αυλακιές. Στον αττικό ιωνικό ρυθμό συχνά συναντάμε βάσεις χωρίς πλίνθο, αλλά με ιδιαίτερα διογκωμένη στρογγυλή βάση.
Οι κίονες σε σύγκριση με τους κίονες του δωρικού ρυθμού είναι λεπτότεροι, στενεύουν ελαφρώς προς τα πάνω, και έχουν κατακόρυφες αυλακιές. Τα αυλάκια αντί να συνδέονται μεταξύ τους με οξείες κόψεις, χωρίζονται με μικρές επίπεδες επιφάνειες που είναι ανάμεσά τους. Συνήθως συναντάμε μεταξύ 20 και 24 αυλακιών σε κάθε κίονα, ενώ 24 είναι η κατά προτίμηση κλασική διαρρύθμιση. Το κιονόκρανο είναι λεπτεπίλεπτο, στηρίζεται πάνω στον αστράγαλο, μια λεπτή πλάκα μεταξύ του κίονα και του κιονόκρανου. Έχει πολλά και φαρδιά διακοσμητικά ανάγλυφα και καταλήγει στους κοχλίες δεξιά και αριστερά, πάνω στους οποίους στηρίζεται ένας λεπτός άβακας διακοσμημένος με κυματισμούς.
Σπείρα το Αρχαιοελληνικό Σύμβολο της Ζωής
Είναι ευρέως γνωστό ότι ο Προμηθέας έδωσε τη φωτιά στους ανθρώπους και γι’ αυτό προκάλεσε την οργή των θεών. Στην πραγματικότητα τους έδωσε τον Αιθέρα. Το εργαλείο που εκφράζεται η Θεία δύναμη. Ο Δημιουργός τής φύσης. Το Υπέρτατο σχέδιο η “Σπείρα”. Η Σπείρα είναι ένα από τα αρχαιότερα σύμβολα και χρησιμοποιείται από την παλαιολιθική εποχή στον Ελλαδικό χώρο. Αυτό το περίπλοκο αλλά Πανίσχυρο σύμβολο το συναντάμε παντού καθώς και σε πάρα πολλούς αρχαίους πολιτισμούς σε όλο τον κόσμο. Ειδικά όμως στη Ελλάδα υπήρξε σήμα και σύμβολο του πανταχού Αρχαίου Ελληνισμού και σύμβολο της Ζωτικής δύναμης.
Αποτελεί ένα από τα ισχυρότερα – ιστορικότερα σύμβολα του Ελληνικού Κόσμου και δηλώνει την Ελληνική καταγωγή όλων των πραγμάτων που τον φέρουν πάνω τους ειδικά πριν την κλασσική περίοδο του χρυσού αιώνα αλλά και μετά. Το συναντάμε σχεδόν σε όλες τις Ελληνικές κατοικίες και στολίζει αρχιτεκτονικά όλα τα σπουδαία δημόσια και ιδιωτικά κτίρια και μνημεία μας. Η στροβιλιστική περιέλιξη, η Σπείρα, η δίνη, η υπέρθεση δύο υλικών σωμάτων ή δύο ενεργειακών ρευμάτων, δεν είναι τίποτα άλλο παρά ο τρόπος που δημιουργείται η ζωή, πάνω από όλα είναι σύμβολο της Ζωτικής Δύναμης. Την Σπειροειδή κίνηση την βλέπουμε παντού στη φύση. Από τα πανάρχαια οστρακόδερμα, έως το σχηματισμό των Γαλαξιών.
Το σχήμα του σπιράλ (spiral) το συναντάμε στην φύση. Ζούμε σε έναν γαλαξία Σπειροειδή τύπου. Οι ανεμοστρόβιλοι, τα κελύφη μαλακίων, τα δαχτυλικά αποτυπώματα, ακόμα και το μόριο του DNA έχουν την μορφή της Σπείρας. Αντιπροσωπεύει ποικιλοτρόπως τόσο τις ηλιακές όσο και τις σεληνιακές δυνάμεις, ο αέρας, τα ύδατα, ο κεραυνός και η αστραπή είναι επίσης μια δίνη, η μεγάλη δημιουργική δύναμη, η εκπόρευση. Επισής διαστέλλεται και συστέλλεται απεικονίζει την αύξηση και τη μείωση του ήλιου ή της σελήνης, τη γέννηση. Συμβολίζει επίσης τη συνέχεια, τον περιστρεφόμενο ουρανό, την πορεία του ήλιου, τις κυκλικές εποχές, την περιφορά της γης.
Οι Σπείρες ή δίνες σχετίζονται με το γνέσιμο και το πλέξιμο του ιστού της ζωής και του πέπλου της Μητέρας Θεάς η οποία ελέγχει το πεπρωμένο και υφαίνει το πέπλο της πλάνης. Η Σπέιρα επίσης έχει τον ίδιο συμβολισμό με τον Λαβύρινθο και το χορό ή το βάδισμά του. Στο μεταφυσικό πεδίο συμβολίζει τις περιοχές της ύπαρξης, τους διάφορους τρόπους μιας ύπαρξης, τις περίπλανήσεις μιας ψυχής σε εκδήλωση καθώς και την τελική επιστροφή στο Κέντρο. Η σπείρα συνδέεται επίσης με τον αφαλό σαν κέντρο δύναμης και ζωής.
Ξετυλίγεται μέσα από μύθους, θρησκευτικές δοξασίες και θρύλους. Είναι χαραγμένη στα εδάφη πάνω σε βράχους, αλλά και σε προϊστορικά μεγαλιθικά μνημεία. Σχηματίζεται με μύριους τρόπους στα έμβια όντα, από τα πανάρχαια όστρακα, στο μαγευτικό μπλε σπιράλ στις αποικίες των μεδουσών, στο σχηματισμό οργάνων ζώων και φυτών, έως το αίμα μας που κινείται, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, Σπειροειδώς. Ζωγραφίζεται σε μικρά ή τεράστια καλλιτεχνήματα στους τοίχους από τη εποχή τής αρχαίας Θήρας, αλλά και σχεδόν σε κάθε αγγείο τής μινωικής εποχής στην Κρήτη και Σαντορίνη.
Αποτυπώνεται στα ιερά των ιερών, τα χρυσά αγγεία των Μυκηναίων, σαν να τονίζει ότι είναι το μοναδικό μήνυμα που πρέπει να υπάρχει πάνω τους, με στόχο την επικοινωνία με τη Δύναμη που το συνδέει και την εκπροσωπεί. Η Σπείρα είναι το μοναδικό σύμβολο που υπάρχει εντός κι εκτός των ιερών χρυσών αγγείων των Μυκηναίων, μιας μεταβατικής ειρηνικής πατριαρχικής κοινωνίας, στο βασίλειο τού Νέστορα, που ακόμα γνώριζε ότι πρέπει να αποτυπώσει την ισχύ τού Αιθέρα σε ό,τι πιο ιερό διέθετε για να μπορεί να έχει τη “συμπάθεια” και ίσως ένα μικρό μέρος τής ισχύος του. Η σπείρα αγγίζει απαλά και προστατεύει όλα τα κεφάλια των αρχαίων κορασίδων με τη δομή τού ιερού κόμπου, αλλά βρίσκεται και σε όλες τις κόμες των πανέμορφων Κούρων.
Τη βλέπουμε σκαλισμένη σε κρυφούς βράχους στο Ιερό των Θεών στη Σαμοθράκη. Στην ουσία κατακλύζει, σχεδόν αόρατη, κάθε έκφραση της ύλης και της ζωής, από το σπιν του ηλεκτρονίου, έως το στροβιλισμό των γαλαξιών. Σχηματίζει τους κυκλώνες, τους τυφώνες, τα πανέμορφα βόρεια και νότια σέλαα, και εκφράζεται σχεδόν σε κάθε σχηματισμό στο Σύμπαν. Αν προσέξουμε τη δομή και το εύρος έκφρασης της Σπείρας, μπορούμε νε την συνδέσουμε με την κίνηση της Οργόνης.
Το Θείο έχει την Σπείρα ως κυριότερο εργαλείο σχηματισμού τής πλάσης, τη στροβιλιστική ενέργεα τής οργόνης και την οργή των αρχαίων Θεών προς τον Προμηθέα, ο οποίος τόλμησε να μειώσει την ισχύ τους επειδή έδωσε στους ανθρώπους – όχι τη φωτιά – αυτή μπορούσε να τη δώσει κι ένας καιόμενος κορμός δέντρου από κάποιο κεραυνό, αλλά τη γνώση της στροβιλιζόμενης και πανταχού παρούσας ενέργειας μέσω της Σπείρας. Τους έδωσε τα μυστικά δημιουργίας και ύπαρξης της φωταυγούσης Οργόνης. Πρόδωσε το απόλυτο μυστικό τους. Το οργονικό εργαλείο χτισίματος τής πλάσης.
Το αειφόρον ΠΥΡ μέσω της Σπείρας.
Τους έδωσε την ΨΥΧΗ. Αυτό είναι το ΠΥΡ.
Η Σπείρα που συνδυάζει το σχήμα ενός κύκλου και την Δυναμική κίνησή του, συμβολίζει και τον Χρόνο. Ως μέρος της ομαλής ατελείωτης γραμμής συμβολίζει επίσης την ανάπτυξη, την συνέχεια, τον ρυθμό της αναπνοής και της ίδιας της ζωής. Όταν χρησιμοποιείτε ως προσωπικό φυλαχτό η Σπείρα βοηθά την συνείδηση μας να αποδεχθεί τις στροφές, τις αλλαγές και την εξέλιξη της ζωής.
Είτε οργανική ή ανόργανη, είτε σε δύο ή σε τρεις διαστάσεις, η σπείρα βρίσκεται παντού μέσα στο σύμπαν. Στους στροβιλισμούς των ποταμών ή των αερίων, στους έλικες των φυτών, στο DNA, στα κελύφη των σαλιγκαριών, στους κυκλώνες, στους γαλαξίες, στα κέρατα των προβάτων… Σπείρες, κοχλίες και έλικες βρίσκουν την θέση τους σε μια σειρά από φαινόμενα που αν και είναι διαφορετικά ως προς την υπόστασή του και τις αίτιες που τα προκαλούν, παρουσιάζουν την ιδία γεωμετρική εικόνα. Η σπειροειδής δομή είναι στενά συνδεδεμένη με ζητήματα ζωής και ανάπτυξης. Ειδικά η λογαριθμική σπείρα είναι η καλύτερη φόρμουλα για να περιγράψει την Τέλεια Ανάπτυξη, σε εκατοντάδες μορφές στην φύση.
Αλλά, η λογαριθμική σπείρα δεν θα μπορούσε ποτέ να δημιουργηθεί στη Φύση, γιατί η φύση είναι πεπερασμένη ενώ η λογαριθμική σπείρα, σαν καθαρά μαθηματικό μοντέλο, είναι χωρίς τέλος και συνεχίζει για πάντα, όπως κανένας οργανισμός δεν κάνει. Επίσης στη φύση δεν θα δούμε ποτέ ένα σπειροειδή σχηματισμό να αναπτύσσει ταυτόχρονα όλα τα μέρη του. Εντούτοις, αναπτύσσει σταδιακά, με διαδοχικούς ρυθμούς, το ένα τμήμα του διπλά στο άλλο, πάνω στη γενέτειρα της σπείρας. Αν το βλέμμα μας κινηθεί από το εσώτατο στο εξώτατο τμήμα είναι σαν να διαβάζει το ιστορικό ανάπτυξης του εκάστου σχεδιασμού. Γι’ αυτό ο Thompson επισημαίνει ότι σε μια σπείρα υπεισέρχεται πάντα το χρονικό στοιχείο.
Παρατηρώντας ένα σύνολο φυσικών φαινομένων σε μικροσκοπικό και μακροσκοπικό επίπεδο παρατηρούμε ότι η ανάπτυξη των συστημάτων τείνει να εκφραστεί από αυτά τα σπειροειδή νεφελώματα, σε αντίθεση με την περιστροφή των μαζών, στην περίπτωση των πλανητών που ακολουθούν μια συγκεκριμένη τροχιά, υποκύπτοντας στον νόμο της βαρύτητας.
Το σπείρωμα χρησιμοποιήθηκε σαν σύμβολο σε πολλούς πολιτισμούς, πριν καν αποκτήσουν γραπτή ιστορία. Ο συμβολισμός του είναι αρκετά πολύπλοκος –έχει συνδεθεί με όλα τα στάδια της ζωής, τη γέννηση, το θάνατο, το γάμο, την αναπαραγωγή και το σεξ, τη μύηση και διαφορές θρησκευτικές και αγροτικές ιεροτελεστίες. Η προέλευση αυτού του συμβόλου δεν έχει εξακριβωθεί και μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν. Οι κυματισμοί και οι δίνες του νερού είναι μια πιθανή προέλευση του συμβόλου της σπείρας.
Ο άνθρωπος παρατηρώντας την θάλασσα, διαπίστωσε με δέος, την ζωοδότρια αλλά και καταστροφική δύναμή της και αποφάσισε να την αποτυπώσει στα έργα του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι πολεμιστές Μαόρι που κάνουν tattoo στα πρόσωπά τους τις καμπύλες και τις σπείρες των κυμάτων, για καλή τύχη και προστασία από το Κακό. Ένα γεγονός ακόμα που δελέαζε τον άνθρωπο ήταν η ενσωμάτωση της αρχετυπικής ελικοειδούς κίνησης του νερού στο σχήμα του σώματος κάποιων υδρόβιων οργανισμών. Σε αυτά τα κοχύλια, αναφέρει ο Bachelard, ο άνθρωπος αναγνώριζε δομές, κοντινές με αυτές του σώματος του.
Τα κοχύλια σαν τα απολιθώματα, είναι και αυτά απόπειρες της Φύσης να προετοιμάσει τις μορφές των διαφορετικών μερών του ανθρώπινου σώματος, είναι κομμάτια από άντρα, κομμάτια από γυναίκα. Ο Rosined δίνοντας την περιγραφή του κοχυλιού Κόγχη της Αφροδίτης θεώρει ότι αναπαριστάνει τον κόλπο μιας γυναίκας. Τα σαλιγκάρια κίνησαν το ενδιαφέρον πολλών λαών και έγιναν σύμβολα ζωής, παρατηρεί ο Mircea Eliade, αναφέροντας ότι: “Όπως αυτό το θαλασσινό ζώο βγαίνει από το όστρακό του, έτσι γεννιέται ο άνθρωπος από την κοιλιά της μάνας του”
Ως σύμβολα αναγέννησης τα αντιμετωπίζει η λαϊκή παράδοση της Δυτικής Ευρώπης, βλέποντας το ξύπνημα του σαλιγκαριού από το χειμέριο ύπνο του. Πώς επιλέχτηκε ο ήσυχος γήινος σάλιαγκας για να συμβολίσει την παράφορη και ακατανίκητη ελπίδα; Είναι γιατί τη δύσκολη εποχή που ο θάνατος του χειμώνα σφιχταγκαλιάζει τη γη, αυτός διεισδύει μέσα της, κλείνεται μέσα στο όστρακό του σαν σ’ ένα φέρετρο, μ’ ένα στερεό ασβεστούχο επίφραγμα, μέχρις ότου έρθει η άνοιξη και ψάλλουν πάνω από τον τάφο του τα αλληλούια του Πάσχα … όποτε, σπάει το διάφραγμά του κι επανεμφανίζεται, γεμάτος ζωή.
Άλλες εκδοχές αναφέρει ο Theodore Andrea Cook υποστηρίζοντας ότι η πηγή έμπνευσης για το σχήμα της σπείρας ήταν οι αναδιπλώσεις των εντέρων του θυσιασμένου ζώου ή οι επαναλαμβανόμενες καμπύλες και θηλιές στα δακτυλικά αποτυπώματα μας, Τα περίεργα σχήματα των προϊστορικών χαραγμάτων –κύκλοι, θηλιές και σπείρες– ήταν η προσπάθεια του ανθρώπου να απεικονίσει ένα κομμάτι του εαυτού του.
Παρατηρώντας τον βιολογικό κύκλο της ζωής διαπιστώνουμε ότι ακολουθεί μια συγκεκριμένη, προκαθορισμένη πορεία –γέννηση, ανάπτυξη, ωριμότητα, γήρανση, θάνατος- που επαναλαμβάνεται ομοιότροπα από γενιά σε γενιά. Αυτή η τροχιά καθορίζεται από δυνάμεις περάν της ανθρώπινης λογικής. Η ίδια περιοδικότητα γεγονότων εμφανίζεται στην πάροδο του χρόνου –γέννηση, ανάπτυξη, ωριμότητα, παρακμή και εξαφάνιση.
Αυτή η πορεία εξαρτάται από αποφάσεις της ανθρώπινης λογικής και αλλάζει απότομα πορεία ανάλογα με τα ιστορικά γεγονότα. Και τα δύο συστήματα έχουν περιοδικότητα και κινούνται γύρω από κοινά κέντρα. Και τα δύο θα μπορούσαν να απεικονιστούν με ένα σπειροειδές σύστημα. Η εξέλιξη από τη ζωή στο θάνατο με μια καμπύλη σπείρα, χωρίς εξάρσεις, αφού η ζωή ακολουθεί πάντα την ιδία πορεία και η εξέλιξη της ιστορίας με ένα μαίανδρο, που στις γωνίες του βρίσκονται τα σημαντικά γεγονότα που αλλάζουν την κατεύθυνσή της.
Η χρήση της σπείρας άρχισε πριν από 20.000 χρόνια, στα τέλη της παλαιολιθικής εποχής, σε ένα σύνολο διαφορετικών –και απομακρυσμένων- πολιτισμών. Τα σπειροειδή κοχύλια χρησιμοποιήθηκαν σαν κόσμημα του προϊστορικού ανθρώπου και βρεθήκαν σε ανασκαφές στη Ρουέν και στην Κνωσό. Η σπείρα αποκτά για τον πρωτόγονο άνθρωπο μυστικιστική και πιθανόν μαγική σημασία. Οι επόμενες γενιές κατασκεύασαν τις πρώτες επίπεδες σπείρες για διακοσμητικούς σκοπούς.
Η πρώτη σπείρα που σχεδίασε ο άνθρωπος βρισκόταν σε ένα χαραγμένο κέρατο ταράνδου πριν από 20000 χρόνια και βρέθηκε στα Πυρηναία. Στη συνέχεια η σπείρα χρησιμοποιήθηκε σαν μοτίβο από τους Αιγύπτιους και τους Αιγιακούς πολιτισμούς. Οι σπείρες συναντώνται σαν γεωμετρικά μοτίβα σε καθημερινά αντικείμενα, όπως αγγεία και κοσμήματα. Η Μινωική κεραμική βασιζόταν σε γεωμετρικά και γραμμικά μοτίβα (σπείρες, τρίγωνα, καμπύλες, ψαροκόκαλο).
Μετά το 1500 π.κ.ε. οι Μινωίτες ήρθαν σε επαφή με τους Μυκηναίους, μεταφέροντας στοιχεία του πολιτισμού τους και ανάμεσα σε αυτά την τέχνη της κεραμικής και της διακόσμησης των αγγείων. Στην Κνωσό και στις Μυκήνες απαντώνται σπειροειδή μοτίβα που συμβολίζουν φυσικά φαινόμενα όπως τον κυκλώνα, σαν προσπάθεια του ανθρώπου να εξευμενίσει τα φυσικά στοιχειά.
Ο λαβύρινθος δεν είναι ένα χαοτικό σύστημα με στόχο τον αποπροσανατολισμό του επισκέπτη, αλλά η λύση στο δαίδαλο. Αποτελεί μια διαδρομή χωρίς εναλλακτικές, ένα μονόδρομο που οδηγεί σε ένα κέντρο. Σύμφωνα με τον μύθο, όταν ο Δαίδαλος έφυγε από την Κρήτη, για να τον ανακαλύψει ο Μίνωας, έθεσε ένα αίνιγμα: Πώς είναι δυνατόν να περάσει ένα νήμα μέσα από το ελικοειδές κοχύλι του τριτωνίου; Ο Δαίδαλος έδεσε το νήμα σε ένα μυρμήγκι και το άφησε να διασχίσει το κοχύλι.
Ο λαβύρινθος απαντάται σε πολλές εκδοχές, σε μύθους, αλλά και αποτυπωμένος σε σχέδια διαφόρων πολιτισμών. Ο Ηρόδοτος αναφέρει έναν αιγυπτιακό λαβύρινθο που στο κέντρο του βρίσκονται οι τάφοι των βασιλιάδων που τον κατασκεύασαν και των ιερών κροκοδείλων. Αντίθετα με τον Αιγυπτιακό λαβύρινθο που κρύβει μέσα του κάτι ιερό, ο ελληνικός μύθος για τον λαβύρινθο της Κνωσού τοποθετεί στο κέντρο του μια τερατογέννεση που γεννά τρόμο, τον Μινώταυρο. Όλες οι ερμηνείες του λαβύρινθου σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με την οργάνωση του χώρου και την χαρτογράφηση της ανθρώπινης ψυχής. Έτσι ο μύθος, ο χώρος, η ανάγκη ανακάλυψης του Είναι και η τελετουργία της κίνησης μπλέκονται σε αυτό το σχήμα.
Ο μύθος του Μινώταυρου και ο λαβύρινθος της Κνωσού που δημιουργήθηκε για να τον στεγάσει αποτελούν μια αλληγορία για να περιγράψουν την πολυπλοκότητα του παλατιού της Κνωσού αλλά και ένα συμβολισμό για μια πιο προσωπική αναζήτηση. Η εμπειρία του Θησέα μέσα στον λαβύρινθο τον οδηγεί στην ανακάλυψη της γεωμετρίας του. Η είσοδος στο λαβύρινθο οδηγεί στο κέντρο, στο τέρμα, στο θάνατο. Το να φτάσω στο κέντρο συνεπάγεται ότι θα ξεκινήσω πάλι για να βρω την έξοδο, μια αναγέννηση που θα ακολουθήσει την αντίστροφη πορεία προς την ελευθερία. Θα μπορούσε να πει κάνεις ότι ο λαβύρινθος είναι η αναζήτηση ενός κέντρου και της εξόδου από αυτό. Ηρόδοτου Ιστορίαι, Τόμος Β’, §148 41.
Ο βασιλιάς Μίνωας ανέθεσε στο Δαίδαλο να κατασκευάσει ένα λαβύρινθο, όπου θα στεγαζόταν ο Μινώταυρος, ένα τέρας μισό άνθρωπος και μισό ταύρος. Όποιος έμπαινε στον λαβύρινθο δεν έβρισκε ξανά την έξοδο και χανόταν εκεί. Ο μονός που τα κατάφερε ήταν ο Θησέας, ο οποίος αφού σκότωσε τον Μινώταυρο και με την βοήθεια του μίτου της Αριάδνης, βρήκε την έξοδο. Ο μύθος του Θησέα και του Μινώταυρου μπορεί να αναπαραστήσει και την ανάγκη του ανθρώπου να ανακαλύψει ποιος είναι και να αντιμετωπίσει τα αρνητικά στοιχεία της προσωπικότητας του. Ο λαβύρινθος αναπαριστά την ανθρωπινή ψυχή και ο Μινώταυρος την σκοτεινή πλευρά του εαυτού μας, αυτή που μας τρομάζει και γι’ αυτό την κρύβουμε όσο πιο βαθιά μπορούμε. Ο Θησέας συμβολίζει τον άνθρωπο εκείνο που δεν φοβάται να γνωρίσει τον εαυτό του και βουτά στο βάθος της ψυχής του για να διορθώσει τα λάθη του.
Λαβύρινθοι υπάρχουν ανάμεσα στα ευρήματα από διαφόρους προϊστορικούς πολιτισμούς και λειτουργούσαν σαν παγίδες για κακά πνεύματα ή σαν μονοπάτια για τελετουργικούς χορούς. Οι ιθαγενείς της Αμερικής, αλλά και οι Ινδοί είχαν μύθους αντίστοιχους με του Θησέα, με τον ηρώα να μπαίνει σε μια λαβυρινθώδη δομή προσπαθώντας να φτάσει στο κέντρο της. Στην Βρετάνια υπάρχουν λαβύρινθοι, που θυμίζουν περισσότερο σκοινί που κουλουριάζεται, που εικάζεται ότι είχαν σχέση με ταφικές και μυστικιστικές τελετές από την εποχή του Χαλκού (περίπου 3000 π.κ.ε.).
Στα μεσαιωνικά χρόνια, ο λαβύρινθος συμβόλιζε το δύσκολο μονοπάτι που έπρεπε να ακολουθήσει κάνεις για να φτάσει τον Θεό, ένα αυστηρά καθορισμένο κέντρο και έχοντας σαν αρχή την γέννηση. Στη Δυτική θρησκευτική παράδοση λαβύρινθοι εντοπίζονται στα δάπεδα διαφόρων εκκλησιών. Τα μαιανδρικά μονοπάτια που ήταν ζωγραφισμένα στο πάτωμα, συμβόλιζαν το ταξίδι των πιστών στα Ιεροσόλυμα, και τα ακολουθούσαν όσοι πιστοί δεν μπορούσαν να ταξιδέψουν πραγματικά μέχρι εκεί. Έτσι οι λαβύρινθοι, μαζί με την προσευχή, λειτουργούσαν σαν συμβολικές μορφές προσκυνήματος και σαν υποκατάστατο του ταξιδίου.
Kατά την Μυκηναϊκή εποχή, η χρήση της σπείρας σαν διακοσμητικό μοτίβο, επεκτείνεται στην ανατολική Μεσόγειο, στην νότια Ευρώπη και στην Σκανδιναβία. Οι σπειροειδείς διατάξεις, συνδεδεμένες με την δύναμη και την ενέργεια οδήγησαν στη δημιουργία δυο ακόμα σημαντικών μοτίβων: του μαιάνδρου και της σβάστικας, δύο ηλιακών συμβόλων.
Στην κλασσική Ελλάδα η σπείρα χρησιμοποιείται σαν συνδυασμός δομικής και λειτουργικής αναγκαιότητας και ταυτόχρονα σαν διακόσμηση, καθώς εισέρχεται σε σημαντικές αρχιτεκτονικές μορφές, όπως η περιέλιξη του ιωνικού κιονόκρανου. Πρόκειται για ένα εύρημα που συνδυάζει μορφή και λειτουργία. Με την διαπλάτυνση μεταβιβάζονται τα υπερκείμενα φορτία στον κατακόρυφο αρμό ενώ το θέμα των ελίκων προσδίδει χάρη και αίσθηση ελαφρότητας. Ο Ιωνικός Κίονας είναι ο κύριος εκπρόσωπος του μέτρου του κάλλους, της αρμονίας, της ομορφιάς.
Η Σπείρα του Αρχιμήδη
Η Σπείρα του Αρχιμήδη είναι η σπειροειδής καμπύλη, της οποίας χαρακτηριστικό είναι ότι η απόσταση μεταξύ δύο διαδοχικών περιελίξεων παραμένει σταθερή. Ονομάζεται και επίπεδη έλικα. Τα σημεία της καμπύλης παράγονται από ένα σημείο το οποίο κινείται με σταθερή ταχύτητα πάνω σε μια ευθεία η οποία περιστρέφεται με σταθερή γωνιακή ταχύτητα.
Ο μαθηματικός τύπος, σε πολικές συντεταγμένες, που δίνει την καμπύλη αυτή είναι: r = α + β θ {\displaystyle \,r=\alpha +\beta \theta } {\displaystyle \,r=\alpha +\beta \theta }, όπου α και β είναι πραγματικοί αριθμοί. Αλλαγή στο α περιστρέφει την σπείρα, ενώ το β καθορίζει την απόσταση μεταξύ δύο διαδοχικών περιελίξεων.
Ο Αρχιμήδης μελέτησε με μεγάλη λεπτομέρεια τις ιδιότητες της επίπεδης έλικας στο έργο του «Περί Ελίκων». Με την έλικα αυτή κατάφερε να τετραγωνίσει τον κύκλο, παρακάμπτοντας δηλαδή την “αυστηρή κατασκευή” με μόνο διαβήτη, κανόνα. Αν και το περιέγραψε πρώτος, φαίνεται ότι το σχήμα αυτό ήταν γνωστό από τα προϊστορικά χρόνια καθώς εντοπίστηκε στην τοιχογραφία με τις πολύχρωμες σπείρες που βρέθηκε στο κτίριο Ξεστή 3, στον προϊστορικό οικισμό του Ακρωτηρίου της Σαντορίνης.
H σπείρα εντάσσεται στα αρχετυπικά σύμβολα, που όπως αναφέρει ο Carl Jung, εντοπίζονται αποκρυσταλλωμένα στο συλλογικό υποσυνείδητο.Το σύνολό τους συνθέτει μια βάση δεδομένων που χρειάστηκε αιώνες για να συγκροτηθεί αλλά συνοδεύει πλέον κάθε ανθρώπινη ύπαρξη. Τα πρωτογενή αρχετυπικά σχήματα αποτελούν κωδικοποιημένη ανθρωπινή εμπειρία και λειτουργούν ως πυκνωτές ιδεών και φορείς νοημάτων και χρησιμεύουν ως εννοιολογικά εργαλεία αρχιτεκτονικής.
Ο όρος Σύμβολο αποδίδεται σε οτιδήποτε που αντιπροσωπεύει μια έννοια, είτε ως σημείο (απεικόνιση), είτε ως πρόσωπο που ενσαρκώνει τη συγκεκριμένη έννοια, κατά παραδειγματικό τρόπο, ή συναισθηματικό φόρτο, ή κάποιο γεγονός, ομοίως με ιδιαίτερη φόρτιση. Το σύμβολο μπορεί να είναι ένα αντικείμενο ή σημείο, ή πρόσωπο, ή φράση, ή γεγονός που χρησιμοποιείται για να αναπαραστήσει μια έννοια, ιδέα ή παρεμφερή πληροφορία του αντικειμένου. Ποτέ όμως η ίδια η ιδέα.
Το αναγνωριστικό σχήμα, σημάδι ή αναπαράσταση συμβάλλει (εξ ου και το όνομα) στην αποκρυπτογράφηση του νοήματος που αυτό φέρει. Η αναφορά στις συμβολικές διαστάσεις της σπείρας λειτούργει συμπληρωματικά στην κατανόησή της. Το σύμβολο άλλωστε αναδεικνύει αυτό που είναι κοινό σε όλα τα πράγματα και κατά συνέπεια αποκαλύπτει και ζωντανεύει θεμελιώδεις αφηρημένες έννοιες μέσα από συγκεκριμένα μοντέλα.
Η πρώτη εικόνα και αίσθηση που δίνει ένα σπειροειδές σχήμα είναι η εικόνα της εξέλιξης και η θέληση να αγγίξει το άπειρο. Αν η σπείρα είναι όντως σύμβολο του απείρου, πώς γίνεται αυτή η σύνδεση; Πώς μπορεί κάνεις να προσεγγίσει μια τέτοια έννοια; Και κυρίως πώς με μια πεπερασμένη γραμμή μπορεί κάνεις να συμβολίσει το άπειρο; Η σπείρα περιελίσσεται σε μια καθαρή, χωρίς διακοπές κίνηση. Αυτή η κίνηση τείνει να κλείσει μια διαδρομή ή ένα νόημα, χωρίς να το πράττει. Μας κάνει να αναρωτιόμαστε: “Γιατί όχι ακόμα μια περιστροφή;”
Ταυτόχρονα κινείται σε δυο άξονες -περιστρέφεται και επεκτείνεται. Συνδυάζοντας αυτά τα δυο στοιχειά, χωρίς να μεταβάλλεται αυτή η καμπύλη μπορεί να προεκταθεί επ’ άπειρον είτε προς το εξωτερικό, είτε προς το κέντρο. Οι οροί e-volute και in-volute, περιγράφουν την περιστροφική κίνηση μιας σπείρας είτε προς την περιφέρεια, είτε προς το κέντρο. Αυτή η εξελικτική πορεία της σπείρας προς το άπειρο, περιγράφεται σε διαφορές χωρικές δομές όπως τα ζιγκουράτ ή ο μυθικός πύργος της Βαβέλ σαν το όνειρο του ανθρώπου να ενώσει την γη με τον ουρανό.
Σε άλλες περιπτώσεις περιγράφει την κάθοδο στον κάτω κόσμο συναντήσει την Ευρυδίκη στον κόσμο των νεκρών μέσα από μια σπειροειδή κατάβαση. Εκτός από την σπείρα, δυο σχήματα έχουν την ιδιότητα να μπορούν να προεκταθούν και να αποτελέσουν και αυτά σύμβολα του απείρου: ο κύκλος και η ευθεία γραμμή. Ο κύκλος είναι μια καμπύλη που δεν έχει αρχή και τέλος, καθώς κλείνει τον εαυτό της και η ευθεία γραμμή -από τον μαθηματικό ορισμό της- έχει δυνατότητα απεριόριστης προέκτασης. Σε αντίθεση με την σπείρα, που είναι μια γραμμή, ο κύκλος είναι ένα επίπεδο που δημιουργείται από το περίγραμμά του. Αυτό χαρακτηρίζεται από ομοιογένεια και δεν αποσπά την προσοχή στο κέντρο. Μπορούμε να διατρέξουμε την περιφέρειά του, χωρίς ποτέ να σταματήσουμε.
Ο ουροβόρος, το φίδι που τρώει την ουρά του, αποτελεί σύμβολο της αιώνιας επιστροφής σε παγκόσμια κλίμακα. Ο κύκλος, κλειστός και παθητικός, περιέχει τον εαυτό του και αδιαφορεί για ότι υπάρχει γύρω του, έξω από την περιφέρειά του. Ο χαρακτήρας του συνδυάζει την σταθερότητα και την προστασία. Αυτάρκης και πλήρης, ο κύκλος περιβάλει τον χώρο, προστατεύοντας το εσωτερικό του. Όταν μελαγχολούμε συχνά σκαφτόμαστε έναν φανταστικό κύκλο μέσα στον όποιο κλεινόμαστε για να προστατευτούμε από τον κόσμο.
Η παράδοση αποδίδει στον κύκλο μαγικές, προστατευτικές δυνάμεις, έτσι αυτό το σχήμα επιλέγεται για να αποδώσει τον παράδεισο ή τα κάστρα στη λαϊκή φαντασία. Το μάτι διατρέχει πρώτα την περίμετρο του σχήματος, για να απορροφηθεί στο τέλος από το εσωτερικό του. Η κίνηση αυτή δεν μπορεί να έχει παρά κάτι το εσωστρεφές. Η μονή εξωστρεφής έκφραση του κύκλου είναι η τάση που εμφανίζει να εγκολπώνει αδύναμα στοιχειά που βρίσκονται κοντά του. Αυτή η τάση είναι μια φανταστική προέκταση της ιδιότητάς του να περιέχει. Εσωστρεφής και κλειστός, ο κύκλος που περιβάλει τον εαυτό του, μοιάζει αρκετά με το σημείο. Ανεξάρτητος και χωρίς δυναμική, έχει ανάγκη από αλλά σχήματα και γραμμές να τον περιβάλουν.
Τα σπειροειδή σύμβολα δεν επικράτησαν μόνο στην τέχνη των δυτικών πολιτισμών. Η κινεζική φιλοσοφία είχε θέσει την λογαριθμική σπείρα ως σύμβολο ανάπτυξης από τον 12ο αιώνα. To Ιαπωνικό tomoye χρησιμοποιήθηκε από τους Κινέζους φιλοσόφους σαν σύμβολο αναγέννησης. Οι σπείρες είναι εμφανείς και στα έργα τέχνης μεγάλων δυτικών καλλιτεχνών. Η άποψη του Goethe ήταν ότι η γραμμή είναι αρσενική και η σπείρα θηλυκή. Αυτή την ομορφιά προσπάθησαν να αποτυπώσουν στα έργα τους πολλοί καλλιτέχνες.
Την συναντάμε στη Αναγέννηση στο έργο του Leonardo da Vinci, ο όποιος χαρακτηρίζεται από το εύρος των αναζητήσεών του σε διάφορα πεδία. Μεταξύ άλλων, παρατηρώντας την φύση, ασχολήθηκε με τους σπειροειδείς σχηματισμούς του νερού και της σκόνης, στα κέρατα των ζωών, τα κελύφη των κοχυλιών και τις καμπύλες των φύλλων και των φυτών. Πολλές από αυτές τις μελέτες ενσωμάτωσε σε έργα του όπως ο αμμωνίτης στις μπούκλες της Λήδας και ένα παρόμοιο όστρακο στο κράνος του Scipio Africanus.
Ο Albert Dürer εξέδωσε το 1525 το πρώτο βιβλίο μαθηματικών στα γερμανικά το “Unterweisung der Messung”, με στόχο την πρακτική εφαρμογή της μελέτης του, καθώς απευθυνόταν σε τεχνίτες και καλλιτέχνες. Αυτή η πραγματεία ανάμεσα στις γεωμετρικές κατασκευές άλλων καμπύλων περιλαμβάνει την σπείρα του Αρχιμήδη και τη λογαριθμική σπείρα μέσα από παραδείγματα όπως η κατασκευή του ιωνικού κιονόκρανου, η κατασκευή μιας κωνικής από μια επίπεδη σπείρα και η ελεύθερη απόδοση με το χέρι μιας λογαριθμικής σπείρας.
Ακόμα, σχεδίασε την ράβδο ενός επισκόπου με βάση την μικρή επίπεδη σπείρα που σχηματίζει ένα φύλλο φτέρης που ξετυλίγεται. Αυτή η ράβδος θυμίζει το Lituus, ένα ραβδί που χρησιμοποιούσαν στην αρχαία Ρώμη, αποδίδοντάς του θεϊκές ιδιότητες. Ειδικά εκπαιδευμένοι ιερείς χρησιμοποιούσαν αυτό το εργαλείο από λεπτό μεταλλικό φύλλο, με το ένα άκρο του να καταλήγει σε σπείρα, το οποίο πιστεύεται ότι βοηθούσε στην ανίχνευση των μαγνητικών πεδίων.
Τέλος ας αναζητήσουμε, και την ετυμολογική προέλευση της λέξεως «σπεῖρα», η οποία συνδέεται με το ρήμα «σπείρω«, που σημαίνει:
1. «σπέρνω σπόρο»
2. «σπέρνω παιδιά, γεννώ»
3. «διασκορπίζω, διαδίδω, εξαπλώνω, επεκτείνω».
Από το ρήμα «σπείρω» προκύπτει και η λέξη «σπέρμα»:
1. σπόρος των φυτών και σπέρμα των ζώων και,
2. μεταφορικά λέγεται για το σπέρμα, την πρώτη αρχή, την προέλευση, το αρχικό σημείο του οποιουδήποτε πράγματος. Είναι, επίσης, ο γόνος, η φυλή, καταγωγή, η γενιά.
Άλλες ομόρριζες λέξεις της αρχαίας ελληνικής είναι η σπορά, ο σπόρος, το σπαρτόν, η διασπορά και ηπανσπερμία (πᾶν + σπέρμα). ΠΑΝΣΠΕΡΜΙΑ.
MONO OI EΛΛΗΝΕΣ ΞΕΡΟΥΝ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ ΙΠΤΑΜΕΝΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ
"ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΔΥΣΚΟΛΟ ΝΑ ΤΙΣ ΚΑΤΑΛΑΒΕΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΛΛΗΝΑΣ". -Ινδικά κείμενα
Στην «Μαχαβίρα Μπαβαμπούτι», ένα Ινδικό Ζαϊνικό κείμενο του όγδοου αιώνα, με επιλογές από παλαιότερα κείμενα και παραδόσεις, αναφέρεται το άρμα Πουσπάκα που μεταφέρει πολλούς ανθρώπους στη πρωτεύουσα της Αγιόντυα:
«Ο ουρανός είναι γεμάτος από τρομερές ιπτάμενες μηχανές, σκοτεινές σαν τη νύχτα, που διακρίνονται όμως μεταξύ τους από τα φώτα τους που έχουν μια κιτρινωπή λάμψη».
Η Μπριχάτ Κάχτα αναφέρει ότι οι αρχαίοι Ινδοί γνώριζαν ένα ιπτάμενο σκάφος που είχαν φτιάξει Έλληνες εκείνης της εποχής.
"Η ιστορία έχει ως εξής: Ο Παντμαβίτ εξηγεί ότι η Βασίλισσα Βασαβαντότα επιθυμεί να πετάξει με ένα άρμα για να επισκεφθεί άλλα μέρη της γης. Ο Βασαντόκε, ο Δάσκαλος της Ψυχαγωγίας, ξέσπασε τότε σε γέλια και της είπε: «Οι υπηρέτριες του Βασιλιά έχουν ακριβώς την ίδια επιθυμία. Τους έχω πει να κρεμάσουν μια αιώρα ανάμεσα σε δυο ψηλούς πασσάλους και να τη χρησιμοποιήσουν για να πάνε μπρος και πίσω στον αέρα. Αν η βασίλισσα επιθυμεί αυτά τα εναέρια ταξίδια, θα πρέπει να ικανοποιηθεί με τον ίδιο τρόπο!» Όλοι άρχισαν τότε να γελούν, αλλά τους διέκοψε ο Ρουμάναβιτ: «Αρκετά τα γέλια», είπε. «Ας δούμε τώρα τι μπορούμε να κάνουμε με αυτό το θέμα». «Μα μιλάμε στο κενό», το διέκοψε ο Γιανγκανταραγάγιαμε. «Αυτό είναι πρόβλημα των τεχνικών». Ο Ρουμάναβιτ κάλεσε τους ξυλουργούς και τους έδωσε την αυστηρή εντολή να φτιάξουν γρήγορα μια ιπτάμενη μηχανή. Αυτοί, αφού προσπάθησαν για μια μεγάλη περίοδο να αποφύγουν με υπεκφυγές το όλο θέμα, έστειλαν τελικά τρέμοντας τους απεσταλμένους τους στο Ρουμάναβιτ.
«Ξέρουμε όλα τα είδη μηχανών», του είπαν, «αυτές που είναι φτιαγμένες από νερό, αυτές που είναι φτιαγμένες από αέρα, αυτές που είναι φτιαγμένες από σκόνη και αυτές που είναι φτιαγμένες από πολλά μεγάλα κομμάτια. Όσον αφορά όμως τις ιπτάμενες μηχανές δεν έχουμε δει καμιά από αυτές.
Μόνο οι Γιαβάνας (οι Έλληνες) ξέρουν γι΄ αυτές.
Τότε ένας Βραχμάνος μίλησε για ένα ξυλουργό, τον Πουκράσακα, που είχε μιλήσει στο Βασιλιά για την ύπαρξη κάποιου Βικνίτα, που ήταν ανεβασμένος πάνω σε ένα μηχανικό κόκορα. Οι ξένοι πρέσβεις τότε ψιθύρισαν: «δε θα πρέπει να αποκαλύψουμε σε κανένα το μυστικό των ιπταμένων μηχανών, είτε αυτός είναι τεχνίτης, είτε οποιοσδήποτε άλλος.
Είναι πάρα πολύ δύσκολο να τις καταλάβει κάποιος που δεν είναι Έλληνας.
Ξαφνικά εμφανίσθηκε ένας ξένος (Έλληνας).
Είπε στο Ρουμάναβιτ να τον εφοδιάσει με τα απαραίτητα υλικά και έφτιαξε έναν ιπτάμενο άρμα στη μορφή του πουλιού Γκαρούντα (αετός με σώμα ανθρώπου - Το άλογο του Βισνού), το οποίο στολίσθηκε με λουλούδια. Η βασίλισσα και ο άντρας της πέταξαν με αυτό το ιπτάμενο άρμα γύρω στο κόσμο και μετά επέστρεψαν στη πόλη τους".
Στην «Μαχαβίρα Μπαβαμπούτι», ένα Ινδικό Ζαϊνικό κείμενο του όγδοου αιώνα, με επιλογές από παλαιότερα κείμενα και παραδόσεις, αναφέρεται το άρμα Πουσπάκα που μεταφέρει πολλούς ανθρώπους στη πρωτεύουσα της Αγιόντυα:
«Ο ουρανός είναι γεμάτος από τρομερές ιπτάμενες μηχανές, σκοτεινές σαν τη νύχτα, που διακρίνονται όμως μεταξύ τους από τα φώτα τους που έχουν μια κιτρινωπή λάμψη».
Η Μπριχάτ Κάχτα αναφέρει ότι οι αρχαίοι Ινδοί γνώριζαν ένα ιπτάμενο σκάφος που είχαν φτιάξει Έλληνες εκείνης της εποχής.
"Η ιστορία έχει ως εξής: Ο Παντμαβίτ εξηγεί ότι η Βασίλισσα Βασαβαντότα επιθυμεί να πετάξει με ένα άρμα για να επισκεφθεί άλλα μέρη της γης. Ο Βασαντόκε, ο Δάσκαλος της Ψυχαγωγίας, ξέσπασε τότε σε γέλια και της είπε: «Οι υπηρέτριες του Βασιλιά έχουν ακριβώς την ίδια επιθυμία. Τους έχω πει να κρεμάσουν μια αιώρα ανάμεσα σε δυο ψηλούς πασσάλους και να τη χρησιμοποιήσουν για να πάνε μπρος και πίσω στον αέρα. Αν η βασίλισσα επιθυμεί αυτά τα εναέρια ταξίδια, θα πρέπει να ικανοποιηθεί με τον ίδιο τρόπο!» Όλοι άρχισαν τότε να γελούν, αλλά τους διέκοψε ο Ρουμάναβιτ: «Αρκετά τα γέλια», είπε. «Ας δούμε τώρα τι μπορούμε να κάνουμε με αυτό το θέμα». «Μα μιλάμε στο κενό», το διέκοψε ο Γιανγκανταραγάγιαμε. «Αυτό είναι πρόβλημα των τεχνικών». Ο Ρουμάναβιτ κάλεσε τους ξυλουργούς και τους έδωσε την αυστηρή εντολή να φτιάξουν γρήγορα μια ιπτάμενη μηχανή. Αυτοί, αφού προσπάθησαν για μια μεγάλη περίοδο να αποφύγουν με υπεκφυγές το όλο θέμα, έστειλαν τελικά τρέμοντας τους απεσταλμένους τους στο Ρουμάναβιτ.
«Ξέρουμε όλα τα είδη μηχανών», του είπαν, «αυτές που είναι φτιαγμένες από νερό, αυτές που είναι φτιαγμένες από αέρα, αυτές που είναι φτιαγμένες από σκόνη και αυτές που είναι φτιαγμένες από πολλά μεγάλα κομμάτια. Όσον αφορά όμως τις ιπτάμενες μηχανές δεν έχουμε δει καμιά από αυτές.
Μόνο οι Γιαβάνας (οι Έλληνες) ξέρουν γι΄ αυτές.
Τότε ένας Βραχμάνος μίλησε για ένα ξυλουργό, τον Πουκράσακα, που είχε μιλήσει στο Βασιλιά για την ύπαρξη κάποιου Βικνίτα, που ήταν ανεβασμένος πάνω σε ένα μηχανικό κόκορα. Οι ξένοι πρέσβεις τότε ψιθύρισαν: «δε θα πρέπει να αποκαλύψουμε σε κανένα το μυστικό των ιπταμένων μηχανών, είτε αυτός είναι τεχνίτης, είτε οποιοσδήποτε άλλος.
Είναι πάρα πολύ δύσκολο να τις καταλάβει κάποιος που δεν είναι Έλληνας.
Ξαφνικά εμφανίσθηκε ένας ξένος (Έλληνας).
Είπε στο Ρουμάναβιτ να τον εφοδιάσει με τα απαραίτητα υλικά και έφτιαξε έναν ιπτάμενο άρμα στη μορφή του πουλιού Γκαρούντα (αετός με σώμα ανθρώπου - Το άλογο του Βισνού), το οποίο στολίσθηκε με λουλούδια. Η βασίλισσα και ο άντρας της πέταξαν με αυτό το ιπτάμενο άρμα γύρω στο κόσμο και μετά επέστρεψαν στη πόλη τους".
Μαθημένη αβοηθησία
Του κάνετε «εσείς» όλα τα μαθήματα, το ντύνετε «εσείς», συμμαζεύετε «μόνον εσείς» τα παιχνίδια του… Τι γίνεται όμως τελικά, το παρακάνουμε εξυπηρετώντας το για τα πάντα; Μήπως μεγαλώνουμε ανήμπορα παιδιά; Και πόσο κακό κάνει στα παιδιά αυτό που οι ειδικοί ονομάζουν «μαθημένη αβοηθησία»;«Μαθημένη αβοηθησία» ονομάζεται στην ψυχολογία η κατάσταση κατά την οποία ο άνθρωπος, μέσα από τις εμπειρίες της ζωής του που του έδειξαν ότι δεν μπορεί να αντιμετωπίσει κάτι «επώδυνο», παραδίδεται στη «μοίρα» του, (δηλαδή σ’ αυτό το επώδυνο) και σταματά να αντιδρά. Η «Μαθημένη αβοηθησία» χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον ερευνητή ψυχολόγο Martin Seligman το 1967, προκειμένου να περιγράψει την κατάσταση ενός ανθρώπου που έχει μάθει να συμπεριφέρεται αβοήθητα και αδυνατεί να ανταποκριθεί στις δύσκολες συνθήκες ακόμα και αν υπάρχουν ευκαιρίες για να βοηθήσει τον εαυτό του. Σχετίζεται άμεσα με την πεποίθηση «δεν είμαι ικανός να κάνω κάτι», γιατί δεν είμαι αρκετά καλός, έξυπνος, ταλαντούχος. Πρόκειται, δηλαδή, για συμπεριφορά που καθοδηγείται από την πεποίθηση «δεν μπορώ».
Πώς καλλιεργούν οι γονείς τη «μαθημένη αβοηθησία»
Όλοι οι γονείς θέλουν να έχουν παιδιά ανεξάρτητα που να πιστεύουν στον εαυτό τους και στις ικανότητές τους και να μπορούν να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους. Ωστόσο, πολλοί από εμάς συχνά ανατρέπουμε τις πραγματικές μας προθέσεις ακόμα και ασυνείδητα, ενισχύοντας τα συναισθήματα αβοηθησίας και ανικανότητας των παιδιών. Είτε από κεκτημένη ταχύτητα, είτε από καλή πρόθεση κάνουμε εμείς τα πάντα για τα παιδιά μας, χωρίς να σκεφτούμε τι μπορούν να κάνουν αυτά για την καθημερινότητά τους.
Μήπως τα σπρώχνω στη μαθημένη αβοηθησία;
Σκεφτείτε τον τρόπο που επικοινωνείτε με τα παιδιά σας. Χρησιμοποιείτε λέξεις και φράσεις που χτίζουν την αυτονομία και την ανεξαρτησία, ή μήπως ακόμα και άθελά σας η επικοινωνία και η συμπεριφορά σας διδάσκει στα παιδιά το αντίθετο; Πόσο συχνά λέτε στα παιδιά «Άσε, θα στο φέρω εγώ, θα το κάνω εγώ για σένα, θα το χειριστώ εγώ, θα έρθει κόσμος και μάζεψα τα πράγματά σου, αυτό είναι πολύ δύσκολο για σένα»; Κάθε φορά που ένας ενήλικας κάνει για το παιδί πράγματα που μπορεί να κάνει από μόνο του, μεταφέρει το μήνυμα ότι ξέρει περισσότερα ή καλύτερα. Ακόμα και αν αυτή είναι η αλήθεια, τα παιδιά χρειάζονται και θέλουν να μάθουν να κάνουν τις επιλογές τους, να παίρνουν τις αποφάσεις τους και να κάνουν πράγματα μόνα τους. Όταν οι γονείς ή οι ενήλικες παρεμβαίνουν συνεχώς σε ευθύνες και δραστηριότητες των παιδιών, εμποδίζουν την ανάπτυξη και τη βελτίωση δεξιοτήτων που απαιτούνται στην ενήλικη ζωή. Αιτίες μπορεί να βρίσκονται στην παιδική ηλικία ενός ατόμου, στο οποίο δεν υπήρχαν σαφή όρια, κανόνες και συνέπειες και άρα δεν έμαθε πως μπορεί να ορίζει και να έχει τον έλεγχο των καταστάσεων.
Πώς να το βοηθήσουμε να ξεπεράσει την «ανημπόρια».
1. Μην υποκύπτετε στις απαιτήσεις του.
Συνήθως οι γονείς που κάνουν πάρα πολλά για το παιδί τους αναλαμβάνοντας όλες τις ευθύνες του, το κάνουν υπερβολικά απαιτητικό. Αν και όλα τα παιδιά μπορεί να γίνουν απαιτητικά ή παραπονιάρικα σε ένα βαθμό, όταν το παιδί ζητά συνεχώς πράγματα και σπεύδουν οι γονείς να τα ικανοποιήσουν, αντί να αφήσουν το παιδί να εξυπηρετήσει τον εαυτό του, τότε κατά πάσα πιθανότητα το παιδί θα αναπτύξει ένα ισχυρό αίσθημα ανικανότητας, που θα το επιδεικνύει αργότερα σε πολλούς τομείς της ζωής του.
2. Διδάξτε του την υπομονή.
Το παιδί αρχίζει και μαθαίνει ότι οι γονείς είναι αυτοί που θα του βρουν απαντήσεις και λύσεις σε οτιδήποτε, με αποτέλεσμα να παραιτείται από κάθε προσπάθεια. Στην πραγματικότητα όμως τα παιδιά είναι σε θέση και μπορούν να λύνουν πολλά πράγματα από μόνα τους. Μπορεί να χρειαστεί περισσότερη προσπάθεια και υπομονή από την πλευρά τους και λιγότερη εμπλοκή από τους γονείς, στο τέλος όμως θα μπορέσουν να τα καταφέρουν!
3. Μάθετε το να παίρνει πρωτοβουλίες.
Αν οι γονείς πιάνουν τον εαυτό τους να αναλαμβάνουν συνεχώς τις ευθύνες των παιδιών όπως να συμμαζεύουν τα δωμάτιά τους, να μαζεύουν τα πιάτα τους, να κάνουν τα καθήκοντα του σχολείου, τότε θα πρέπει να σκεφτούν ότι όλες αυτές οι συμπεριφορές σε καμία περίπτωση δε βοηθούν τα παιδιά να μάθουν να λειτουργούν ανεξάρτητα και με υπευθυνότητα. Μπορεί να φαίνεται στους γονείς πιο εύκολο και πιο αποτελεσματικό, όμως θα πρέπει να θυμούνται ότι πολύ σύντομα τα παιδιά θα βρεθούν αντιμέτωπα με την ανάληψη ευθύνης ως έφηβοι και ως ενήλικες. Όταν οι γονείς αναλαμβάνουν τα πάντα για τα παιδιά, είτε από ενοχή ή εξάντληση, είτε επειδή θέλουν απλά να γίνει η δουλειά, πιστεύοντας πως αυτή είναι η εύκολη διέξοδος, δημιουργούν στα παιδιά εξάρτηση αντί για αυτονομία.
4. Αποφύγετε να είστε υπερπροστατευτικοί.
Όταν ένα άτομο μεγαλώνει σε ένα υπερπροστατευτικό περιβάλλον, στο οποίο όλα του δίνονται απλόχερα και χωρίς κόπο και άρα δεν του δίνεται η ευκαιρία να νιώσει προσμονή, υπομονή για κάτι που επιθυμεί και απογοήτευση για κάτι που χάνει, είναι φυσικό να παραδίδεται στην απάθεια.
Υ.Γ: Και αφού δημιουργούμε τεχνητές «αναπηρίες» στα παιδιά, τα κατηγορούμε στη συνέχεια για ανευθυνότητα και τεμπελιά. Με αυτόν τον τρόπο, τους δίνουμε συνεχώς ένα «διπλό μήνυμα» (double bind), ένα μήνυμα που προετοιμάζει, συχνά, το ψυχικό τους τοπίο για την εκδήλωση της σχιζοφρένειας και της παρανοειδούς σκέψης. Με το να «τα δίνουμε όλα» στα παιδιά, στην πραγματικότητα, προετοιμάζουμε για λογαριασμό τους ένα μέλλον ανηδονίας, κενού και κατάθλιψης. Δώστε τους αυτό που πραγματικά χρειάζονται τα ίδια, όχι εσείς. Δηλαδή, αποδοχή, ασφάλεια και όρια.
Πώς καλλιεργούν οι γονείς τη «μαθημένη αβοηθησία»
Όλοι οι γονείς θέλουν να έχουν παιδιά ανεξάρτητα που να πιστεύουν στον εαυτό τους και στις ικανότητές τους και να μπορούν να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους. Ωστόσο, πολλοί από εμάς συχνά ανατρέπουμε τις πραγματικές μας προθέσεις ακόμα και ασυνείδητα, ενισχύοντας τα συναισθήματα αβοηθησίας και ανικανότητας των παιδιών. Είτε από κεκτημένη ταχύτητα, είτε από καλή πρόθεση κάνουμε εμείς τα πάντα για τα παιδιά μας, χωρίς να σκεφτούμε τι μπορούν να κάνουν αυτά για την καθημερινότητά τους.
Μήπως τα σπρώχνω στη μαθημένη αβοηθησία;
Σκεφτείτε τον τρόπο που επικοινωνείτε με τα παιδιά σας. Χρησιμοποιείτε λέξεις και φράσεις που χτίζουν την αυτονομία και την ανεξαρτησία, ή μήπως ακόμα και άθελά σας η επικοινωνία και η συμπεριφορά σας διδάσκει στα παιδιά το αντίθετο; Πόσο συχνά λέτε στα παιδιά «Άσε, θα στο φέρω εγώ, θα το κάνω εγώ για σένα, θα το χειριστώ εγώ, θα έρθει κόσμος και μάζεψα τα πράγματά σου, αυτό είναι πολύ δύσκολο για σένα»; Κάθε φορά που ένας ενήλικας κάνει για το παιδί πράγματα που μπορεί να κάνει από μόνο του, μεταφέρει το μήνυμα ότι ξέρει περισσότερα ή καλύτερα. Ακόμα και αν αυτή είναι η αλήθεια, τα παιδιά χρειάζονται και θέλουν να μάθουν να κάνουν τις επιλογές τους, να παίρνουν τις αποφάσεις τους και να κάνουν πράγματα μόνα τους. Όταν οι γονείς ή οι ενήλικες παρεμβαίνουν συνεχώς σε ευθύνες και δραστηριότητες των παιδιών, εμποδίζουν την ανάπτυξη και τη βελτίωση δεξιοτήτων που απαιτούνται στην ενήλικη ζωή. Αιτίες μπορεί να βρίσκονται στην παιδική ηλικία ενός ατόμου, στο οποίο δεν υπήρχαν σαφή όρια, κανόνες και συνέπειες και άρα δεν έμαθε πως μπορεί να ορίζει και να έχει τον έλεγχο των καταστάσεων.
Πώς να το βοηθήσουμε να ξεπεράσει την «ανημπόρια».
1. Μην υποκύπτετε στις απαιτήσεις του.
Συνήθως οι γονείς που κάνουν πάρα πολλά για το παιδί τους αναλαμβάνοντας όλες τις ευθύνες του, το κάνουν υπερβολικά απαιτητικό. Αν και όλα τα παιδιά μπορεί να γίνουν απαιτητικά ή παραπονιάρικα σε ένα βαθμό, όταν το παιδί ζητά συνεχώς πράγματα και σπεύδουν οι γονείς να τα ικανοποιήσουν, αντί να αφήσουν το παιδί να εξυπηρετήσει τον εαυτό του, τότε κατά πάσα πιθανότητα το παιδί θα αναπτύξει ένα ισχυρό αίσθημα ανικανότητας, που θα το επιδεικνύει αργότερα σε πολλούς τομείς της ζωής του.
2. Διδάξτε του την υπομονή.
Το παιδί αρχίζει και μαθαίνει ότι οι γονείς είναι αυτοί που θα του βρουν απαντήσεις και λύσεις σε οτιδήποτε, με αποτέλεσμα να παραιτείται από κάθε προσπάθεια. Στην πραγματικότητα όμως τα παιδιά είναι σε θέση και μπορούν να λύνουν πολλά πράγματα από μόνα τους. Μπορεί να χρειαστεί περισσότερη προσπάθεια και υπομονή από την πλευρά τους και λιγότερη εμπλοκή από τους γονείς, στο τέλος όμως θα μπορέσουν να τα καταφέρουν!
3. Μάθετε το να παίρνει πρωτοβουλίες.
Αν οι γονείς πιάνουν τον εαυτό τους να αναλαμβάνουν συνεχώς τις ευθύνες των παιδιών όπως να συμμαζεύουν τα δωμάτιά τους, να μαζεύουν τα πιάτα τους, να κάνουν τα καθήκοντα του σχολείου, τότε θα πρέπει να σκεφτούν ότι όλες αυτές οι συμπεριφορές σε καμία περίπτωση δε βοηθούν τα παιδιά να μάθουν να λειτουργούν ανεξάρτητα και με υπευθυνότητα. Μπορεί να φαίνεται στους γονείς πιο εύκολο και πιο αποτελεσματικό, όμως θα πρέπει να θυμούνται ότι πολύ σύντομα τα παιδιά θα βρεθούν αντιμέτωπα με την ανάληψη ευθύνης ως έφηβοι και ως ενήλικες. Όταν οι γονείς αναλαμβάνουν τα πάντα για τα παιδιά, είτε από ενοχή ή εξάντληση, είτε επειδή θέλουν απλά να γίνει η δουλειά, πιστεύοντας πως αυτή είναι η εύκολη διέξοδος, δημιουργούν στα παιδιά εξάρτηση αντί για αυτονομία.
4. Αποφύγετε να είστε υπερπροστατευτικοί.
Όταν ένα άτομο μεγαλώνει σε ένα υπερπροστατευτικό περιβάλλον, στο οποίο όλα του δίνονται απλόχερα και χωρίς κόπο και άρα δεν του δίνεται η ευκαιρία να νιώσει προσμονή, υπομονή για κάτι που επιθυμεί και απογοήτευση για κάτι που χάνει, είναι φυσικό να παραδίδεται στην απάθεια.
Υ.Γ: Και αφού δημιουργούμε τεχνητές «αναπηρίες» στα παιδιά, τα κατηγορούμε στη συνέχεια για ανευθυνότητα και τεμπελιά. Με αυτόν τον τρόπο, τους δίνουμε συνεχώς ένα «διπλό μήνυμα» (double bind), ένα μήνυμα που προετοιμάζει, συχνά, το ψυχικό τους τοπίο για την εκδήλωση της σχιζοφρένειας και της παρανοειδούς σκέψης. Με το να «τα δίνουμε όλα» στα παιδιά, στην πραγματικότητα, προετοιμάζουμε για λογαριασμό τους ένα μέλλον ανηδονίας, κενού και κατάθλιψης. Δώστε τους αυτό που πραγματικά χρειάζονται τα ίδια, όχι εσείς. Δηλαδή, αποδοχή, ασφάλεια και όρια.
Ηράκλειτος: Οι καθεύδοντες της αγοράς
Ηράκλειτος Διαλεκτική:
Λόγος του Είναι διά του Γίγνεσθαι
§1
Η παραδοσιακή μεταφυσική έχει ως κύριο χαρακτηριστικό την αναζήτηση, πίσω από την αέναη κίνηση και πολλαπλότητα των φαινομένων, μιας ακίνητης και όμοιας με τον εαυτό της ουσίας, ενός αυτο-ταυτού θεμελίου, ενός Είναι. Αναλογικά, η πολύτροπη κινητικότητα και μεταβολή του αισθητού κόσμου φαντάζει ως μια συμπτωματική, φαινόμενη εκδήλωση των συστατικών γνωρισμάτων αυτού του Είναι. Ο Ηράκλειτος, απεναντίας, επιχείρησε να πλησιάσει την αλήθεια του Είναι μέσα από τον Λόγο. Σημειώνει σχετικά:
«Αν ακούσετε όχι εμένα, αλλά τον Λόγο,
τότε είναι σοφό να ομολογείτε: τα πάντα είναι ένα»
Τι λέγει εδώ ο Λόγος; «Εν πάντα». Σύμφωνα με τον Χάιντεγκερ, ο Λόγος συναρμόζει την ουσία του μέσα στο λέγειν, το οποίο κατονομάζει τον προορισμό (μας), έτσι όπως μας τον αποστέλλει το Είναι. Το αποστέλλον Είναι, ως τέτοιο, δεν φαίνεται, δεν εμφανίζεται, αλλά ομολογείται, δηλαδή τίθεται. Πώς τίθεται; Ως το ομιλείν που μας καλεί να ακούμε τα πράγματα που μας αφορούν. Να ακούμε σημαίνει όχι να ερευνούμε «επιστημονικά»: σχολαστικιστικά, να διαμελιζόμαστε μπροστά στα επί μέρους φαινόμενα, να χανόμαστε μέσα εδώ, αλλά να διαλογιζόμαστε πάνω στο Είναι, να συλ-λέγουμε το ουσιώδες.
§2
Είναι δυνατή μια τέτοια συλ-λογή και περι-συλ-λογή στις εποχές μας, όπου κυριαρχεί ο κανιβαλισμός της μαζικής κουλτούρας; Ποτέ δεν θα μπορέσει να ακούσει κανείς τίποτα, μας λέει ο Ηράκλειτος, όσο τα αυτιά του είναι απλώς εκτεθειμένα στην ηδονή ενός ήχου και ο λόγος, αντίστοιχα, ένας τρόπος εκφοράς αυτής της ηδονής. Η ως άνω συλ-λογή είναι πρωτίστως δυνατή, όταν ακούει κανείς τον βαθύ Λόγο της ψυχής (απ. 45). Αλλά τούτος ο Λόγος είναι τόσο βαθύς, που δεν μας επιτρέπει να ανακαλύπτουμε τα όρια της κατά Ηράκλειτο ψυχής (απ. 15). Τότε ποιες δυνατότητες διανοίγονται; Ή μήπως δεν υπάρχει καμιά άλλη δυνατότητα εκτός από τούτη: να πνίγονται οι άνθρωποι μέσα «στις αστήρικτες εικασίες» (απ. 47) και «να ενεργούν και να μιλάνε σαν κοιμισμένοι» (απ. 73); Οι δυνατότητες που μας διανοίγονται, εντοπίζονται από τον φιλόσοφο, πρώτα-πρώτα μέσα στον κόσμο της γλώσσας
ως τον κόσμο της τάξης, της «παλίντροπης αρμονίας» (απ. 51), δηλαδή της αρμονίας που μας παρέχουν οι αντίθετες τάσεις ή ροπές. Και πώς νομιμοποιείται μια τέτοια αρμονία των και εκ των αντιθέτων; Νομιμοποιείται από το γεγονός ότι «κάτι που έχει μέσα του αντίθετες ροπές ή τάσεις συμφωνεί με τον εαυτό του» (απ. 51). Πού θεμελιώνεται μια τέτοια συμφωνία και πώς νοείται στο βάθος της ουσίας της; Θεμελιώνεται στον κοινό, καθολικό Λόγο που είναι το γίγνεσθαι του εαυτού και νοείται, συνακόλουθα, ως ο εσωτερικός λόγος ενός συστήματος έντασης και αντίθεσης, ως η εσωτερική του φωνή, αρθρωμένη σε ομιλία.
§3
Αυτή η φωνή-ομιλία είναι η κλήτευση που μας απευθύνει το Είναι, αλλά οι πολλοί δεν την ακούν, γιατί υποτάσσονται στην ιδιωτική τους γνώμη: εικοτολογούν, απολυτοποιούν την εξωτερική αντίθεση και δεν σκέπτονται την κοινότητα του Λόγου: δεν κατανοούν, δεν συλλαμβάνουν την ενοποιημένη δομή. Στο πλαίσιποία δεν απορρίπτεται εξ υπαρχής, γίνεται ολοφάνερη η διαμάχη, η έριδα, η διαφορά. Π.χ. οι πολιτικές διαμάχες ερείδονται στην ιδιωτική γνώμη της μιας ή της άλλης ιδιοτελούς πολιτικής φατρίας και δεν προχωρούν στην εναρμόνιση ιδιωτικού και δημόσιου συμφέροντος. Απεναντίας προωθούν πεισματικά την επικράτηση του ατομικού, ιδιωτικού συμφέροντος πάνω στο δημόσιο, στο καθολικό. Στο επίπεδο όμως της γνώσης, ήτοι της σοφίας, [=του Λόγου] αναγνωρίζεται η ενότητα: Εν πάντα ως η αλήθεια του Είναι. Ωστόσο, οι ως άνω φατρίες, ας πούμε, κωφεύουν, γιατί δεν μπορούν να υπερβούν τη σκιαμαχία των γνωμών και γι’ αυτό, όταν επιχειρούν να συμφωνήσουν μεταξύ τους, συμφωνούν μόνο μηχανικά, μηχανιστικά και συμφεροντολογικά, χωρίς ποτέ να μπορούν να μετέχουν στη βαθύτερη Λογική ιδέα του κόσμου. Αυτή η ιδέα, δηλαδή ο κοινός Λόγος, είναι συμπαντικός νόμος της κοσμικής τάξης και ανοικτός στο να κατανοείται από τους ανθρώπους. Όταν όμως αυτοί δεν βλέπουν ετούτο το γίγνεσθαι [=την ανοικτότητα προς κατανόηση], που διανοίγεται μπροστά τους, ή δεν το γνωρίζουν, τότε φαντάζονται ότι το βλέπουν· νομίζουν πως το γνωρίζουν και όλο τους το πράττειν κυοφορεί τον σκοταδισμό, με όρους του Χάιντεγκερ: τη λήθη του Είναι.
Λόγος του Είναι διά του Γίγνεσθαι
§1
Η παραδοσιακή μεταφυσική έχει ως κύριο χαρακτηριστικό την αναζήτηση, πίσω από την αέναη κίνηση και πολλαπλότητα των φαινομένων, μιας ακίνητης και όμοιας με τον εαυτό της ουσίας, ενός αυτο-ταυτού θεμελίου, ενός Είναι. Αναλογικά, η πολύτροπη κινητικότητα και μεταβολή του αισθητού κόσμου φαντάζει ως μια συμπτωματική, φαινόμενη εκδήλωση των συστατικών γνωρισμάτων αυτού του Είναι. Ο Ηράκλειτος, απεναντίας, επιχείρησε να πλησιάσει την αλήθεια του Είναι μέσα από τον Λόγο. Σημειώνει σχετικά:
«Αν ακούσετε όχι εμένα, αλλά τον Λόγο,
τότε είναι σοφό να ομολογείτε: τα πάντα είναι ένα»
Τι λέγει εδώ ο Λόγος; «Εν πάντα». Σύμφωνα με τον Χάιντεγκερ, ο Λόγος συναρμόζει την ουσία του μέσα στο λέγειν, το οποίο κατονομάζει τον προορισμό (μας), έτσι όπως μας τον αποστέλλει το Είναι. Το αποστέλλον Είναι, ως τέτοιο, δεν φαίνεται, δεν εμφανίζεται, αλλά ομολογείται, δηλαδή τίθεται. Πώς τίθεται; Ως το ομιλείν που μας καλεί να ακούμε τα πράγματα που μας αφορούν. Να ακούμε σημαίνει όχι να ερευνούμε «επιστημονικά»: σχολαστικιστικά, να διαμελιζόμαστε μπροστά στα επί μέρους φαινόμενα, να χανόμαστε μέσα εδώ, αλλά να διαλογιζόμαστε πάνω στο Είναι, να συλ-λέγουμε το ουσιώδες.
§2
Είναι δυνατή μια τέτοια συλ-λογή και περι-συλ-λογή στις εποχές μας, όπου κυριαρχεί ο κανιβαλισμός της μαζικής κουλτούρας; Ποτέ δεν θα μπορέσει να ακούσει κανείς τίποτα, μας λέει ο Ηράκλειτος, όσο τα αυτιά του είναι απλώς εκτεθειμένα στην ηδονή ενός ήχου και ο λόγος, αντίστοιχα, ένας τρόπος εκφοράς αυτής της ηδονής. Η ως άνω συλ-λογή είναι πρωτίστως δυνατή, όταν ακούει κανείς τον βαθύ Λόγο της ψυχής (απ. 45). Αλλά τούτος ο Λόγος είναι τόσο βαθύς, που δεν μας επιτρέπει να ανακαλύπτουμε τα όρια της κατά Ηράκλειτο ψυχής (απ. 15). Τότε ποιες δυνατότητες διανοίγονται; Ή μήπως δεν υπάρχει καμιά άλλη δυνατότητα εκτός από τούτη: να πνίγονται οι άνθρωποι μέσα «στις αστήρικτες εικασίες» (απ. 47) και «να ενεργούν και να μιλάνε σαν κοιμισμένοι» (απ. 73); Οι δυνατότητες που μας διανοίγονται, εντοπίζονται από τον φιλόσοφο, πρώτα-πρώτα μέσα στον κόσμο της γλώσσας
ως τον κόσμο της τάξης, της «παλίντροπης αρμονίας» (απ. 51), δηλαδή της αρμονίας που μας παρέχουν οι αντίθετες τάσεις ή ροπές. Και πώς νομιμοποιείται μια τέτοια αρμονία των και εκ των αντιθέτων; Νομιμοποιείται από το γεγονός ότι «κάτι που έχει μέσα του αντίθετες ροπές ή τάσεις συμφωνεί με τον εαυτό του» (απ. 51). Πού θεμελιώνεται μια τέτοια συμφωνία και πώς νοείται στο βάθος της ουσίας της; Θεμελιώνεται στον κοινό, καθολικό Λόγο που είναι το γίγνεσθαι του εαυτού και νοείται, συνακόλουθα, ως ο εσωτερικός λόγος ενός συστήματος έντασης και αντίθεσης, ως η εσωτερική του φωνή, αρθρωμένη σε ομιλία.
§3
Αυτή η φωνή-ομιλία είναι η κλήτευση που μας απευθύνει το Είναι, αλλά οι πολλοί δεν την ακούν, γιατί υποτάσσονται στην ιδιωτική τους γνώμη: εικοτολογούν, απολυτοποιούν την εξωτερική αντίθεση και δεν σκέπτονται την κοινότητα του Λόγου: δεν κατανοούν, δεν συλλαμβάνουν την ενοποιημένη δομή. Στο πλαίσιποία δεν απορρίπτεται εξ υπαρχής, γίνεται ολοφάνερη η διαμάχη, η έριδα, η διαφορά. Π.χ. οι πολιτικές διαμάχες ερείδονται στην ιδιωτική γνώμη της μιας ή της άλλης ιδιοτελούς πολιτικής φατρίας και δεν προχωρούν στην εναρμόνιση ιδιωτικού και δημόσιου συμφέροντος. Απεναντίας προωθούν πεισματικά την επικράτηση του ατομικού, ιδιωτικού συμφέροντος πάνω στο δημόσιο, στο καθολικό. Στο επίπεδο όμως της γνώσης, ήτοι της σοφίας, [=του Λόγου] αναγνωρίζεται η ενότητα: Εν πάντα ως η αλήθεια του Είναι. Ωστόσο, οι ως άνω φατρίες, ας πούμε, κωφεύουν, γιατί δεν μπορούν να υπερβούν τη σκιαμαχία των γνωμών και γι’ αυτό, όταν επιχειρούν να συμφωνήσουν μεταξύ τους, συμφωνούν μόνο μηχανικά, μηχανιστικά και συμφεροντολογικά, χωρίς ποτέ να μπορούν να μετέχουν στη βαθύτερη Λογική ιδέα του κόσμου. Αυτή η ιδέα, δηλαδή ο κοινός Λόγος, είναι συμπαντικός νόμος της κοσμικής τάξης και ανοικτός στο να κατανοείται από τους ανθρώπους. Όταν όμως αυτοί δεν βλέπουν ετούτο το γίγνεσθαι [=την ανοικτότητα προς κατανόηση], που διανοίγεται μπροστά τους, ή δεν το γνωρίζουν, τότε φαντάζονται ότι το βλέπουν· νομίζουν πως το γνωρίζουν και όλο τους το πράττειν κυοφορεί τον σκοταδισμό, με όρους του Χάιντεγκερ: τη λήθη του Είναι.
Ο Αριστοτέλης, η ευτυχία και ο σύγχρονος πολιτισμός
Ο Αριστοτέλης στο έργο του «Πολιτικά» είναι ξεκάθαρος. Ο άνθρωπος είναι από τη φύση του κοινωνικό ον. Με άλλα λόγια η πόλη δεν δημιουργήθηκε από την ανάγκη της επιβίωσης απέναντι στα θηρία, δεν είναι δηλαδή μια σύμβαση, όπως πιστεύει ο Πρωταγόρας, αλλά η εκπλήρωση της φυσικής επιταγής καθώς ο άνθρωπος αδυνατεί να νιώσει συναισθηματική πληρότητα μακριά από τους άλλους ανθρώπους. Ως βασική απόδειξη αυτού επιστρατεύεται η γλώσσα, η οποία μπορεί να μην δόθηκε ευθέως από τη φύση, αλλά αναπτύχθηκε γιατί ο άνθρωπος είχε από τη φύση τη δυνατότητα να την κατανοήσει και να την εξελίξει. Η κατανόηση της γλώσσας, ως φυσικό δώρο, που δόθηκε δυνάμει στον άνθρωπο, αποτελεί σαφώς το πρωταρχικότερο στοιχείο της συνύπαρξης και το γεγονός ότι δεν δόθηκε σε κανένα άλλο ον, τουλάχιστο με την εξελιγμένη μορφή των φθογγικών συμβόλων, καταδεικνύει την ύψιστη αναγκαιότητα της συναναστροφής, που παίρνει τελεολογικές διαστάσεις, γίνεται δηλαδή μοναδικός δρόμος της ανθρώπινης ολοκλήρωσης. Ο Αριστοτέλης μάλιστα πιστεύει ότι ο άνθρωπος που από επιλογή ζει απομονωμένος δεν είναι άνθρωπος. Είναι κάτι κατώτερο ή ανώτερο. Είναι ή υπάνθρωπος ή θεός.
Πώς μπορεί όμως να ερμηνευτεί τελεολογικά η ύπαρξη του ανθρώπου; Με άλλα λόγια, ποιος είναι ο τελικός σκοπός της ανθρώπινης ύπαρξης; Ο Αριστοτέλης απαντά χωρίς τον παραμικρό ενδοιασμό: η ευδαιμονία. Και κάπως έτσι μπαίνουμε στα κατάβαθα της ανθρώπινης υπόστασης που είναι καταδικασμένη στην αιώνια αναζήτηση της ευτυχίας την οποία όμως, ακόμα και σήμερα, δυσκολεύεται όχι μόνο να κατακτήσει, αλλά έστω να προσδιορίσει. Με γνώμονα τις φυσικές επιταγές – ο άνθρωπος δεν μπορεί να πάει κόντρα στη φύση του, πόσο μάλλον να ευτυχήσει – οι πολιτικές κοινωνίες αποτελούν μονόδρομο, αφού δεν εξασφαλίζουν μόνο την ανάγκη της συναναστροφής, αλλά καλύπτουν και όλες τις υπόλοιπες ανάγκες. Από τη στιγμή που κάθε πόλη αποτελείται από επιμέρους κοινότητες, θα λέγαμε επαγγελματικές συντεχνίες με κοινές δραστηριότητες και κοινά συμφέροντα, εξασφαλίζεται η πληρότητα των αγαθών, αφού αυτές οι υποκοινότητες που λειτουργούν μέσα στην πόλη εγγυώνται την παραγωγή των προϊόντων και την εκπλήρωση όλων των υπηρεσιών. Βρισκόμαστε δηλαδή μπροστά στην συνειδητή κατανομή της εργασίας που υπόσχεται την αυτάρκεια. Μια πόλη που είναι αυτάρκης, κατά τον Αριστοτέλη, δεν μπορεί παρά να κατακτήσει την ευδαιμονία. Η αυτάρκεια της πόλης, ως προϋπόθεση της ανθρώπινης ευτυχίας, δεν αφορά μόνο τα υλικά αγαθά (τρόφιμα, ρούχα κλπ), αλλά και τα πνευματικά. Αυτάρκεια χωρίς εκπαίδευση και κατ’ επέκταση φιλοσοφία, είναι αδύνατο να υπάρξει και φυσικά όλα αυτά μόνο μέσα σε πόλεις μπορούν να εκπληρωθούν. Και κάπως έτσι φτάνουμε στο νόμο, δηλαδή τη συνθήκη που διασφαλίζει τη συμβίωση και που ο Αριστοτέλης συγκαταλέγει στις βασικότερες προϋποθέσεις της αυτάρκειας, αφού η αυτάρκεια επιτυγχάνεται μόνο με σωστό σύστημα διοίκησης κι ευνομία.
Η δικαιοσύνη, ως βασικότατο πολιτικό αγαθό, δεν εξασφαλίζει απλώς την ηθική – συναισθηματική κάλυψη του αδικημένου, δεν έχει δηλαδή αποκλειστικά συναισθηματικά κίνητρα απονομής δικαίου με την ευρύτερη έννοια του εκτονωτικού μηχανισμού. Κάτι τέτοιο θα το πετύχαινε και η αυτοδικία. Η δικαιοσύνη είναι η διασφάλιση της νομιμότητας, δηλαδή η οριστικοποίηση των συμβιωτικών κανόνων που εγγυώνται την κοινωνική συνοχή. Συμβίωση χωρίς κανόνες είναι αδύνατο να υπάρξει, αφού η άρση των κανόνων συνεπάγεται ζούγκλα και η πόλη, ως υπόσχεση πολιτισμού, οφείλει να εξαλείψει τη ζούγκλα. Σ’ αυτό συμφωνεί και ο Πρωταγόρας, αφού στον περιβόητο μύθο του για τη δημιουργία του κόσμου οι άνθρωποι αγνοώντας την πολιτική αρετή αδικούσαν ο ένας τον άλλο και διέλυαν τις πόλεις που δημιουργούσαν, εκτιθέμενοι ανεπανόρθωτα στον κίνδυνο του οριστικού αφανισμού από τα θηρία. Η παρέμβαση του Δία που μοίρασε στον άνθρωπο την αιδώ και τη δίκη είναι η επισφράγιση της αναγκαιότητας των γραπτών και άγραφων νόμων στα πλαίσια της συνύπαρξης, αφού χωρίς αυτά δεν μπορούν να υπάρξουν πόλεις. Γι’ αυτό και παρουσιάζονται ως θεϊκά δώρα. Για να τονιστεί η ύψιστη αναγκαιότητά τους.
Αν η τήρηση των νόμων εξασφαλίζει τις πόλεις και η ύπαρξη των πόλεων την αυτάρκεια και η αυτάρκεια την ευδαιμονία, καταλαβαίνουμε ότι η μόνη διέξοδος για την ανθρώπινη ευτυχία είναι η εφαρμογή της δικαιοσύνης. Η δικαιοσύνη όμως δεν πρέπει να λειτουργεί ως μόνιμος εκφοβισμός, γιατί ο φόβος καταλύει κάθε έννοια ελευθερίας. Ο άκαμπτος παρεμβατικός νόμος που εκφράζεται από τον Σωκράτη – Πλάτωνα στο μύθο της σπηλιάς οδηγεί μάλλον στην απολυταρχία, αφού προβάλλει περισσότερο το ανελαστικό καθήκον παρά την ελεύθερη βούληση. Η επιβολή του νόμου που τσαλαπατά αναφαίρετα δικαιώματα προσωπικών επιλογών αποτελεί καταπιεστική κι όχι συμβιωτική συνθήκη. Κι εδώ ακριβώς βρισκόμαστε μπροστά στο πρόβλημα της λεπτής ισορροπίας ανάμεσα στην εφαρμογή του νόμου και της διατήρησης της ατομικής επιλογής. Στη μετατροπή του νόμου, από εργαλείο οριοθέτησης συμπεριφοράς σε εργαλείο απελευθέρωσης. Γιατί ο νόμος, δρώντας περιοριστικά, οφείλει να προστατεύει τις ελευθερίες προσδίδοντας ασφάλεια και ισότητα. Γιατί μόνο έτσι εξασφαλίζεται η κοινωνική συνοχή και μόνο μέσω της κοινωνικής συνοχής μπορεί να υπάρξει η ανθρώπινη ολοκλήρωση, δηλαδή η κατάκτηση της ευδαιμονίας.
Για τον Αριστοτέλη η εφαρμογή του νόμου είναι υπόθεση που πρέπει πρωτίστως να πηγάζει μέσα από τον άνθρωπο κι όχι να επιβάλλεται, κι αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο με την κατάκτηση της ηθικής αρετής. Η ηθική διαμόρφωση του ανθρώπου είναι η εξασφάλιση της συμβίωσης, δηλαδή το βασικότερο κλειδί της ευτυχίας. Με δεδομένο ότι η ηθική αρετή δεν δίνεται από τη φύση – δεν είναι όμως και αντίθετη από τη φύση – αλλά είναι κάτι που διδάσκεται και που μπορεί να υιοθετηθεί με τον εθισμό βρισκόμαστε μπροστά στην απόλυτη ευθύνη του ανθρώπου που χτίζει μόνος του την ευτυχία ή τη δυστυχία του. Γιατί η ευτυχία δεν είναι κατάσταση, αλλά ενέργεια της ψυχής ή αλλιώς η ψυχή οφείλει να ενεργήσει, να κερδίσει την ευτυχία. Και κάπως έτσι η ηθική αρετή παίρνει δυσθεώρητες διαστάσεις, αφού είναι ο κύριος ρυθμιστής της κοινωνικής συμβίωσης, δηλαδή η ύψιστη προϋπόθεση της ευτυχίας. Γι’ αυτό η ηθική φιλοσοφία είναι κομμάτι της πολιτικής φιλοσοφίας. Γι’ αυτό όποιος θέλει να αλλάξει τον κόσμο οφείλει πρώτα να αλλάξει τον εαυτό του. Υπό αυτή την έννοια η παιδεία παίρνει διαστάσεις βαθύτατα πολιτικές, αφού η παιδεία είναι ο καθοριστικότερος παράγοντας διαμόρφωσης συμπεριφοράς. Η στείρα – τεχνοκρατική εκπαίδευση της αναπαραγωγής πληροφοριών και της άκρατης ανταγωνιστικότητας απέχει παρασάγγας από το αριστοτελικό όραμα, αφού από τη φύση της αναιρεί κάθε ηθική διάπλαση. Γιατί η ηθική διάπλαση δεν προσεγγίζεται με θεωρητικές αναλύσεις μέσω της τέχνης ή της ιστορίας, της φιλοσοφίας κλπ, αλλά έμπρακτα. Γιατί η ηθική διάπλαση δεν αποστηθίζεται, πραγματώνεται. Γιατί η ηθική διάπλαση προϋποθέτει τη συλλογικότητα, δηλαδή την επιθυμία της ομαδικής δράσης κι όχι τον καταναγκασμό. Με άλλα λόγια προϋποθέτει τη συναισθηματική κάλυψη της οικιοθελούς συμμετοχής κι όχι της προσωπικής επιβολής που μετατρέπει τη βαθμολογία σε αυτοσκοπό. Η έλλειψη χαράς, η άκρατη εντατικοποίηση, η ασφυκτική ταύτιση της εκπαίδευσης με μελλοντικούς εργασιακούς εκβιασμούς, η άκαμπτη παντογνωσία των εκπαιδευτικών φορέων, η εμπλοκή της φροντιστηριακής ανταγωνιστικότητας και η κρατική ανευθυνότητα των διαρκών μεταρρυθμίσεων, που μόνο ως ομολογία της ανεπάρκειας μπορεί να μεταφραστεί, μετατρέπουν την εκπαίδευση σε τυπική – μηχανιστική – τεχνοκρατική διαδικασία που περισσότερο απομακρύνει παρά ενώνει τους ανθρώπους.
Υπό αυτούς τους όρους η εκπαίδευση αντί να διαμορφώνει την κοινωνία παρεμβαίνοντας στη διάπλαση των κοινωνικών ιδανικών διαμορφώνεται από αυτή αναπαράγοντας ιδανικά που βρίσκει έτοιμα. Με άλλα λόγια περισσότερο καθρεφτίζει παρά δημιουργεί την κοινωνική συνείδηση. Ο ατομικισμός, ο έσχατος εργασιακός ανταγωνισμός, η ανισότητα, η κατάλυση κάθε ομαδικότητας και η υιοθέτηση του δόγματος ο σώζων εαυτόν σωθήτω, καθιστούν αδύνατη τη συνύπαρξη, αφού, μέσα σε μια απόλυτη διαστρέβλωση, ο σύγχρονος άνθρωπος την αντιλαμβάνεται μόνο με την προϋπόθεση της προσωπικής υπεροχής. Η κατανάλωση μεταφραζόμενη σε κοινωνική καταξίωση μετατρέπεται σε νόημα ύπαρξης και επικύρωση κάθε προσωπικής επιτυχίας. Η απληστία καλλιεργείται μεθοδικά ως τρόπος ζωής μέσα από τον βαθιά μελετημένο μηχανισμό της διαφήμισης, που συνέχεια δημιουργεί ανάγκες. Η θεοποίηση του χρήματος λειτουργεί ως έσχατη κοινωνική παθητικότητα. Η αποξένωση συνθλίβει τα πάντα. Υπό αυτές τις συνθήκες το να μιλάμε για κοινωνική αρμονία και ισότητα και αλληλεγγύη και συνοχή και δεν ξέρω και ‘γω τι άλλο είναι μάλλον περιττό. Υπό αυτές τις συνθήκες οι ιδέες του Αριστοτέλη για ηθική αρετή και κοινωνική συνείδηση φαντάζουν παιδαριώδεις κι αυτή ακριβώς είναι η επισφράγιση της ανθρώπινης δυστυχίας.
Αριστοτέλης, Πολιτικά
Πώς μπορεί όμως να ερμηνευτεί τελεολογικά η ύπαρξη του ανθρώπου; Με άλλα λόγια, ποιος είναι ο τελικός σκοπός της ανθρώπινης ύπαρξης; Ο Αριστοτέλης απαντά χωρίς τον παραμικρό ενδοιασμό: η ευδαιμονία. Και κάπως έτσι μπαίνουμε στα κατάβαθα της ανθρώπινης υπόστασης που είναι καταδικασμένη στην αιώνια αναζήτηση της ευτυχίας την οποία όμως, ακόμα και σήμερα, δυσκολεύεται όχι μόνο να κατακτήσει, αλλά έστω να προσδιορίσει. Με γνώμονα τις φυσικές επιταγές – ο άνθρωπος δεν μπορεί να πάει κόντρα στη φύση του, πόσο μάλλον να ευτυχήσει – οι πολιτικές κοινωνίες αποτελούν μονόδρομο, αφού δεν εξασφαλίζουν μόνο την ανάγκη της συναναστροφής, αλλά καλύπτουν και όλες τις υπόλοιπες ανάγκες. Από τη στιγμή που κάθε πόλη αποτελείται από επιμέρους κοινότητες, θα λέγαμε επαγγελματικές συντεχνίες με κοινές δραστηριότητες και κοινά συμφέροντα, εξασφαλίζεται η πληρότητα των αγαθών, αφού αυτές οι υποκοινότητες που λειτουργούν μέσα στην πόλη εγγυώνται την παραγωγή των προϊόντων και την εκπλήρωση όλων των υπηρεσιών. Βρισκόμαστε δηλαδή μπροστά στην συνειδητή κατανομή της εργασίας που υπόσχεται την αυτάρκεια. Μια πόλη που είναι αυτάρκης, κατά τον Αριστοτέλη, δεν μπορεί παρά να κατακτήσει την ευδαιμονία. Η αυτάρκεια της πόλης, ως προϋπόθεση της ανθρώπινης ευτυχίας, δεν αφορά μόνο τα υλικά αγαθά (τρόφιμα, ρούχα κλπ), αλλά και τα πνευματικά. Αυτάρκεια χωρίς εκπαίδευση και κατ’ επέκταση φιλοσοφία, είναι αδύνατο να υπάρξει και φυσικά όλα αυτά μόνο μέσα σε πόλεις μπορούν να εκπληρωθούν. Και κάπως έτσι φτάνουμε στο νόμο, δηλαδή τη συνθήκη που διασφαλίζει τη συμβίωση και που ο Αριστοτέλης συγκαταλέγει στις βασικότερες προϋποθέσεις της αυτάρκειας, αφού η αυτάρκεια επιτυγχάνεται μόνο με σωστό σύστημα διοίκησης κι ευνομία.
Η δικαιοσύνη, ως βασικότατο πολιτικό αγαθό, δεν εξασφαλίζει απλώς την ηθική – συναισθηματική κάλυψη του αδικημένου, δεν έχει δηλαδή αποκλειστικά συναισθηματικά κίνητρα απονομής δικαίου με την ευρύτερη έννοια του εκτονωτικού μηχανισμού. Κάτι τέτοιο θα το πετύχαινε και η αυτοδικία. Η δικαιοσύνη είναι η διασφάλιση της νομιμότητας, δηλαδή η οριστικοποίηση των συμβιωτικών κανόνων που εγγυώνται την κοινωνική συνοχή. Συμβίωση χωρίς κανόνες είναι αδύνατο να υπάρξει, αφού η άρση των κανόνων συνεπάγεται ζούγκλα και η πόλη, ως υπόσχεση πολιτισμού, οφείλει να εξαλείψει τη ζούγκλα. Σ’ αυτό συμφωνεί και ο Πρωταγόρας, αφού στον περιβόητο μύθο του για τη δημιουργία του κόσμου οι άνθρωποι αγνοώντας την πολιτική αρετή αδικούσαν ο ένας τον άλλο και διέλυαν τις πόλεις που δημιουργούσαν, εκτιθέμενοι ανεπανόρθωτα στον κίνδυνο του οριστικού αφανισμού από τα θηρία. Η παρέμβαση του Δία που μοίρασε στον άνθρωπο την αιδώ και τη δίκη είναι η επισφράγιση της αναγκαιότητας των γραπτών και άγραφων νόμων στα πλαίσια της συνύπαρξης, αφού χωρίς αυτά δεν μπορούν να υπάρξουν πόλεις. Γι’ αυτό και παρουσιάζονται ως θεϊκά δώρα. Για να τονιστεί η ύψιστη αναγκαιότητά τους.
Αν η τήρηση των νόμων εξασφαλίζει τις πόλεις και η ύπαρξη των πόλεων την αυτάρκεια και η αυτάρκεια την ευδαιμονία, καταλαβαίνουμε ότι η μόνη διέξοδος για την ανθρώπινη ευτυχία είναι η εφαρμογή της δικαιοσύνης. Η δικαιοσύνη όμως δεν πρέπει να λειτουργεί ως μόνιμος εκφοβισμός, γιατί ο φόβος καταλύει κάθε έννοια ελευθερίας. Ο άκαμπτος παρεμβατικός νόμος που εκφράζεται από τον Σωκράτη – Πλάτωνα στο μύθο της σπηλιάς οδηγεί μάλλον στην απολυταρχία, αφού προβάλλει περισσότερο το ανελαστικό καθήκον παρά την ελεύθερη βούληση. Η επιβολή του νόμου που τσαλαπατά αναφαίρετα δικαιώματα προσωπικών επιλογών αποτελεί καταπιεστική κι όχι συμβιωτική συνθήκη. Κι εδώ ακριβώς βρισκόμαστε μπροστά στο πρόβλημα της λεπτής ισορροπίας ανάμεσα στην εφαρμογή του νόμου και της διατήρησης της ατομικής επιλογής. Στη μετατροπή του νόμου, από εργαλείο οριοθέτησης συμπεριφοράς σε εργαλείο απελευθέρωσης. Γιατί ο νόμος, δρώντας περιοριστικά, οφείλει να προστατεύει τις ελευθερίες προσδίδοντας ασφάλεια και ισότητα. Γιατί μόνο έτσι εξασφαλίζεται η κοινωνική συνοχή και μόνο μέσω της κοινωνικής συνοχής μπορεί να υπάρξει η ανθρώπινη ολοκλήρωση, δηλαδή η κατάκτηση της ευδαιμονίας.
Για τον Αριστοτέλη η εφαρμογή του νόμου είναι υπόθεση που πρέπει πρωτίστως να πηγάζει μέσα από τον άνθρωπο κι όχι να επιβάλλεται, κι αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο με την κατάκτηση της ηθικής αρετής. Η ηθική διαμόρφωση του ανθρώπου είναι η εξασφάλιση της συμβίωσης, δηλαδή το βασικότερο κλειδί της ευτυχίας. Με δεδομένο ότι η ηθική αρετή δεν δίνεται από τη φύση – δεν είναι όμως και αντίθετη από τη φύση – αλλά είναι κάτι που διδάσκεται και που μπορεί να υιοθετηθεί με τον εθισμό βρισκόμαστε μπροστά στην απόλυτη ευθύνη του ανθρώπου που χτίζει μόνος του την ευτυχία ή τη δυστυχία του. Γιατί η ευτυχία δεν είναι κατάσταση, αλλά ενέργεια της ψυχής ή αλλιώς η ψυχή οφείλει να ενεργήσει, να κερδίσει την ευτυχία. Και κάπως έτσι η ηθική αρετή παίρνει δυσθεώρητες διαστάσεις, αφού είναι ο κύριος ρυθμιστής της κοινωνικής συμβίωσης, δηλαδή η ύψιστη προϋπόθεση της ευτυχίας. Γι’ αυτό η ηθική φιλοσοφία είναι κομμάτι της πολιτικής φιλοσοφίας. Γι’ αυτό όποιος θέλει να αλλάξει τον κόσμο οφείλει πρώτα να αλλάξει τον εαυτό του. Υπό αυτή την έννοια η παιδεία παίρνει διαστάσεις βαθύτατα πολιτικές, αφού η παιδεία είναι ο καθοριστικότερος παράγοντας διαμόρφωσης συμπεριφοράς. Η στείρα – τεχνοκρατική εκπαίδευση της αναπαραγωγής πληροφοριών και της άκρατης ανταγωνιστικότητας απέχει παρασάγγας από το αριστοτελικό όραμα, αφού από τη φύση της αναιρεί κάθε ηθική διάπλαση. Γιατί η ηθική διάπλαση δεν προσεγγίζεται με θεωρητικές αναλύσεις μέσω της τέχνης ή της ιστορίας, της φιλοσοφίας κλπ, αλλά έμπρακτα. Γιατί η ηθική διάπλαση δεν αποστηθίζεται, πραγματώνεται. Γιατί η ηθική διάπλαση προϋποθέτει τη συλλογικότητα, δηλαδή την επιθυμία της ομαδικής δράσης κι όχι τον καταναγκασμό. Με άλλα λόγια προϋποθέτει τη συναισθηματική κάλυψη της οικιοθελούς συμμετοχής κι όχι της προσωπικής επιβολής που μετατρέπει τη βαθμολογία σε αυτοσκοπό. Η έλλειψη χαράς, η άκρατη εντατικοποίηση, η ασφυκτική ταύτιση της εκπαίδευσης με μελλοντικούς εργασιακούς εκβιασμούς, η άκαμπτη παντογνωσία των εκπαιδευτικών φορέων, η εμπλοκή της φροντιστηριακής ανταγωνιστικότητας και η κρατική ανευθυνότητα των διαρκών μεταρρυθμίσεων, που μόνο ως ομολογία της ανεπάρκειας μπορεί να μεταφραστεί, μετατρέπουν την εκπαίδευση σε τυπική – μηχανιστική – τεχνοκρατική διαδικασία που περισσότερο απομακρύνει παρά ενώνει τους ανθρώπους.
Υπό αυτούς τους όρους η εκπαίδευση αντί να διαμορφώνει την κοινωνία παρεμβαίνοντας στη διάπλαση των κοινωνικών ιδανικών διαμορφώνεται από αυτή αναπαράγοντας ιδανικά που βρίσκει έτοιμα. Με άλλα λόγια περισσότερο καθρεφτίζει παρά δημιουργεί την κοινωνική συνείδηση. Ο ατομικισμός, ο έσχατος εργασιακός ανταγωνισμός, η ανισότητα, η κατάλυση κάθε ομαδικότητας και η υιοθέτηση του δόγματος ο σώζων εαυτόν σωθήτω, καθιστούν αδύνατη τη συνύπαρξη, αφού, μέσα σε μια απόλυτη διαστρέβλωση, ο σύγχρονος άνθρωπος την αντιλαμβάνεται μόνο με την προϋπόθεση της προσωπικής υπεροχής. Η κατανάλωση μεταφραζόμενη σε κοινωνική καταξίωση μετατρέπεται σε νόημα ύπαρξης και επικύρωση κάθε προσωπικής επιτυχίας. Η απληστία καλλιεργείται μεθοδικά ως τρόπος ζωής μέσα από τον βαθιά μελετημένο μηχανισμό της διαφήμισης, που συνέχεια δημιουργεί ανάγκες. Η θεοποίηση του χρήματος λειτουργεί ως έσχατη κοινωνική παθητικότητα. Η αποξένωση συνθλίβει τα πάντα. Υπό αυτές τις συνθήκες το να μιλάμε για κοινωνική αρμονία και ισότητα και αλληλεγγύη και συνοχή και δεν ξέρω και ‘γω τι άλλο είναι μάλλον περιττό. Υπό αυτές τις συνθήκες οι ιδέες του Αριστοτέλη για ηθική αρετή και κοινωνική συνείδηση φαντάζουν παιδαριώδεις κι αυτή ακριβώς είναι η επισφράγιση της ανθρώπινης δυστυχίας.
Αριστοτέλης, Πολιτικά
Ανθολόγιο Αττικής Πεζογραφίας
ΠΛΑΤΩΝ, ΓΟΡΓΙΑΣ
ΠΛ Γοργ 482c–483c
Ο Σωκράτης ανάγκασε τον Πώλο (βλ. σχετικά ΠΛ Γοργ 471d–472d ) να παραδεχτεί ότι είναι αδύνατο κάποιος που αδικεί ατιμώρητος να είναι ευτυχισμένος, απέδειξε, επομένως, ότι η ρητορική είναι άχρηστη, καθώς δεν έχει νόημα να προσπαθεί κάποιος μέσω αυτής να αποφύγει την απαλλαγή του από το δικαστήριο για τα αδικήματά του. Τότε στη συζήτηση παρεμβαίνει ο Καλλικλής.
ΚΑΛ. Ὦ Σώκρατες, δοκεῖς νεανιεύεσθαι ἐν τοῖς λόγοις
ὡς ἀληθῶς δημηγόρος ὤν· καὶ νῦν ταῦτα δημηγορεῖς ταὐτὸν
παθόντος Πώλου πάθος ὅπερ Γοργίου κατηγόρει πρὸς σὲ
παθεῖν. ἔφη γάρ που Γοργίαν ἐρωτώμενον ὑπὸ σοῦ, ἐὰν
ἀφίκηται παρ’ αὐτὸν μὴ ἐπιστάμενος τὰ δίκαια ὁ τὴν ῥητο-
[482d] ρικὴν βουλόμενος μαθεῖν, εἰ διδάξοι αὐτὸν ὁ Γοργίας,
αἰσχυνθῆναι αὐτὸν καὶ φάναι διδάξειν διὰ τὸ ἔθος τῶν ἀν-
θρώπων, ὅτι ἀγανακτοῖεν ἂν εἴ τις μὴ φαίη ―διὰ δὴ ταύτην
τὴν ὁμολογίαν ἀναγκασθῆναι ἐναντία αὐτὸν αὑτῷ εἰπεῖν,
σὲ δὲ αὐτὸ τοῦτο ἀγαπᾶν― καί σου καταγελᾶν, ὥς γέ μοι
δοκεῖν ὀρθῶς, τότε· νῦν δὲ πάλιν αὐτὸς ταὐτὸν τοῦτο ἔπαθεν.
καὶ ἔγωγε κατ’ αὐτὸ τοῦτο οὐκ ἄγαμαι Πῶλον, ὅτι σοι
συνεχώρησεν τὸ ἀδικεῖν αἴσχιον εἶναι τοῦ ἀδικεῖσθαι· ἐκ
[482e] ταύτης γὰρ αὖ τῆς ὁμολογίας αὐτὸς ὑπὸ σοῦ συμποδισθεὶς
ἐν τοῖς λόγοις ἐπεστομίσθη, αἰσχυνθεὶς ἃ ἐνόει εἰπεῖν. σὺ
γὰρ τῷ ὄντι, ὦ Σώκρατες, εἰς τοιαῦτα ἄγεις φορτικὰ καὶ
δημηγορικά, φάσκων τὴν ἀλήθειαν διώκειν, ἃ φύσει μὲν
οὐκ ἔστιν καλά, νόμῳ δέ. ὡς τὰ πολλὰ δὲ ταῦτα ἐναντί’
ἀλλήλοις ἐστίν, ἥ τε φύσις καὶ ὁ νόμος· ἐὰν οὖν τις αἰσχύ-
[483a] νηται καὶ μὴ τολμᾷ λέγειν ἅπερ νοεῖ, ἀναγκάζεται ἐναντία
λέγειν. ὃ δὴ καὶ σὺ τοῦτο τὸ σοφὸν κατανενοηκὼς κακουρ-
γεῖς ἐν τοῖς λόγοις, ἐὰν μέν τις κατὰ νόμον λέγῃ, κατὰ
φύσιν ὑπερωτῶν, ἐὰν δὲ τὰ τῆς φύσεως, τὰ τοῦ νόμου.
ὥσπερ αὐτίκα ἐν τούτοις, τῷ ἀδικεῖν τε καὶ τῷ ἀδικεῖσθαι,
Πώλου τὸ κατὰ νόμον αἴσχιον λέγοντος, σὺ τὸν λόγον
ἐδιώκαθες κατὰ φύσιν. φύσει μὲν γὰρ πᾶν αἴσχιόν ἐστιν
ὅπερ καὶ κάκιον, τὸ ἀδικεῖσθαι, νόμῳ δὲ τὸ ἀδικεῖν. οὐδὲ
[483b] γὰρ ἀνδρὸς τοῦτό γ’ ἐστὶν τὸ πάθημα, τὸ ἀδικεῖσθαι, ἀλλ’
ἀνδραπόδου τινὸς ᾧ κρεῖττόν ἐστιν τεθνάναι ἢ ζῆν, ὅστις
ἀδικούμενος καὶ προπηλακιζόμενος μὴ οἷός τέ ἐστιν αὐτὸς
αὑτῷ βοηθεῖν μηδὲ ἄλλῳ οὗ ἂν κήδηται. ἀλλ’ οἶμαι οἱ
τιθέμενοι τοὺς νόμους οἱ ἀσθενεῖς ἄνθρωποί εἰσιν καὶ οἱ
πολλοί. πρὸς αὑτοὺς οὖν καὶ τὸ αὑτοῖς συμφέρον τούς τε
νόμους τίθενται καὶ τοὺς ἐπαίνους ἐπαινοῦσιν καὶ τοὺς
[483c] ψόγους ψέγουσιν· ἐκφοβοῦντες τοὺς ἐρρωμενεστέρους τῶν
ἀνθρώπων καὶ δυνατοὺς ὄντας πλέον ἔχειν, ἵνα μὴ αὐτῶν
πλέον ἔχωσιν, λέγουσιν ὡς αἰσχρὸν καὶ ἄδικον τὸ πλεον-
εκτεῖν, καὶ τοῦτό ἐστιν τὸ ἀδικεῖν, τὸ πλέον τῶν ἄλλων
ζητεῖν ἔχειν· ἀγαπῶσι γὰρ οἶμαι αὐτοὶ ἂν τὸ ἴσον ἔχωσιν
φαυλότεροι ὄντες.
ΠΛ Γοργ 482c–483c
Ο Καλλικλής επικρίνει τον Σωκράτη για τη χρήση δημαγωγικών πρακτικών – Η θέση του: ο νόμος εξυπηρετεί τα συμφέροντα των πολλών και αδύναμων
Ο Σωκράτης ανάγκασε τον Πώλο (βλ. σχετικά ΠΛ Γοργ 471d–472d ) να παραδεχτεί ότι είναι αδύνατο κάποιος που αδικεί ατιμώρητος να είναι ευτυχισμένος, απέδειξε, επομένως, ότι η ρητορική είναι άχρηστη, καθώς δεν έχει νόημα να προσπαθεί κάποιος μέσω αυτής να αποφύγει την απαλλαγή του από το δικαστήριο για τα αδικήματά του. Τότε στη συζήτηση παρεμβαίνει ο Καλλικλής.
ΚΑΛ. Ὦ Σώκρατες, δοκεῖς νεανιεύεσθαι ἐν τοῖς λόγοις
ὡς ἀληθῶς δημηγόρος ὤν· καὶ νῦν ταῦτα δημηγορεῖς ταὐτὸν
παθόντος Πώλου πάθος ὅπερ Γοργίου κατηγόρει πρὸς σὲ
παθεῖν. ἔφη γάρ που Γοργίαν ἐρωτώμενον ὑπὸ σοῦ, ἐὰν
ἀφίκηται παρ’ αὐτὸν μὴ ἐπιστάμενος τὰ δίκαια ὁ τὴν ῥητο-
[482d] ρικὴν βουλόμενος μαθεῖν, εἰ διδάξοι αὐτὸν ὁ Γοργίας,
αἰσχυνθῆναι αὐτὸν καὶ φάναι διδάξειν διὰ τὸ ἔθος τῶν ἀν-
θρώπων, ὅτι ἀγανακτοῖεν ἂν εἴ τις μὴ φαίη ―διὰ δὴ ταύτην
τὴν ὁμολογίαν ἀναγκασθῆναι ἐναντία αὐτὸν αὑτῷ εἰπεῖν,
σὲ δὲ αὐτὸ τοῦτο ἀγαπᾶν― καί σου καταγελᾶν, ὥς γέ μοι
δοκεῖν ὀρθῶς, τότε· νῦν δὲ πάλιν αὐτὸς ταὐτὸν τοῦτο ἔπαθεν.
καὶ ἔγωγε κατ’ αὐτὸ τοῦτο οὐκ ἄγαμαι Πῶλον, ὅτι σοι
συνεχώρησεν τὸ ἀδικεῖν αἴσχιον εἶναι τοῦ ἀδικεῖσθαι· ἐκ
[482e] ταύτης γὰρ αὖ τῆς ὁμολογίας αὐτὸς ὑπὸ σοῦ συμποδισθεὶς
ἐν τοῖς λόγοις ἐπεστομίσθη, αἰσχυνθεὶς ἃ ἐνόει εἰπεῖν. σὺ
γὰρ τῷ ὄντι, ὦ Σώκρατες, εἰς τοιαῦτα ἄγεις φορτικὰ καὶ
δημηγορικά, φάσκων τὴν ἀλήθειαν διώκειν, ἃ φύσει μὲν
οὐκ ἔστιν καλά, νόμῳ δέ. ὡς τὰ πολλὰ δὲ ταῦτα ἐναντί’
ἀλλήλοις ἐστίν, ἥ τε φύσις καὶ ὁ νόμος· ἐὰν οὖν τις αἰσχύ-
[483a] νηται καὶ μὴ τολμᾷ λέγειν ἅπερ νοεῖ, ἀναγκάζεται ἐναντία
λέγειν. ὃ δὴ καὶ σὺ τοῦτο τὸ σοφὸν κατανενοηκὼς κακουρ-
γεῖς ἐν τοῖς λόγοις, ἐὰν μέν τις κατὰ νόμον λέγῃ, κατὰ
φύσιν ὑπερωτῶν, ἐὰν δὲ τὰ τῆς φύσεως, τὰ τοῦ νόμου.
ὥσπερ αὐτίκα ἐν τούτοις, τῷ ἀδικεῖν τε καὶ τῷ ἀδικεῖσθαι,
Πώλου τὸ κατὰ νόμον αἴσχιον λέγοντος, σὺ τὸν λόγον
ἐδιώκαθες κατὰ φύσιν. φύσει μὲν γὰρ πᾶν αἴσχιόν ἐστιν
ὅπερ καὶ κάκιον, τὸ ἀδικεῖσθαι, νόμῳ δὲ τὸ ἀδικεῖν. οὐδὲ
[483b] γὰρ ἀνδρὸς τοῦτό γ’ ἐστὶν τὸ πάθημα, τὸ ἀδικεῖσθαι, ἀλλ’
ἀνδραπόδου τινὸς ᾧ κρεῖττόν ἐστιν τεθνάναι ἢ ζῆν, ὅστις
ἀδικούμενος καὶ προπηλακιζόμενος μὴ οἷός τέ ἐστιν αὐτὸς
αὑτῷ βοηθεῖν μηδὲ ἄλλῳ οὗ ἂν κήδηται. ἀλλ’ οἶμαι οἱ
τιθέμενοι τοὺς νόμους οἱ ἀσθενεῖς ἄνθρωποί εἰσιν καὶ οἱ
πολλοί. πρὸς αὑτοὺς οὖν καὶ τὸ αὑτοῖς συμφέρον τούς τε
νόμους τίθενται καὶ τοὺς ἐπαίνους ἐπαινοῦσιν καὶ τοὺς
[483c] ψόγους ψέγουσιν· ἐκφοβοῦντες τοὺς ἐρρωμενεστέρους τῶν
ἀνθρώπων καὶ δυνατοὺς ὄντας πλέον ἔχειν, ἵνα μὴ αὐτῶν
πλέον ἔχωσιν, λέγουσιν ὡς αἰσχρὸν καὶ ἄδικον τὸ πλεον-
εκτεῖν, καὶ τοῦτό ἐστιν τὸ ἀδικεῖν, τὸ πλέον τῶν ἄλλων
ζητεῖν ἔχειν· ἀγαπῶσι γὰρ οἶμαι αὐτοὶ ἂν τὸ ἴσον ἔχωσιν
φαυλότεροι ὄντες.
***
ΚΑΛ. Σωκράτη, μου φαίνεται ότι κομπάζεις εις τους λόγους σου, ως αληθής ρήτωρ των δημοσίων συναθροίσεων· και τώρα, εξ αιτίας του τρόπου με τον οποίον συζητείς, ο Πώλος έπαθε το ίδιον πάθημα, το οποίον εκείνος κατηγόρει ότι έπαθεν ο Γοργίας προς σε· είπε δηλ., αν δεν απατώμαι, ότι ο Γοργίας εις ερώτησίν σου, εάν τις προσέλθη εις την σχολήν του, ίνα μάθη την ρητορικήν, χωρίς προηγουμένως να γνωρίζη την δικαιοσυνην, ότι και τούτο θα εμάνθανε πλησίον του. Ο Γοργίας από συστολήν δεν είπε ό,τι εφρόνει και είπεν ότι θα διδάξη εκ σεβασμού προς τους ανθρώπους, διότι θα ηγανάκτουν εάν τις ήθελεν αρνηθή. Διά ταύτην λοιπόν την ομολογίαν ηναγκάσθη αυτός να είπη αντίθετα προς τον εαυτόν του και ακριβώς τούτο έλεγε ότι επιζητείς κατά τας συζητήσεις· και σε περιεγέλα διά τα καμώματά σου αυτά, και έχει δίκαιον κατά την γνώμην μου· και τώρα πάλιν αυτός έπαθε το ίδιον και εγώ ως προς τούτο ψέγω τον Πώλον, διότι συνεφώνησε μαζί σου, ότι το αδικείν είναι ασχημότερον του αδικείσθαι· διότι ένεκα ταύτης πάλιν της ομολογίας, περιπλακείς εις τα δίκτυα των λόγων σου κατά την συζήτησιν, απεστομώθη, διότι και αυτός εκ συστολής δεν είπε όσα είχε κατά νουν. Διότι συ πράγματι, Σωκράτη, υπό το πρόσχημα ότι θηρεύεις την αλήθειαν παρασύρεις την συζήτησιν εις τοιαύτα (σοφίσματα) οχληρά και κατάλληλα διά δημοσίας συναθροίσεις, τα οποία είναι μεν κατά φύσιν ωραία αλλ' ουχί κατά νόμον. Διότι ως επί το πολύ τα δυο ταύτα είναι αντίθετα μεταξύ των, η φύσις δηλ. και ο νόμος· αν λοιπόν κανείς εντρέπεται και δεν τολμά να λέγη όσα σκέπτεται, αναγκάζεται να λέγη τα εναντία προς τον εαυτόν του. Και τώρα συ, επειδή ανεκάλυψες αυτό το παιγνίδι, δεν συμπεριφέρεσαι τιμίως κατά την συζήτησιν εις τρόπον ώστε, εάν μεν τις ομιλών εννοή το κατά νόμον, συ ερωτάς αυτόν δολίως (χωρίς να το αντιληφθή) το κατά φύσιν, αν δε το κατά φύσιν, συ ερωτάς το κατά νόμον. Και τούτο ακριβώς συνέβη προ ολίγου με το αδικείν και το αδικείσθαι, ότε ο Πώλος ωμίλει εν σχέσει προς το δίκαιον, ποίον είναι το ασχημότερον κατά νόμον, συ κατάκρινες τον νόμον εν ονόματι της φύσεως. Διότι πράγματι κατά νόμον είναι ασχημότερον το αδικείν, αλλά κατά φύσιν ασχημότερον είναι μόνον εκείνο το οποίον είναι βλαβερώτερον. Κατά συνέπειαν το αδικείσθαι είναι βλαβερώτερον του αδικείν. Και πράγματι το πάθημα τούτο, το αδικείσθαι, δεν αρμόζει εις ελεύθερον άνδρα, αλλ' εις δούλον, εις τον οποίον προτιμότερον είναι ν' αποθάνη ή να ζη, εάν, αδικούμενος και προπηλακιζόμενος, δεν είναι αυτός ικανός να υπερασπίζη τον εαυτόν του και να υπερασπίση άλλον, οιονδήποτε αγαπά. Αλλά νομίζω, όσοι διά των νομοθετών θεσπίζουν τους νόμους είναι οι αδύνατοι άνθρωποι, το μέγα πλήθος.
Προς το ίδιόν των συμφέρον λοιπόν νομοθετούν, ορίζουν το καλόν και το κακόν και απονέμουν τους επαίνους και τους ψόγους. Τοιουτοτρόπως εκφοβίζοντες τους δυνατωτέρους των ανθρώπων και τους έχοντας την ικανότητα να πλεονεκτούν, ίνα μη έχουν περισσότερα αυτών, λέγουν ότι δήθεν είναι άσχημον και άδικον το να έχουν περισσότερα των άλλων και το αδικείν ακριβώς εις τούτο συνίσταται εις το να επιζητή τις να έχη περισσότερα των άλλων· διότι αρκούνται, ως νομίζω, αυτοί, επειδή είναι αδυνατώτεροι, αν έχουν το ίσον.
ΚΑΛ. Σωκράτη, μου φαίνεται ότι κομπάζεις εις τους λόγους σου, ως αληθής ρήτωρ των δημοσίων συναθροίσεων· και τώρα, εξ αιτίας του τρόπου με τον οποίον συζητείς, ο Πώλος έπαθε το ίδιον πάθημα, το οποίον εκείνος κατηγόρει ότι έπαθεν ο Γοργίας προς σε· είπε δηλ., αν δεν απατώμαι, ότι ο Γοργίας εις ερώτησίν σου, εάν τις προσέλθη εις την σχολήν του, ίνα μάθη την ρητορικήν, χωρίς προηγουμένως να γνωρίζη την δικαιοσυνην, ότι και τούτο θα εμάνθανε πλησίον του. Ο Γοργίας από συστολήν δεν είπε ό,τι εφρόνει και είπεν ότι θα διδάξη εκ σεβασμού προς τους ανθρώπους, διότι θα ηγανάκτουν εάν τις ήθελεν αρνηθή. Διά ταύτην λοιπόν την ομολογίαν ηναγκάσθη αυτός να είπη αντίθετα προς τον εαυτόν του και ακριβώς τούτο έλεγε ότι επιζητείς κατά τας συζητήσεις· και σε περιεγέλα διά τα καμώματά σου αυτά, και έχει δίκαιον κατά την γνώμην μου· και τώρα πάλιν αυτός έπαθε το ίδιον και εγώ ως προς τούτο ψέγω τον Πώλον, διότι συνεφώνησε μαζί σου, ότι το αδικείν είναι ασχημότερον του αδικείσθαι· διότι ένεκα ταύτης πάλιν της ομολογίας, περιπλακείς εις τα δίκτυα των λόγων σου κατά την συζήτησιν, απεστομώθη, διότι και αυτός εκ συστολής δεν είπε όσα είχε κατά νουν. Διότι συ πράγματι, Σωκράτη, υπό το πρόσχημα ότι θηρεύεις την αλήθειαν παρασύρεις την συζήτησιν εις τοιαύτα (σοφίσματα) οχληρά και κατάλληλα διά δημοσίας συναθροίσεις, τα οποία είναι μεν κατά φύσιν ωραία αλλ' ουχί κατά νόμον. Διότι ως επί το πολύ τα δυο ταύτα είναι αντίθετα μεταξύ των, η φύσις δηλ. και ο νόμος· αν λοιπόν κανείς εντρέπεται και δεν τολμά να λέγη όσα σκέπτεται, αναγκάζεται να λέγη τα εναντία προς τον εαυτόν του. Και τώρα συ, επειδή ανεκάλυψες αυτό το παιγνίδι, δεν συμπεριφέρεσαι τιμίως κατά την συζήτησιν εις τρόπον ώστε, εάν μεν τις ομιλών εννοή το κατά νόμον, συ ερωτάς αυτόν δολίως (χωρίς να το αντιληφθή) το κατά φύσιν, αν δε το κατά φύσιν, συ ερωτάς το κατά νόμον. Και τούτο ακριβώς συνέβη προ ολίγου με το αδικείν και το αδικείσθαι, ότε ο Πώλος ωμίλει εν σχέσει προς το δίκαιον, ποίον είναι το ασχημότερον κατά νόμον, συ κατάκρινες τον νόμον εν ονόματι της φύσεως. Διότι πράγματι κατά νόμον είναι ασχημότερον το αδικείν, αλλά κατά φύσιν ασχημότερον είναι μόνον εκείνο το οποίον είναι βλαβερώτερον. Κατά συνέπειαν το αδικείσθαι είναι βλαβερώτερον του αδικείν. Και πράγματι το πάθημα τούτο, το αδικείσθαι, δεν αρμόζει εις ελεύθερον άνδρα, αλλ' εις δούλον, εις τον οποίον προτιμότερον είναι ν' αποθάνη ή να ζη, εάν, αδικούμενος και προπηλακιζόμενος, δεν είναι αυτός ικανός να υπερασπίζη τον εαυτόν του και να υπερασπίση άλλον, οιονδήποτε αγαπά. Αλλά νομίζω, όσοι διά των νομοθετών θεσπίζουν τους νόμους είναι οι αδύνατοι άνθρωποι, το μέγα πλήθος.
Προς το ίδιόν των συμφέρον λοιπόν νομοθετούν, ορίζουν το καλόν και το κακόν και απονέμουν τους επαίνους και τους ψόγους. Τοιουτοτρόπως εκφοβίζοντες τους δυνατωτέρους των ανθρώπων και τους έχοντας την ικανότητα να πλεονεκτούν, ίνα μη έχουν περισσότερα αυτών, λέγουν ότι δήθεν είναι άσχημον και άδικον το να έχουν περισσότερα των άλλων και το αδικείν ακριβώς εις τούτο συνίσταται εις το να επιζητή τις να έχη περισσότερα των άλλων· διότι αρκούνται, ως νομίζω, αυτοί, επειδή είναι αδυνατώτεροι, αν έχουν το ίσον.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις
(
Atom
)





