Βλεμματική επαφή και κοινωνικότητα

Τα κοινωνικά γεγονότα έχουν πολύ μεγαλύτερο αντίκτυπο (από τα ατομικά) στη ζωή και αντικατοπτρίζουν την ανάγκη του ανθρώπου ν’ ανήκει κάπου.

Μια νέα έρευνα που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Psychological Science» μελετά τις μικρές ασυνείδητες κινήσεις που φαίνεται πως παίζουν σημαντικό ρόλο στην κοινωνική συμπεριφορά μας.

Το αίσθημα της «σύνδεσης», της ύπαρξης ψυχικού δεσμού, θεωρείται σημαντικό για την ύπαρξη και την ενίσχυση του αισθήματος της ευεξίας και της ευτυχίας του ανθρώπου. Σε αυτή την έρευνα ο Eric D. Wesselmann του πανεπιστημίου Purdue και οι συνεργάτες του Florencia Cardoso από το πανεπιστήμιο Mar del Plata στην Αργεντινή, Samantha Slater από το πανεπιστήμιο του Ohio και Kipling D.Williams επίσης από το πανεπιστήμιο Purdue, μελέτησαν τον τρόπο με τον οποίο μια μικρή κίνηση ή χειρονομία μπορεί να βοηθήσει κάποιον να νιώσει «συνδεδεμένος».

«Οι συνεργάτες μου κατέγραψαν μαρτυρίες ανθρώπων που ενοχλούνται αν κάποιος ακόμα και αν τους είναι άγνωστος δεν τους ανταποδώσει το χαιρετισμό που του έχουν απευθύνει» σημειώνει ο Wesselman. Η ερευνητική ομάδα σχεδίασε μια πειραματική συνθήκη για να ελέγξει αν πράγματι μια απλή κίνηση ή χειρονομία επηρεάζει την κοινωνική επαφή με τη συνεργασία ατόμων από το πανεπιστήμιο Purdue. Ένας πειραματικός συνεργός περπατούσε σε ένα πολυσύχναστο μονοπάτι και ακολουθούσε τυχαία τα εξής σενάρια
κοιτούσε τον άνθρωπο που συναντούσε στα μάτια
κοιτούσε τον άνθρωπο που συναντούσε και χαμογελούσε
κοιτούσε προς την κατεύθυνση του ατόμου γενικά χωρίς να εστιάζει στο πρόσωπο

Ο Wesselman έδωσε την εξής οδηγία για τον τελευταίο τρόπο βλεμματικής επαφής: «κοιτάξτε τους σαν να είναι φτιαγμένοι από αέρα». Ο πειραματικός συνεργός , μόλις προσπερνούσε τον κάθε περαστικό, έκανε νόημα στους άλλους πειραματικούς συνεργούς να σταματήσουν το άτομο που μόλις συνάντησε και να το ρωτήσουν αν ένιωθε «συνδεδεμένος» ή «αποσυνδεδεμένο» σε σχέση με τους άλλους ανθρώπους. Προφανώς όσοι βρίσκονταν συχνά σε χώρους που σχετίζονται με την ακαδημαϊκή κοινότητα, όπως το πανεπιστήμιο Purdue, είναι συνηθισμένοι να τους ζητούν να συμμετέχουν σε έρευνες και πειραματικές διαδικασίες. Όσοι λοιπόν είχαν βλεμματική επαφή με τον πειραματικό συνεργό με ή χωρίς χαμόγελο να την συνοδεύει, δήλωσαν πως αισθάνονταν πιο «συνδεδεμένοι» με τον πειραματικό συνεργό σε σχέση με αυτούς που ο πειραματικός συνεργός κοίταξε σαν να μην ήταν καν εκεί.

«Αυτοί είναι άνθρωποι που δεν γνωρίζουμε, απλά μας προσπερνούν στο δρόμο και όμως το αν μας κοιτούν ή αν μας αγνοούν φαίνεται να έχει κάποια επίδραση σε μας ακόμα και αν είναι στιγμιαία. Αυτό που έχει σημασία σε αυτή τη διαπίστωση είναι ότι μας επιτρέπει να μιλήσουμε για την ισχύ της ανθρώπινης επαφής που είναι τελικά ένα πολύ σημαντικό φαινόμενο».

Οι κοινωνικές επαφές είναι έντονες εμπειρίες
Οι πιο έντονες θετικές αλλά και αρνητικές εμπειρίες φαίνεται να συνδέονται με κοινωνικές δραστηριότητες περισσότερο παρά με ατομικά επιτεύγματα σύμφωνα με έρευνα του πανεπιστημίου του Buffalo που δημοσιεύτηκε στην περιοδική έκδοση του “Self and Identity”.

Μια από τους συγγραφείς της μελέτης η επίκουρη καθηγήτρια ψυχολογίας Shira Gabriel εξηγεί: «Οι περισσότεροι από εμάς ξοδεύουμε πολύ χρόνο στις προσωπικές μας επιδιώξεις, όπως η εργασίας μας, η επιμόρφωση και τα χόμπυ μας. Παρ’ όλ’ αυτά, αυτή η έρευνα δείχνει ότι τα πιο σημαντικά γεγονότα στη ζωή μας, ευχάριστα ή δυσάρεστα είναικοινωνικά γεγονότα, στιγμές που μας συνδέουν με άλλους ανθρώπους». Παλαιότερες έρευνες είχαν δείξει αντίθετα, ότι οι πιο δυνατές συναισθηματικές εμπειρίες συνδέονται με ατομικά βιώματα.

Η έρευνα βασίστηκε σε 376 πειραματικά υποκείμενα που πήραν μέρος σε τέσσερις αλληλένδετες μελέτες. Η πρώτη ζητούσε από φοιτητές να περιγράψουν την πιο θετική και την πιο αρνητική συναισθηματική εμπειρία στη ζωή τους. Ανεξαρτήτως φύλου οι περισσότεροι αναφέρθηκαν σε ατομικές εμπειρίες λιγότερο συχνά από ότι σε κοινωνικές. Η δεύτερη εστίαζε σε μεσήλικες συμμετέχοντες και στις πιο σημαντικές τους συναισθηματικές εμπειρίες και τα αποτελέσματα ήταν παρόμοια με αυτά των φοιτητών. Η τρίτη μελέτη σχεδιάστηκε για να αποκλείσει την πιθανότητα να υπερτονίζεται με κάποιο τρόπο η κοινωνική εμπειρία και η τέταρτη συγκέντρωσε τα αποτελέσματα που έδειξαν ότιτα κοινωνικά γεγονότα έχουν πολύ μεγαλύτερο αντίκτυπο (από τα ατομικά) στη ζωή και αντικατοπτρίζουν την ανάγκη του ανθρώπου ν’ ανήκει κάπου.

Η Shira Gabriel συνοψίζει : «τα ατομικά επιτεύγματα όπως οι βραβεύσεις ή η επίτευξη στόχων δεν επηρεάζουν τόσο βαθιά τους ανθρώπους, όσο οι στιγμές που μοιράστηκαν με άλλους στην αρχή ή στο τέλος μιας σχέσης, όταν ερωτεύτηκαν, όταν έκαναν μια νέα φιλία, όταν έχασαν κάποιο αγαπημένο τους ή όταν πέρασαν μια μεγάλη ερωτική απογοήτευση. Τελικά οι στιγμές που μοιράστηκαν με άλλους ήταν εκείνες με τη μεγαλύτερη επίδραση στις ζωές των ανθρώπων».

10 Eκπληκτικές Iκανότητες των Bρεφών που δε Γνωρίζατε

Τα ανθρώπινα βρέφη είναι αβοήθητα. Στην αρχή δεν μπορούν να υποστηρίξουν ούτε το βάρος των δικών τους κεφαλιών. Χρειάζονται μήνες μέχρι να μάθουν να μπουσουλούν και να περπατούν. Συγκρίνετέ το αυτό, με τα νεογέννητα των άλλων θηλαστικών, όπως τα γατάκια και τα πουλάρια, που περίπου μέσα σε μία ώρα από τη γέννησή τους, αρχίζουν να περπατούν. Υπάρχουν διάφορες θεωρίες ως προς το γιατί η ανθρώπινη ανάπτυξη είναι τόσο παρατεταμένη, μεταξύ των οποίων η προσέγγιση ότι αυτός ο επιπλέον χρόνος είναι απαραίτητος για την ανάπτυξη του ανθρώπινου εγκεφάλου.

Αυτό το άρθρο βάζει στην άκρη τέτοιου είδους συζητήσεις και επικεντρώνεται σε 10 μελέτες που παρουσιάζουν εκπληκτικές ικανότητες βρεφών ηλικίας έως ενός έτους. Η επεξεργασμένη έρευνα που ακολουθεί, δείχνει ότι το βρεφικό μυαλό είναι πολύ πιο πολύπλοκο από ό,τι μπορείτε να φανταστείτε:

1. Τα βρέφη μπορούν να συναντήσουν ένα πρόσωπο μία φορά και να το θυμούνται για χρόνια
Σε αυτή τη μελέτη, οι ερευνητές έδειξαν σε μωρά ηλικίας 3 ετών, δύο βίντεο στα οποία προβαλλόταν και ένας διαφορετικός ερευνητής, εκ των οποίων τον έναν τον είχαν συναντήσει μία φορά, πριν δύο χρόνια. Τα παιδιά αφιέρωσαν περισσότερο χρόνο να κοιτάζουν το βίντεο που δείχνει τον ερευνητή τον οποίο δεν είχαν συναντήσει. Αυτό είναι σύμφωνο με τη συνήθη τάση των μικρών παιδιών να κοιτάζουν πράγματα που δεν είναι εξοικειωμένα και υποστηρίζει ότι θυμήθηκαν τον ερευνητή που είχαν συναντήσει μία φορά, όταν βρίσκονταν σε ηλικία μόλις ενός έτους. Φυσικά, το φαινόμενο της παιδικής αμνησίας σημαίνει ότι αυτές οι πρώτες μακροπρόθεσμες αναμνήσεις, είναι πιθανό να χαθούν κατά τα επόμενα έτη.

2. Τα βρέφη μπορούν να ξεχωρίσουν έναν άνθρωπο από ένα ζόμπι (ή πίθηκο)
Βρέφη 6 και 12 μηνών, είδαν εικόνες με ανθρώπινα πρόσωπα από κινούμενα σχέδια. Μερικά από τα πρόσωπα έδειχναν ανατριχιαστικά επειδή είχαν μάτια σαν ζόμπι. Ακριβώς όπως οι ενήλικες, τα 12 μηνών βρέφη (αλλά όχι τα 6 μηνών), αφιέρωσαν περισσότερη ώρα κοιτάζοντας τα πρόσωπα με τα κανονικά μάτια. Οι ερευνητές πιστεύουν ότι αυτό δείχνει πως από την ηλικία του ενός έτους, τα ανθρώπινα βρέφη βιώνουν μια αποστροφή για τα πλάσματα που είναι «σχεδόν ανθρώπινα». Μια άλλη μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2011, διαπίστωσε ότι τα 3 μηνών βρέφη, προτίμησαν να κοιτάζουν τα ανθρώπινα πρόσωπα ή σώματα αντί για τα σώματα ή τα πρόσωπα των μη ανθρώπινων μορφών, γεγονός που υποδηλώνει ότι είχαν ήδη κάποια γνώση για το πως μοιάζουν οι άνθρωποι.

3. Τα βρέφη μπορούν να προσποιηθούν το κλάμα
Ένας Ιάπωνας ερευνητής κατέγραψε σε βίντεο ένα παράδειγμα μιας προφανούς προσποιητής αναστάτωσης ενός βρέφους 11 μηνών. Ο Hiroko Nakayama βιντεοσκόπησε δύο βρέφη στα σπίτια τους, για 60 λεπτά, δύο φορές το μήνα, για έξι μήνες. Ένα βρέφος έκλαψε μόνο μια φορά μετά την εμφάνιση αρνητικών συναισθημάτων. Ωστόσο, σε μία περίπτωση, το άλλο βρέφος («βρέφος R», όπως ονομάστηκε) πιάστηκε από την κάμερα να χαμογελά και να γελάει, στη συνέχεια ξαφνικά και για λίγο να κλαίει και στη συνέχεια, να εμφανίζει πάλι θετικό συναίσθημα. Το «Βρέφος R φάνηκε να κλαίει σκόπιμα για να τραβήξει την προσοχή της μητέρας» δήλωσε ο Nakayama, «και [στη συνέχεια] χαμογέλασε αμέσως μόλις η μητέρα της ήρθε πιο κοντά».

4. Τα βρέφη μπορούν να καταλάβουν τη διαφορά ανάμεσα σε ένα θλιβερό και σε ένα χαρούμενο τραγούδι
Για τη μελέτη αυτή οι ερευνητές έβαλαν μουσική στα βρέφη, μέσω ηχείων που τοποθετήθηκαν σε κάθε πλευρά του προσώπου τους. Περίμεναν μέχρι τα βρέφη να βαρεθούν και να κοιτάξουν αλλού και τότε θα άλλαζαν τη διάθεση της μουσικής, είτε από λυπηρή σε χαρούμενη ή το αντίστροφο. Αυτός ο διακόπτης διάθεσης, δεν έκανε καμία διαφορά στα 3 μηνών βρέφη, αλλά στα 9 μηνών βρέφη ήταν αρκετό για να αναζωπυρώσει το ενδιαφέρον τους και να αρχίσουν να στρέφονται προς το κοντινό τους πρόσωπο.

5. Τα βρέφη έχουν καλλιτεχνικά γούστα
Αφού τα 9 μηνών βρέφη είχαν μεγαλώσει κοιτάζοντας έργα ζωγραφικής του Κλωντ Μονέ, αφού βαρέθηκαν, το ενδιαφέρον τους κεντρίστηκε από ένα έργο του Πάμπλο Πικάσο. Ωστόσο, το αντίστροφο δεν είχε τα ίδια αποτελέσματα: μετά το χρόνο που αφιέρωσαν κοιτάζοντας τον Πικάσο, τα βρέφη προτίμησαν να δουν περισσότερο Πικάσο παρά ένα νέο Mονέ. Οι ερευνητές δεν είναι βέβαιοι γιατί ο Πικάσο έχει τέτοια ελκυστικότητα στα βρέφη της μελέτης, αλλά μπορεί να σχετίζεται με τη μεγαλύτερη φωτεινότητα της ζωγραφικής του.

6. Τα βρέφη μπορούν να προβλέψουν τις προθέσεις σας
Η έρευνα που δημοσιεύθηκε το 2006, έδειξε ότι τα 12 μηνών βρέφη, όπως και οι ενήλικες, έδειξαν προνοητικότητα μέσω των κινήσεων των ματιών, όταν έβλεπαν κάποιον να τοποθετεί τα παιχνίδια σε ένα κουβά. Δηλαδή, τα μάτια τους κοίταξαν πιο γρήγορα στον κουβά σαν το στόχο για τη πρόβλεψη του τελικού σκοπού του ατόμου. Τα 6 μηνών βρέφη δεν έδειξαν αυτή την ικανότητα και είχαν τα μάτια τους σταθερά στα παιχνίδια. «Η μελέτη έδειξε ότι στην παρατήρηση των πράξεων, τα 12 μηνών βρέφη εστιάζουν στους στόχους με τον ίδιο τρόπο όπως και οι ενήλικες», σύμφωνα με τους ερευνητές.

7. Τα μωρά μπορούν να ακούσουν ήχους της ομιλίας που εσείς δεν μπορείτε
Καθώς τα βρέφη αναπτύσσονται, προσαρμόζονται στους ήχους ομιλίας που σχετίζονται με τη μητρική τους γλώσσα. Πριν συμβεί αυτό, μπορούν να ανιχνεύσουν όλες τις φωνητικές αντιθέσεις στην ανθρώπινη ομιλία, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που οι ενήλικες στο πολιτισμό τους δεν μπορούν. Πάρτε το παράδειγμα τους ήχους του «r» και του «l» όπως ακούγονται στα αγγλικά, τους οποίους οι ενήλικες Ιάπωνες δυσκολεύονται να διακρίνουν. Τα μωρά των Ιαπώνων όμως, πριν τους 6 μήνες, μπορούν να διακρίνουν αυτούς τους ήχους, τόσο αξιόπιστα όσο και ένα μωρό που μεγαλώνει σε ένα αγγλικό σπίτι.

8. Τα μωρά μπορούν να δείξουν περιφρόνηση
Μια μελέτη από το 1980 περιελάμβανε ενήλικες που παρακολουθούσαν βιντεοκασέτες με βρέφη (ηλικίας έως και 9 μηνών), καθώς έπαιρναν διάφορες εκφράσεις του προσώπου ως απόκριση σε πραγματικά γεγονότα της ζωής, συμπεριλαμβανομένων των παιχνιδιάρικων αλληλεπιδράσεων και των επώδυνων ενέσεων. Οι ενήλικες ήταν σε θέση να διακρίνουν αξιόπιστα οκτώ διαφορετικά συναισθήματα στα πρόσωπα των μωρών, μεταξύ των οποίων: «Ενδιαφέρον, χαρά, έκπληξη, λύπη, θυμός, αηδία, περιφρόνηση και φόβο».

9. Τα μωρά κάνουν πρόβα τις λέξεις πολύ πριν μπορέσουν να μιλήσουν
Σε αυτή τη μελέτη, οι ερευνητές σάρωσαν εγκεφάλους βρεφών 7 και 11 μηνών, καθώς τα βρέφη άκουγαν ήχους ομιλίας. Οι ψυχολόγοι παρατήρησαν δραστηριότητα σε τμήματα του εγκεφάλου που σχετίζονται με τις κινητήριες λειτουργίες των μωρών, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα μωρά είχαν κάνει ήδη πρόβες πώς να παράγουν τα ίδια τους ήχους, παρόλο που τα περισσότερα από αυτά δεν θα ήταν σε θέση να μιλήσουν για μερικούς μήνες ακόμη.

10. Τα μωρά καταλαβαίνουν τα θεμελιώδη στοιχεία της φυσικής
Τα ανθρώπινα βρέφη φαίνεται να γεννιούνται γνωρίζοντας πώς λειτουργεί ο κόσμος. Για παράδειγμα, μια μελέτη του 2009, διαπίστωσε ότι τα 5 μηνών βρέφη χρησιμοποιούν βασικές κινήσεις για να ανιχνεύσουν αν ένα υλικό είναι στερεό ή υγρό και αφού το πράξουν, διαμορφώνουν προσδοκίες για το πώς αυτές οι ουσίες θα συμπεριφερθούν, όπως το αν θα χυθούν ή θα πέσουν ή εάν θα διαπεραστούν από ένα καλαμάκι. «... Αυτά τα πειράματα αρχίζουν να αποσαφηνίζουν τις απαρχές της αφελούς φυσικής», σύμφωνα με τους ερευνητές.

Τέσσερεις Παράλογες Πεποιθήσεις Πίσω Από την Ενοχοποίηση των Άλλων

Μία από τις πιο καταστροφικές ανθρώπινες «ενασχολήσεις», είναι το παιχνίδι της ενοχοποίησης, το οποίο και έχει υπάρξει υπεύθυνο για ένα μεγάλο αριθμό θυμάτων σε πολέμους, για απαράδεκτες πράξεις οργής στους δρόμους, καθώς και για ένα σημαντικό ποσοστό της ανθρώπινης απογοήτευσης και δυστυχίας σε διάφορα διαπροσωπικά επίπεδα (όπως το κοινωνικό, το οικογενειακό και το εργασιακό). Το παιχνίδι της ενοχοποίησης, αφορά στην απόδοση ενοχής σε ένα άλλο πρόσωπο, για ένα γεγονός ή για μία κατάσταση που θεωρούμε ως ανεπιθύμητη και την επιμονή μας σε αυτήν αντί της υιοθέτησης δραστικών αλλαγών που βελτιώνουν την κατάσταση. Ο κινητήριος άξονας αυτού του παιχνιδιού είναι μια σειρά τεσσάρων παράλογων πεποιθήσεων:

1.Αν κάτι έχει πάει στραβά (ή δεν είναι όπως θα έπρεπε να είναι), τότε κάποιος άλλος, εκτός εμού, πρέπει να εντοπιστεί και να κατηγορηθεί για την πρόκληση αυτής της κατάστασης.

2.Η άσχημη μεταχείριση αυτών των ατόμων (που έχουν κατηγορηθεί), μειώνει το σεβασμό που αξίζουν.

3.Έτσι, είναι επιτρεπτό και σωστό, να αντιμετωπίζεται αυτό το πρόσωπο με τρόπους που του αξίζουν, όπως με το να τον αγνοούμε, να τον βρίζουμε και σε ακραίες περιπτώσεις, να προβαίνουμε ακόμα και σε σωματική επίθεση.

4.Δεν πρέπει να δέχομαι κανένα βαθμό ευθύνης για την κατάσταση, δεδομένου ότι έχω και εγώ, επίσης, μειωθεί παλαιότερα ως άτομο και ως εκ τούτου αξίζουν και οι άλλοι τις ίδιες αποδοκιμασίες και την ίδια αρνητική αντιμετώπιση, που έχω βιώσει και εγώ.

Παρατηρούμε ότι αυτές οι τέσσερις πεποιθήσεις, έχουν έντονη παρουσία στην καθημερινή μας ζωή:

Κάποιος άργησε για το οικογενειακό ή το εορταστικό δείπνο και αντιμετωπίζεται από τον οικοδεσπότη για το υπόλοιπο της νύχτας ως ένα πρόσωπο μη ευπρόσδεκτο, εισπράττοντας αδιαφορία, βλέμματα απογοήτευσης ή ακόμα και επιπλήξεις μπροστά στους άλλους επισκέπτες.
Ένας οδηγός κατεβαίνει από την αντίθετη κατεύθυνση σε ένα πάρκινγκ και δέχεται μία απαράδεκτη χειρονομία από έναν άλλο οδηγό.
Ένας φοιτητής αποτυγχάνει στις εξετάσεις και στη συνέχεια κατηγορεί τον καθηγητή, κάνοντας άσχημα σχόλια γι’ αυτόν μπροστά σε άλλους φοιτητές.
Ένας δάσκαλος παίρνει συνεχώς χαμηλές αξιολογήσεις από τους σπουδαστές του και κατηγορεί τους μαθητές, ότι είναι ανίκανοι και ανόητοι να τον αξιολογήσουν.
Ένας άντρας κακοποιεί τη γυναίκα του και κατηγορεί το θύμα ότι δεν τον «κατανοεί».
Μια γυναίκα απατά τον άντρα της και τον κατηγορεί, ότι αυτός φταίει, επειδή εργάζεται πάρα πολύ.
Μία υπάλληλος δεν παίρνει την προαγωγή που ήθελε και κατηγορεί το αφεντικό της, ότι είναι ένα «σωβινιστικό αρσενικό γουρούνι».

Σίγουρα, υπάρχουν περιπτώσεις που ένα άτομο είναι υπαίτιο για μία κατάσταση και άξιο να ενοχοποιηθεί, αυτό όμως δε σημαίνει ότι το παιχνίδι της ενοχοποίησης, είναι και η λύση. Σε τέτοιες περιπτώσεις, υπάρχει ένας ασφαλής τρόπος για την επίλυση μιας διαφοράς, όπως είναι η νομική οδός. Τέτοιου είδους ενοχοποίησης, αντιμετωπίζεται σύμφωνα με αντικειμενικά κριτήρια και δεν περιλαμβάνει την έλλειψη σεβασμού προς τους άλλους, ούτε την επιλογή του παιχνιδιού της ενοχοποίησης. Έξω από το νομικό πλαίσιο, η ενοχοποίηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί, με σκοπό όμως τη βελτίωση μιας κατάστασης. Για παράδειγμα, όταν δύο σύντροφοι λογομαχούν ή διαφωνούν, η αποδοχή ευθυνών, συνήθως από την πλευρά και των δύο συντρόφων, μπορεί να βοηθήσει προς την δημιουργία εποικοδομητικών επανορθώσεων για το μέλλον. Πράγματι, στην ψυχοθεραπεία η προθυμία για την ανάληψη της ευθύνης, μπορεί να είναι μια σημαντική προϋπόθεση για την πραγματοποίηση μίας εποικοδομητικής αλλαγής.

Ο παραλογισμός των τεσσάρων ισχυρισμών του παιχνιδιού ενοχοποίησης
Ωστόσο, υπάρχει μια θεμελιώδης διαφορά, μεταξύ των ορθολογικών ευθυνών και των παράλογων ευθυνών, που συμμετέχουν στο παιχνίδι της ενοχοποίησης. Η περίπτωση των παράλογων ευθυνών, περιλαμβάνει τη συστηματική εμφάνιση των τεσσάρων πεποιθήσεων, που προαναφέραμε και που αναλύουμε παρακάτω:

1. Κάποιος άλλος πρέπει πάντα να φταίει
Σαφώς, η πρώτη από αυτές τις πεποιθήσεις είναι εσφαλμένη, διότι σε πολλές περιπτώσεις μια αρνητική κατάσταση δεν είναι αποτέλεσμα της υπαιτιότητας κανενός. Για παράδειγμα, τα τροχαία ατυχήματα μπορεί απλά να συμβούν λόγω εκδήλωσης εξωτερικών αρνητικών παραγόντων, όπως είναι τα ακραία φαινόμενα κακοκαιρίας. Άλλες φορές πάλι, οι άνθρωποι δεν τα πάνε καλά ο ένας με τον άλλον, εξαιτίας διαφορετικών προσωπικοτήτων. Υπάρχουν επίσης φορές, που οι άνθρωποι αρρωσταίνουν, μπορεί να υποστούν καρδιακή προσβολή ή να προσβληθούν από καρκίνο, χωρίς να φταίει κάποιος άλλος.

Πράγματι, όταν οι άνθρωποι παίζουν το παιχνίδι της ενοχοποίησης, προβαίνουν συχνά σε περαιτέρω παράλογες σκέψεις, προκειμένου να δικαιολογήσουν την ενοχοποίηση προς τους άλλους. Για παράδειγμα, ένας θεραπευόμενος μου, μια φορά μου είπε: «Η σύζυγος μου φταίει που κόλλησα αυτό τον ενοχλητικό ιό, επειδή το προηγούμενο βράδυ πριν αρρωστήσω, με ανάγκασε να μείνω ξύπνιος, μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες για να δούμε μια χαζή ταινία που είχε νοικιάσει». Αλλά πώς θα μπορούσε κάποιος να αποδείξει, ότι δεν θα αρρώσταινε, αν είχε κοιμηθεί περισσότερο; Επειδή ένα γεγονός διαδέχεται ένα άλλο, δεν σημαίνει ότι το πρώτο προκάλεσε το δεύτερο. Η πλάνη είναι κλασική, αλλά είναι πολύ πιο εύκολο να ρίξουμε ευθύνες στους άλλους, παρά να βρούμε μια επιστημονική εξήγηση. Το παιχνίδι της ενοχοποίησης, αποτελεί ένα γόνιμο έδαφος για αντιεπιστημονικούς και αστήρικτους ισχυρισμούς!

2. Ο υπαίτιος χάνει το σεβασμό που δικαιούται
Η δεύτερη πεποίθηση του παιχνιδιού ενοχοποίησης, είναι επίσης παράλογη, διότι συγχέει την πράξη με τον πράττων. Εδώ δεν ισχύει απλώς «αυτό που έκανες ήταν λάθος», αλλά ισχύει περισσότερο ότι «εσύ, λόγω της αποτυχίας σου, είσαι άξος λιγότερου σεβασμού», το οποίο απευθύνεται σε προσωπικό επίπεδο, στιγματίζοντας το άλλο πρόσωπο και αντιμετωπίζοντας το με περιφρόνηση, λόγω ότι είναι πλέον λιγότερο άξιος, από ό,τι πριν διαπράξει το σφάλμα. Εάν είστε αξιοκατάκριτοι, τότε είστε άξιοι λιγότερου σεβασμού. Είναι ένας βασικός κανόνας που παίζεται το συγκεκριμένο παιχνίδι.

Αλλά, όπως γνωρίζουμε, τα παιχνίδια δεν είναι πάντα ρεαλιστικά. Ακόμα και αν κάποιος κάνει κάτι λάθος, αυτό δεν σημαίνει ότι το ίδιο το άτομο είναι κακό ή αξίζει λιγότερο σεβασμό, ως άτομο. Αν συνέβαινε αυτό, τότε όλοι θα είχαμε χάσει το σεβασμό μας, γιατί όλοι έχουμε προβεί σε αδιάκριτες πράξεις και έχουμε κάνει κάποιες κακές επιλογές στην πορεία της ζωής μας. Για αυτό και δεν πρέπει να καταδικάζουμε τον πράττων, μόνο και μόνο επειδή έχουμε την τάση να καταδικάζουμε την πράξη. Η αλήθεια για ένα μόνο μέρος, δεν είναι και απαραίτητα η αλήθεια του συνόλου. Είναι ένας απλός κανόνας της πραγματικότητας και της ζωής.

3. Άσχημη και ασεβής μεταχείριση
Η χρήση της σιωπηρής απομόνωσης, οι λεκτικές επιθέσεις και η χρήση βίας είναι όλοι κλασικοί τρόποι που αποξενώνουν τους ανθρώπους και κλείνουν το μέσο για την ουσιαστική διαπροσωπική επικοινωνία, με τη βοήθεια της οποίας, οι διαφωνίες μπορούν να αντιμετωπιστούν ορθολογικά. Το παιχνίδι της ενοχοποίησης, όμως, δεν αποσκοπεί στην εποικοδομητική επίλυση διαφωνιών, αντίθετα στοχεύει σε κάποιο αόριστο, μη ρεαλιστικό και αρνητικό στόχο, ώστε να διασφαλίσει ότι οι άνθρωποι παίρνουν αυτό που τους αξίζει. Αυτό το σχέδιο παιχνιδιού δεν μας οδηγεί στο χτίσιμο διαπροσωπικών σχέσεων που μας ολοκληρώνουν. Αντί αυτού, τείνει να διαιωνίζει τη δυσαρέσκεια μεταξύ όλων των εμπλεκομένων.

4. Εγώ δεν έχω ελαττώματα
Μεγάλο μέρος αυτής της δυσαρέσκειας, έχει να κάνει με την άρνηση μας να αναλάβουμε προσωπική ευθύνη. Ως άνθρωποι κάνουμε λάθη και επιδιδόμαστε σε άσχημες ενέργειες, αλλά παραλείποντας να αναλαμβάνουμε προσωπική ευθύνη, μπλοκάρουμε το δρόμο για την εποικοδομητική αλλαγή. Αυτή η άρνηση, δημιουργείται από την πεποίθηση ότι για κάποιο λόγο, δεν είναι επιτρεπτό να κάνουμε λάθη. Έτσι, είναι καλύτερο να κατηγορούμε τους άλλους, από το να παραδεχτούμε την ενοχή μας. Γιατί, το να κάνουμε λάθη σημαίνει ότι είμαστε ελαττωματικοί και αν έχουμε ελαττώματα, είμαστε ανάξιοι σεβασμού.

Αλλά αυτό που είναι πραγματικά προβληματικό, είναι αυτή η ρεαλιστική απαίτηση για την τελειότητα. Οι άνθρωποι δεν είναι τέλειοι και μπορούν να μάθουν από τα λάθη τους, αλλά μόνο αν τα παραδέχονται και αλλάξουν τη συμπεριφορά τους στο μέλλον. Δυστυχώς, το παιχνίδι της ενοχοποίησης, ψάχνει τον υπαίτιο έξω από τον εαυτό μας για να ρίξει το φταίξιμο. «Δεν φταίω ποτέ εγώ για οποιοδήποτε σημαντικό λάθος.... περισσότερο φταίει ο άλλος... Κατηγορείς εμένα; Δεν το δέχομαι! Εγώ ξέρω πάντα τι κάνω!»

Πώς να σταματήσετε να παίζετε το παιχνίδι της ενοχοποίησης;
Όταν τα πράγματα φαίνεται να έχουν πάρει λάθος δρόμο, ψάχνετε κάποιον άλλο για να ρίξετε το φταίξιμο;
Έχετε την τάση να αντιμετωπίζετε με περιφρόνηση εκείνο το πρόσωπο που έχετε επισημάνει ως ένοχο;
Αντιμετωπίζετε αυτό το πρόσωπο με αναίδεια και σκέφτεστε ότι έχετε δίκιο;
Πόσο συχνά το κάνετε αυτό;
Πιστεύετε ότι μπορεί να παίζετε το παιχνίδι της ενοχοποίησης;
Αν ναι, τότε τι πρέπει να κάνετε διαφορετικά, για χάρη της δική σας ευτυχίας αλλά και των άλλων;

Σταματήστε τους ενοχοποιητικούς ισχυρισμούς, ότι δηλαδή πάντα κάποιος πρέπει να φταίει και να πληρώνει για το λάθος του. Η καθημερινή ζωή δεν είναι ένα δικαστήριο και εσείς δεν είστε ούτε δικαστής, ούτε ένορκος. Αποδεχθείτε τον εαυτό σας και τους άλλους άνευ όρων. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορείτε να αξιολογήσετε αρνητικά τις δικές σας πράξεις ή των άλλων, όμως δεν πρέπει να μαλώνετε τον εαυτό σας ή τους άλλους. Οι άνθρωποι δεν είναι «κακοί χαρακτήρες», ακόμη και όταν κάνουν άσχημα πράγματα.

Αναδιατυπώστε την ευθύνη, ως ένας τρόπος για να μάθετε από τα λάθη σας, καθώς και από τα λάθη των άλλων. Αποδεχθείτε ότι μπορεί να κάνετε λάθος ως ένα τμήμα της πορείας προς την αυτοβελτίωση σας. Προσπαθήστε να κάνετε τα πράγματα καλύτερα, αλλά να είστε ευτυχισμένοι με το να θυμάστε, ότι ζείτε σε έναν ατελή κόσμο. Αγκαλιάστε αυτό το ατελές σύμπαν και τους ανθρώπους, που κάνουν λάθη μέσα σε αυτό και σταματήστε να κατηγορείτε τους άλλους για αυτό.

Αγάπη και Συναισθηματική Νοημοσύνη

Πώς θα ήταν το συναισθηματικό τοπίο χωρίς την αγάπη; Η αγάπη προσδιορίζει την ανθρώπινη υπόσταση. Ο άνθρωπος ζει για ν’ αγαπά. Όπως επικοινωνεί με τους άλλους με ένα ρεπερτόριο συναισθημάτων, ή συναισθηματικών προδιαθέσεων, όπως βιώνει και εκφράζει το θυμό, το φόβο, τη λύπη, τη χαρά, αλλά και την έκπληξη και την αποστροφή του, έτσι εκφράζει και την αγάπη.

Είναι όμως η αγάπη συναίσθημα; Για κάποιους μελετητές του συναισθήματος και της συναισθηματικής νοημοσύνης (Goleman, 1997) η αγάπη είναι ένα βασικό/ πρωτογενές συναίσθημα, εγγενές και οικουμενικό, που αποτυπώνεται στο πρόσωπό μας. Για άλλους, η αγάπη είναι δευτερογενές συναίσθημα, καθώς προκύπτει από τη σύνθεση κάποιων πρωτογενών συναισθημάτων και δεν αποτυπώνεται απαραίτητα στο ανθρώπινο πρόσωπο (Παππά, 2013). Για τους περισσότερους μελετητές, η αγάπη είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη διαδικασία διαμόρφωσης δεσμού (Σράουφ, 2008). Το βρέφος συνδέεται συναισθηματικά με τη μητέρα, με τον πατέρα, με τα αδέλφια του, καθώς και με κάθε πρόσωπο του οικείου περιβάλλοντός του. Μαθαίνει την αγάπη από τα άτομα που το φροντίζουν και ικανοποιούν τις ανάγκες του, όχι μόνο τις βασικές (τροφή, υγιεινή, σωματική προστασία), αλλά και τις συναισθηματικές (αγκαλιά, προσοχή, διαθεσιμότητα και ποιοτική ενασχόληση με παροχή κατάλληλων ερεθισμάτων). Ο άνθρωπος γεννιέται για να συνδεθεί συναισθηματικά με ασφάλεια, αρκεί ένα ενήλικο πρότυπο να του παράσχει αυτή τη δυνατότητα. Η αγάπη τροφοδοτεί την ανθρώπινη ύπαρξη, νοηματοδοτεί τη ζωή, προσδίδει χρώμα και ρυθμικότητα στις διαπροσωπικές σχέσεις. 

Αν η αγάπη είναι συναίσθημα, τότε είναι το πιο πολύπλοκο από όλα τα συναισθήματα. Αν είναι μια κατάσταση που περιλαμβάνει πολλά συναισθήματα, τότε είναι μια πολύπλοκη κατάσταση. Ο Izard (1991) θεωρεί ότι η αγάπη είναι απαραίτητη για την ανθρώπινη υπόσταση, δεν είναι όμως ένα διακριτό συναίσθημα, καθώς περιλαμβάνει ισχυρούς κοινωνικούς δεσμούς και συσχετίζεται με το ενδιαφέρον και τη χαρά, αλλά και με όλο το φάσμα των συναισθημάτων. Υπάρχουν διάφορα είδη αγάπης: αγάπη για τους γονείς, για τα παιδιά και αγάπη για το/ τη σύντροφο. Όλα τα είδη αγάπης έχουν κοινά συστατικά: το δεσμό, την αφοσίωση, την προστατευτικότητα και τη στοργή. Ωστόσο, η αγάπη για το/ τη σύντροφο είναι ιδιαίτερη, καθώς περιλαμβάνει τη σεξουαλική έκφραση. Ο Sternberg (1987) στη θεωρία του για την αγάπη προτείνει ένα τριαδικό μοντέλο αρέσκειας και αγάπης, με τρία κυρίαρχα στοιχεία: την οικειότητα, το πάθος και τη δέσμευση. Αν και ορισμένοι ψυχολόγοι υποστηρίζουν ότι η αγάπη είναι βασικό συναίσθημα, οι περισσότεροι θεωρούν ότι αυτό δεν ισχύει, εξαιτίας της διάρκειάς της, του κοινωνικού πλαισίου στο οποίο τοποθετείται, αλλά και του γεγονότος ότι αποτελεί σύνθεση πολλών βασικών/ πρωτογενών συναισθημάτων (Strongman, 2003).

Ο Στάινερ (2006) υποστηρίζει ότι η αγάπη αποτελεί βασικό συστατικό της συναισθηματικής νοημοσύνης, είναι η καρδιά της. Για τον παραπάνω μελετητή, οι άνθρωποι χρειάζεται να εκφράζουν την αγάπη – όταν τη νιώθουν πραγματικά – αναλαμβάνοντας τη συναισθηματική τους ευθύνη. Η ανάληψη της συναισθηματικής ευθύνης χρειάζεται να γίνεται με ευθύτητα και ειλικρίνεια. Όταν κάποιος νιώθει αγάπη, χρειάζεται να την εκφράζει, αφού προηγουμένως ζητήσει την άδεια από τον υποψήφιο αποδέκτη. Η έκφραση της αγάπης γίνεται με τους ακόλουθους τρόπους: α) σωματικούς, β) λεκτικούς και γ) έμπρακτους. Καταρχήν, εκφράζεται με το σώμα: μια αγκαλιά, ένα φιλί, ένα χάδι, ένα άγγιγμα, ακόμη και μια απλή χειραψία, μπορεί να υποδηλώνουν εκτίμηση, συμπάθεια, ή/και αγάπη. Η σωματική επαφή βοηθά τους ανθρώπους να εκφράσουν την αγάπη τους και να επικοινωνήσουν.

Οι λεκτικοί τρόποι, από την άλλη, αφορούν τα θετικά σχόλια, τις ειλικρινείς φιλοφρονήσεις, που οι άνθρωποι απευθύνουν μεταξύ τους ως προς την επίδοσή τους σε ένα τομέα, την επίδειξη επιθυμητών συμπεριφορών, τις ικανότητες και τα προτερήματά τους, τις ποιότητες του χαρακτήρα τους, ακόμη και για την εμφάνισή τους.

Τέλος, οι έμπρακτοι τρόποι αφορούν κάθε πράξη που υποδηλώνει έγνοια, ενδιαφέρον και στοργή για τον άλλο. Έμπρακτος τρόπος εκδήλωσης αγάπης μπορεί να είναι ένα δώρο, μια χειρονομία καλής θέλησης, αλλά και ένα χαμόγελο, ένα βλέμμα, ή η προσεκτική ακρόαση των λεγομένων του άλλου. Η έκφραση της αγάπης με όλους τους παραπάνω τρόπους είναι απαραίτητη και αναγκαία για την ανθρώπινή μας υπόσταση. Η αγάπη μας εξημερώνει και μας εξανθρωπίζει. Όλοι μας έχουμε ανάγκη να εκπέμπουμε και να αποδεχόμαστε αγάπη με όλους τους παραπάνω τρόπους. Η ανάγκη ενός ανθρώπου να τροφοδοτεί και να τροφοδοτείται με αγάπη διατηρείται ακόρεστη. Πρόκειται για μια ανάγκη που χρειάζεται συνεχώς ικανοποίηση. Όσα αποθέματα αγάπης κι αν έχει κάποιος, πάντοτε χρειάζεται περισσότερη. Ασφαλώς, η σημασία της αγάπης που λαμβάνει ένα παιδί τα πρώτα χρόνια της ζωής του είναι αδιαμφισβήτητη. Αυτή θέτει τα θεμέλια της αυτοεκτίμησης και της εμπιστοσύνης στον εαυτό και τους άλλους, της μετέπειτα καλής ψυχικής υγείας. Ωστόσο, η αγάπη είναι απαραίτητη και αναγκαία όλα τα χρόνια της ζωής του ανθρώπου και της οικοδόμησης των διαπροσωπικών σχέσεων.

Η αγάπη σημαίνει ελεύθερη ροή και ανταλλαγή των λεκτικών και μη λεκτικών τρόπων εκφοράς της, αρκεί να λαμβάνει κάποιος υπόψη τη βούληση του άλλου, ζητώντας την άδειά του. Η αγάπη νικά το φόβο. Όποιος αγαπά, δε φοβάται τον άλλο, ούτε τον εαυτό του. Όποιος αγαπά, σέβεται τον άλλο και πρωτίστως, τον εαυτό του.
-------------------
Βιβλιογραφικές παραπομπές
Goleman, D. (1997). Συναισθηματική Νοημοσύνη. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα.
Izard, C. E. (1991). The Psychology of Emotions. New York: Plenum Press.
Παππά, Β. (2013). Η Λογική των Συναισθημάτων. Συναισθηματική Ανάπτυξη και Συναισθηματική Νοημοσύνη. Αθήνα: Οκτώ.
Σράουφ, Α. (2008). Συναισθηματική Ανάπτυξη. Η Οργάνωση της Συναισθηματικής Ζωής στα Πρώιμα Χρόνια (Μετάφρ.-Επιμ.: Α. Βουλτσίδου). Αθήνα: Καστανιώτης.
Στάινερ. Κ. (2006). Συναισθηματική Νοημοσύνη με Καρδιά (Μετάφρ.: Β. Παππά). Αθήνα: Καστανιώτης.
Sternberg, R. J. (1987). Liking versus loving: A comparative evaluation of theories.Psychological Bulletin, 102, 331–345.
Strongman, K. T. (2003). The Psychology of Emotion. From Everyday Life to Theory (5thed.). West Sussex: John Wiley & Sons Ltd.

Η αγάπη δημιουργεί ένα «εμείς» χωρίς να καταστρέφει ένα «εγώ»

Η διατήρηση του ελέγχου σε μια σχέση φαίνεται να είναι κεφαλαιώδους σημασίας για ορισμένους. Με απίστευτο ζήλο, αναζητούν άτομα που, προκειμένου να μη χαλάσουν τη σχέση, επιτρέπουν στους εαυτούς τους να εξουσιάζονται. Στα άτομα αυτά η ανάγκη να διεκδικήσουν την αυτονομία τους παραχωρεί τη θέση της στην τακτική της ελάχιστης αντίστασης. Είτε είναι υπερβολικά ανασφαλή είτε απλώς πολύ αδύναμα, παραιτούνται από την ατομικότητά τους.

Η τραγωδία, εν προκειμένω, είναι ότι όσο περισσότερο επιτρέπουμε στους άλλους να μας εξουσιάζουν τόσο περισσότερο χάνουμε την επαφή με αυτό που είμαστε και με το τι έχουμε δικαίωμα να περιμένουμε. Από τη στιγμή που θα χάσουμε τον προσανατολισμό μας, ο δρόμος για να ξανακερδίσουμε την προσωπικότητά μας είναι στην καλύτερη περίπτωση ανηφορικός, ιδιαίτερα όταν έχουμε πείσει τον εαυτό μας ότι το ‘χει η μοίρα μας να υποτασσόμαστε στη θέληση των άλλων. Η αλήθεια όμως είναι ότι σε κανέναν δε δίνεται η ζωή για να την παραχωρεί κατόπιν διαταγής. Και το να λέμε ότι το κάνουμε αυτό στο όνομα της αγάπης αποτελεί πλήρη διαστρέβλωση της λέξης.

Οι περισσότεροι από εμάς μαθαίνουμε από νωρίς να δίνουμε μεγαλύτερη σημασία στα μηνύματα που λαμβάνουμε από τους άλλους παρά από μέσα μας.

Μας προτρέπουν να αγνοούμε τις δικές μας ανάγκες και επιθυμίες και να ζούμε σύμφωνα με τις προσδοκίες των άλλων.

Αστρονομική γεωμετρία είχαν αναπτύξει οι Βαβυλώνιοι

Είχαν ανακαλύψει την ακριβή θέση και τροχιά του Δία 1.500 χρόνια νωρίτερα από όταν πιστεύαμε ότι συνέβη!

Η επιγραφή στην οποία σύμφωνα με τους ερευνητές είναι καταγεγραμμένη η θέση και η τροχιά του Δία μέσα από περίπλοκες γεωμετρικές απεικονίσεις

Ήταν γνωστό ότι οι Βαβυλώνιοι ήταν εξαιρετικοί μαθηματικοί και χρησιμοποιούσαν τα μαθηματικά και στις αστρονομικές τους παρατηρήσεις. Είχαν κάνει πολλές και σημαντικές αστρονομικές ανακαλύψεις. Όπως φαίνεται οι Βαβυλώνιοι είχαν πολύ μεγαλύτερες γνώσεις και ικανότητες στα μαθηματικά και ειδικότερα στην γεωμετρία από όσο πιστεύαμε. Νέα μελέτη αναφέρει ότι οι Βαβυλώνιοι είχαν αναπτύξει ένα είδος «αστρονομικής γεωμετρίας» με την οποία κατάφερναν να παρατηρούν την κίνηση των ουράνιων σωμάτων.

Σύμφωνα με τους ερευνητές οι Βαβυλώνιοι είχαν καταφέρει να εντοπίσουν όχι μόνο την ακριβή θέση αλλά και την τροχιά του Δία. Η ανακάλυψη είναι πολύ σημαντική αφού μέχρι σήμερα πιστεύαμε ότι εκείνοι που εντόπισαν την ακριβή θέση και κίνηση του Δία ήταν μέλη του Κολεγίου Μέρτον στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης τον 14ο αιώνα. Αν τελικά η ανακάλυψη των ερευνητών επιβεβαιωθεί οι επιστήμονες θα πρέπει να εξετάσουν εκ νέου όλα τα σχετικά με την αστρονομία ευρήματα που υπάρχουν από την Βαβυλώνα αφού μπορεί να διαπιστωθεί ότι οι αστρονόμοι εκεί είχαν πολύ μεγαλύτερες γνώσεις του ηλιακού μας συστήματος και του Σύμπαντος γενικότερα από όσο πιστεύαμε μέχρι σήμερα.

Η επιγραφή
Ομάδα ερευνητών με επικεφαλής ειδικούς του Πανεπιστημίου Humboldt στο Βερολίνο μελέτησε ένα θραύσμα μίας πήλινης επιγραφής που χρονολογείται ανάμεσα στο 350 π.Χ. και στο 50 π.Χ. Η επιγραφή αυτή είχε διαπιστωθεί ότι περιείχε αστρονομικά δεδομένα και οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι σε αυτή υπάρχει… προηγμένη γεωμετρία με την οποία οι δημιουργοί της επιγραφής κατέγραψαν την θέση αλλά και την τροχιά του Δία. Σύμφωνα με ειδικούς η γεωμετρία των Βαβυλώνιων ήταν πιο προχωρημένη από αυτή που ανέπτυξαν και χρησιμοποίησαν αργότερα οι Έλληνες. Όμως για κάποιο λόγο η Βαβυλώνια γεωμετρία παρέμεινε για αιώνες κρυμμένη μέσα στις επιγραφές.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση των ερευνητών στην επιθεώρηση «Science» στο θραύσμα αυτό υπάρχουν καταγεγραμμένα δύο χρονικά διαστήματα εμφάνισης του Δία, την πρώτη φορά που εμφανίζεται στον ορίζοντα, και υπολογίζει την θέση του πλανήτη σε διάστημα 60 και 120 ημερών. Οι ερευνητές αναφέρουν επίσης ότι στην επιγραφή αυτή έχουν καταγραφεί και άλλα δεδομένα για τον Δία όπως ο χρόνος που ο Δίας καλύπτει το μισό της απόστασης των 60 ημερών, χρησιμοποιώντας και πάλι την γεωμετρία. Πιο συγκεκριμένα οι ερευνητές αναφέρουν ότι οι δημιουργοί της επιγραφής χρησιμοποιούσαν τραπεζοειδή σχήματα για να υπολογίζουν την θέση του Δία. Σε μία περίπτωση «μοίρασαν» στη μέση ένα τραπεζοειδές σχήμα που εμφανίζεται μεταξύ των δύο ακραίων θέσεων του πλανήτη στον ορίζοντα. Παρόμοιες μεθόδους με αυτές των Βαβυλώνιων είχαν χρησιμοποιήσει και οι ερευνητές του 14ου αιώνα για να παρατηρήσουν τον Δία.

Το μάτι του Ρα οι Έλληνες φιλόσοφοι και το "τρίτο μάτι"

Όπως είναι γνωστό οι αισθήσεις μας φανερώνουν μόνο ένα περιορισμένο κομμάτι της πραγματικότητας. Υπάρχουν άραγε όργανα στον άνθρωπο που τον βοηθούν στην αντίληψη υψηλοτέρων συχνοτήτων και κραδασμών από αυτές που μπορούν να αντιληφθούν οι αισθήσεις μας;

Ο Πλάτωνας και άλλοι αρχαίοι Φιλόσοφοι και μύστες μας έχουν περιγράψει έναν άλλο πνευματικότερο κόσμο, τον κόσμο των αρχετυπικών ιδεών. Για τους Ινδούς το Σύμπαν με όλα όσα περιέχει, ονομάζεται ΜΑΓΙΑ (πλάνη) , γιατί όλα μέσα σε αυτό είναι παροδικά. Γενικότερα για την αρχαία γνώση το πνεύμα, και η συνείδηση είναι η υπέρτατη πραγματικότητα, ενώ ο κόσμος της ύλης αποτελεί το κατώτερο τμήμα της συμπαντικής εκδήλωσης. Για να αναφέρω ένα απλό παράδειγμα, θα έλεγα πως το σύμπαν είναι μία παλλόμενη ενέργεια, αυτό που εμείς μπορούμε να αντιληφθούμε με τις αισθήσεις μας είναι όχι ο ωκεανός αυτός καθ' ευατός της ενέργειας, αλλά το αποτύπωμα του, όπως το αποτύπωμα της θάλασσας στην ακτή.

Υπήρχε λοιπόν κάποια ικανότητα υπεραισθητικής αντίληψης που διέθεταν οι άνθρωποι κατά την νηπιακή ηλικία της ανθρωπότητας και που πλέον οι σύγχρονοι άνθρωποι δεν διαθέτουν, ώστε να δικαιολογείτε η στενή σχέση με την φύση που είχαν, και κατά συνέπεια οι ανεξήγητες ικανότητες που φαίνεται πως διέθεταν οι αρχαίοι πολιτισμοί; Μήπως είχαν αναπτύξει την «έκτη αίσθηση» ή διαίσθηση (ESP Extrasensory Perception) η οποία αφορά την αντίληψη πέρα από τις φυσικές μας αισθήσεις;

Η διαίσθηση αφορά μία πηγή που παρέχει ένα πρόσθετο αριθμό πληροφοριών, που δεν προέρχεται από την αναλυτική, λογική πλευρά του εγκεφάλου. Όσο αναπτύσσεται και γίνεται κατανοητή, μπορεί να αποτελέσει αξιόπιστο και πολύτιμο εργαλείο στα χέρια των ανθρώπων. Η διαίσθηση μας επιτρέπει να διευρύνουμε την συνειδητότητα μας τόσο σε σχέση με τον εαυτό μας, όσο και το περιβάλλον μας.

Οι αρχαίοι πολιτισμοί ονόμαζαν το κέντρο της έκτης αίσθησης και της σοφίας το «τρίτο μάτι», το οποίο από αρχαιοτάτων χρόνων οι Μύστες το συνέδεσαν με την διαίσθηση και το χαρακτήρισαν ως η όραση της διαίσθησης. Το Τρίτο Μάτι είναι ουσιαστικά μια «τυφλή» υπόφυση στο μέτωπό μας, που ενεργοποιείται συνήθως κατά τον ύπνο. Οι ανατολικές θρησκείες τοποθετούν το «τρίτο μάτι» στο κέντρο του μετώπου ανάμεσα στα φρύδια. Στην Αίγυπτο αναφέρεται ως το «μάτι του Ρα», και είναι σύμβολο της προστασίας και της ζωής.

Ο Γαληνός ο αρχαίος Έλληνας γιατρός αναφέρθηκε στην επίφυση, πίστευε ότι είναι μια βαλβίδα που ρυθμίζει την σκέψη. Κατά τον 18ο αιώνα ο Γάλλος επιστήμονας και φιλόσοφος Ρενέ Ντεκάρτ είπε ότι η επίφυση είναι, για το σημείο της ανθρώπινης ζωής όπου συναντιούνται η ψυχή και το σώμα, η «έδρα της ενόρασης».

Στον εγκέφαλο λοιπόν υπάρχουν δύο μικροί αδένες η υπό - φυση και η επί - φυση όργανα φαίνεται πως συμμετέχουν στην ενεργοποίηση του κέντρου της έκτης αίσθησης ή του τρίτου ματιού.
Σύμφωνα με την Ιατρική επιστήμη, η υπό - φυση είναι ένας μεγάλης σημασίας ενδοκρινής αδένας, που βρίσκεται στη βάση του εγκεφάλου, πίσω από τη μύτη και στο ύψος των ματιών, σε μία περιοχή που λέγεται τουρκικό εφίππιο ( σέλλα αλόγου). Η υπόφυση εκκρίνει εννέα διαφορετικές ορμόνες.

Η επί - φυση είναι ένα μικρό κωνοειδές μόρφωμα που βρίσκεται στη βάση του εγκεφάλου. Αν και έχει το ίδιο περίπου μέγεθος με την υπόφυση, η επίφυση –μαζί με τον γειτονικό υποθάλαμο με τον οποίο συνδέεται άμεσα– θεωρείται ως ο κορυφαίος αδένας όλου του ενδοκρινικού συστήματος.
Η ομοιότητα της επίφυσης με το μάτι του Ρα τον πανόπτη οφθαλμό (θα ωρύονται οι συνομοσιολόγοι τώρα), δεν γνωρίζω αν είναι τυχαία σε κάθε περίπτωση όμως αποτέλεσε το έναυσμα για το παρόν άρθρο.

Λόγω της ομοιότητάς της με καρπό κωνοφόρου δέντρου ονομάζεται και κωνάριο. Η επίφυση παράγει τη μελατονίνη, η οποία είναι ορμόνη που ρυθμίζει την εναλλαγή ύπνου και εγρήγορσης σύμφωνα με την εναλλαγή μέρας και νύχτας, γνωστός και ως κιρκάδιος ρυθμός. Ο ημερονύκτιος ρυθμός αφορά τον κύκλο ύπνου και εγρήγορσης κατά τη διάρκεια της ημέρας. Η ίδια ουσία έχει βρεθεί ότι επιδρά και σε πλήθος άλλων λειτουργιών, όπως η θερμοκρασία του σώματος μας, η ψυχολογική μας διάθεση, η αναπαραγωγική ικανότητα, η αποτελεσματικότητα του ανοσοποιητικού μας συστήματος.

Ο αδένας της επίφυσης αποτελείται κυρίως από νερό και μια κατηγορία κυττάρων που ονομάζονται νευρογλοία. Το εντυπωσιακό είναι ότι οι σχηματισμοί των κυττάρων αυτών στο εσωτερικό της επίφυσης θυμίζουν σε μεγάλο βαθμό τα Ραβδία και τα Κωνία των ματιών μας, ενώ ακριβώς όπως και τα μάτια μας, ο εν λόγω αδένας συνδέεται απευθείας με το οπτικό κέντρο του εγκεφάλου μας, λειτουργώντας ουσιαστικά ως ένα είδος «εσωτερικού ματιού» (ή σωστότερα, «εσωτερικής κεραίας», καθώς οι εικόνες που συλλαμβάνει και μεταδίδει στο κέντρο της όρασης μας δεν προέρχονται από τον περιβάλλοντα μας χώρο, αλλά από «αλλού»!). Αυτοψίες, ωστόσο σε εγκεφάλους αποθανόντων έδειξαν ότι στους περισσότερους ανθρώπους της εποχής μας ο αδένας της επίφυσης δεν βρίσκεται σε καθόλου καλή κατάσταση, καθώς υπόκειται σε μια μορφή «ασβεστοποίησης» (calcification), με αποτέλεσμα να υπολειτουργεί ή να είναι ουσιαστικά αδρανής!

Νευρικές ώσεις από τον αμφιβληστροειδή χιτώνα του οφθαλμού φθάνουν στην επίφυση και επηρεάζουν την έκκριση μελατονίνης. Συγκεκριμένα, το σκοτάδι διεγείρει την έκκριση μελατονίνης, ενώ το φως την καταστέλλει. Στον άνθρωπο έχει επιβεβαιωθεί παρόμοια δράση. Η μελατονίνη επιταχύνει την επέλευση του ύπνου και έχει χρησιμοποιηθεί ακόμη και ως φάρμακο για την αντιμετώπιση της αϋπνίας.
Ακριβώς λόγω της ρύθμισης του φωτός και του κύκλου του ύμνου ύπνου και εγρήγορσης έχουν διατυπωθεί πλήθος θεωριών σχετικά με τη λειτουργία της, πολλές από τις οποίες είχαν και μεταφυσικό χαρακτήρα έδρα της ψυχής και τρίτο μάτι. Ο Ντεκάρτ λ.χ δήλωσε πως πρόκειται για το σημείο της ανθρώπινης ζωής όπου συναντιούνται η ψυχή και το σώμα, η «έδρα της εν -όρασης».

Όταν και αν η επίφυση και η υπόφυση αναπτυχθούν και διεγερθούν πλήρως, τότε οι κραδασμοί τους ενεργοποιούν το υποσυνείδητο, την διαίσθηση, και την «ενόραση». Αυτό επιτυγχάνεται με διάφορες τεχνικές, είτε με τον διαλογισμό, είτε με την προσευχή είτε με ένα αυστηρό Φιλοσοφικό στοχασμό δια της «εις εαυτόν διείσδυση», την μέθοδο που χρησιμοποιούσαν ο Σωκράτης, ο Πλάτωνος, ο Πλωτίνος και άλλοι αρχαίοι Έλληνες Φιλόσοφοι.

Εδώ θα κάνω μία στάση, λόγω… αδυναμίας, αλλά και συνήθειας. Πολύ καλές οι ανατολικές τεχνικές διαλογισμού αλλά και εμείς διαθέταμε μία εξίσου εξαιρετική μέθοδο κατανόησης του σύμπαντος και του εαυτού μας. Σύμφωνα λοιπόν με τον Σωκράτη εκείνοι που ασχολούνται με την φιλοσοφία κατά τον όρθρο τρόπο, στρέφει τον άνθρωπο μακριά από τις σωματικές απολαύσεις, προς το πνεύμα.

Πώς όμως γίνεται με την ορθολογιστική γνώση αυτή καθ’ εαυτή; Συνιστά το σώμα εμπόδιο ή όχι, αν το θεωρήσουμε σαν κάτι που μας συντροφεύει στην κατά την έρευνα μας προς την γνώση; Πότε μπορεί η ψυχή να δει την αλήθεια;

Δεδομένου ότι, όταν προσπαθεί να εξετάσει κάτι με την βοήθεια του σώματος, το σώμα αποδεδειγμένα την εξαπατά. Αυτό το επιτυγχάνει εκείνος που σύμφωνα με τον Σωκράτη προσεγγίζει τα πάντα, όσον το δυνατόν με το πνεύμα μονάχα, χωρίς ούτε να κοιτάζει τριγύρω όταν σκέπτεται, ούτε να επιτρέπει σε καμία άλλη αίσθηση να διακόπτει τον στοχασμό του αλλά, χρησιμοποιώντας καθαρή σκέψη μονάχα, προσπαθεί να αγκαλιάσει οτιδήποτε, έτσι όπως αυτό είναι, αυτό καθ’ εαυτό, διαχωρίζοντας τόσο όσο δυνατό περισσότερο από μάτια και αυτιά, εν συντομία από ολόκληρο το σώμα, που μονάχα διαταράσσει την ψυχή και δεν της επιτρέπει να προσεγγίσει την αλήθεια και την ενόραση που συνδέονται με την ψυχή….

Τώρα δεν είναι θάνατος η απελευθέρωση και ο διαχωρισμός της ψυχής από το σώμα; Και είναι μονάχα οι αληθινοί φιλόσοφοι που πάντοτε προσπαθούν να απελευθερώσουν την ψυχή όσο περισσότερο μπορούν. Αυτό, επομένως είναι το έργο του φιλόσοφου ν απελευθερώσει την ψυχή από το σώμα… όταν η ψυχή, επιστρέφοντας στον εαυτό της στοχάζεται, πηγαίνει κατευθείαν σε αυτό που είναι αγνό αιώνιο και αθάνατο και όμοιο προς τον εαυτό του, και σχετιζόμενη με αυτό, προσχωρεί σε αυτόν όταν είναι μόνη της και δεν παρεμποδίζεται. Και τότε η ψυχή αναπαύεται από τα λάθη τα, και βρίσκεται σε επικοινωνία με εκείνο που είναι ίδιο προς τον εαυτό του. Και αυτή η κατάσταση της ψυχής ονομάζεται σοφία…!

Ο Πλάτωνας αναφέρει πως η γνώση αυτή, δεν είναι κάτι που μπορεί να περιγραφεί με λόγια όπως οι άλλες επιστήμες. Χρειάζεται μακρά μελέτη του θέματος και διάπλαση του εαυτού με αυτήν. Τότε, είναι σαν μία σπίθα να ξεπηδά και να ανάβει ένα φως που από εκεί και μετά είναι ικανό να αυτοσυντηρείται.

Αργότερα τον 4ο αιώνα μ.Χ, ο ιδρυτής του Νεοπλατωνισμού Πλωτίνος εφαρμόζοντας αυτές τις τεχνικές του Πλάτωνα (ο οποίος ήταν μαθητής του Σωκράτη), αναφέρει πως κατάφερε να φτάσει στην κορύφωση της «μυστικιστικής αυτής φιλοσοφικής έκστασης», μόνο τέσσερις φορές στην ζωή του.

Σύμφωνα με τα λόγια του Πλωτίνου: «Δεν είναι γνωστό από πού ήρθε το φως, από έξω ή από μέσα», και όταν έπαυσε λέει: ήταν λοιπόν μέσα και ωστόσο όχι μέσα.

Δεν πρέπει να ερωτηθεί από πού ήρθε: δεν υπάρχει ένα από πού, επειδή ούτε ήρθε ούτε έφυγε, αλλά εμφανίστηκε και εξαφανίστηκε. Για αυτό δεν είναι ανάγκη να το εξαναγκάσει, αλλά πρέπει να περιμένει σιωπηλός έως ότου εμφανιστεί και να προετοιμαστεί για να το δει, όπως το βλέμμα περιμένει την ανατολή του ήλιου».

Το φως σαν σύμβολο της εκστατικής καταστάσεως, το φως που γίνεται αισθητό από τον θνητό σαν μια «ουράνια μέθη», είναι βασικά ένα κυρίαρχο σύμβολο στον «μυστικισμό» της Μεσογείου.
Επανερχόμενος στο παρόν, όλες αυτές είναι τεχνικές αποσκοπούν στο να μεταφέρεται η προσοχή μας από τον εξωτερικό κόσμο στον εσωτερικό. Όταν ο νους απομονώνεται από το φυσικό περιβάλλον του, προσπαθώντας να επιτύχει την αυτογνωσία, και να αντιληφθεί την πραγματική υπόσταση των πραγμάτων. Τότε η συνείδηση του συνειδητού ανθρώπου δεν περιορίζεται πλέον μόνο προς τα έξω, μέσω των πέντε αισθήσεων. Οι πέντε αισθήσεις κυριαρχούνται από την έκτη αίσθηση, το νου, και όλη η συνείδηση και η αντιληπτική λειτουργία στρέφονται προς τα μέσα και προς τα άνω.

Είναι η στιγμή που η επίφυση ενεργοποιείται σε συνδυασμό με την υπόφυση, όταν προσαρμόζουν και χαμηλώνουν τη συχνότητα των βιοηλεκτρικών ροών, καθώς είναι μετασχηματιστές πνευματικής ενέργειας. Καθώς εισέρχονται στον εγκέφαλο, οι κοσμικές δονήσεις που επηρεάζουν τον άνθρωπο μειώνονται. Μια ενεργοποιημένη επίφυση λειτουργεί ως μετασχηματιστής που χαμηλώνει τον ρυθμό της ενέργειας σε μια χαμηλότερη συχνότητα.

Η ανθρωπότητα αυτή την στιγμή λειτουργεί σε μια χαμηλή συχνότητα. Το άνοιγμα του «τρίτου ματιού» μπορεί να επιταχύνει αυτή τη δόνηση σε υψηλότερα επίπεδα, έτσι ώστε να είμαστε ικανοί να διευρύνουμε την αντίληψη μας.

Ανακάλυψαν το μυστικό της Πυθίας

Απάντηση στο γιατί οι χρησμοί του Μαντείου των Δελφών δίνονταν μία συγκεκριμένη ημέρα του χρόνου κατάφεραν να βρουν δύο ερευνητές στο Πανεπιστήμιο του Λέστερ, η Ελληνίδα Ευφροσύνη Μπούτσικα (μηχανολόγος μηχανικός) και ο Βρετανός Άλαν Σαλτ, αποκαλύπτοντας ουσιαστικά το «μυστικό» της Πυθίας.

Όπως αποκαλύπτουν οι δύο επιστήμονες, το κλειδί για τη λύση του μυστηρίου κρατά ένας αστερισμός και οι ψηλοί βράχοι που περιστοιχίζουν τον ναό του Απόλλωνα, στους Δελφούς.

«Ένα βράδυ που δεν μπορούσα να κοιμηθώ, έπαιζα με ένα επιπεδοσφαίριο όταν συνειδητοποίησα πως ο αστερισμός του Δελφίνου εμφανιζόταν στον ουρανό προς τα τέλη Δεκεμβρίου με αρχές Ιανουαρίου, την εποχή δηλαδή που σε πολλές πόλεις γίνονταν θυσίες προς τιμήν του Απόλλωνος Δελφινίου», λέει ο κ. Σαλτ.

«Αναρωτήθηκα αν σε ζητήματα λατρείας χρησιμοποιούνταν ως ορόσημο η ανατολή ενός αστερισμού στον πρωινό ουρανό, πρακτική την οποία ο Ησίοδος στο εγχειρίδιό του Έργα και Ημέρες αναφέρει πως χρησιμοποιούσαν στη γεωργία. Το πρόβλημα ήταν όμως πως δεν δίνονταν χρησμοί από το Μαντείο των Δελφών τον Ιανουάριο, αλλά έναν μήνα αργότερα».

«Οι ψηλές και απότομες βουνοπλαγιές που βρίσκονται ανατολικά του ναού του Απόλλωνα στους Δελφούς κλείνουν τη θέα από το χαμηλότερο σημείο του ορίζοντα προς τη συγκεκριμένη κατεύθυνση», εξηγεί η Μπούτσικα.

«O ορίζοντας είναι τόσο ψηλά που τα αστέρια πρέπει να ανέβουν αρκετά ψηλά για να είναι ορατά ακριβώς πριν από την ανατολή του ηλίου. Αυτό σημαίνει πως αν προϋπόθεση για μια τελετή στους Δελφούς ήταν η ανατολή του αστερισμού, θα έπρεπε κάποιος να περιμένει έναν μήνα αργότερα για να τη δει σε σχέση με τις πόλεις που είχαν επίπεδο ορίζοντα», καταλήγει.

Φυλή στην Τουρκία μιλάει αρχαία ελληνικά

Μπορεί οι περισσότεροι νεοέλληνες να γνωρίζουν ελάχιστα ή να αγνοούν παντελώς την αρχαία ελληνική γλώσσα… όχι όμως και μία απομονωμένη κοινότητα στις ακτές της Μαύρης Θάλασσας, στη βορειοανατολική Τουρκία.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του βρετανικού Independent, περίπου 5.000 άνθρωποι φαίνεται ότι μιλούν μία διάλεκτο που πλησιάζει εκπληκτικά στην αρχαία ελληνική γλώσσα.
Όπως επισημαίνουν ειδικοί γλωσσολόγοι μέσω αυτής της διαλέκτου μπορούν να εξάγουν πολύ σημαντικά συμπεράσματα για τη γλώσσα του Σωκράτη και του Πλάτωνα, καθώς και το πώς αυτή εξελίχθηκε.
Η κοινότητα ζει σε ένα σύμπλεγμα χωριών κοντά στην τουρκική πόλη της Τραπεζούντας, όπου κάποτε ήταν η αρχαία περιοχή του Πόντου.
Οι γλωσσολόγοι διαπίστωσαν ότι η διάλεκτος, Romeyka, μια ποικιλία από ποντιακά ελληνικά, έχει δομικές ομοιότητες με την αρχαία ελληνική που δεν παρατηρούνται σε άλλες μορφές της γλώσσας που ομιλείται σήμερα. Επίσης η Romeyka παρουσιάζει και πολλές ομοιότητες με το αρχαίο λεξιλόγιο.
Όπως λέει η λέκτορας Φιλολογίας Ιωάννα Σιταρίδου του Πανεπιστημίου του Cambridge «η χρήση του απαρεμφάτου έχει χαθεί στα νέα ελληνικά. Όμως, στα Romeyka έχει διατηρηθεί».
Μια πιθανότητα είναι ότι οι ομιλητές αυτής της διαλέκτου είναι οι απευθείας απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων που ζούσαν κατά μήκος των ακτών της Μαύρης Θάλασσας πριν από τον 6ο ή 7ο αιώνα π.Χ., όταν η περιοχή αποικίστηκε αρχικά.
Αλλά είναι επίσης πιθανό να είναι απόγονοι αυτόχθονων πληθυσμών ή μίας μεταναστευτικής φυλής οι οποίοι αναγκάστηκαν να μιλούν τη γλώσσα των αρχαίων ελληνικών αποικιοκρατών.
Οι κάτοικοι της συγκεκριμένης περιοχής είναι ευσεβείς μουσουλμάνοι, γι΄ αυτό και είχαν το δικαίωμα να παραμείνουν στην Τουρκία μετά τη Συνθήκη της Λωζάννης του 1923.

11 ψυχολογικά τρικ που εφαρμόζουν τα εστιατόρια

Πίσω από τους καταλόγους των εστιατορίων υπάρχει ολόκληρη μελέτη από ψυχολόγους και συμβούλους, που έχουν σκεφτεί πολύ προσεκτικά πως θα διαμορφωθεί το μενού ώστε να είναι πιο θελκτικό στον καταναλωτή.

1. Δεν χρησιμοποιούν το σύμβολο του νομίσματος
Το σύμβολο του ευρώ θα υπενθύμιζε αυτομάτως στους καταναλωτές ότι ξοδεύουν χρήματα και γι’ αυτό το λόγο είναι και το βασικό που αποφεύγουν οι καταστηματάρχες να φαίνεται στον κατάλογο. Σύμφωνα με έρευνα που έγινε στο Πανεπιστήμιο Κορνέλ, οι επισκέπτες που είχαν κατάλογο χωρίς το σήμα του δολαρίου, ξόδεψαν πολλά περισσότερα χρήματα από εκείνους που δεν έβλεπαν το σήμα του δολαρίου. Ακόμα κι αν οι τιμές ήταν γραμμένες με τη μορφή «δέκα δολάρια», οδηγούσαν τους καταναλωτές να ξοδέψουν λιγότερα.

2. Είναι ύπουλοι με τους αριθμούς
Οι εστιάτορες καταλαβαίνουν ότι η τιμή 9,99, πολλές φορές εκλαμβάνεται ως λιγότερο ποιοτική. Αντίθετα, η τιμή που λήγει σε 0,95 (π.χ. 10,95) είναι πιο αποτελεσματική και φιλική στον καταναλωτή. Τις περισσότερες φορές τα μενού έχουν μόνο «στρογγυλές τιμές» ώστε να φαίνονται πιο απλά και καθαρά.

3. Χρησιμοποιούν περιγραφική γλώσσα
Έρευνα του Πανεπιστημίου Κορνέλ έδειξε ότι τα προϊόντα του καταλόγου που περιγράφονταν με έναν όμορφο τρόπο ήταν και τα πιο δημοφιλή. Ταυτόχρονα, μία ακόμα έρευνα που έγινε από το Πανεπιστήμιο του Ιλινόις έδειξε ότι τα προϊόντα με περιγραφές είχαν 27% μεγαλύτερη ζήτηση σε σχέση με εκείνα που δεν είχαν καμία περιγραφή.

4. Συνδέουν το φαγητό με την οικογένεια
Το καταναλωτικό κοινό νιώθει μεγαλύτερη σύνδεση όταν ο κατάλογος χρησιμοποιεί τις λέξεις «μαμά» ή «γιαγιά», όπως για παράδειγμα το «αρνάκι της γιαγιάς».

5. Χρησιμοποιούν έθνικ όρους για τα φαγητά από άλλες χώρες ώστε να φαίνονται πιο αυθεντικά
Ο καθηγητής ψυχολογίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, Τσαρλς Σπενς, βρήκε ότι μία εθνική ή γεωγραφική ταμπέλα, όπως ένα ιταλικό όνομα, τραβάει την προσοχή του καταναλωτή σε ένα συγκεκριμένο πιάτο.

6. Χρησιμοποιούν φωτογραφίες
Όταν τα πιάτα στον κατάλογο είναι υπογραμμισμένα, έχουν έντονο χρώμα ή συνοδεύονται από φωτογραφίες, μοιάζουν περισσότερο ξεχωριστά. Παρ’ ολ’ αυτά τα πολύ καλά εστιατόρια αποφεύγουν τέτοιου είδους τακτικές γιατί τις θεωρούν κακόγουστες.

7. Χρησιμοποιούν τα πολύ ακριβά πιάτα για να προωθήσουν τα πιο φτηνά τους πιάτα
Πολλά εστιατόρια χρησιμοποιούν πολύ ακριβά πιάτα ως αντιπερισπασμό, προκειμένου τα λιγότερο ακριβά πιάτα (αλλά πάλι υψηλά σε τιμή) να φαίνονται φτηνότερα. Ο μόνος λόγος για να υπάρχει σε έναν κατάλογο ένα πιάτο των 50 ευρώ είναι για να νιώσει καλύτερα ο καταναλωτής όταν παραγγείλει ένα πιάτο που έχει 35 ευρώ.

8. Έχουν μικρό, μεσαίο και μεγάλο μέγεθος
Ο καταναλωτής δεν έχει ιδέα πόσο μικρή είναι η μικρή σαλάτα και θεωρούν ότι επειδή είναι φτηνότερη θα έχει μία καλή αναλογία τιμής και ποιότητας. Αυτό που δεν καταλαβαίνει ο καταναλωτής είναι ότι τα εστιατόρια θέλουν να πουλήσουν τις μικρές ποσότητες και οι μεγάλες ποσότητες βρίσκονται στον κατάλογο μόνο για λόγους σύγκρισης.

9. Τοποθετούν τα πιάτα ανάλογα με τον τρόπο που διαβάζει ο καταναλωτής
Σύμφωνα με έρευνα που έγινε στην Κορέα, το 1/3 των συμμετεχόντων ήταν πολύ πιο πιθανό να παραγγείλουν το πρώτο πιάτο που θα τους τραβούσε την προσοχή. Έτσι, τα εστιατόρια τοποθετούν τα πιο «κερδοφόρα» πιάτα τους στην πάνω δεξιά θέση του καταλόγου, επειδή εκεί πέφτει πρώτα το μάτι του πελάτη.

10. Προσφέρουν περιορισμένες επιλογές
Προκειμένου να μη νιώσει ο επισκέπτης του εστιατορίου ότι έχει πάρα πολλές επιλογές από τις οποίες αναγκάζεται να διαλέξει, τα εστιατόρια προσφέρουν λιγότερες επιλογές, με τον ιδανικό αριθμό των πιάτων να είναι 6 πιάτα σε κάθε κατηγορία για τα fast food και 7 με 10 πιάτα ανά κατηγορία στα εστιατόρια.

11. Δημιουργούν την κατάλληλη ατμόσφαιρα
Σύμφωνα με έρευνα που έγινε στο Πανεπιστήμιο Λέστερ, η κλασσική μουσική στα εστιατόρια ενθαρρύνει τους πελάτες να ξοδέψουν περισσότερα χρήματα. Αντίθετα, η ποπ μουσική ωθεί τους καταναλωτές να ξοδεύουν 10% λιγότερα χρήματα στα γεύματά τους.

Βιολογικό όπλο: Μεταλλαγμένα κουνούπια εξάπλωσαν τον ιό Ζίκα;

Ο ιός Ζίκα, που έχει ανιχνευθεί σε 18 από τις 26 πολιτείες της Βραζιλίας, μεταδίδεται από το κουνούπι Aedes aegypti. Ένα γενετικά τροποποιημένα κουνούπι που έχει αναπτυχθεί από εταιρεία βιοτεχνολογίας!
Σύμφωνα με ένα βίντεο που έχει δημοσιευθεί στο you tube καθώς και σε δημοσίευμα του investmentwatchblog.com η εξάπλωση του ιού Ζίκα οφείλετε σε γενετικά τροποποιημένα κουνούπια που έχουν αναπτυχθεί από βρετανική εταιρεία βιοτεχνολογίας με το όνομα Oxitec!

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα μιας μελέτης που δημοσιεύθηκε στη Βραζιλία το προηγούμενο καλοκαίρι φέρεται να είχαν χρησιμοποιήσει γενετικά τροποποιημένα κουνούπια για να καταπολεμήσουν την εξάπλωση του δάγκειου πυρετού, του κίτρινου πυρετού, του Chikungunya και ιού Ζίκα.
Αλλά οι επιστήμονες είχαν προειδοποιήσει ότι η μελέτη δεν μπορούσε να διασφαλίσει επαρκώς ότι αυτά τα κουνούπια που απελευθερώνονται στο φυσικό περιβάλλον δεν βοηθούν τελικά στη μείωση της εξάπλωσης των ιών.
Με λίγα λόγια, αυτά τα γενετικώς τροποποιημένα κουνούπια θα μπορούσαν να είναι η αιτία της επιδημίας του ιού Ζήκα στη Βραζιλία και σε άλλες περιοχές της Νότιας και Κεντρικής Αμερικής, σύμφωνα πάντα με το δημοσίευμα του InvestmentWatch, που δεν παραλείπει να βάλει και τον…. Μπίλ Γκέιτς στην συνωμοσία.
Δείτε παρακάτω το βίντεο:

Οι τρεις ανθέλληνες Ιεράρχες - Μια «γιορτή» όνειδος για την Ελληνική Παιδεία

Οι τρεις Ιεράρχες (Μέγας Βασίλειος, Ιωάννης Χρυσόστομος και Γρηγόριος Ναζιανζηνός), ελάχιστοι γνωρίζουν, ότι δεν είχαν και τις καλύτερες σχέσεις μεταξύ τους. Σύμφωνα και με την επίσημη ιστοσελίδα της Εκκλησίας, υπήρχε μια έριδα ανάμεσά τους, σε σχέση με το ποιος την...έχει πιο μεγάλη...(την πνευματικότητα). Αιώνες αργότερα*, οι «ιερές» αυτές κοκορομαχίες είχαν οδηγήσει σταδιακά μάλιστα και στην δημιουργία ομάδων από φανατικούς οπαδούς του κάθε «πατέρα»: Τους Βασιλείτες, τους Γρηγορίτες και τους Ιωαννίτες.

Ο αυτοκράτορας του Βυζαντίου, Αλέξιος Α' Κομνηνός, βλέποντας ότι η διαμάχη αυτή, ανάμεσα στις παρατάξεις των φανατικών οπαδών των τριών Ιεραρχών, είχε πάρει επικίνδυνες διαστάσεις (οι διάφοροι θρησκόληπτοι οπαδοί έκαναν πράξη τη ρήση «όπου δεν πίπτει λόγος, πίπτει ράβδος») κι απειλούσε ακόμη και την ενότητα της αυτοκρατορίας, ανέθεσε στον Βυζαντινό συγγραφέα και επίσκοπο Ευχαϊτών, Ιωάννη Μαυρόπου (Μαυρόποδας), να βάλει τέλος σ' αυτήν την διένεξη. Ο Ιωάννης Μαυρόπους, με μια απλή και «μπακαλίστικη» λογική, τους έκανε «3 σε 1». Δηλαδή δημιούργησε μια κοινή γιορτή και για τους τρεις («Γιορτή των γραμμάτων της ελληνοχριστιανικής παιδείας»), έγραψε και μια κοινή ακολουθία η οποία θα ψάλλονταν και για τους τρεις κι έτσι κατάφερε να ηρεμήσει κάπως τα πνεύματα και τα...αίματα των φανατικών οπαδών. Ο Μαυρόπους μάλιστα, τόνιζε ότι οι τρεις Ιεράρχες «Ψευδείς μεν εξέκλιναν Ελλήνων ύθλους, πειθώ δε την τύραννον, ανθρώποις μόνην είλκοντο υφ’ ης την αλήθειαν, οι τρεις τονώσαντες, ούτως άπαν σύστημα πιστών, χειρούνται λόγοις και καταπείθουσι».

Αυτά τα ολίγα για το τότε. Ερχόμενοι στην σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα, ερχόμαστε αντιμέτωποι με την ελληνοχριστιανική προπαγάνδα, η οποία εμφανίζει ούτε λίγο, ούτε πολύ, τους τρεις Ιεράρχες ως Έλληνες και προστάτες των ελληνικών γραμμάτων. Καθιερώθηκαν δε, ως τέτοιοι, μετά την Απελευθέρωση και μάλιστα με την σφραγίδα του νεοσύστατου επίσημου ελληνικού κράτους και της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου Αθηνών, το 1842. Βρισκόμαστε ήδη στα πρώτα στάδια της δημιουργίας της ιδέας του ανύπαρκτου «Ελληνοχριστιανικού Πολιτισμού», με τον οποία η Εκκλησία, προσπαθεί να διαγράψει μονοκονδυλιά το ένοχο παρελθόν της (διωγμοί, σφαγές, αφορισμοί, προδοσίες, καταπίεση, οικονομική αφαίμαξη των πιστών κ.ά.). Και δεν περιορίζεται μόνο εκεί, αλλά κάνοντας το άσπρο μαύρο, προσπαθεί να παρουσιάσει εαυτόν ως θεματοφύλακα του ελληνικού γένους (οϊμέ...).

Οι τρεις Ιεράρχες, τιμώνται από την ελληνική Εκκλησία διότι, λέει, «διέσωσαν» τα ελληνικά γράμματα. Το ερώτημα βέβαια που προκύπτει, είναι, από ποιους τα διέσωσαν και πώς; Αφού η ελληνική γλώσσα ήταν, τότε, η επίσημη γλώσσα του γνωστού κόσμου! Επιπλέον, για τί είδους «γράμματα μιλάμε», απ' τη στιγμή που ως γνωστόν οι επιστήμες στο θεοκρατικό Βυζάντιο ήταν υπό διωγμόν, ενώ τα αρχαία ελληνικά συγγράμματα καίγονταν σωρηδόν και δημοσίως; Ο συγγραφέας Τζόζεφ Μακ Κέιμπ μάλιστα έχει κάνει και την εξής θλιβερή διαπίστωση: «Το Βυζάντιο επί δέκα ολόκληρους αιώνες δεν κατόρθωσε να παράγει ούτε ένα βιβλίο που να διαβάζεται σήμερα από έναν καλλιεργημένο άνθρωπο». Και πως να παράγει, αφού ως «γράμματα» τότε θεωρούνταν τα θρησκευτικά συγγράμματα των «πατέρων» της Εκκλησίας και τα λοιπά σκοταδιστικά θρησκευτικά κείμενα;

Ας δούμε όμως πως «υπερασπίστηκαν» τον Ελληνισμό και το Ελληνικό Πνεύμα οι τρεις Ιεράρχες, μέσα απ' τα κείμενά τους (τα πρωτότυπα κείμενα των παραπομπών, για τον όποιο ενδιαφερόμενο, υπάρχουν στην «Ελληνική Πατρολογία»)...

Μέγας Βασίλειος:
«Προσταγή! Μη δειλιάζετε από των ελληνικών πιθανολογημάτων…τα οποία είναι σκέτα ξύλα, μάλλον δε δάδες που απώλεσαν και του δαυλού την ζωντάνια και του ξύλου την ισχύ, μη έχοντας δε ούτε και του πυρός την φωτεινότητα, αλλά σαν δάδες καπνίζουσες καταμελανώνουν και σπιλώνουν όσους τα πιάνουν και φέρνουν δάκρυα στα μάτια όσων τα πλησιάζουν. Έτσι και (των Ελλήνων) η ψευδώνυμος γνώση σε όσους την χρησιμοποιούν».

(«Εις τον προφήτην Ησαΐαν Προοίμιον», 7.196.3)
«Είναι εχθροί οι Έλληνες...διότι διασκεδάζουν καταβροχθίζoντας με ορθάνοιχτο στόμα τον “Ισραήλ”. Στόμα δε, λέγει εδώ ο προφήτης (βλ. Ησαΐας Θ΄: 11) την σοφιστική του λόγου δύναμη, η οποία τα πάντα χρησιμοποίησε για να παραπλανήσει αυτούς που πιστεύουν με απλότητα στον Θεό».
(«Εις τον προφήτην Ησαΐαν Προοίμιον», 9.230.8)

«Δεν πρέπει να παραδώσετε στους αρχαίους (Έλληνες) συγγραφείς το τιμόνι του νου σας, για να σας πάνε όπου αυτοί θέλουν... Οδηγός μας στην εδώ κάτω ζωὴ είναι η Αγία Γραφή, που η γλώσσα της έχει πολύ μυστήριο... Αν οι δυο διδασκαλίες έχουν κάποια συγγένεια, θα ήταν ωφέλιμη η γνώση και των δυο. Αλλά έχουν και μεγάλη διαφορά. Γι᾿ αυτό, αν τις βάλουμε τη μια πλάι στην άλλη και τις συγκρίνουμε, θα δούμε καθαρά ότι η μια υπερέχει της άλλης (εννοεί ότι υπερέχει η εβραϊκή έναντι της ελληνικής)... Όσοι στα συγγράμματα των αρχαίων Ελλήνων δεν αναζητούν μονάχα τη γλύκα και τη χάρη του λόγου, μπορούν ν᾿ αποκομίσουν και κάποια ωφέλεια για την ψυχή. Πρέπει, λοιπόν, αυτά τα συγγράμματα να τα σπουδάζουμε ακολουθώντας το παράδειγμα των μελισσών. Οι μέλισσες δεν πετάνε σε όλα τα λουλούδια με τον ίδιο τρόπο. Κι όπου καθίσουν, δεν κοιτάνε να τα πάρουν όλα. Παίρνουν μονάχα όσο χρειάζεται στη δουλειά τους και το υπόλοιπο το παρατούν και φεύγουν».
(«Παραινέσεις προς τους νέους όπως αν εξ ελληνικών ωφελοίντο λόγων», παρ. 1-4)
[σ.σ.: Ο τίτλος του λόγου, είναι τουλάχιστον παραπλανητικός. Ο Βασίλειος, δεν προτρέπει, αλλά ουσιαστικά αποτρέπει. Αποτρέπει την διάβαση των «επικίνδυνων» -για την ιουδαιοχριστιανική θρησκεία- μονοπατιών της Ελληνικής Παιδείας. Προτρέπει, κατ' ουσίαν, στην «ξερή» και υπό όρους χρήση των ελληνικών γραμμάτων, χρησιμοποιώντας την ελληνική γλώσσα, απλά σαν ένα εργαλείο κατανόησης των θρησκευτικών κειμένων.]

Ιωάννης ο Χρυσόστομος:
«Αν κοιτάξεις στα ενδότερα (των ελληνικών σκέψεων) θα δεις, τέφρα και σκόνη και τίποτε υγιές, αλλά τάφος ανοιγμένος είναι ο λάρυγγας (των Ελλήνων φιλοσόφων), όλα δε είναι γεμάτα ακαθαρσίες και πύον, και πάντα τα δόγματα τους βρίθουν από σκουλήκια… Αυτά γέννησαν και αύξησαν οι Έλληνες, παίρνοντας από τους φιλοσόφους τους… Εμείς όμως, δεν παραιτούμαστε από την μάχη εναντίον τους».
(«Υπόμνημα εις τον άγιον Ιωάννην τον Απόστολον και Ευαγγελιστήν», Ομιλία Ξ', 59.369-370)

«Πού είναι τώρα οι σοφοί των Ελλήνων με τα πυκνά τους γένια, με τους έξωμους χιτώνες τους και με τα παραφουσκωμένα λόγια; Όλη την βάρβαρη Ελλάδα ο σκηνοποιός (ο Παύλος) επέστρεψε (εκχριστιάνισε). Ας είναι ανάμεσά τους κι αυτός ο περιβόητος Πλάτων, που τρεις φορές πήγε στη Σικελία, γεμάτος επίδειξη και κομπορρημοσύνη, μα κανείς δεν του έδωσε προσοχή. Όμως εκείνος ο σκηνοποιός όχι μόνο στη Σικελία, όχι μόνο στην Ιταλία αλλά και σ’ όλη την οικουμένη πέταξε και δεν σκανδάλισε, και είναι φυσικό, γιατί οι διδάσκαλοι δεν καταφρονούνται από την εργασία τους αλλά από τα ψέμματά τους».
(«Ερμηνεία εις την “Προς Ρωμαίους επιστολήν”», 60.407)

«Πόσο κόπιασε ο Πλάτων με τους μαθητές του με το να μας συζητεί περί γραμμής και γωνίας και σημείου και περί αριθμών αρτίων και περιττών και ίσων μεταξύ τους και ανίσων και για τέτοια θέματα λεπτεπίλεπτα ως ο ιστός της αράχνης -διότι αυτά στη ζωή είναι περισσότερο άχρηστα από εκείνα τα υφάσματα- και χωρίς να ωφελήσει πολύ ή λίγο με τις συζητήσεις αυτές εγκατέλειψε έτσι τη ζωή;».
(«Ερμηνεία εις την “Α΄ Κορινθίους επιστολήν”», Ομιλία Δ', 61.34)

«Οι Έλληνες φιλόσοφοι και ρήτορες, είναι καταγέλαστοι και δεν διαφέρουν από τα παιδιά που λένε ανοησίες. Γιατί δεν μπόρεσαν να πάρουν με το μέρος τους ούτε έναν σοφό η άσοφο, ούτε άνδρα ή γυναίκα, ούτε ένα μικρό παιδί από τόσα έθνη κι από τόσους λαούς, αλλά προκαλούσαν τόσα γέλια τα βιβλία που είχαν γράψει, ώστε, μόλις τα παρουσίαζαν, να εξαφανίζονται, γι' αυτό και χάθηκαν τα περισσότερα... Ποτέ δεν έκαμαν το σωστό, αλλά ήσαν δειλοί, φιλόδοξοι, αλαζόνες και είχαν ασυλλόγιστα πάθη... Ο Ελληνισμός μπορεί ν' απλώθηκε σ' όλη τη γη και να κατέκτησε τις καρδιές των ανθρώπων, καταλύθηκε όμως με την δύναμη του Χριστού και το κήρυγμά μας φυτεύτηκε στις ψυχές των ανθρώπων... Και όσοι ήταν άπιστοι εντυπωσιάστηκαν από την διδασκαλία του Ιησού και περιφρόνησαν την δουλοπρέπεια, την ανελευθερία και την ποταπότητα των Ελλήνων. Όλοι διέκριναν την ευγένεια των μέσων που χρησιμοποιούν οι χριστιανοί, σε αντίθεση με την αισχρότητα των Ελλήνων».
(«Εις τον μακάριον Βαβύλαν και κατά Ελλήνων», παρ. 11-12, 15, 40)
[σ.σ.: Ολόκληρο αυτό κείμενο, είναι ένας λίβελλος εναντίον των Ελλήνων και του Ελληνισμού.]

«Όλα αυτά τα λόγια της ελληνικής μωρίας, είναι παραληρήματα που προκαλούν το γέλιο. Διότι όπως ακριβώς εάν κάποιος αποτολμά να σημαδεύει τον ουρανό με το τόξο του προσπαθώντας να τον κάνει κομμάτια με τα βέλη του ή να αποστερέψει τον ωκεανό με το να τον αδειάζει με τα χέρια του, δεν θα υπάρχει κανένας εύθυμος που δεν θα γελάσει μαζί του, αλλά οι σοβαρότεροι θα χύσουν πολλά δάκρυα (για τα χάλια του). Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο, όταν οι Έλληνες μας αντιμιλούν, είναι καλό να γελάς εις βάρος τους και να κλαις για λογαριασμό τους. Διότι αυτοί επιχειρούν πολύ πιο κενόδοξα πράγματα απ’ αυτόν που ελπίζει ότι μπορεί να τραυματίσει τον ουρανό ή να αδειάσει τη θάλασσα».
(«Εις τον μακάριον Βαβύλαν και κατά Ελλήνων», παρ. 21)

«Όπου η μνήμη των μαρτύρων, εκεί και η ντροπή των Ελλήνων».
(«Εις τον άγιον ιερομάρτυραν Βαβύλαν», παρ. β')

«Όσο πιο βάρβαρο ένα έθνος φαίνεται και της ελληνικής απέχει παιδείας, τόσο λαμπρότερα φαίνονται τα ημέτερα…».
(«Υπόμνημα εις τον άγιον Ιωάννην τον Απόστολον και Ευαγγελιστήν», Ομιλία Α', 59.31)

«Tα παιδιά να υπακούτε στους γονείς σας σύμφωνα με το θέλημα του Kυρίου… Εκτός κι αν ο γονέας είναι Έλληνας...».
(«Προς Eφεσίους επιστολήν», Oμιλία KA', παρ. α')

«Τι όμως, άγιος είναι ο ναός του Σεράπιδος διά τα βιβλία; (αναφέρεται στα βιβλία της Παλαιάς Διαθήκης που υπήρχαν στην Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας) Μη γένοιτο! Αλλ’ εκείνα μεν (τα ιουδαϊκά αυτά βιβλία) έχουν την δική τους αγιότητα, στον τόπο όμως (στο Σεράπειο δηλαδή) δεν την μεταδίδουν...αλλά δαίμονες οικούσι τον τόπον...μάλλον δε και αυτών (των Ελλήνων) όντων δαιμόνων...και παρ’ αυτών (των Ελλήνων) στέκει εκεί βωμός απάτης αόρατος, εις τον οποίον ψυχάς ανθρώπων θυσιάζουσι... Κατάλαβε λοιπόν και φανέρωσε (διέδωσε) ότι δαίμονες κατοικούν εκεί».
(«Λόγοι κατά Ιουδαίων», Λόγος Α', παρ. στ')

«Κανένας δεν πρέπει να δίνει στα παιδιά του ονόματα των (Ελλήνων) προγόνων του, του πατέρα, της μητέρας, του παππού και του προπάππου, αλλά να δίνει τα ονόματα των δικαίων (δηλ. εβραϊκά, της Παλαιάς Διαθήκης), των μαρτύρων, των επισκόπων και των αποστόλων».
(«Περί κενοδοξίας και όπως δει τους γονέας ανατρέφειν τα τέκνα»)

«Που είναι τώρα τα έργα του Πλάτωνα, του Πυθαγόρα και των Αθηναίων (φιλοσόφων); Οι ψαράδες (Απόστολοι) και ο σκηνοποιός (Παύλος) διέδωσαν το έργο τους όχι μόνο στην Ιουδαία, αλλά και στη γλώσσα των βάρβαρων, κάτι που οι Έλληνες μόνο στον ύπνο τους θα φαντάζονταν».
(«Ομιλία Η', λεχθείσα εν τη εκκλησίᾳ τη επὶ Παύλου, Γότθων αναγνόντων, και πρεσβυτέρου Γότθου προομιλήσαντος», παρ. α')

«Αφανίσαμε από προσώπου γης κάθε ίχνος παιδείας, τέχνης και φιλοσοφίας του αρχαίου κόσμου».
(«Ο ανθελληνισμός στα πατερικά και εκκλησιαστικά κείμενα» [Γεώργιος Σιέττος])
[σ.σ.: Αδιαμφισβήτητο «επίτευγμα», με πολύ γνωστό παράδειγμα εφαρμογής τον φόνο της Ελληνίδας φιλοσόφου Υπατίας.]

Γρηγόριος Ναζιανζηνός ο Θεολόγος**:
«Η μητέρα μου πρόσεχε να μη φιλήσουν τα χείλη μου ελληνικά χείλη, να μην αγγίξουν τα χέρια μου ελληνικά χέρια και ούτε ελληνικά τραγούδια να μολύνουν τα αφτιά και την γλώσσα μου».
(«Επιτάφιος εις τον πατέρα, παρόντος Βασιλείου», παρ. ι')

«Οι αμόρφωτοι (Έλληνες) φιλόσοφοι, ενώ μυθολογούσαν για τα άστρα και δημιούργησαν την αστρολογία, δεν κατάφεραν να εξηγήσουν πως μας διοικεί ο Θεός».
(«Λόγος προς αστρονόμους»)

«(Η βάπτιση του Ιησού), δεν είναι μυστήριο απατηλό, ούτε ελληνική απάτη και μέθη. Είναι μυστήριο θείο και λαμπρό».
(«Εις τα Άγια Φώτα», παρ. α')

«Η σοφία των Ελλήνων είναι τύφος... Οι Έλληνες είναι αλαζόνες...δεισιδαίμονες...αυθάδεις...».
(«Εις Ηρώνα τον φιλόσοφον»)

«Ποίος Ευκλείδης εμιμήσατο ταύτα, γραμμαίς εμφιλοσοφών ταις ουκ ούσαις, και κάμνων εν ταις αποδείξεσι; Τίνος Παλαμήδους τακτικά κινήματά τε και σχήματα γεράνων, ως φασι, και ταυτά παιδεύματα κινουμένων εν τάξει, και μετά ποικίλης της πτήσεως; Ποίοι Φειδίαι και Ζεύξιδες και Πολύγνωτοι, Παρράσιοι τε τινες και Αγλαοφώντες, κάλλη μεθ᾿ υπερβολής γράφειν και πλάττειν ειδότες;».
(«Λόγος θεολογικὸς Β', περὶ Θεολογίας», παρ. 25)

Τέλος, για να τελειώνει και η ιστορία ελληνοχριστιανικής φαντασίας, σε ότι αφορά την ελληνικότητα των τριών Ιεραρχών, κανένας απ' αυτούς δεν ήταν Έλληνας, ή τουλάχιστον δεν μπορεί να ειπωθεί κάτι τέτοιο με βεβαιότητα. Ο Μέγας Βασίλειος και ο Γρηγόριος Ναζιανζηνός (επονομαζόμενος και «Θεολόγος») ήταν Καππαδόκες. Η δε καταγωγή του Ιωάννη Χρυσόστομου, ο οποίος γεννήθηκε στη Συρία, είναι αδιευκρίνιστη και εντελώς αυθαίρετα παρουσιάζεται ως Έλληνας. Το ότι η μητέρα του είχε ελληνικό όνομα (Ανθούσα) δεν σημαίνει απολύτως τίποτε, καθώς ήταν συνηθισμένη πρακτική την εποχή εκείνη, οι Εβραίοι να λαμβάνουν ελληνικά ονόματα. Δεν ήταν όμως καθόλου συνηθισμένο, Έλληνες να λαμβάνουν εβραϊκά ονόματα και μάλιστα από τη στιγμή της γέννησής τους, όπως ο Ιωάννης (το «Ιωάννης» είναι εβραϊκό όνομα). Το όνομα της θείας του, ήταν επίσης εβραϊκό (Σαββία), ο δε πατέρας του, έφερε το ρωμαϊκό στρατιωτικό τίτλο «Σεκούνδιος» και οι ρωμαϊκοί τίτλοι, αλλά και τα ρωμαϊκά ονόματα επίσης, ήταν κάτι συνηθισμένο στους Εβραίους τότε (π.χ. ο Σαούλ που έγινε Παύλος). Το πιο πιθανόν λοιπόν, για τον Χρυσόστομο, και με βάση τα υπάρχοντα στοιχεία, είναι πως ήταν Εβραίος χριστιανός.
-----------------------
* Δώστε βάση να δείτε τι αρλούμπες αναγράφονται στην ιστοσελίδα της Εκκλησίας και στο συγκεκριμένο κείμενο που αφορά το τέλος της διαμάχης των τρεις Ιεραρχών: «Οι ίδιοι οι άγιοι έδωσαν τέλος στη διαμάχη εμφανιζόμενοι στο θεοσεβή, ενάρετο και προικισμένο με πλούσια χαρίσματα ιεράρχη Ιωάννη Μαυρόποδα, επίσκοπο Ευχαϊτών, λέγοντάς του ότι μεταξύ τους δεν υπήρχε αντιδικία και να ενεργήσει τα δέοντα για να σταματήσει η επικίνδυνη για την ενότητα της Εκκλησίας διαμάχη».

Οι τρεις Ιεράρχες έζησαν τον 4ο αιώνα μ.Χ. Ο Αλέξιος Α' Κομνηνός διατέλεσε αυτοκράτορας του Βυζαντίου μεταξύ στα τέλη του 11ου αιώνα μ.Χ. και αρχές του 12ου. Ο Ιωάννης Μαυρόπους έζησε κι αυτός τον 11ο αιώνα μ.Χ. (τον πρόλαβε τον Αλέξιο). Μιλάμε δηλαδή για μια απίστευτη -και ανεπίτρεπτη- χρονική ακροβασία της Εκκλησίας, μόνο και μόνο για να παρουσιάσει το παραμυθάκι της, όσο το δυνατόν πιο όμορφο, γεμάτο καλοσύνη και ομόνοια. Εκτός κι αν εννοείται ότι εμφανίστηκαν «θαυματουργικώς», οπότε δεν μας εκπλήσσει τίποτε. Αν και είναι απορίας άξιον, πως τόσους αιώνες οι «άγιοι» δεν έκαναν κάτι για να σταματήσουν τις έριδες κι όταν το αποφάσισαν, χρειάστηκαν...διαμεσολαβητή.

** Ο Γρηγόριος, σε σχέση με τους άλλους Ιεράρχες, εμφανίζεται λιγότερo ανθέλληνας, αν και η ακόλουθη διαπίστωσή του (που θυμίζει Τερτυλλιανό), σε απλά ελληνικά, μπορεί να προβληματίσει, ακόμα και τον πιο καλόπιστο χριστιανό, ανεξαρτήτως εθνικής καταγωγής: «Τί­ποτα δεν μπορεί να επιβλη­θεί καλύτερα στον κό­σμο από τη μωρολογία· όσο λι­γότερο καταλαβαίνουν κάτι, τόσο περισσότερο το θαυμά­ζουν»! («Ἐπειδὴ τὸ μὲν ῥᾳδίως ληπτὸν, ἅπαν εὐκαταφρόνητον· τὸ δὲ ὑπὲρ ἡμᾶς, ὅσῳ δυσεφικτότερον, τοσούτῳ θαυμασιώτερον· καὶ γυμνάζει τὸν πόθον ἅπαν τὸ διαφεῦγον τὴν ἔφεσιν» [«Περί φιλοπτωχίας», παρ. λγ']).

Πείτε αντίο στους λογαριασμούς της ΔΕΗ- Έρχεται η μπαταρία σπιτιού που θα αποθηκεύει ρεύμα

Μέχρι σήμερα ότι ρεύμα παράγεται είτε σε σταθμούς της ΔΕΗ, είτε από φωτοβολταϊκά στην ταράτσα σας πρέπει να καταναλωθεί εκείνη την ώρα. Η μακροχρόνια αποθήκευση δεν είναι εφικτή. Φαίνεται όμως ότι σύντομα αυτό θ” αλλάξει με μία νέα μπαταρία.

Η Tesla Motors δουλεύει πάνω σε ένα σχέδιο για μια μπαταρία για το σπίτι που θα σας κάνει να μην χρειάζεστε πλέον ηλεκτρικό ρεύμα και να πείτε αντίο στους λογαριασμούς της ΔΕΗ.

Θα μπορεί να αποθηκεύει ρεύμα για μεγάλα διαστήματα χωρίς μεγάλες απώλειες. με αποτέλεσμα να μπορείτε να κάνετε το σπίτι σας αυτόνομο, μιας και στην Ελλάδα έχουμε πολλή ηλιοφάνεια όλον τον χρόνο.
Η μπαταρία αναμένεται να κυκλοφορήσει πολύ σύντομα στην αγορά. Τα σχέδια της μπαταρίας είναι έτοιμα, οι λεπτομέρειες έχουν ανακοινωθεί και η παραγωγή αναμένεται να ξεκινήσει σε περίπου 3 μήνες.
Ήδη μάλιστα οι παραγγελίες ανέρχονται στις 38.000. Οι εκπρόσωποι της εταιρίας λένε πως η μπαταρία θα έχει πολύ ωραία εμφάνιση που θα ταιριάζει σε κάθε διακόσμηση.

Γιγάντιο νέφος σε τροχιά σύγκρουσης με τον γαλαξία μας

Ένα γιγάντιο νέφος βρίσκεται σε τροχιά σύγκρουσης με τον γαλαξία μας.

Η σύγκρουση αναμένεται να προκαλέσει τη γέννηση εκατομμυρίων νέων άστρων. Η NASA έδωσε στη δημοσιότητα καινούργια στοιχεία και εικόνες του νέφους από τις τελευταίες παρατηρήσεις που έγιναν σε αυτό με επίγεια και διαστημικά τηλεσκόπια.

Οι επιστήμονες γνωρίζουν πλέον την προέλευση, την ταχύτητα, την πορεία αλλά και την κατάληξη του νέφους. Ξέρουν το χρόνο, το σημείο αλλά και το αποτέλεσμα της σύγκρουσης.

Το νέφος
Το νέφος ανακαλύφθηκε πριν από 50 χρόνια από τη νεαρή τότε αμερικανίδα αστρονόμο Γκέιλ Σμιθ και πήρε το όνομά της. Το νέφος «Σμιθ» εντοπίστηκε από την αστρονόμο να κινείται σε απόσταση δεκάδων χιλιάδων ετών φωτός από τον γαλαξία μας. Εκτοτε τα δεδομένα που είχαν συγκεντρώσει για το νέφος αυτό οι επιστήμονες δεν ήταν ικανά να αποκαλύψουν σημαντικά στοιχεία όπως η ταχύτητα, η κατεύθυνσή του κ.ά.
Τα τελευταία χρόνια τα ολοένα και πιο ισχυρά επίγεια και διαστημικά τηλεσκόπια επέτρεψαν την καλύτερη παρατήρηση του. Πριν από λίγο καιρό ερευνητές χρησιμοποιώντας τα τηλεσκόπια VLA και GBT εντόπισαν το νέφος σε απόσταση 8.000 ετών φωτός από τον Γαλαξία.
Οι υπολογισμοί που έκαναν δείχνουν ότι αν το νέφος συνεχίσει να κινείται έτσι θα πέσει πάνω στον Γαλαξία σε περίπου 30 εκατομμύρια έτη. Νέες παρατηρήσεις που έγιναν με το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble αποκαλύπτουν σημαντικά δεδομένα για το νέφος.

Θα αναζωογονήσει τον Γαλαξία
Οι επιστήμονες με βάση τα νέα δεδομένα εκτιμούν ότι το νέφος ξεκίνησε το ταξίδι του προς τον γαλαξία μας πριν από περίπου 70 εκ. έτη. Υπολογίζουν ότι το νέφος κινείται με ταχύτητα μεγαλύτερη από 1 εκ. χλμ/ώρα και θα συγκρουστεί με τον γαλαξίας μας σε περίπου 30. έτη.
Η σύγκρουση αυτή εκτιμάται ότι θα οδηγήσει στη γέννηση περίπου δύο εκ. άστρων παρόμοιων με τον Ηλιο. Αναμένεται επίσης να οδηγήσει και στη γέννηση μεγάλου αριθμού άστρων που θα έχουν μικρή διάρκεια ζωής και θα αυτοκαταστρέφονται σε εκρήξεις σουπερνόβα.

Με βάση τις πρόσφατες παρατηρήσεις NASA και ESA έφτιαξαν ένα χάρτη στο οποίο απεικονίζονται στην πρώτη εικόνα το που βρισκόταν το νέφος Σμιθ όταν ξεκίνησε την πορεία του προς τον γαλαξία μας, στη δεύτερη που βρίσκεται τώρα και στην τρίτη το σημείο στο οποίο θα συγκρουστεί και θα οδηγήσει στη γέννηση εκ. νέων άστρων

Δέκα μυστήρια που περιβάλλουν τον κόσμο μας για τα οποία στην πραγματικότητα… δεν ξέρουμε τίποτα

Η διαφορά μεταξύ του εξυπνάκια και του επιστήμονα είναι μία και απλή: ο εξυπνάκιας νομίζει ότι τα ξέρει όλα, την ίδια στιγμή που ο επιστημονικός νους παραδέχεται ότι δεν γνωρίζει τίποτα.

Ρωτήστε όποιον ειδικό σε κάποιο πεδίο θέλετε: θα παραδεχτεί ότι τα πράγματα που αγνοεί υπερτερούν καθοριστικά των γνώσεων που έχει, παρά το γεγονός ότι έχει αφιερώσει τη ζωή του στη μελέτη του επιστημονικού αντικειμένου του.

Και γι’ αυτό άλλωστε έχουμε την επιστήμη και τα λοιπά συστήματα γνώσης, στην προσπάθειά μας να αποκαλύψουμε τα μυστήρια που περιβάλλουν τον κόσμο μας και να δώσουμε επιτέλους μια πειστική απάντηση!
Μόνο που κάποια από τα μυστήρια αυτά παραείναι κοινότοπα για να εξηγηθούν, σε μια συμπαντική συνωμοσία λες που είμαστε ακόμα σε εμβρυακό επίπεδο.
Γιατί σε τελική ανάλυση, ακόμα δεν κατανοούμε:

• Τα όνειρα

Από τη στιγμή που ο πρώτος πρωτόγονος συγγενής μας ονειρεύτηκε το κορίτσι των σπηλαίων των ονείρων του, τα όνειρα είναι μια καθημερινή πρακτική. Κι ενώ έχουμε αποκωδικοποιήσει τους εγκεφαλικούς μηχανισμούς του ονείρου, με τη φυσιολογία και τη νευροψυχολογία να παρέχουν πλέον πειστικές εξηγήσεις για την ονειρική μηχανική, ακόμα δεν έχουμε την παραμικρή ιδέα γιατί συμβαίνει αυτό!
Και δεν μας λείπουν βέβαια οι θεωρίες (αλίμονο!), με μια σειρά επιστημονικών κλάδων να προσπαθούν να ρίξουν φως στο κατά τα άλλα ακατανόητο φαινόμενο. Το θέμα είναι ότι δεν έχουμε φτάσει καν κοντά στο να καταλάβουμε τη βαθύτερη ονειρική φύση, με το πελώριο αυτό «γιατί» να πλανάται σαν φάντασμα πάνω από κάθε προσπάθεια αποκάλυψης…

• Τον θάνατο

Ο θάνατος παραμένει ένα από τα τελευταία μεγάλα μυστήρια που ανθίστανται σθεναρά στην όποια προσπάθεια αποκωδικοποίησής τους, με τις ερευνητικές υποθέσεις να γεννούν τελικά περισσότερα ερωτήματα από αυτά που καλούνται να απαντήσουν.
Μια σειρά από μεταφυσικά και φιλοσοφικά θέματα εμπλέκονται στην επιστημική πραγμάτευση του θέματος (όπως τι γίνεται με τη συνείδηση π.χ.), με τη θρησκεία και τη ζωή μετά θάνατον να συσκοτίζει ακόμα περισσότερο το τοπίο. Δεν είναι τόσο το «γιατί πεθαίνουμε;» όσο το «τι γίνεται τελικά»; Κι αν πρόκειται για εμπειρία που πρέπει μάλλον να τη ζήσεις για να την καταλάβεις, η περιχαράκωση του θέματος στο προσωπικό επίπεδο κάνει την εξήγηση του θανάτου θέμα γούστου και ερμηνείας…

• Τη ζωή

Ένα από τα διαπρεπέστερα μυστήρια της ανθρωπότητας παραμένει στο σκοτάδι, παρά το γεγονός ότι όλοι… ζούμε! Την ώρα που η ανθρωπότητα παράγει πλέον τεχνητή ζωή, δεν μπορεί να κατανοήσει το φυσικό αντίστοιχό της. Τι ξέρουμε για τη ζωή; Ιστορικού τύπου γνώσεις: κάποια στιγμή στην ιστορία της Γης, κάπου 3,8 δισεκατομμύρια χρόνια πριν, τα μόρια άρχισαν να εμπλέκονται σε ολοένα και περισσότερο περίπλοκες χημικές ενώσεις, γεγονός που κατέληξε προοδευτικά στο RNA και, τελικά, στη ζωή, ό,τι κι αν σημαίνει αυτό.
Υπάρχει βέβαια και ο ευφυής σχεδιασμός, με τη ζωή να αποτελεί τερτίπι της θεϊκής βούλησης, η απόδειξη ωστόσο εδώ αναμένεται ακόμη. Και δεν είναι ότι δεν προσπαθούμε: επιστήμονες στα πέρατα του κόσμου προσπαθούν να αναδημιουργήσουν στο εργαστήριο τις συνθήκες που επικρατούσαν στη Γη και οδήγησαν στην εμφάνιση της ζωής, χωρίς καρπούς ακόμα…

• Το Σύμπαν

Την ώρα που δεν έχουμε ακόμα εξηγήσει τα της Γης, στρέφουμε τα μάτια μας στον ουρανό και το μοναδικής αισθητικής τοπίο του και αναρωτιόμαστε: τι υπάρχει εκεί έξω και -κυρίως- τι είναι αυτό; Οι γνώσεις μας για το Σύμπαν είναι σήμερα στο καλύτερο δυνατό σημείο, έχουμε κάνει και τις τσάρκες μας στο Φεγγάρι, μέχρι και να ερίζουμε φτάσαμε αν το Σύμπαν επεκτείνεται, ποια είναι τα όριά του κ.λπ.
Κι όμως, για κάτι σαν το Διάστημα που είναι μέρος των πάντων οι γνώσεις μας είναι κλεισμένες στο επίπεδο της υπόθεσης εργασίας, με τις τελεσίδικες απαντήσεις να μην έχουν καν αρχίσει να διαφαίνονται…

• Την Ιστορία

Έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε την Ιστορία ως ένα είδος μεγάλης -και γραμμικής- αφήγησης που καταλήγει στο σήμερα. Μόνο που το καλοβαλμένο σχήμα αποτελείται από… τεράστιες εννοιολογικές τρύπες και ιστορικά κενά, με τη σύγχρονη ιστοριογραφία να τρέχει να μαζέψει τα ασυμμάζευτα! Ολόκληροι αιώνες ιστορικής καταγραφής συνοψίζονται σε μία και μόνο ιστορική πηγή, με τη γνώση μας να είναι εν πολλοίς αποτέλεσμα ερευνητικής ανασυγκρότησης ή απλής εικασίας.
Ακόμα και για «δημοφιλείς» ιστορικές περιόδους με πλήθος πηγών και αρχαιολογικών ευρημάτων, όπως η ρωμαϊκή αυτοκρατορία και η αρχαία Ελλάδα, μας λείπουν ζωτικές πληροφορίες για να συμπληρωθεί το παζλ. Κι αν μάλιστα λάβουμε υπόψη μας τους ιστορικούς που παραδέχονται με αφοπλιστική ειλικρίνεια ότι για «πασίγνωστα» γεγονότα οι έγκυρες αναφορές είναι λιγοστές ή απουσιάζουν εντελώς, τότε καθίσταται πράγματι ενοχλητικό το πόσο λίγα ξέρουμε για το παρελθόν…

• Την τέχνη

Ακόμα κι αν είχαμε τη δυνατότητα να ρωτήσουμε κάθε καλλιτέχνη που πέρασε από τη Γη, είναι πιθανότατο να παίρναμε μια ασαφή απάντηση. Γιατί φτιάχνουμε τέχνη λοιπόν δεν ξέρουμε, αν και το κάνουμε με μεγάλη μαεστρία εδώ και χιλιάδες χρόνια!
Κανείς εξελικτικός λόγος δεν υπαγόρευσε στον πρωτόγονο να ζωγραφίζει στα σπήλαια, καθώς κανένα πλεονέκτημα δεν αποκομίζουμε ως είδος από την αισθητική. Γιατί το κάνουμε τότε; Θεωρίες σαφώς και υπάρχουν, αποτυγχάνουν ωστόσο να περικλείσουν τη «μεγάλη εικόνα». Αν λοιπόν και η καλλιτεχνική έκφραση λογίζεται πλέον ως ανάγκη, παραμένει μυστήριο η ίδια η ύπαρξή της…

• Τη λογοτεχνία

Τι είναι αυτό που μας συγκινεί (και τι είναι η ίδια η συγκίνηση δηλαδή;) στο αγαπημένο μας βιβλίο; Μπορούμε να συζητάμε για ώρες για υφολογικά χαρακτηριστικά και βαθύτερα νοήματα, ο συναισθηματικός αντίκτυπος που επιφέρει ωστόσο στον ψυχισμό μας μια σειρά προτάσεων σε σωστή σειρά δεν μπορεί να κατανοηθεί! Κι επειδή το θέμα από δω και πέρα εμπίπτει στα της τέχνης, ας πάμε στο επόμενο…

• Τη φωτιά

Εδώ τα πράγματα είναι απλούστερα απ’ όσο νομίζουμε: την ώρα που ξέρουμε με τη βοήθεια της επιστήμης τι είναι και πώς φτιάχνεται η φλόγα, δεν μπορούμε να την προσλάβουμε! Ύλη δεν είναι κι όμως τη βλέπουμε, αν αυτό δεν είναι περίεργο, τι είναι τότε; Κι ενώ η φωτιά άλλαξε τις ζωές μας καθοριστικά, συνεχίζουμε να μην καταλαβαίνουμε τι στο καλό είναι αυτό το κόκκινο «πράμα» που τσουρουφλίζει…

• Τη βαρύτητα

Το γιατί πέφτει το μήλο από το δέντρο ο Νεύτωνας το κατάλαβε καλά, μόνο που τα χρόνια από τότε έχουν περάσει και η σύγχρονη φυσική καταλήγει μάλλον στο προφανές: η βαρύτητα αψηφά τους νόμους της βαρύτητας! Χωρίς να μπούμε σε περισσότερες λεπτομέρειες, θα περιοριστούμε να αναφέρουμε ότι η βαρύτητα είναι η μόνη από τις 4 βασικές δυνάμεις που καταφέρνει να αντιφάσκει με τον εαυτό της, την ίδια στιγμή που μπορεί και να εκμηδενιστεί αν γίνουμε αρκετά μικροί.
Είναι στην πραγματικότητα τέτοια σπαζοκεφαλιά για τη σύγχρονη επιστήμη που μερικοί διαπρεπείς φυσικοί διακήρυξαν πρόσφατα ότι η βαρύτητα δεν υπάρχει! Κι αυτό το ακατανόητο γεγονός περιβάλλει πλέον τις περισσότερες από τις νέες γνώσεις μας στον τομέα της σύγχρονης φυσικής: κάθε φορά που κάνουμε μια επαναστατική τομή στη γνώση, πείτε το και ανακάλυψη, αποδεικνύεται ότι ξέρουμε τελικά πολύ λιγότερα για τον κόσμο απ’ όσο είχαμε πιστέψει…

• Τα πάντα

Εκεί στα τέλη του 19ου αιώνα είχαμε πιστέψει ειλικρινά ως ανθρωπότητα ότι είχαμε αγγίξει σχεδόν τα όρια της γνώσης. Εντάξει, κάποια μικροπράγματα παρέμεναν ακόμα στο σκοτάδι, μερικές ανωμαλίες συνέχιζαν να διαπιστώνονται, το μεγαλύτερο μέρος πάντως του γνωστού κόσμου είχε εξηγηθεί και οι φυσικοί της εποχής καλούσαν τα παιδιά να μην ασχοληθούν με το επιστημονικό πεδίο, μιας και η φυσική είχε κλείσει ως επιστήμη!
Μετά βέβαια ήρθε ο Αϊνστάιν και η θεωρία της Σχετικότητας, ο Σρέντιγκερ και η κβαντομηχανική του και τα πράγματα έγιναν κουλουβάχατα. Κι ενώ μαζέψαμε άρον-άρον τα κομμάτια μας και καταλήξαμε ότι αυτοί τελικά είχαν δίκιο, τα κατοπινά χρόνια έμελλε να αποδειχθούν ακόμα πιο απαιτητικά στη στήριξη των μεγάλων εξηγητικών του κόσμου θεωριών.
Αφήσαμε λοιπόν τα «μεγάλα» και ασχοληθήκαμε με τα «μικρά» και «τετριμμένα», εκεί που οι γνώσεις μας είναι μετρήσιμες και… ασφαλέστερες. Όσο για τα μεγάλα ερωτήματα, τα αφήσαμε στη μεταφυσική, τη θρησκεία και το βουντού, μιας και αυτό τελικά το «γιατί» αποδεικνύεται δυσκολότερος αντίπαλος απ’ όσο είχαμε αρχικά πιστέψει.
Τελικά, εκεί που καταλήξαμε είναι ότι τίποτα δεν βγάζει νόημα, με την ίδια την ύπαρξη που το συλλαμβάνει αυτό να είναι επίσης ένα τίποτα…

Ανθολογία Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας, ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΙΑ, ΗΡΟΔΟΤΟΣ - Ἱστορίαι 1, 7-13

Η γυναίκα του Κανδαύλη

Στο προοίμιο των Ἱστοριών του ο Ηρόδοτος αναγγέλλει ότι στο έργο του "εκθέτει τις έρευνές του" (ἱστορίης ἀπόδεξις) για έργα "μεγάλα και θαυμαστά" που έγιναν άλλα από Έλληνες και άλλα από βαρβάρους, και ιδιαίτερα την αιτία για την οποία πολέμησαν μεταξύ τους. Τη σύγκρουση αυτή κάποιοι τη συνέδεαν με μυθικά γεγονότα, ο Ηρόδοτος ωστόσο διαχωρίζει τη θέση του και δηλώνει ότι θα περιοριστεί σε πράγματα που ο ίδιος γνωρίζει: αιτία της σύγκρουσης Ελλήνων και βαρβάρων υπήρξε η άδικη πράξη του βασιλιά των Λυδών Κροίσου (περ. 560-546 π.Χ.) να καθυποτάξει τις ιωνικές πόλεις της Μικράς Ασίας. Με την αφορμή αυτή γίνεται αναφορά στους βασιλιάδες που προηγήθηκαν του Κροίσου, και στο πλαίσιο αυτό παρεμβάλλεται η διήγηση η σχετική με τη γυναίκα του Κανδαύλη (τελευταίου βασιλιά του γένους των Ηρακλειδών) και τον Γύγη (πρώτο βασιλιά του γένους των Μερμναδών, στο οποίο ανήκει ο Κροίσος). Από τους σύγχρονους μελετητές η διήγηση χαρακτηρίζεται νουβέλα (σύντομη δηλαδή αυτοτελής διήγηση στο πλαίσιο ενός ευρύτερου έργου, η οποία έχει ως θέμα ένα παράξενο αλλά πραγματικό ή τουλάχιστον πιθανοφανές γεγονός, που περιλαμβάνει μια βασική δραματική σύγκρουση). Ο χαρακτήρας της νουβέλας είναι αιτιολογικός: η εμπλοκή του Γύγη στον φόνο του Κανδαύλη εξηγεί την ενοχή που βαραίνει τον Κροίσο και προοιωνίζεται το τέλος του.

Ἱστορίαι 1, 7-13

[1.7.1] ἡ δὲ ἡγεμονίη οὕτω περιῆλθε, ἐοῦσα Ἡρακλειδέων, ἐς τὸ γένος τὸ Κροίσου, καλεομένους δὲ Μερμνάδας. [1.7.2] ἦν Κανδαύλης, τὸν οἱ Ἕλληνες Μυρσίλον ὀνομάζουσι, τύραννος Σαρδίων, ἀπόγονος δὲ Ἀλκαίου τοῦ Ἡρακλέος. Ἄγρων μὲν γὰρ ὁ Νίνου τοῦ Βήλου τοῦ Ἀλκαίου πρῶτος Ἡρακλειδέων βασιλεὺς ἐγένετο Σαρδίων, [1.7.3] Κανδαύλης δὲ ὁ Μύρσου ὕστατος. οἱ δὲ πρότερον Ἄγρωνος βασιλεύσαντες ταύτης τῆς χώρης ἦσαν ἀπόγονοι Λυδοῦ τοῦ Ἄτυος, ἀπ᾽ ὅτευ ὁ δῆμος Λύδιος ἐκλήθη ὁ πᾶς οὗτος, πρότερον Μηίων καλεόμενος. [1.7.4] παρὰ τούτων Ἡρακλεῖδαι ἐπιτραφθέντες ἔσχον τὴν ἀρχὴν ἐκ θεοπροπίου, ἐκ δούλης τε τῆς Ἰαρδάνου γεγονότες καὶ Ἡρακλέος, ἄρξαντες {μὲν} ἐπὶ δύο τε καὶ εἴκοσι γενεὰς ἀνδρῶν, ἔτεα πέντε τε καὶ πεντακόσια, παῖς παρὰ πατρὸς ἐκδεκόμενος τὴν ἀρχήν, μέχρι Κανδαύλεω τοῦ Μύρσου.
[1.8.1] οὗτος δὴ ὦν ὁ Κανδαύλης ἠράσθη τῆς ἑωυτοῦ γυναικός, ἐρασθεὶς δὲ ἐνόμιζέ οἱ εἶναι γυναῖκα πολλὸν πασέων καλλίστην. ὥστε δὲ ταῦτα νομίζων, ἦν γάρ οἱ τῶν αἰχμοφόρων Γύγης ὁ Δασκύλου ἀρεσκόμενος μάλιστα, τούτῳ τῷ Γύγῃ καὶ τὰ σπουδαιέστερα τῶν πρηγμάτων ὑπερετίθετο ὁ Κανδαύλης καὶ δὴ καὶ τὸ εἶδος τῆς γυναικὸς ὑπερεπαινέων. [1.8.2] χρόνου δὲ οὐ πολλοῦ διελθόντος, χρῆν γὰρ Κανδαύλῃ γενέσθαι κακῶς, ἔλεγε πρὸς τὸν Γύγην τοιάδε· «Γύγη, οὐ γάρ σε δοκέω πείθεσθαί μοι λέγοντι περὶ τοῦ εἴδεος τῆς γυναικός (ὦτα γὰρ τυγχάνει ἀνθρώποισι ἐόντα ἀπιστότερα ὀφθαλμῶν), ποίει ὅκως ἐκείνην θεήσεαι γυμνήν.» ὁ δὲ μέγα ἀμβώσας εἶπε· [1.8.3] «δέσποτα, τίνα λέγεις λόγον οὐκ ὑγιέα, κελεύων με δέσποιναν τὴν ἐμὴν θεήσασθαι γυμνήν; ἅμα δὲ κιθῶνι ἐκδυομένῳ συνεκδύεται καὶ τὴν αἰδῶ γυνή. [1.8.4] πάλαι δὲ τὰ καλὰ ἀνθρώποισι ἐξεύρηται, ἐκ τῶν μανθάνειν δεῖ· ἐν τοῖσι ἓν τόδε ἐστί, σκοπέειν τινὰ τὰ ἑωυτοῦ. ἐγὼ δὲ πείθομαι ἐκείνην εἶναι πασέων γυναικῶν καλλίστην, καί σεο δέομαι μὴ δέεσθαι ἀνόμων.» [1.9.1] ὁ μὲν δὴ λέγων τοιαῦτα ἀπεμάχετο, ἀρρωδέων μή τί οἱ ἐξ αὐτῶν γένηται κακόν. ὁ δ᾽ ἀμείβετο τοισίδε· «θάρσει, Γύγη, καὶ μὴ φοβεῦ μήτε ἐμέ, ὥς σεο πειρώμενος λέγω λόγον τόνδε, μήτε γυναῖκα τὴν ἐμήν, μή τί τοι ἐξ αὐτῆς γένηται βλάβος· ἀρχὴν γὰρ ἐγὼ μηχανήσομαι οὕτω ὥστε μηδὲ μαθεῖν μιν ὀφθεῖσαν ὑπὸ σεῦ. [1.9.2] ἐγὼ γάρ σε ἐς τὸ οἴκημα ἐν τῷ κοιμώμεθα ὄπισθε τῆς ἀνοιγομένης θύρης στήσω· μετὰ δ᾽ ἐμὲ ἐσελθόντα παρέσται καὶ ἡ γυνὴ ἡ ἐμὴ ἐς κοῖτον. κεῖται δὲ ἀγχοῦ τῆς ἐσόδου θρόνος· ἐπὶ τοῦτον τῶν ἱματίων κατὰ ἓν ἕκαστον ἐκδύνουσα θήσει καὶ κατ᾽ ἡσυχίην πολλὴν παρέξει τοι θεήσασθαι. [1.9.3] ἐπεὰν δὲ ἀπὸ τοῦ θρόνου στίχῃ ἐπὶ τὴν εὐνὴν κατὰ νώτου τε αὐτῆς γένῃ, σοὶ μελέτω τὸ ἐνθεῦτεν ὅκως μή σε ὄψεται ἰόντα διὰ θυρέων.» [1.10.1] ὁ μὲν δή ὡς οὐκ ἐδύνατο διαφυγεῖν, ἦν ἕτοιμος· ὁ δὲ Κανδαύλης, ἐπεὶ ἐδόκεε ὥρη τῆς κοίτης εἶναι, ἤγαγε τὸν Γύγεα ἐς τὸ οἴκημα, καὶ μετὰ ταῦτα αὐτίκα παρῆν καὶ ἡ γυνή· [1.10.2] ἐσελθοῦσαν δὲ καὶ τιθεῖσαν τὰ εἵματα ἐθηεῖτο ὁ Γύγης. ὡς δὲ κατὰ νώτου ἐγένετο ἰούσης τῆς γυναικὸς ἐς τὴν κοίτην, ὑπεκδὺς ἐχώρεε ἔξω. καὶ ἡ γυνὴ ἐπορᾷ μιν ἐξιόντα. μαθοῦσα δὲ τὸ ποιηθὲν ἐκ τοῦ ἀνδρὸς οὔτε ἀνέβωσε αἰσχυνθεῖσα οὔτε ἔδοξε μαθεῖν, ἐν νόῳ ἔχουσα τείσασθαι τὸν Κανδαύλεα· [1.10.3] παρὰ γὰρ τοῖσι Λυδοῖσι, σχεδὸν δὲ καὶ παρὰ τοῖσι ἄλλοισι βαρβάροισι, καὶ ἄνδρα ὀφθῆναι γυμνὸν ἐς αἰσχύνην μεγάλην φέρει. [1.11.1] τότε μὲν δὴ οὕτως οὐδὲν δηλώσασα ἡσυχίην εἶχε· ὡς δὲ ἡμέρη τάχιστα ἐγεγόνεε, τῶν οἰκετέων τοὺς μάλιστα ὥρα πιστοὺς ἐόντας ἑωυτῇ, ἑτοίμους ποιησαμένη ἐκάλεε τὸν Γύγεα. ὁ δὲ οὐδὲν δοκέων αὐτὴν τῶν πρηχθέντων ἐπίστασθαι ἦλθε καλεόμενος· [1.11.2] ἐώθεε γὰρ καὶ πρόσθε, ὅκως ἡ βασίλεια καλέοι, φοιτᾶν. ὡς δὲ ὁ Γύγης ἀπίκετο, ἔλεγε ἡ γυνὴ τάδε· "νῦν τοι δυῶν ὁδῶν παρεουσέων, Γύγη, δίδωμι αἵρεσιν, ὁκοτέρην βούλεαι τραπέσθαι· ἢ γὰρ Κανδαύλεα ἀποκτείνας ἐμέ τε καὶ τὴν βασιληίην ἔχε τὴν Λυδῶν, ἢ αὐτόν σε αὐτίκα οὕτω ἀποθνῄσκειν δεῖ, ὡς ἂν μὴ πάντα πειθόμενος Κανδαύλῃ τοῦ λοιποῦ ἴδῃς τὰ μή σε δεῖ. [1.11.3] ἀλλ᾽ ἤτοι κεῖνόν γε τὸν ταῦτα βουλεύσαντα δεῖ ἀπόλλυσθαι ἢ σὲ τὸν ἐμὲ γυμνὴν θεησάμενον καὶ ποιήσαντα οὐ νομιζόμενα." ὁ δὲ Γύγης τέως μὲν ἀπεθώμαζε τὰ λεγόμενα, [1.11.4] μετὰ δὲ ἱκέτευε μή μιν ἀναγκαίῃ ἐνδέειν διακρῖναι τοιαύτην αἵρεσιν. οὐκ ὦν δὴ ἔπειθε, ἀλλ᾽ ὥρα ἀναγκαίην ἀληθέως προκειμένην ἢ τὸν δεσπότεα ἀπολλύναι ἢ αὐτὸν ὑπ᾽ ἄλλων ἀπόλλυσθαι· αἱρέεται αὐτὸς περιεῖναι. ἐπειρώτα δὴ λέγων τάδε· «ἐπεί με ἀναγκάζεις δεσπότεα τὸν ἐμὸν κτείνειν οὐκ ἐθέλοντα, φέρε ἀκούσω, τέῳ καὶ τρόπῳ ἐπιχειρήσομεν αὐτῷ.» [1.11.5] ἡ δὲ ὑπολαβοῦσα ἔφη· «ἐκ τοῦ αὐτοῦ μὲν χωρίου ἡ ὁρμὴ ἔσται ὅθεν περ καὶ ἐκεῖνος ἐμὲ ἐπεδέξατο γυμνήν, ὑπνωμένῳ δὲ ἡ ἐπιχείρησις ἔσται.» [1.12.1] ὡς δὲ ἤρτυσαν τὴν ἐπιβουλήν, νυκτὸς γενομένης (οὐ γὰρ ἐμετίετο ὁ Γύγης, οὐδέ οἱ ἦν ἀπαλλαγὴ οὐδεμία, ἀλλ᾽ ἔδεε ἢ αὐτὸν ἀπολωλέναι ἢ Κανδαύλεα) εἵπετο ἐς τὸν θάλαμον τῇ γυναικί. καί μιν ἐκείνη ἐγχειρίδιον δοῦσα κατακρύπτει ὑπὸ τὴν αὐτὴν θύρην. [1.12.2] καὶ μετὰ ταῦτα ἀναπαυομένου Κανδαύλεω ὑπεκδύς τε καὶ ἀποκτείνας αὐτὸν ἔσχε καὶ τὴν γυναῖκα καὶ τὴν βασιληίην Γύγης, τοῦ καὶ Ἀρχίλοχος ὁ Πάριος, κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον γενόμενος, ἐν ἰάμβῳ τριμέτρῳ ἐπεμνήσθη. [1.13.1] ἔσχε δὲ τὴν βασιληίην καὶ ἐκρατύνθη ἐκ τοῦ ἐν Δελφοῖσι χρηστηρίου. ὡς γὰρ δὴ οἱ Λυδοὶ δεινὸν ἐποιεῦντο τὸ Κανδαύλεω πάθος καὶ ἐν ὅπλοισι ἦσαν, συνέβησαν ἐς τὠυτὸ οἵ τε τοῦ Γύγεω στασιῶται καὶ οἱ λοιποὶ Λυδοί, ἢν μὲν {δὴ} τὸ χρηστήριον ἀνέλῃ μιν βασιλέα εἶναι Λυδῶν, τὸν δὲ βασιλεύειν, ἢν δὲ μή, ἀποδοῦναι ὀπίσω ἐς Ἡρακλείδας τὴν ἀρχήν. [1.13.2] ἀνεῖλέ τε δὴ τὸ χρηστήριον καὶ ἐβασίλευσε οὕτω Γύγης. τοσόνδε μέντοι εἶπε ἡ Πυθίη, ὡς Ἡρακλείδῃσι τίσις ἥξει ἐς τὸν πέμπτον ἀπόγονον Γύγεω. τούτου τοῦ ἔπεος Λυδοί τε καὶ οἱ βασιλέες αὐτῶν λόγον οὐδένα ἐποιεῦντο, πρὶν δὴ ἐπετελέσθη.

***
[7] Η ηγεμονία των Ηρακλειδών¹ πέρασε στα χέρια της γενιάς του Κροίσου, στους Μερμνάδες, ως εξής. [2] Ήταν ο Κανδαύλης, που οι Έλληνες τον λένε Μυρσίλο, τύραννος των Σαρδίων² και απόγονος του Αλκαίου, γιου του Ηρακλή. Γιατί ο Άγρων, γιος του Νίνου³ γιου του Βήλου γιου του Αλκαίου, έγινε πρώτος Ηρακλείδης βασιλιάς των Σαρδίων· [3] ο Κανδαύλης, ο γιος του Μύρσου, τελευταίος. Όσοι βασίλευσαν στη χώρα αυτή πριν από τον Άγρωνα ήταν απόγονοι του Λυδού, γιου του Άτη, από όπου πήρε ο λύδιος λαός ολόκληρος το όνομα του, αυτός που πρώτα ονομαζόταν Μηίων. [4] Από αυτούς και με τη συγκατάθεσή τους πήραν την αρχή, στηριγμένοι σε χρησμό, οι Ηρακλείδες, που η γενιά τους κρατούσε από μια δούλη του Ιαρδάνου⁴ και από τον Ηρακλή, και που βασίλευσαν είκοσι δύο γενιές, πεντακόσια πέντε χρόνια -κάθε γιος κληρονομώντας την αρχή από τον πατέρα του ώς τον Κανδαύλη, το γιο του Μύρσου.
[8] Αυτός λοιπόν ο Κανδαύλης ερωτεύθηκε τη γυναίκα του, και ερωτευμένος μαζί της πίστευε πως η γυναίκα του είναι πολύ πιο όμορφη από όλες τις άλλες. Από μια τέτοια πίστη -γιατί ένας από τους δορυφόρους του ήταν ο Γύγης, ο γιος του Δασκύλου, που είχε κερδίσει την εύνοιά του- σ᾽ αυτόν λοιπόν τον Γύγη εμπιστευόταν ο Κανδαύλης τις πιο σπουδαίες υποθέσεις του, παινώντας ξεχωριστά και την ομορφιά της γυναίκας του. [2] Δεν πέρασε πολύς καιρός -γιατί ήταν γραμμένο του Κανδαύλη να κακοπάθει- κι έλεγε μια μέρα του Γύγη: «Γύγη, επειδή δε νομίζω πως πείθεσαι σε όσα σου λέω για την ομορφιά της γυναίκας μου (στα αυτιά συμβαίνει οι άνθρωποι να πιστεύουν λιγότερο απ᾽ ό,τι στα μάτια τους), δέξου να την δεις εκείνη γυμνή». Αυτός όμως αναφώνησε κι είπε: [3] «Κύριε μου, τι λόγο αρρωστημένο μου λες, παρακινώντας με, την κυρά μου να την δω γυμνή; Μα από τη στιγμή που μια γυναίκα βγάζει το ρούχο της, αφήνει ακάλυπτη και την ντροπή της. [4] Από τα παλιά χρόνια βρήκαν οι άνθρωποι γνώμες σοφές, που πρέπει να μας διδάσκουν· μια από αυτές είναι και τούτη: να κοιτάζει καθένας τη δουλειά του. Εγώ δέχομαι πως εκείνη είναι από όλες τις γυναίκες η πιο όμορφη, και σου ζητώ να μη ζητάς πράγματα άνομα».
[9] Έτσι μιλώντας δοκίμαζε να το αποφύγει, από φόβο μήπως τον βρει κάποιο κακό. Εκείνος όμως πήρε ξανά το λόγο κι είπε: «Θάρρος, Γύγη, και μη φοβάσαι ούτε εμένα, πως ίσως θέλοντας να σε δοκιμάσω κάνω μια τέτοια πρόταση, ούτε και τη γυναίκα μου, μήπως από κείνη σε βρει κάποιο κακό. Γιατί εγώ έτσι καλά θα στήσω τη μηχανή από την αρχή, ώστε εκείνη να μην πάρει είδηση ότι εσύ την είδες. [2] Μόνος μου θα σε στήσω μέσα στο δωμάτιο που κοιμόμαστε, πίσω από το ανοιχτό θυρόφυλλο· αμέσως μετά από μένα θα έλθει και η γυναίκα μου για ύπνο. Κοντά στην είσοδο βρίσκεται ένα θρονί· πάνω σ᾽ αυτό βγάζοντας ένα προς ένα τα ρούχα της θα τα αποθέσει και θα μπορέσεις έτσι με όλη σου την ησυχία να τη θαυμάσεις. [3] Όταν προχωρήσει από το θρονί προς το κρεβάτι, και βρεθείς πίσω από την πλάτη της, μόνος σου κοίτα από κει και πέρα να μη σε δει που θα γλιστράς από την πόρτα».
[10] Λοιπόν ο Γύγης, μια και δε γινόταν να ξεφύγει, δέχτηκε. Και ο Κανδαύλης, όταν είδε πως είναι ώρα για ύπνο, έμπασε τον Γύγη στο δωμάτιο, και αμέσως ύστερα παρουσιάστηκε και η γυναίκα του. [2] Την ώρα που μπήκε κι απόθετε τα ρούχα της, τη θαύμαζε ο Γύγης. Μόλις ωστόσο βρέθηκε πίσω από την πλάτη της, καθώς η γυναίκα προχωρούσε στο κρεβάτι, γλίστρησε να βγει έξω. Όμως το μάτι της γυναίκας τον έπιασε την ώρα που εκείνος ξεγλιστρούσε. Ένιωσε τι της είχε κάνει ο άντρας της, εντούτοις ούτε φώναξε, παρ᾽ όλη την ντροπή της, ούτε και έδειξε πως το κατάλαβε, έχοντας στο νου της να εκδικηθεί τον Κανδαύλη. [3] Γιατί στους Λυδούς, όπως επίσης και στους άλλους βαρβάρους, είναι ντροπή μεγάλη ακόμη και έναν άντρα να τον δουν γυμνό.
[11] Τότε λοιπόν η βασίλισσα δίχως να δείξει το παραμικρό κράτησε την ψυχραιμία της. Αλλά μόλις ξημέρωσε, εξασφάλισε τη συμπαράσταση εκείνων των υπηρετών που τους ήξερε να της είναι απόλυτα έμπιστοι, και έστειλε να φωνάξουν τον Γύγη. Και αυτός, δίχως να του περάσει από το μυαλό ότι η βασίλισσα ξέρει το πράγμα, ήλθε στην πρόσκλησή της. [2] Γιατί συνήθιζε και πριν, κάθε φορά που εκείνη τον καλούσε, να έρχεται κοντά της. Μόλις έφτασε ο Γύγης, του μίλησε η γυναίκα και είπε: «Τώρα δύο δρόμοι σού ανοίγονται, Γύγη, και σου δίνω το δικαίωμα να πάρεις όποιον από τους δύο θέλεις: ή σκότωσε τον Κανδαύλη και πάρε εμένα και τη βασιλεία των Λυδών, ή ο ίδιος αμέσως τώρα πρέπει να πεθάνεις, για να μη βλέπεις στο εξής, με την τυφλή σου υπακοή στον Κανδαύλη, όσα δε σου επιτρέπεται. [3] Αλλά ή εκείνος που τα μηχανεύτηκε αυτά πρέπει να αφανιστεί, ή εσύ που εμένα με είδες γυμνή, κάνοντας μια πράξη άπρεπη». Ο Γύγης στην αρχή τα έχασε με τα λόγια της, [4] ύστερα την παρακαλούσε να μην τον φέρει στην ανάγκη να κάνει μια τέτοια εκλογή. Παρ᾽ όλα αυτά δεν την έπειθε κι έβλεπε ότι η ανάγκη πραγματικά τον πίεζε να διαλέξει: ή να σκοτώσει τον κύριό του ή να αφήσει να τον σκοτώσουν αυτόν οι άλλοι -διαλέγει να ζήσει ο ίδιος. Τότε λοιπόν πρόσθεσε την ακόλουθη ερώτηση: «Αφού με αναγκάζεις να σκοτώσω τον αφέντη μου, κι ας μην το θέλω, πες μου να ακούσω με ποιο τρόπο θα του επιτεθούμε». [5] Και εκείνη πήρε το λόγο και είπε: «Από το ίδιο μέρος θά ᾽ρθει το χτύπημα, από όπου και κείνος με έδειξε γυμνή· πάνω στον ύπνο θα τον βρει».
[12] Όταν κατέστρωσαν το σχέδιο, και είχε για καλά νυχτώσει (γιατί δεν είχε τρόπο πια ο Γύγης να ξεφύγει ούτε και υπήρχε λύση να απαλλαγεί, αλλά έπρεπε ή τον εαυτό του να αφανίσει ή τον Κανδαύλη), ακολουθούσε στον κοιτώνα τη γυναίκα που του έδωσε ένα μαχαίρι και τον έκρυψε πίσω από το ίδιο εκείνο θυρόφυλλο. [2] Μετά, την ώρα που ο Κανδαύλης κοιμόταν, πετάχτηκε πίσω από την πόρτα και τον σκότωσε -έτσι πήρε και τη γυναίκα του και τη βασιλεία του ο Γύγης. Τον θυμήθηκε τον Γύγη και ο Αρχίλοχος ο Πάριος, που έζησε στα ίδια χρόνια, σε ένα του στίχο.
[13] Κέρδισε έτσι ο Γύγης τη βασιλεία και έγινε κρατερός με δελφικό χρησμό. Γιατί καθώς οι Λυδοί πήραν βαριά το πάθος του Κανδαύλη και σήκωσαν τα όπλα, ήρθαν τελικά σε συμβιβασμό οι στασιαστές του Γύγη και οι υπόλοιποι Λυδοί με τον όρο, αν το μαντείο δεχτεί να γίνει αυτός βασιλιάς των Λυδών, τότε να βασιλεύσει, αλλιώτικα να δώσει πίσω στους Ηρακλείδες την αρχή. [2] Το μαντείο δέχτηκε κι έτσι βασίλευσε ο Γύγης. Τόσο μονάχα πρόσθεσε η Πυθία· ότι θα πέσει η εκδίκηση των Ηρακλειδών στον πέμπτο απόγονο του Γύγη. Όμως στο λόγο αυτόν ούτε οι Λυδοί ούτε οι βασιλιάδες τους δεν έδωσαν σημασία, παρά μόνον όταν εκπληρώθηκε.
----------------

¹ Oι βασιλείς της δυναστείας αυτής ανήγαν την καταγωγή τους στον ηλιακό θεό, τον οποίο οι "Λυδοί" αποκαλούσαν Σάνδωνα, οι Ασσύριοι Βήλο ενώ οι Έλληνες τον ταύτιζαν με τον Ηρακλή.

² Των Λυδών.

³ Εθεωρείτο ιδρυτής του Ασσυριακού βασιλείου.

⁴ Εννοεί την Ομφιάλη, η οποία, σύμφωνα με άλλες πηγές, ήταν κόρη του Ιαρδάνου, που το όνομά του είναι ίσως σημιτικό. Κατά την επικρατέστερη παράδοση, ο Ηρακλής, όταν σκότωσε τον Ίφιτο πουλήθηκε στην Ομφιάλη ως δούλος από τον Ερμή.