Παρασκευή, 18 Μαΐου 2018

Φίλοι: Η οικογένεια που επιλέγουμε

Φιλία. Πολύτιμο κομμάτι της ζωής μας. Ο καθένας μας αντιλαμβάνεται τη φιλία με διαφορετικό τρόπο και στην πορεία της ζωής μας πιθανώς να αλλάζει και ο τρόπος με τον οποίο την βιώνουμε.

Από τη νηπιακή κιόλας ηλικία επιλέγουμε να έχουμε φίλους που διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ζωή μας. Περνώντας στην παιδική ηλικία, τα πράγματα γίνονται πιο ξεκάθαρα και επιλέγουμε πλέον φίλους βάση της ομοιότητας που έχουμε, των κοινών δραστηριοτήτων κλπ. Στην εφηβεία πλέον οι φιλικές σχέσεις αποκτούν μεγαλύτερη σημασία και διαστάσεις, καθώς ταυτιζόμαστε, συμπορευόμαστε και δημιουργούμε δεσμούς εμπιστοσύνης με τους φίλους μας.

Από την ενηλικίωση μέχρι και το τέλος της ζωής μας, η φιλία προϋποθέτει εμπιστοσύνη, κοινές αξίες και πεποιθήσεις, σεβασμό αλλά και αποδοχή στην διαφορετικότητα οποιασδήποτε μορφής. Σύμφωνα με ένα γνωστό ρητό, πραγματικός φίλος είναι εκείνος που έρχεται κοντά, όταν όλοι οι άλλοι απομακρύνονται.

Ποια τελικά είναι τα «συστατικά» μιας πραγματικής και αληθινής φιλίας;

Σαφώς πρωταρχική ανάγκη είναι η συμπαράσταση και ενσυναίσθηση ενός φίλου στις δύσκολες στιγμές. Αλλά και στις χαρούμενες στιγμές. Ένας πραγματικός φίλος είναι δίπλα μας για να μοιραστούμε όλα τα αληθινά μας συναισθήματα. Μια αληθινή φιλιά προϋποθέτει εμπιστοσύνη, εχεμύθεια και κυρίως αποδοχή. Το να μπορέσουμε δηλαδή να αποδεχθούμε τον άλλο όπως είναι και να μπορέσουμε να σεβαστούμε κάθε πτυχή τις προσωπικότητάς τους.

Μια αληθινή φιλία αποδεικνύεται σταδιακά στο πέρασμα του χρόνου. Συνήθως, η διάρκεια είναι καθοριστικός παράγοντας που κρίνει την ποιότητα της σχέσης. Επιπλέον καθοριστικό παράγοντα αποτελεί το αν η φιλία υποστεί δοκιμασίες και τις υπερβεί. Όπως προαναφέρθηκε, μια φιλική σχέση δεν διέπεται μόνο από στιγμές ξεγνοιασιάς και ανεμελιάς. Μπορούν να δημιουργηθούν εντάσεις και παρεξηγήσεις, όπου ενδεχομένως να πληγώσουμε ή να πληγωθούμε, όπως και σε όλες τις άλλες σχέσεις μας.

Επομένως, σε μια πραγματική φιλική σχέση που υφίσταται μια σημαντική δοκιμασία, εντοπίζουμε τι πραγματικά σημαίνει για εμάς ο φίλος μας, αν παραμείνουμε, επιστρέψουμε ή επιμείνουμε, παρά τον χρόνο επούλωσης που μπορεί να απαιτείται. Εκεί κρίνεται η αξία του άλλου για εμάς, το αν θα υπερβούμε το πρόβλημα, αναλογιζόμενοι όλες τις στιγμές που ζήσαμε με το φίλο μας, τις όμορφες και τις δύσκολες.

Υπάρχουν και περιπτώσεις όπου η αποστασιοποίηση φίλων αποτελεί ένα απαραίτητο αναπτυξιακό στάδιο της σχέσης, όπου μετά από καιρό έχουν ωριμάσει και επιστρέφουν επαναδημιουργώντας ξανά τη φιλική σχέση, με πιο ισχυρό και δυνατό τρόπο. Συναισθήματα όπως η ζήλεια και ο ανταγωνισμός μπορούν να καταστρέψουν μια φιλιά, όταν εκδηλώνονται σε υπέρμετρο βαθμό. Συνήθως, κάποιος ενοχλείται και απομακρύνεται. Το αίσθημα προδοσίας της εμπιστοσύνης και η εγωκεντρικότητα συμβάλλουν επίσης σημαντικά σε κάτι τέτοιο.

Η φιλία είναι σημαντική διότι δεν μας την επιβάλλει κάποιος. Έχουμε επιλογή, μόνο δική μας επιλογή! Η φιλία πολλές φορές προσπαθεί να υποκατασταθεί μέσα στις οικογενειακές σχέσεις ή μέσα από τη σχέση με τον ερωτικό μας σύντροφο. Είναι όμως κάτι διαφορετικό, χρήσιμο και αναντικατάστατο και δεν θα έπρεπε να συγχέεται με τις άλλες μας σχέσεις.

Για παράδειγμα, μέσα στην οικογένειά μας ενδεχομένως να έχουμε ανθρώπους με τους οποίους μοιραζόμαστε πολλά πράγματα και περνάμε όμορφες στιγμές. Σαφώς αυτό μας κάνει να νιώθουμε περισσότερο ασφαλείς και σίγουροι, όμως υπάρχει μια σημαντική διαφορά. Την οικογένειά μας δεν τη διαλέγουμε, προϋπάρχει και την βρίσκουμε όπως είναι.

Αυτό μπορεί να είναι πολύ ευχάριστο, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, καθώς μπορεί να ταιριάζουμε απόλυτα, μπορεί όμως και να συμβαίνει το αντίθετο, να μην ταιριάζουμε καθόλου. Ενδεχομένως να υπάρχει αγάπη μέσα σε μια υγιή οικογένεια, όμως ίσως υπάρχουν και κενά που δεν μπορούν να καλυφθούν όπως ηλικιακές διαφορές, διαφορετικές αντιλήψεις, άλλος τρόπος σκέψης κλπ.

Οι φίλοι είναι σημαντικοί για την ψυχική ηρεμία και ολοκλήρωσή μας. Όταν στερούμαστε φιλικών σχέσεων, υπάρχει ένα κενό που είναι δύσκολο να καλύψουμε. Αυτό γιατί, στην πορεία της ζωή μας έχουμε ανάγκη από συνοδοιπόρους και συνταξιδιώτες, έχουμε ανάγκη να αλληλεπιδράσουμε και να μοιραστούμε. Αυτό πραγματοποιείται με ανθρώπους που εμείς επιλέγουμε, εμπιστευόμαστε και συμβαδίζουμε σε πολλούς τομείς της ζωής και της καθημερινότητας.

Μεγαλώνοντας, καταλαβαίνουμε καλά πως στη ζωή μας υπήρξαν φίλοι κατά περίσταση και συνθήκη, φίλοι που ήθελαν μόνο να πάρουν, φίλοι – γνωστοί, φίλοι συμφέροντος, ενδεχομένως και φίλοι – εχθροί. Ίσως θα έπρεπε να αποδεχθούμε πως δεν μπορούν όλοι οι άνθρωποι να ανταποκριθούν σε μια συνεπή φιλική σχέση όπως θα θέλαμε ή όπως την έχουμε ονειρευτεί. Σίγουρα αυτό μας είναι δύσκολο όταν από την πλευρά μας έχουμε πιστέψει και επενδύσει σε μία φιλία.

Μάλλον αυτό το κλισέ πάντα θα επιβεβαιώνεται: οι πραγματικοί φίλοι μετρώνται στα δάχτυλα του ενός χεριού! Καλό είναι να μην ξεχνάμε πως πολλοί άνθρωποι θα περάσουν από την ζωή μας, όμως ελάχιστοι είναι εκείνοι που θα αποκτήσουν ιδιαίτερη σημασία για εμάς!